장음표시 사용
81쪽
a ueteribus sumptas, partim a te excogitatas dubitationes proposui stil tunc uero cum iam in ipsa praedicamentorum genera simus in gressuri uisne Plotini dubitationes seiugere, at . ultimo loco reser uare, an ipsas quo p prout uerba Aristotelis reqrent,ita interserere virum diuisiuit in enumeratio inprHicamentu. CU. I.
η Ilii quidem uidetur continuata disputationis series non esse ini temimpenda ,sed deinceps quaecun* inciderint, Perpenden, a. uam substantiam ineamus, de ex itis his praedicamentis scii e illud cu, pio utrum diuisa hic,an enumerata tibi esse uidearitur. Dreip. Diuisa quidem hic elle prs
dicamenta censendum non est . quippe cum neQ generis in species diuisio sit. non enim commune aliquod praedicamentorum genus est,aut ens,aut unum,sicut nonnulli introducunt. neque si non est genus,quod diuidatur,et se ullo modo possunt ea quae dividant.Qiiod si neque commune aliquod genus supra hJ inuenire, ne* diuisitias disterentias pol sumiis, diuisio h appellanda non est. Sestu. Nunquid iginir militaribus ordinibus similis diuiso lisc est per centurias distinctis quippe cum sicut illic singulis aciebus singuli centuriones prs sunt ita hic substantia substantiarum omnium,et cstera genera in si lis praedicamentis eorum qiis sub sis sunt,omnium principatum obtineat. Dexip. Sed li ira dicamus, dispersa quaedam ac diuulsa multitudo entium erit similisque iis qui ex distantibus tribubus, & curiis congrManis tur.id quod seriei perpetuitatem mutua connexionis dispositioia tolleret. eciit igitur est ut genera quibusdam primis proprietatibus distinguamus, alm ita eliantiae uniti iustrationem per se circunscribamus: ut eo pacio singula a se mutuo separentur. Tametsi quate nus accidentia circa substantiam sunt,& in subsitaria,*cum ipsa proculdubio connectuntur: eatenus asserere similia esse illis pol sumus, quae ab uno, & ad unum referri consueuertint. sesis. Quid e nonne dici partitioni totius similis esse diuisol epoteste Minime. Non enim quasi concretum quoddam propriis quibusdam pinibus circunscribit: sed in sim, pliciora di elementalia restauit,elementalibus sententiarum notionibus subinde utens.Ordi nem tamen eum seruat, qui ad unum,di ab uno existit. quippe cum inter entia substantia primum θc praecipuum locum adepta sit .accidentia uero circa ipsaera subsistant.
dubitatio , substantis euin primis entibus N posterioribus idem non inni licet, cum genus comm ne in i s non sis, in quibus prius est Ut lnsterius. Cap.
AC de his quidem satis. Nunc ad primam Plotini dubitationem ueniamus. Quaerit enim cum duplex substantia sit,5 intelligibilis,& sensibilis, quo pacio idem utrarum*else genus queat.Commune siquide in utris p hisquantiam ad id quod sunt, speciat,inesse qtioddam uidetur. suod si sit, aliud prius his sit necesse est,quod ne* corpus sit,nel incorporeum. allita aut in rporeum corpres, aut corpus in rPoreum erit. D ap. Facilis quidem ad haec responsio esset Q praeter traciationis huius propositrum dubitationem hanc afferat.Nam nemde ratibus ne* de gener iis primae substantie disiputare nunc Aristoteli propositum est:sed in rem tractare,ut ad adolestentiam c. I tui qui non nisi simpliciora percipere potium, ac
82쪽
mmodata sit.Quaprol ter cum agere hic de dictionibus madeat, quibus inest,ut de substant is dicantunm hianiscemodi consideratione Plotinus quintionem de rebusfrustra in roducit. Sed mihi tamen ne id esse satir uidetur,si quantum ad praesentem rem attinet, dubitationis huius solutionem expediuerimus: nisi etiam ab ipsa Plotini philosophia exorsi ad uniuersam eiu com plationem huiusce rationis explicationem referamus. Unum ita in genus inter intelligibilia substantiam else hic statuit quae communiter di incormi eis speciebus β sensibili hu5 ac materialibus ut sint exilibet. Unde ii ita res se habet, di subitantiae origo in omnia dis funditur. eadem primorun ,& secundorum,dc tertiorum ordines obtinebit, quibus oc his pri mo ec illis secundo aut alio quodam modo ei sentiam exhibet.Atq; ita sit omnia in ipsam res
runtur utpote quae ab ipsa dependeant:huius quiny desciiptim significare originem illam po teli, ex qua ipsa in ultimam subsistentiam delapsa m.
Quo d licet cx Plutonuissuppositionibus assereth iusmodi solutio queat, ex Aristote
tuu iamcn enodandumsit, quod in quaestionem venit. Car.
