장음표시 사용
581쪽
6mm. in cito. Cum eges. de Testam. γυciuilia φ prudentissime condita, non asine grauissimis causis maiorem testiu U Ρς numeru in testamentis desiderauerint:
Lex inquit Iustinianus, ne quid falsi- blatis incurrat per duos forte testes co- Luit C.δεμ positum testamentum, maiorem nu- mss sumerum testium expostulat, ut per ampliores homines perfectissima volutas reveletur. Nec est,inquiunt verisimile, Pontificem unico quast spongiς ductu itot ac tam capienter inuentas testamelorum rite condendorum leges delere voluisse, maxime clim earu correctio sit semper euitanda V, vel certe quam e fieri potest moderatissime facienda. e. cinn ev vehementer tamen pro hac interpre- diat deestri ratione facit scripturae sare testimo h. 6.nium quo Pontifex hoc loco nititur: ad quod inferius res psidebitur. Tertia
reperitur interpretatio, per quam Capitulu praesens ad solas refertur terras,
In quibus temporalem quoque iurindictionem solus habet Poti sex: qualis est inter alias, dioecesis Hostiensis ad cuius Episcopum dirigitur hoc rescriptum. Potest enim Poti sex 4 iura quo- dque ciuilia condere, non quidem ubiq; sed in suis ditionibus quibus tanquam ssecularis Princeps ipsis supremus prae- σe --t., est. Et haec interpretatio, licet veheme- δε με - .re e
ter hunc locum restringat, probabilissima tamen plerisque semper visa fuit. s. ...
582쪽
De Pire t nanili promi M. Quartam sequlitur interpretationem
nonnullKqui tradun ini'; t*rr est in uniuersis orbe Chrissa niis quaestio nascatu ' ;co: sin de iis dein foro quaeratur ciuila, non Valere. Quae sententia modiolam pareret in iudiciis exercendi , tum de unaeademq;realiteoudi me iudex ecclesiasticus, aliter iudex c ui lis. Cum tamen iuris non obscuri dx . I L v. siquxndo contingat aliter iure ς Deso, c liter Pontificio de re quapiam statu , nonibus ius Pontificium esse priserendum, quidem in foro etiam ciuili eile ferua dum. Lubenter agnoscente ipso u h. mano b .leges Cano nibus cedςI quam nussinio; nonusine pro- tiis latum spiritualibus id ac ipρο - fp O. esse voltirit. Sine si periuris civ 'βφ hq cisio ciem petieulum crearetur an e bus, quatitulibet de rebus alioqΠ'p' aera Autb.αι phariis aneretur,non iuri ciui y ς , . - visici o foret aequiescedum' .Quinx mdςDiq- M postremam nobis attulit in
583쪽
fomm. v e ro. Cum esses. de Testam. r o quoad testamentorum vires. Haec senistentia iuris Pontificij funda meta peruertit, Sc veros eius fines tu ibat. Nani
quod iure Pontificio, vel etiam ciuili iusto & aequo seruari debet in litibus, dirimendis, idem & co scientiis adfert
Ius legiti- securitatem. Nec enim aliud costienismum con' tiis aequum videri debet, quam quod fert seeuii. per poteltatem legitii mea Deo conititatem. tutam recte iusteque definitum est:
cum, iuxta Sapientiae dictum Fer me
Reges regnent legum conditores iusta δε-
cernan L. . Id quod tantb iustius de iura Pontificio statuendum est, quanto certius per id animaru saluti consulitur bQuamobrem rectissime sentiunt nostri V .si quis per leges humanas legibus L. . 'diuinis non cotrarias tutus fuerit, huc cin conscientiae seu animae iudicio lata M. M Vriborare non debere . Quo fit ut si testamentum in quo deest legittimus testium numerus iudicio reprobetur, in conscientia nemo teneatur ad eius o seruationem . Luculenter in eandem sententiam disputat D.Thomas d. ubi a delegis humanet potestate disserit,gra- O. qmuiter asserens, etiam in foro conscien- - . . tiae legem humanam seruari debere. Quem locum plenius exornavit D minicus a Solo'. e Pluribus hoc loco non agam depri-
ma, deque quarta & quinta Capituli . L . - 'huius
584쪽
De iure testandi promissus huius interpretatione: Satis enim superque tres illas opiniones per ea quae breuissime dicta sint, refellimus. Dispiciamus igitur utra sit verior ex reliquis duabus intermediis interpretadirationibus, secundane an tertia. Contra secundam quid faciat, obiter iam diximus. Contra tertiam facit, quod Potifex per omnes hosce Decretalium libros ius generale & uniuersale fere
constituat,non autem certis duntaxat
regionibus atq; terris ius praefigat: nisi quis impudeter audeat adfirmare, singula iura tum per has Decretales epi-itolas tum per Codicem Iustinianarum constituta solos ad illos pertinere populos quibus praeerat ille cuius nomen ponitur in singulis costitutionum inscriptionibus. Deinde si contra ius diauinum est & contra Patrum instituta, α quidem contra generalem Ecclesiae consuetudinem, tot exigere testes intestamen iis quot requirit ius ciuile, n5 minus ea ratio militabit in omnibus aliis orbis Christiani ditionibus, quam in terris quq Pontifice agnoscunt Principem. Praeterea, quicquid contra secundam proferebatur interpretatione idem & cotra hanc tertiam facit. Quia si periculo sum sit paucioribus testibus niti testamenta quam ius ciuile voluit,
periculum hoc in terris Potificiis quoquet
Vtra sit umrior interpretatio, acudane an tertia.
