Reineri NeuhusI IC.Exercitatio eloquentiae. Sive Suada Alcmariana novissima. Continens orationes 65. Cum fasciculo poëmatum

111쪽

nostrae, quae brevis est, memoriam quam maxime Iongam effetamus. Vere enim est dictum:

LX animi sententia hoc fuit, Charis. Collega ,

quod veram Eruditionem vivo quoque Praeconio sis prosequutus. Et hanc, quasi humeris tuis, teria usque tu Coelum extuleris. Quare nec praesentem hunc diem cum silent io niihi patiat praeterire, quin in perpetuum summa animi necessitudine totum Tibi me devinctum addictumque pollicear. Cui prudenter quoque id visum est, non tantum de studioru scopulis ac dissicultate , tanquam cum gemitu, di fracto animo , voluissedisserere, quam quidem ipsam Doctrinam , suo iure & merito contra vulgus ignoranium strenue defendere. Perge, ingenuo hoc esse animo, mi Costua, in Pallada non ram & Literas, nolique id crimen facinusque in te committere, ut de isto propolito infeliciter unquam recedas. Studia Literarum, tecum sentio, quo sunt clariora , hoc

edam magis habent 4issiciles circuitus dc ambages. Quemad-

112쪽

Quemadmodum non facile hune hostem, dei iei- musae prosternimus in suis castris, qui militum robore pollens potensque est. Habet nostra haec quoque Minerva plurimos inimicos, qui ad omnes aditus tela ingerunt, qui die nocteque illi in-sdiantur, vias infestant; hinc inde pericula &dissicultates quam plurimas obtendunt. At vςrε isti injuriae malisque avertendis abunde nobis suppetunt Remedia: quibus triumphare in posterum licebit. Nec necesse sit, pro vulgi opiniones hane sacerrimam nobis Divam ab amplexibus no- suis removere. Manet illa, stabili semper loco posita. Ridet que omnes procellas & aequora, quae otium di ignavia illi solet opponere. Per medios fluctus rupesque generosio spiritu'ausa perrumpere. Quare nemo nostrum , Commilitones, tam infelici astro, minam i si genitus, ut propter itinerum asperitates , propter maloium Symple gedas in medio quae sunt positae, a scopo Fort unarii suarum facile aberret. Qui infami, ut sic dicam, ore de gravibus impensis sumptibusque , quos artes nostrae requirunt, imprudens conqueratur:

neq;enim alio modo thesauri illi DivinaeSapientiae comparantur. Quique vitae accuset breψitatem, aut laborum arguat magnitudinem. Qui, post tot annorum taedia & .lucubrationes lentas promotionum dissicultates praetendat, Credite cum centuplo faenore fructuque haec in agellis nostris semina resurgunt. Unde nec in paucos vitae dies, sed in seram usque posteritatem illa ingeniorum nobilitas pertransit. Censu & opibus majores, quam unquam aliquis de Dece & lentica in vulgo. omni vero turpitudine ac dedecore is merito est assiciendus, qui ad Divinam istam Penelopem sine labore, sine curis & cruciatibus palere ibi viam imaginetur qui in rosis & violis admianda haec rerum, veram puta sapient iam.

113쪽

serae militate, re erant illae tes

qua bonis Ausii is, ' '.' ' lς03 vetustas, tan- sub

114쪽

iati clypeis Ancilibus. Illi patientes pulveris atque solis, nunquam medio in torrente brachia remi Ceriant. Semper in aperto: in amico genero Ios suos Spiritus ad famam gloriamque intenderunt. Priscos illos Philosophos . Platonem , sο- cratem, Carneadem, Cleanthem, ChrUippum imitari oportet i qui indesinente magnarum rerum studio hanc sibi nominis sui reternitatem compararunt. pestes , Demosthenes, Immerm pro face dc emplo praelucere debent. Apud quos viros solus Iabor, solaque industria unicam suarum rerum Praesidium dc Palladium fuit. Quibus quoque maximi Graecorum oratoris divina, haec sententia placuit:

Otium vero 'dc inertiam legibus suppliciisque

Const rinxerunt. Quam de nonnulli vivi hominis sepultyram appellarunt. Aqua, certe, peste ascontagio nihil unquam recti, nihil boni in genus humanum derivatur. utque non immerito AEgyptii, homines otiosos , instar brutorum , sine alia quo sepulchri honore, terrae mandarint. Laceda monii autem eapitalem in illos panam constituerint, qui corpus tuum otio e minaverant. Vitanda est igitur improba Siren Desidia , situs, torpor, squallor, ignavia. Et omne iliud, quod aut mos vitio aliquo exulcerat. Ad improbum laborem, ad illusiris Gloriae certamen nervi lacertique intendendi. Et, quod omnium est primum dc praecipuum . fancrisimis Precibus apud Immortalem in Caelis Deum ψιdue es intercedendum. Vt ille fortes nobis animos in tanto rerum dinetimine suppeditet. Perque medium hoc profundum euntibus benignos faventesque semper Zephyros adspiret. Sic demum fiet, ut aurea illa L 3berim, quae me es Eruditio, sudoribus nostris se

amicam

115쪽

AD modum me exhilaravit. H. A. piat stantissimi mei colura oratio. Qui vere, ut dicitur, rem acu tetigit. Veratque. Eruditi omis Remedia graphice nobis ad oculum propos . Quasi uno ictu. & inpetu in cave; m irriri serit omnes illas dissicultates, scopulos , hc stesque: cum quiabus tanquam cum Gorgone aliquo aut Hercule, per totam vitam periculose est decertandum.

Concedo tibi libens mi quod nullo alio pacto & limiis ad Sapientiae fastigium pervenire possis, quam certe destinata tuis rebus cura, &labore intensissimo. Neminemque oculis suis melior Pallas unquam adspexerit, quam solum illos , qui , teneris unguiculis & materno lacte didicerunt, ponere Sudorem ante Honores. Quae una fuit recta & regia via, qua omnis aetas & tot saeculorum memoria & moriales , ad maximae dignitatis fastigium feliciter evaserunt. Sine qui

bus praesidiis , frustra spes nostras in longum saepe mittimus, di anxie illa desideramus et unde in

nomen

set P. ν I N T η r N v v n v s I IC. amicam Deilemque prabeat. Nuncuam enim iri sublimi solio is consiliit, quem illiberalis pudor torporque ad terram suam: Uxit. H;c amimi. Um, Haleas ,1;ctεct ref/ma. DIXI.

116쪽

omen Zc famam, exsurgere aliquando possimus. aee cum perspecta & cognita mihi haberem, iam a prima statim pueritia illorum insistere in- pi vestigiis exemploque, qui Iaborum hae ldee: lampade egregie nobis praeluxerunt. Quare digo, quamdiu vitalem hanc aurain animamque axero ne latum unguem ab honesto hoc propoto veterumque consuetudine unquam deflectam.

Hoc vero unum & praecipuum illud est, quo soliam mihi gaudium contingit, tandem quod, ab H hie loci, severiore Pallade, cum honesta tande anumissione, hinc in publicam Libertatem vincare me possim. Relictis jam a tergo tot annom vexationibus, molestiis, cruciatibus, quos imam illam rudemque aetatem, sub assidua do-ntium ferula & supercilio tolerare oportet. uod vitae genus quam sit durum, quam asperum,