AT si 'asdem suppositionibus quibus Plotinus, uteretur etiam Aristoteles haec quae dixisti,
rationi conicinanea elle uiderentur.Sed tu cum ea quae illi placoit,quasi coiiceila sumpseris pro Aristotele decetiasti. De p. Ad hanc quaestioliem igitur qS utar, quae in iuprana lui alium disputationibus ipse inquit.Sunt enim duae subitantiae ex Aristotelis sententia truciligibilis,ec sensibilistanter quas m am naturalem cinstituit. Ac sensibilis quidem est conam sita naturalis ad matersam oc iamiam speciat supra qua intclligibilis cst,di incorporea. quam inaniobilem mobilem tamen saepenumeto uocat, propterea v molionis quae in uita hac cxl sitit,in causa eli. Hs c et sm suiu qus de liri substant is in undeximo supranaturalium libro Aristoteles demonstrat.ot Q ita multas substantias in uniueisam substantiam complexus est. Si mul enim ipt as in unum ordinem redactas: ad unum principium refert. Valde enim scilicet adiud qui ram unius elle patriceps pol set, si ipsa substantia quae in uno ei sentiam suam ha bet,ordine eo Priumetui .qui ad unum reducitur.Cum it Q inexplicabilia ea sint, quae intelleciu peicipiuntur,ad ea exprimeda ex translatione ec proportione ab m quae sensui patent,nomine substantiae utitur. Tribus enim modis iit ut eiusdem minis communionem aliqua ha Leant: mutuo , uni uoce, proprie,& per translationem. Aequivoce ut pes insitumenti ad os nisi umentorum pedes. Vniuoce, ut cum gladius gladio acutior dicitur, aut uox voce. Aladius enim uoce acutior dici non solet, propterea q, acumen in utris ille generis diuersi est. Proprie ueron per translationem, ut pes in nobis oc montibus. in igitur ineffabilia sint ita. tellectualia, in eis substanti, nomine translatitie est usus: ut a sensui expositi5, nobisque per
ceptis imperceptibilia manifestaret.Hsc igitur si ad intelligibile reseratur, uiuoca erit proportione sela oc conueniet uia significationem eius lichis afferens: si ad naturalem spectet, unium dum compositione eius illam nobis representat. Quemadmodum enim in supi ana turalibus incolpoream quandam substantiam uocat, quam propterea v ab intelleciuali pro celserit,ita appellat. quia uero ad sensibilem iam deuenit cum corpore esse attesitatur: ita hac ciuini; substantiam ad naturalem univoce, ad intelleci lem aequi uoce appellans per eam de illis etiam docet: praeseriim cum ipsius descriptio v neq; de subiecio dicatur, neq; in ibimo ullo sit,accommodari illis etiam pollit. At o quidem o optime Seleuce ex decretorum ratiostibus paulo altius ita aduersus Plotinum diopino. sed tu quia profundiores fortalle hae solutiones sunt ad eos qui ex philosophia proscis,intur, huiuscemodi rest viisionibuς uti pote rixad eos uero qui dogmatum suiu imperitiores faciliores selutiones afferes: illud subiungo, morem et se Aristoteli ut conmitaneo quodam ordine traditiones suas faciat:atq; iccirco ne/que nunc quivi a sublimioribus philosephis disputat ionibus petitsi huc inserre : sed substatia
hic mu e uti in principale ei propositsi sit de dici ionibus avere, ex accidenti uero & h di ad ipsis significans ,res etia doceat.Vt sumacanes de his introducendς qstiones non sint.
Plotini dubitatio, G π in seisibilibus in intelligibilibus eadem genera entium suu , Cet. q.
1 Isdem ne rationibus utendum erilicum iis etiam inquisierit Plotinus utrum eadem pra
si memorian Semra tam in primis entibus, si in posteriotibus sint:an in intelligibilibus pla
83쪽
ira, in sensibi ibus pauciora reperiantiar, an rixantrarior Perip. Sed haec superiori desita, i stantia per st similis dulatatio est Quocuca a praedicameruorum proposito ecdem modo petere eius soIutionem poteris. Tam etsi altera quo F rcs sio opiniciae suppeto quamursus ranaturali u libris Ai istotcles cΣrcnsi. in cnim decem sint uniuersa genera,elsem cora/rchiis ia asscin quippe quae in eo Gnar friciem etiam maxime prae se serant,ci, in parati l lus quoque ea omnia insint. Additio enim di multiplicatio in corporibus subinde esu, cet. Qii api opter in sensibilibus decem omnia pi aedicaminia insunt. unde etiam in Socrate Unitio accinctastrari queunt. In illis uero quae intelleciutatum incipiuntur,non omnia sed ea ta ritum insitant genera, lus simplicissimis,& perfectissmir conueniunt. Nem se propterea iit diuisio ipsa manca esse exi si imari debeat. Non enim si non omnia in illisinsunt,iccirco venerum qiis ad lisc speciat, impersecta diuisio est.Sed quia di in intelligibilibus insunt ea inesve possunt & in sensibi Iibus plura ob compositam substantiam inesse conspiciuntur: ideo nihil deesse uniuersali praedicamentorum disit stultoria cense dum est. Plotini dubitatio aduersus Aristotelem, sed nam commum in materia Goma , σα virisque composito iri pexerit, vir opterea ommus sati trusorpsaris. CF. I.