Argumeta grauia contra tertiam
585쪽
Comm.inc. 3 o. Cum esse; .de T. m. r que vitari debuit, non minus quam in orbe reliquo Christiano. Si sapienter leges testamentariae sint conditae, neq . verisimile sit quod Pontifex eas tollere voluerit non minus fecerit imprudenter idem Ponti sex dum leges has persuas ditiones abrogauit,quam si per niuersum orbem Christianum easdem abrogasset. Attamen his obiectionibus contra tertiam hanc interpretationem vel not . animaduersis vel minime curatis, cO- est seni ita munis obtinuat sententia sic enim vo-pio tertia cant hac tertiam Philippus Corneus', uinierpreta- & Nicolaus Boerius b, & Carolus Rui- Consit. 7.uQR - nus s) Capitulum hoc de solis terris Pon ificiis esse sumedum, ut nimirum δεδμ' illic testamenta valeant in quibus prς- e
ter pastorem proprium duo vel tres in- GUI. I ueniuntur idonei testes, in caeteris te ris ac regionibus ciuile ius obseruari ''' debeat. A qua sententia recedere non
piti equo. pturae sacrae testimonium, quo Ponti- Couari his. modo re- feX hic Vcitur, ita respondent qui tertia V yy spondeant hanc interpretationem secundae prae-
ferunt, hic a Psitifice non ideo improbari ciuileius vel potius consuetudine . Hostiesem iuri ciuili coformem, quod aduersetur dicto scripturae seu legi di-
vinar ex legis enim diuinae interpreta tione iudicari, nunc paucioribus nunc
586쪽
Iuriscosillos non decet esse Py thagoricos 3Potificem hic ius totioibi Christiano deis disse iuxta
secundam inter reta tione quae verissima est per Ura tiones. Ia
Comm. t . 1 o. Cum esses .de Testim. ara modo respondet obiectionibus contra tertiam hanc a me prolatis. Ac quoniam nos in iure docedo minime decet este Pythagoricos, ut illud
u, no auctoribus nitendii putam'. Faciunt igitur euidetes rationes Π umero tres hoc loco per Pontifice congestae ', ne temere nobis assecuda sit in- , a
Valeat testamentu in quo duo vel tres inuentiatur idonei testes una cum proprio pastore. Primo quia dictum scrip xura: sacrs generaliter Moria triumue 'i teltimonio contentu est. Ac licet in re- bus arduis & periculosis plures adhi- . . here testes non sit contra mentem scria prura: sacrs,tamen intestamentis quoia ' 'queliac numerus sufficere visus est,mo K
op tioris Proprij accedat praesentia. ecundo quia veteres patres Christiani fue
non maiorem requirunt numerum te- ς, . .
1tiu in testamentis. Tertio quia per eneralem Ecclesiae consuetudinem non V .m . Plures requiruntur testes in testam elis. sici m ρσι Quod si generalis est cosuetudo Ecele Osiae, sicuti Potifex hic affirmat, pessim harcias Couarruvias ς et Vigliusdet eo biter Melchior Canus ς Theos.&alii Melch - δὸς nulli, maximeq; noviiij quida doe
587쪽
De iure testandi promiscuo EccIesiae cui tanquam temporalis etiaPrinceps praeest summus Pontifex vel Princeps alius Ecclesiasticus S non de con suetudi ne totius Ecclesiet catholicet per uniuersum orbe Christianum sub quibuscunque Principibus etiam laicis dispersae summo Pontifice laquam supremo in terris capite per Christum, certe quoad gubernationem spiritualem,constituto'. Quamuis enim testamenta fere fiant de bonis externis ac mere temporalibus, tamen quia volutas ultima defuncti omnibus modis seruari debet, eam si modo ritu fuerit facta non exequi peccatum esset mortale , & per con seq uens, Pon tificis est dae. -- β. curare, ne quid huiusmodi comittatur. pra da isti An autem per contrarias coietudines vel per statuta populorum citra pecca. tum recedatur ab huius Capituli decisione, paulo post in explicatione contextus disputabitur. His tribus rationibus hoc loco per Pontificem allatis accedunt & illa quq contra tertiam interpretationem superius attulimus; &prqcipue quod generalia & uniuersalia per omnes hos libros constituantur iura, non autem particularia seu ificalia. Sequuntur hanc interpretationem viri multi grauissimi piissimique, rationibus tum praedictis tum pluribus aliis moti, Brixiensis, Alanus, Coisredus, 2 Lauren- b
588쪽
Commau c. ro. Cum esses. de Testam. a DLaurentius, Hostiensis, Antonius Butrius vir sanctitate vitae cospicuus, A bbas Panormitanus, aliique complures. Quinimo putat Antonius ille', sussicere solos testes duos vel tres absq; proprio facerdote, propter scripturae dictu hic memoratum. Qua tamen in re labitur vir bonus, ut tum ex praecedenti-sus, tum ex interpretatione n ostri co- textus mox liquebit. Quare superest ut argumentis contra secundam hanc in terpretationem facientibus respcdea-hicamus. - 'Coiecturis hic no esse locum.