iam cum multis molestiis eonjunctum , illi iure ecum testari possiant, qui totum illud aetatis, iod retro est , in sordido Seholarum pulvere intriverunt. Quasi in pistrino & carcere illie inpediti: unde in paveas horas & dies se sub icere , pene capitali supplicio , breviis Gyaris & carcere est dignum. Hoc tamenium ad illam aetatem pro solamine accedit, quodi potissimum ignoremus mala nostra & aerum-s , cum quibus, immane quantum tunc remistis collustandum fuit. o diem illum serea um, vere felicem l non atro carbone, sed niveo lato atque unis ne signandum i quando ex haevitute, deposita iam Praetexta, ad togam vi-em componere me possim. Posthabitisque inibus nugis & nutibus, aliud vitae genus, alio ne vivendi mores assumere. Quanquam , certe,n ignorem, qaam utile nobis fuerir, etiam aeta

illud lubricum sub viris praestantibus, eorum

: disciplina di plus quam patrio affectu, non

117쪽

RO Navrivs I JC. fine singulari fructia, consumere. Nee sie dicta

haec a nae velim H. A. ut inde Commilitonibus

meis, quas argumenta subministrem, quibus illi odium aliquod, aut bellum in labores suos & studia concipiant. Paullo ante, eandi de ista de re iudicium meum interposui. Idem nunc, conceptis verbis, dolescentes, libere apud vos facio. Nam nihil, sub sose, unquam inventum est utilius; nihil ad juventutis mores recte formandos excogitaium divinius, quam bonarum artium Templa ac Gymnasia instituere:quae verae Sapientiae &Pi latis i unt officinae & seminaria. Et, quod Graeci

Merito vobis author monitorque esse velim; mei Commilitones ut sanctissima haee domicilia, in quibus,soriasse, aliqui vestrum nee absque mu 'ure 'unc sedent, non sine testimonio pubIicae Virtutis temere turpiterque deseratis. Nemo enim unquam solidae Eruditionisvir evasit, qui ante merita iuste stipendia, ut transfugae illi uolent, a militari hoc agmine ac vexillo ignominiose se subduxit. Ego vero quod animo meo iustissimum gaudium hodierno die conceperim, non est, scio, quod aliquis vestrum H. A. in sinistram partem interpretetur. Solent enim fidi Parentes, quibus mel aliqua est in filiorum suorum Educatione cura, infinitis votis ac suspiriis sacrum hune studiorum TERMINUM exspectare. Quibus &nihil est acceptius, nihilque jucundius, quam metere aliquando ex illo agro tot sumptuum ac laborum, sacras illas primitias , operosae Minervae fructum. E contrario quibus nihil magis est do-Iendum nihil acerbius, quam videre chaia sua pignora, inter tot tricas & spinas tanquam cum Antaeo, & Encelado aetatem omne colluctari.

118쪽

I M MORTALI in Coelis DEO ingen tes Ego gratias habeo , quod infames hoste sco

Pulo S , Acroceraunia, tuto ac incolumis tandem evatarim: a que inde in liberiorem vitae campum, quo niariC aetas deaura Μusarum vocat, Divino me instractu monitisque sim recepturus. Ubi alias tunc lauros alia laborum meorum trophaea exspecto. In Iuce tot Gentium ac nationum positus,

quando dispersas hinc inde varias virtutes in unum quasi fasciculum comprehendam, magnoramque Vi rorum adjutus praesidio , me recta ad 1acram Themidos aram , Iu titiaeque Templa Iecipiam. Ut istis artibus, quibus ingenuos homi-rier imbui oportet, non leviter primum tinctus inde ad inclytam hanc. Urbem, ubi aerem spiritumque hunc hausi, post limininio revertar. Deo que Duce, Comite Fortuna , id manibus pedibusque conabor, ut non ignobilem me Patriae Charissimae, Civium optatae Saluti Custodem tunc praestem. Utinam i ut tuam modo BATAVO IMPERIO, rebusque nostris, illa Temporum porro ad spiret felicitos , qua nos, per superum benignitatem, non sine totius orbis admiratione, terra marique , praescule hoc rerum tu, perfruimur.

Et vos, Viri Nobilissimi , misinore 1δc Dignitate vivite Felices Quibus, pro accepta tam nobili Inuitutionepto tot tantisque Beneficiis, atque Praemiis, non uno exemplo gratum meum animum comprobem tunc possim.