R V sus in dubitationem hanc Plotinus rem uocat: ea tiamsinodis dicatur substantia,a
alio modo alia,ecquaenam ea sit,quam pi micamento huicsub acit maiesta ne an forma. an quod compositum ex utris p est Nam cum non una tantum sit,necp uno o omnes dicantur fieri non posse, ut praesentibus rationibus omnes sit iciantur.Quocirca qualicunque substituerit quispiam, necesse est,ut aliae omitiantur. Docip. Sed enim qui unam ct coni positam dixit, is in ipsa eas quoque quae ut paries continentur, complexus procul bio est. In uniuersum enim quod cum alio qui iam componit,ac perficit, id altem in altero este nullio modo potest.In eo igitur communicant omnia lisc tria species inquam ,5 materia,& in positum Q sterius non sint, sed sui tantii,*que in subiecto nullo esse pol Iint. Sunt Q hae tres' stantiae,cum ex una composilaoim significentur.
Plotini dubitatio desubstantis quaenam ipsius prima ei maxime simplex notiorisvepacto explicare i Esam liceat. Ρ ἀ i ,
DVbitationem item affert Platinus, non esse facile asserens,ut quamam sit ipsa substantia, explicetur. Dex . Sed si uis notionem es inuenire,prius addocirium rius. quae pnomina fit animaduerte.Confusa enim & tota prima stat, quaeprimo iniqii appulsa perq/Pimus.Secunda uero caesuae rationem re distincitonem maiorem requirunt igitur nμου exponit,quasi proprietatem quandam substantiae attribuens, v nel de subiecto aliquo di
tur, Q in subiecto ullo sit.Non esse enim in subiecto ipsam perspicuum est i quippCrum reipsa omnibus subiiciatur,& sne ipsa esse alia non possint. Desiilsiecto autem no dici indiuiduae substantiae proprium est.propterea enim v diuidi in species nequit de subiecio nullo di citur: sed de ipsa ut de si ibiecio secundς dicuntur .Quae igitur subrinitis etiam 'lique subsicinu, principali ratione & proprie siubstantia est. quippe cum si ea non si trilini s-ex aliis posssit Cum igitur uitiis moesis appelletur sub tiasicut dictum est de compς ita 'u'c metui' inem s. t.de reliquis uero duasus postea sinci, i ipsas quo cile paries sibi antiae as rex , PIO δStatio, cursubstantia ante stadiusserit. G11. I. l
torum ordine locum obtineat. Drem Duas causas reperire quispiam polin cur mi ma collocari substantia debeat. Vna, Q Ia ipsa est quae omnibus subiiciatur . siue enim ma/
etiam species, soranis si abstat siue formam consideres 5c speciem. accidentibus iupposita estim inrubur quasi fundamentum primum omnium sit.Altera causa est, ψ ipsa per se ipsa sita Dexip.ri Arist. praedic Κ
84쪽
di consiclarati cetera in ipsa. ut non sine ipse possimi existere.Prius aute illud est, quod i er se est.* quod in illo oc non sine illo existit.Sic unitas quom esse prior dualitate ex eo conualcitur,q, unitas ctiam sine dualitate,dualitas uero cum unitate cinnino intelligitur.
A Tucro illud quoqdulbitationem habet Q non doceat, quid sit substalia, sed ubitastque I haec ira et sciat ut non ipsam sita alia cinnoscamus. perinde ac si quis homine diffinire uolens ei se cu, neq; e si,nop bouem. canem diceret.isaa cluid non esset homo opes rei quid uero esset, iam lomagis hac negatione significaret,st antet a principio diffiniuisset. Adde ui ncq si proprium dicat qii piam ut hominem esse risibile continuo rem perci pimus. xi . Dicendum ad hoc est,non e sedishmtionem hanc,sed descriptionem. prsterea mul/tas esse diffiniti es quae si m eta salis rerum quae negantur,ammatio sit, per negationem afferri consueuerint Quemadmodum cum bonum oc malum satis pateat, induterens nonnullina di milium. ut dicant illi d esse quod ne* bonum malum sit. Iccirco hic quoin prius exposuit,quod in subiecto ellet,& de subiccio diceretur: ut ex negatione ipsorum postea maxis me propriam substantiam manifestaret .Qua in re tamen nem sola negatione fuit contentus, sed exemplo etiam subiuncio clarius ipsam explicauis. ii secus ac si quis ubi dixisset homi nem et se iam bouem,n equum,deinceps adderet,ut Socrates.
Vbitat item Plotinus, at Q id quod inquit submintiam una eum sit eontrariorum C ui Dces capacem esse, n omnibus ne* intelligibilibus . ne* naturalibus conuenire allerit. Demp. Ad hoc sane dicere illud possumus ipsum no omnis substantis hic proDaciatem ain suisse atin id ex eo constate et in principio descriptionis est dixerit cum ait:subitantia attem ei. quae nem de subiecto dicit ut ne* est in subiecto: deinceps uero subiunxerat ρος dici tur substantia: tum de ea intelligendi in esse censeat,quae in communi usu nomine hoc nun cupari consueuit Alia enim est,quae apud philosophos,alia quae apud alim si ibi inima dicat. Huic igit ire quae apud plerois dicitur proprium hoc auribullse eum censendum est. Umni Menim huic copositae sui tantis,& speciebus oc generibus ipsius accommodatur.