Quod igitur superius obiaciebatur hanc interpretationem secudam fore periculosam propter falsitatis insidias, respondendum est, periculum cessare per proprii sacerdotis interuetionem, perque testium duorum vel trium non quidem quorumlibet sed idoneorum tales enim requirit hic Pontifex praesentiam. Nec Vrget quod addebatur non esse verisimile Pontificem quasi spongiae ductu leges huc pertinetes delere voluisse: Nam Pontifex apertissime profitetur hic, se contra legum humanarum decreta velle, ut huiusmodi testamenta quae duobus vel tribus nituntur testibus idoneis, &in pastoris proprii prs sientia sunt facta,valeant;ve
frustra coniecturis agatur in re clara.
589쪽
τὸ iure tessandi dirami Duo testamenta valent ob aliquam aequita- zoxis Visam speciem, quae propter solen- siλ n mum detectum summo iure non Vale misee turent, ut in diuisione bonorum per te- vis etiam
stamentum imperfectum svi exempli iure ciuili. causa in quo duo tantum vel tres sunt testes) inter liberos a patre faet videa mus esse constitutum R. Quinimo citra L bacc - formam testamenti vel Codicillorum. sab' facta diuisio talis obseruabitur ab in- C. δε testam. testato per Familiae herci cundae iudi-b cium b. Quaquam quoad personas eXL traneas ex hujusmodi dispositionen L fi m' hil debetur secundum .ciuile ius. Im' perfectum sume testamentum quoad
solennitates, no autem quoad Volun metum talem: Nam si deficiat perfecta volun- quomodotas, nihil unquam debetur, ut rectissi- rumcdum. ς me notauit Accursius ς. Quid autem 6 CL aequius , quam Christianorum volun-ων. ad: in . tates Vltimas coram prae sertim pastore Neque im- duobusque vel tribus testibus idoneis plotum te declaratas obseruari 'Nec est ignotum. st-mptum. i-ti m et uili 4 valere ἐ.ο-mώ. C. deoque firmissima censeri, quae coram Principe sed Te iamε. Principe facta sunt,in formam scilicet eunt. libelli supplicis oblata: si modo per te- D stes idoneos duos forte vel tres probari possit, oblatas ita reuera misse preces. Nec enim de ipsa testatoris voluntate testes alii desiderantur, ex quorundam sententia, quae verbis ipsius consti tutionis
590쪽
dinis cur dicatur quod est legum. et Rusticora testamenta 23
Rescindi dicuntur etiaquae nihil
Comm.lacito. cum esses. de restam arationis eo pertinentis est conformis Glicet alu& ea in re testes saltem duos vel tres requirant Quid ergo mirum si Pontifex proprii pastoris fidei latum tribuat, accedente praesertim duorum triumue aliorum adhuc testium idoneorum praesentia' Ait Pont. Onsuetudinem obtinere. Consuetudo haec legibus erat conformis; seruabatur enim hoc ius in epi scopatu Hostiensi non propterea quod leges Romanae sic haberent quibus ditiones Imperio non subiectae non parent) scd quia consuetudine peculiari approbatum erat. Iure nempe Romano in testamentis desiderantur septem testes, in Codicillis quinque, sicuti superius ostendebatur. Imo vero testa menta rusticorum iure etiam ciuili ς quinque testibus contenta sunt, si tamen plures nequeant inueniri . Ait Pont. Rescindantur. Latius utitur Potifex hoc verbo,pro nihil valere. Rescinduntur inquit Ioan nes Andreas,id est pro nullis & non factis habentur. De facto scilicet rescinduntur q us iure ipso seu con suetudine non Valent, neque subsistunt. Ait Ponti cum subscriptione. Nec enim numerus sic tantum testium sussicit iure ciuili, sed&eorun