119쪽

cuisset. Tanta quoque eius amore flagravit Diue. nes , ut hominem indoctum onus terrae gravissimum dixerit. O vere candidae Musarum fores iquas merito soli hi cupiant intrare, quibus, De meliore luto finxit praeordιί Titan. sapientem enim esse 'literisque humanioribus egregie imbutum, cum Coelest ibus Diis ex pari est vivere Quod cum perspectum expi oratumque sibi haberent Matelenenses, quos gravissimo i upplicio afficere voleban , illis literarum, ulum adimebant. Et Apostata Puti.-m, qui ut facilius subiugaret Christianos , Philosopniae illos exercitio privavit. Haee doctrinarum amoenitas ita taph multorum animos in se pertraxit, tacita quadam vi ac voluptate sensuum tuorum, ut illi plus quam Herculeo labore ad haee studiorum praeeipitia sese eontulerint Quemadmodum pulchre id videre licet in Phil. Chssippo. qui iam iam fame de inedia periisset, si non Mel sta uxor, viro, rerum meditationi altissime defixo , cibum in os inges sisset. In Cisanthe, qui solidas noctes in hauriendis aqui impendit, ut diem sapientiae st udiis des inaret, haberet que unde praeceptoribus suis mercedem persolveret. Nee minus in Div n. . qui ab institutione Antisthenis nullo modo remd veri potuit. Verbera, inquit, quantum potes, nullum tamen baculum reperies tam durum qu . a te modo aliquid didicero, aver es. Credo, sacram hanc opinionem illuit res istae an in ae ab ipsis Diis superis imbiberunt Unde, proxima oraculo, voa illa

divini Philosophi:

quod verae Eruditionis praestantia, de cujus laude hi mo

120쪽

actenus dicere incepi, tantis dissicultatibus mo-:stiisque undique sit obnoxia ac circumstripta. 'amquam si ipsa Averni hic ostia aperiantur ; ip

e fauces Taenariae, Cocytique palus; quam novies X interfusi coercet. Hoc equidem ipso major estanti boni possessio , quo ad sacra illa Adyta dif-cilior, est accessis; pluribusque dumetis ac senibus via illa sit obsita occlusaque Quae una, d Honoris templum quae ducit, si molli faciliue labore iniretur, profecto, valde exiguum id ret, nos istis doctorum ordinibus accenseri. Iunc, quia per inaccessa, per praerupta, ardua mula est incedendum , pulcherrima illi palma ae ve-hratio debetur. Digna quoque Majestas,quaepro- aetheos suos, Sisyphos , Ixionas habeat: quo-'am solis conatibus Je sudoribus propiore ad il-im gradu aceeditur. Quare nec immerito sapiens .ntiquitas doctrinam ex ipsis Egeriae convallius S ex profundo Democriti puteo hauriendam Te dixit. Non ab ignavis inertibusque fucis un-uam comparari illam posse. Non votis puella-ibus, non suppliciis muliebribus. Non ab illis, ut totos dies in popinis . in alea, in luxu dc li-idine agunt. Sed cum Drmosthenem subterra

eas terrae cavernas est descendendum; cum Aiaide , apud inferos monstra Aetnaea perdomana; cum Hydris, cum avibus Stymphalicis , cum a Lernaea Bellua fortiter dimicandum. Omni, quam , vitae tuae tempore, o Adolescens, id dum atque unice est agendum, si aliquando inquestri Eruditorum pulvino , cupias residere, uti divina oraculi voce assiduis domi laboribus giliisque impallescas. Totus denique mortuis ut incolor sis factus. Hoc unum pro solatio & praelio habiturus , aeuod Mnm vita tua dies, pl- pa bii quam imperiti longisiima aetas. Eoque nosiquando felices Musa tum alumnos processuros,