Quo pacto hicsubstantiam se sibilem omnibus ais anteponas,Wprimam vΠret, alibi vero post incorpoream eam eqse dicati C. r. 1 o.
-m qua de usa sensibilem substantiam hic primam sibi secundam appellat quasi sub in Seorkrea collocata sit et Densi. invia de illis hic disputare no proposuit: quippe quae in
sommuni consuetudine substantiae non appellentur.
Quo a itfesti uideatur aduersuri cum in naturalibri disputationiblis communia σrrima Fusuularia o parmulam anterm in. Car. I
a D eandem quaestionem quom speriare illud uidetur, eur in naturalistras distrati
A communia in prima h*γrticularia primo loco constituat. Dexip. Huiusce ordinis illud in causa est in ipse prius N posterius duobus modis uocare consueuit & quantum ad na/turam attinet.& quantum V nos. nos priora sunt partularia, quae primo nimis occuriupercipienda sese offerunt. Ad naturam priora communia sunt propterea et particularia suo uniuersalibus collocantur. de si quis a natura exordiri uelitas simplicia, causas ea Psse sunt, atque ex sese subsistium, uniuei salia, impartibilia, atque huiusinodi alia procul au in anteponet. At si a stgnificativo respem ad res progrediamur, do econtrarim erit com mutandus. De com ni
85쪽
s V quid ad eos dicemus, qui nem natura priora uniuersilia particularibus, se posterioraeue conteruunt e Derip. Eos sane si recie consideremus , quae in controuersa sunt, mugi concelsa sumere inueniemus . Qitando enim uniuersalia singulis quibusque na, ura esle ei ora dicuntur doc particularia centra posteriora, ipsi uero particularia priora nuriira die iratuunt: non recte illud quod in quaestionem uenit, demonstrationeque indaget, tun ipsi sumunt . Leues etiam illae argumentationes sunt, cum dicunt: si commune est, im viduum quoque fit, necesse est: quippe cum in communibus indiuidua quodammodo in lint . dii uero est individuum , non ruinuo etiam commune erit: siquidem commune Post multa est . Patet em articu are cum in eo communedistributum sit, essentiamque
eius expleat, individuume: quidam etenim homo, etiam homo est. Unde si ablato com
muni non continuo etiam tolli individuum falsum elle constat. Cum enim commune ideo ellentiam suam habeat, v in Omma quae sub ipse sunt collocata, diffundatur,ac permeeti qui ha sustulerit,procul disio etiam omnia illa sustulit, quae subsunt.rum ita quidem me huiuscemodi argumentis imastinξ,res 3ndendum , exponendo ea quae in supranaturalibus inquit, comunia rei an lentissimum consideratione Aristotelem anteponere .
sed causa priuiguerra explictas mscudaesubstantiae diceretur. Cap. 13.
Nonnulli sunt,quibiae hic ordo non recte seruatus esse uideatur. nisataneum enim,ut inquiunt, Pt prius causa cur si mandat substantiae secundae essent,afferretur: deinde ita lectandarum sirustaratiarum inter se comparatio fieret. Dexip. Sed hin anticipatum miis euidenter iam fili bi ea quae de subiecio dicuntur,diuisit, eamq; esse pro eae precipue Iubstantiam demonstrauit,quaeneip de subie diceretur,nem in subiecio esset.ex hoc enim necessario consequitur, ut illae secundae substantis sint, quae & in subiecio non eisent, di da iubiecto dicerentur:
ὸd cum primam substantiam mamominus esse non demonstrari series mur/σ mnus esse dicat. Cap. 14. '
P IGtinus de ordine instiper dubitat, prius demonstrandum Bisse inquin primam substam tiam magis di minus substantiam non es cinde ad magis di minus quod in specie oc genere existit, Procedendum. D p. Ad Me quoque eadem res msio asserenda est: QUnuli modo praeoccupatum fuerit, primam sebaeuitiam non esse magis di minus , ubi eam esse primo, di maxime proprie substantiam alloit. Quippe eum hoplo. ta omnia snta neque u magis aut minus sint , inlatitatem habere ullam queant. Nam magis di minus sine ullo termino semper procedunt. Quod uero maxime est, excellentia: quod primo, primcipio: quod maxime proprie, praecipua naturae propriciate terminatum est.
Si meas stantia est man o minus, quo modosteries magissubstantia sam genus
ς I uero nulla substantia magis &minus est quo pacio species magis substantia i genus di Ociture Dei . Quia non uam usum substantiae agis&minus ad uot edin moea sensu ues magis uel minus recedunt. 1
AT si eausam sinsibilissubstantis sumit,soisibilia enim tantiet non sunt cumid non dicat,
absurde disputationem de iis quae prima natura sinu, introducit. Nos uero nune non ea aeriatura prim sint *--s ea quae Prima nostri ratiotissim Dexip. Sed ea
86쪽
etiani quae in eo Q diciti tur, sunt prima, species sunt. specie siue pii appesIunila, dein de F neribus: & prius species, deinde genera significamus: ut metito magis substantiae sp cies Q genera dicamur.
uero secundas substantias generata species primarum substantiarum esse dixerit: quasi sectionem generis in si ecies secit , ut commune genus sit substantia , specio ue m &indiuidua substantiati seriinda sint . Quod si ita est , ubinam generalem substan tiam diffiniuite D mp. Cum pi imam substantiam ita descripserit,ut eam esse diceret quae nere de subiecto diceretur,ne eilet in subiecto,secundam uero,quae in cibiecto non esso S de subiecto diceretur: 'minuite illud ab utrisque sumit, v in sebiecio non sit. Unde si primae proprium est ut de subiecio non dicatur.communis erit, in subiecio non esse.αέ ita neet ipsa
Q yd substantias Gndiu eris. 18.
Tenim si diuisio proprie generis in species et prima uero substina no est species, opterea Q ipsa una Ac unum numero,species autem multa numero est quo pacto haec substantiae esse diuisio potest Dmp. Ad hoc dicendum est, eam esse communem omnis primae substantiae rationem .Q una numero sitiquippe quod maxime substantiae proprium sit: com/mune item illud.q, neq; sit in subierio , neque dicatur desubiecio. Quidam i ur homo, alit quidam equus species quidem non est sed quatenus tamen prima huiusiridi omnis substina
est, est species potest. Quod cum inpiit, manifestum est ex dictu , non perspicuumst de pictus di diu intelligatur. C.' '
CVm inquit,manifestum est ex diciis necesse esse ut ea quae dicuntur de subiecto, At iuxta nomen, iuxta rationem praedicentur: nihil superius diciis uidciur demonstrasse. Ex hs enim que de sithstina dixit nihil huiusmodi declaratur. Primas siquidem si inantias esse indiuiduas. smandas esse ipsar iam species 5 specierum harum genera, supra exposuit id quod ad manifestandum v di ratio oc nomen de subiecio prauicem . nihil facit. Drei p. Qui hac reprehendum, sine causa proculdubio mouetur: cum ex illis huiusce res perspimitas matur,qus paulo superius in hunc modum inquit. Cum alterum de altero pKdicatur,ut de subiecio, quaecunque dicuntur de eo quod praedicatur , eadem etiam de sibi modicentur. Ex his
enim manifeste sequitur, ut quod deserie praedicatur, di nomine, diratione uerisi aride eodem debeat. Cet
Voniam de disserenths inquit, quod comune illud eum substantia habeant,v in se serio non sintninde non elle id substantiae proprium confirmat: prius ad quamam uti lis dedisserent is consideratio sit, explicandum uidetur. Dωρ Illud quidem quod natura idoneum ad separanda ea est qus sunt sub eodem genere,essedisserentiam constat at in ex huiusnodi dimctione quantum ad genus speciat ipsius diuisio intelligitur. Magis proprie ta/men de ea quispiam direres,si speciei differetiam esse contumenda asseueraret . Vnde reiam Pro specie t epenumero sumi consueuerunt.Vniueise enim differentiae genere dici simul Possum.Vnaqua uero per se sumpta de iis quidem quae sub ipsa sunt,de quibus dicitur, de mi praeclicari potest de genere tamen non potest xluippe cum singulae generis se atrices minime sint.Distat autem a specie differentia sicut pars a toto. est enim qualitas quae substantiam rei compici. Atque ita sit,ut differentia nem in subiecto sit. quia ηs id essentiam consor, quae in speciem redimem sit substantia propteream non ad elisutam, sed ad talem esti
87쪽
simit.album en: m a subiecio separari potest: disseremia non potest, nisi simul eum s ibiecto
etia ii inteleat Quod si quis dicat substantiale seu ellentiale etiam accidens absq; corruptione non separari ei pei seria & praecipua distantia ellentialis accidentis, oc distierentiae afferendamt: v circa essentiale accidi ias liuentio oc remi illo considet etur: ut in an hiope, si in alia Lot: an satus fuerit remitti nixer color potest: iri lacie item minor albedo,ec in iuue maior inter dum efficitur:in differctia autem magis oc minus spectari non ualeat. magiscium bipes hi inde,aut pedestre pedestri, aut minus elle qui iam nequit.
Dubitutio de disserentia Gisutruendast. Cop. 2 a
SEd si ne' substantia est differata, neq; accides, & qd diuersiim a substatia 5c accidae
teri ia est nihil: spre cu omnia claria aut de si bimo uicani ,aui sint in subiecio cu uel sulcstantis uel accieleluia sint. ubinam differct iam constituemusr D. xl. Multae huiusce reis blationes sunt, quas paulo post subiungemus.prius enim quaeda quasi auciorameta oc proposita stat uenda mihi uiciens, ex ub his di quaestione hanc oc eius Glutione polsiniusdijudicare. Ita igitur qui rerum inuestixationis rentra callent ,abstitis.1 quidam et se atq; arcanus naturae ab uno genere in aliud genu, tiansitus uidet ui :cum medium quod intercedit, identidem nos lutea. . iusta Mi In substantim est,quod in testate existit. exempli causa in homirubus aut aliis a rimalibus cum adhuc in semine considerantur,nondum riel substatuta inest,cum imperis c. m adhuc quoddam sit neque acius,quae persectio ipsa rei est. Restat igitur,ut aliud quos carii in sabli an iis teperiatur quod inter eum qui aciu homo est, ct qui est potestate.medium interi iti nil it L adem de disteretia i atio est. nam etiam ipsa inter qualitatem subsitantiam media cxii it. Uncem iam ad id rei cosert ut sit,& ut talis sit .ac pio et ea in subiecto non est. Iccii cocii finitioni eius quod est in subiecto, illud itidetur addendum Q ad subiecit e lentiainnitul conducat si rei enim di disterentia piraculdubio conducunt A Phse quidem ea sunt. que prius elle statu da iudicauimus. Nunc ad ueteiu phiis si pirorum solutiones deueniamus. Vna opink eorum est qui differetiam qualitatem et se statuunt,ac qualitatem quidem ellemtialem cluarcp rei et sciuiam compleat. Altera eorum qui differetitiam mediam inter qualita, tem ec substantia ira collocandam esse putent:quae & substant is ad eis talia accidentia di aeodem ibitis ad subitantiae; communem quendam nexum praeseat.Nam cum natura a conta MVς ad contraria, inputa ab animalibus ad plantas non statim transeat, sed paulatim uita eius prius interiecia quod plantanimal .hoc est dicitur. quae uti aci; illa extrema inter se covat.& colliget:ita quo hic diuersorum generum substantis , accidentis medi :m citio 'dam ituendum est: quod ex quo dam sententia utronimque sit narrice's: ex cluorundam abuti is, diuelsum ac separatum Tertia est opinio allii eiulum disseientiam non ibium eiusmodi elle ut essentiam expleat ita partem quoque eius e s. siue quia ex eo in una clim subiecto morehenditur pars else substantiae consideretur, que ci ca speciem estis iue quia simul im
subiecit ei insiderationibus etiam ipsa immutetur, ut ne Us erga ipsum quodam modo siue habeat, ae diuerse efficiatur Dubiratio quὸddsserentiae desubiecto non dicantur . Cv. 22.
DIsserctiam autem de si biecto praedicari nullo modo elle uerum uidetur: quippe cum noque nomen neque ratio disseremiae dici de subiecio polst. Id quod perspicuum inde est: Nam cum pedesti e duo significet.unum ipsum pedibus incedendi habitui aberum id quod habitu eo prminam inuioc quod habitum habet,pi oculdubio dii se entia non est sed res causa disserentia ita est assecia.Quocirca omi IIb eo quod no est dissecentia id est pedestre, ipsam differentiam sumanius, quae ii ita dicere liceat piaestritas est.Nunquid igitur fieri ullo modo Potest ut uel nomen, vel ratio differentiae de subiecio praedicetur ut subiecium uel pedestritatem, uel habitum eum elledicamus, ex quo pedestres reddantur qui participes eius fuerim e Non sane. Non rem igiturdicium est.& nomen Sc rationem differentis dici de subimo.Neque igitur univoce dicσur. Vnde nein de subiecto siquidem ea que dicuntur de Obie .uni cede omnibus quae sub ipsis sunt, praedicantur. Decio Ad hoc ita occurrere pollemus.
88쪽
hem msus est particeps non sit. Cogitatione enim & mente pedestritatem separantes, quod um Ribiecto comprehend itur,este differetiam negant. Sed aliud est cogit tione a re aliquia separare,& aliud tam cum subierio conlucrum qui iam sumere. Quocirca quoniam etiam Aristoteles de diilinii tua ratione hic loques,cum disterentias uitiuoce prsdicari inquit,de disierentiis una cum materia sumptis intellexit mos quo F ad eundem modum accipere idem dohe iis . Pedestre enim pedestritatem etiam habri, at pedestriias cum cogitiatione tantum
existat pedestie in se non continet. Ratio igitur dii initiva, & subiecis speciei distinguendae inter sς sto sunt. Nam si diffinitiva ratio, quid sit eise rei, explicat, et linitia aute rei iuhil aliud Φ species est non esia erit ratio Oum ad subiectum, ne p alia quantum ad diffinitionem si OGM.Absurdum enim esset,si in Asentia rei esset aliquid, nomen uetoia ratio de subiecto diciarere non posset.Arep ita quida nos respondendum ducimus.AItera tamen necp ea aspei nan da solutio est Quia enim disserentia est,quae maxime facit speciem, rationem eius de subi icto tuerificari ex eo dixit, q, subiecit ratio a disserencia expletur .De subiecto igitur dicitur,etia in ipsi uolunt, quia rationis subiecit expletiva ipsa est. Nam si pedestritaton dixero, minim nem in terra cruribus faciam intelligo. at motio in terra cruribus facia,& pedestre,et id quod ita mouetur etiam declarat .Miror autem Stoicos, v habitus a subiectis seiugant, ac separent. Cum enim incorporea illi per se non admittant, quando contendendum ipss est, in huiust modi prehensiones coniugiunt.Si enim qualitates absip qs quae qualia sint,non existiant: noque habitus sine ρορος hini tu sum praedita, que differentiae absq; subiecto considerabuntim sua distini tua ratione subiecta perficium,ac com chunt.
c Ed quo pacto ita statim sententiam mutauit um enim dixerit omni substantiae inesse ibo lud uideri,ut hoe quiddamdicatur subiungit deinceps,non tamen uerum hoc est. Dexi Propterea mprimum illud non ex opinione tua expositum est, fidii quorundam,qui & gene xa di species uitastere alserunt : secundum uero est,quod ipsi placet. Iccirco cum Iulus ea po fuerit quae ab aliis dicuntur: postea quod ipse approbat, sta iungit. s. . Sed quo modo fit,inquendam hominem,& hominem δε animai.& rationale,& mortale esse dicamus,si h quiddam omnia iure non fignificant c Dexip. Quia uidelicet spes distributas. R in indiui. x duis contentas hoe quiddam elle dicimus. Hic autem de hs ferino est, quae per se consideran/tur. s leu. At substantia ipsa indiuidua quo pacio hoc quid ueste dicerida est: nunquid quantum ad sormam attinet an quantum ad materiam,an ad id quod ex utrisq; compositum, este Dinip. Quantum ad Omnia quidem speciat: sed quantum ad materiam attinet in eo, q, subiacet,& in admitt&ae se ae acrum procedit. quantum ad sermam in eo Q definita est: quantum ad utrunm, in eo Q unum iam numero est. Nam si quis indefinitam esse materiam
dicat,ac propterea ipsum hoc quiddam esse nullo modo posse illud subiicireum est, nos non de materia Molute hic loqui, quae nullam ad Miud rationem habeat, sed de ea quae ad i
Vo pacto rationale animes irrationali contrarium non est Dωρ. Quia disserem ia quae in aliquo est. alteri P inest, contraria quidem emtonim uero toti esse eorum thim nullo modo potest.Quod enim contraria suscipit, ipsum esse cimtrarum propterea ne quit quia si ab uno ex contrariis occuparetur, idoneum esse ad sese tionem sterius contra in non posset. inputa anima, aut corpus, aut indiuidua substantia, aut secunda: si admiserint contraria, ipsa per se contraria non sunt. Adde in nem si diuidatur qui iam in contraria, ut animal propterea contrarium erit sed ipsam eiusmodi est,ut contrariorum diuisionem com , plectatur Quapropter nihil ex his contrariss est.Id autem ex diffinitione etiam contrariorum perspicere unusquis p potestaeontraria enim ea esse dissinimus, quae plurimum a se mutuo se,
Divia sint i haec dequibus num loquimur,cim vinde substatui lis animale' π.
89쪽
Si nisu substant Deccmirari: est, suo modo ignem aptae , Valui clementa contra .ris appellet Aristotcles. Cap. 2I.
A Tquo pacto Mem aquar, 5c aerein terrae contrarium esse inquit Aristiseses e Dosi Quantum uidelicet ad sipecierum effecifices differatas speciat,quae substantiae non sunt. Calidumidi frigidum, humidum & siccum contraria inter se simi. totae uero substiuitiae toγtis substantiis contrarietatem nullam habent: quippe quae in eadem etiam materia subsistant. Qilia homo es Jes ali homo aban equo esse contrarius possit. Cap. 26.
I uero hominem equo, aut quendam hominem cuidam equo contrarium esse quispiam di iaceret,quo paciorespondedum ei essiet Dαφ. Nihilo magis uidelicet aliquem equuntra aliquem bouem,st qui iam aliud exprimis substantiis alicui hominies contrarium.oeti fieri non potest ut indefinitorum ad definita contrarietas siti necessario enim unum uni eo
contrarium, piat finitum esse debet non recte ita sumendae contrarietatessunt.
Quo pacto formam priuationa , o materiam forme esse contrariam in di γstulationibu naturatibus dicut ,s nihil contrarium substiti ite es. Cop. λ 7. ta
Α T uero si formam priuatioru in naturalibus disivitationibus esse contrariam in , quomodo uerum est quod nunc asserit,nihil substantiae esse est rariumr Dexip. Quia contraria interdum communius stare appellare ea quoq; quae per priuationem opponuntur. Unde quando in naturalibus habitum oc priuationem coiitraria esse dicit, turbari propterea ni hil debemus, , cum in ptaedicamentis substantiam sitimuitiae non esse contrariam ali erit. illic eius inter se contrarietatem admittere uideatur momine enim tratietatis pro aliis etiam. oppositionibus utitur inti haec quidem Blutio comemnenda non est . sed illa tamen ut miri, quidem uidenu melior est,ti Aristotelicae docirinae accommodationsi dicamus, sermam iniitiationi, non ut sebstantiam substantiae, sed ut em non enti, & principium ultimo, &bonum, malo opponi: ita ut ex maxima distantia, uel sibtractione persecta inesse contrarietas possit. idiam si hoc modo distinxerimus,nulla in substantia contrarietas conspicietur: sed alia tamen i in principiis contrarietatis diiunitio apparebit,quippe quae sub eode genere minime sit.Nam neq; utraq; contraria in essentia continet e genera utram exhibet. sed alierum in eo quod est, alterum in eo quod non est, consistit.
Q.ὸd iniis stantiae esse contrarium , in particularibus demonstratum sit, non l
Ihil quidem sissistantiae esse contrarium, ex inductionem particularibus sest demonsti λ, tu substantiae autem in uniuersiam non reperiri contrarium demonstratum non est. Dexip. Qui hoc in dubitationem uocat, isdiuidendi methodum, ei uis ussim uidetur igni'rare.Nam cum de generalissimis ex motibus & causis demostrationes facere non possimus, necesse est,ut in his diuisionibus inim ris omnia quae sub ipsis sunt,distinguamus, at pira ipserum communitatem exploremus. Quemadmodum exempli causa cum animal diuidimus in rationale di irrationale in pedatum di depes: in bipes, di quadrupes: oc qu un* alia demum stat,quae cadere in eius diuisionem possimi : Tum nihil ex his extra animalis naturam egre di deprehendentes generis communitatem non ex inductione sed ex persem diuisione uiuegimus. Sicut igitur in aliis si,ut diagio commuiutarem in is qus sit ipsis secantur,conseniet: ita in substantiis quo nune demonstratur. Si enim substantiae omnes in primas 5c secundas tita suerunt diuise,ut nillil ex ipsis laesit piate illum 5c neutrs habere contrarietatem spiciuntur:quippe cum diuisio perfecta cum sit. Omnia quae sum si ab si inaraia,fiterit comple: Melitatur,ut ne allauime omni absiaute substantiae contrarium quaepiani sit. Ummia
90쪽
ii en dubnationi huic illo etia modo occum potest: ut quando aIiquid sumpsi fuerit quod essentiam exple t: id sit in singulis uerum sit, continuo etiam in Pinnit is esse uenam alteramus. in rationale tam de unc uoque, Φ de omni homine dici uere putes . Ssc si substantiae illud essentiali modo inest ut comi arietatem nullam habrat: id non de aliqua, seside omni etiam substantia uerum csse reperietur. 'Quo pacto cum dixerit prius seriem magis se mutam esse, fgenus, hic non ad i. . 'terem is ominusjubstantiam dicati Cur. a. s. '
1 Llud praterea dubitatione quo F dignum incidit: o pacio cum sit perius secundas sebia stantias alteram altera magis Oc mint subfixas uias ciae dixerit, nunc idem negare uideat. Deii p. Quia quod illic & hic dicit, non uno modo ei se intelligendum cc set .Hic enim ex se, illic ex accidenti magis&minus considerat. on enim ' cies magis ' genus substantia quatenus est substantia: sed quatenus ad indiuiduam substantiam uicinius accedit. & genus item in eo esse minus dicitur, v ab eadem abest longius. id quod proculdubio accidens est. Hic uero in eo quod unumquodque est , magis di minus dici eam negat . Haec igitur supe
rius dictis minime adu sata lur . . .
i Uud quom inquirendum uidetur, quo pacto qui magis rationalis est magis homo quoque elle censeri non debeat rin D p. Qitianon exeo homo effetitiaira suam habet, usit ma/his rationalis, sed ex specie quae semper eadem manci.Operatio autem quς ex magis ratioria proficiscitur,rationalior hominem reddit non in eo quod ad humanitatem spectat. Naure annim attinct ad humanitatem,& ad id ψ potest ella rationalis, simili modo essentia omniabus est Erunt igitur simili modo omnes homines: sed operatio tamen rationalis magis ec mi nus admittα.At haec solutio quidem satis placet .sed si ex Aristotelis sententia prkundius ipsam uelimis elicere,quaestionem hanc subtilius in hunc modum poterimus explicare. Na/tura enim comparatum est,ut tam unaquaq; spouere se a qualitas citam quaedam existate quae diuersa a specie cum iit,semper tamen ipsi annexa inhaeret. Ac species quidem 5c so Npars compostar N indiuiduae substantiae est eamm explet:atcp iccirco magis di minii admit/tere nulla modo potest. At qualitates Dat rinis his ei sentialibus inhaerent quae sui alicubi rationalitas, alicubi caliditas, alicubi iccitas, nihil obstat,quomitatis admittant , ut uel magis uel minus dicatur. Ait ita fit, ut excelsis hic qui uidetur ei se speciei, qualitatis sit Nam cum etiam uirtute praeditus uir magis homo dicitur, non quatenus est homo, dici consueuit, sedo tenus ea animi affecito in ipso augetur quae proeuldubio non substantia. sed qualitas eiu
.aprono substantiam alteram altera magis uel minus subsi i iam non elu, ps sipim est. Quomodo materiam o tuti dicat .su
s Ed quo modost, ut materi magis S minus dicaturnat couaria in ipsa considerentiir, para. uum di magnum excessius oc desectus:& quicquid polliceatur falsum sit:si magnil .id par Dum sit, si magis . id minus esse conspiciatur Derip. Omnia limin materiam cadere ex ratione quam ad tarmam habo censendum est.Omnes enim huiusimodi uicissitudines mi uirit materia, vacupeciem es formam respicit:ad quam diuerso modo sese habet. Nam si
magis inmateriam in scii sui pressis, si nimis, obstu-N exilim iam ipse προῦ