In regulam sanctissimi patris nostri Benedicti abbatis, totius occidentis patriarchae, commentarius. Auctore R.D.F. Ioanne Craesbeeck monasterij S. Mariae, loci S. Bernardi ad scaldim, sacri Cisterciensis Ordinis, religioso, priore. ..

41쪽

2 D. IOANN AERA E fBEE Κtur, hac eadem qua nutritur mora roboratur,vi existens foris in operibus vinci vix praeualet; quia ipsam intus membrorum dominam mentem captiuam tenet.

qui timentes Dominu de bona obsim uantiassa, nonse reddunt elatos sed ipsa

in se bona non astposse a Dominos eri

existimantes, operante in se Dominuma gnificant,illud cum propheta dicentes Nyst is nobis Domine, non nobis sed nomini tuo da gloriam. Sicut nec Paulus possolus de

predicatione sua sibi aliquid imputauit,

' dicens Gratia Deiseum, id quod sum. Et Gr.io iterum ipse dicit, uigloriatur . Domino glorietur Vnde , Dominus in Euan-Mat. . elio ait: sui audit verba mea haec, o facit ea milabo eum miro sapienti, qui aedificauit domum uam supra petram enerunt gumina, uerunt menti, inimpegerunt in domum irim, non ceciditi

sundata enim erat segra petram.

Hactenus sanctus Benedictus discipulum ad bene operandum adhortatus est, nunc autem tota hac scripturarum congerie monet,pin bonis suis

42쪽

suis operibus humilitatem seruet, ne humanam laudem,vel probitatis nomen aucupetur sed omnem bonorum operum suorum laudem soli Deo deserat, nihil sibi arroget me domum cordis, bonis operibus aedificatam, impingentes vanae gloriae venti evertant, ac ineptam, Deo inhabitabilem reddant. Si enim, quemadmodum, dicit Apostolus: Nonsumus se cientes cogitare ali a Cπ3. quid a nobis quasi ex nobis sed fulficientia Uira ex Deo est,&Propheta confitetur Domino: Omnia, in μ' , quit, opera nostra operatus es nobis quid iniquius, quam gloriam bonorum operum st Deo vero auctore avertere, sinobis ipsis seruis inutilibus, vilibus instrumentis iniuste seruereὶ Gloriam meam Isa. s.

inquit Dominus alteri min dabo.

Viae complens Dominus ex pectat quotidie, his suis sanctis monitis, factis nos res ondere debere.

Quasi dicat, b c quae hactenus in idoneo ha bitatore aeterni tabernaculi requisiui, ipse Dominus persecte compleuit, verbo praedicationis annuntians , operationis exemplum monstrans: hoc in eum finem , ut vitam i Ostram. eius monitis 3 exemplis consormemus. Exemplum enim, inquit, dedi mobis quemad rq modum ego feci mobis, ita mos faciatis. Et chri M'LVsus passus eii pro nobis , obis relinquens exemplum, misequamini vesicia eius.

43쪽

Ideo nobis propter emendationem malorum huius Diti dies ad inducias relaxantur dicente Apostolo ian nescis quia

patientia Dei ad paenitentiam te adducit jam 'us Dominus dicit nolo momtem peccatoris , sed it conuertatur σ

τiuat. sol in Induci essent, quando cedere utrimque inito ad tempus ab armis disceditur dies huius vitae

induciae dicuntur, non cum iurato hoste nostro

diabolo , qui nunqram hostilitatis arma deponit, nunquam oppugnare ad peccatum sollicitare desinit: sed quia Deus poenam ieria ς damnationis diu promeritam nobis disset Prorogat autem nobis Deus vitam,& dies nostros relaxat extendit ad hoc,ut peccata commissa defleamus, ne in peccatis nostris comprehensi poenae aetern ς tradamur : Patientia enim Dei id est, punitionis dilatio ad poenitentiam nos adducit,&ad hoc conceditur , Ut poenitentiam agamus. quemadmodum Petrus Apostolus de ex- .nt. . tremi iii dicis dilatione dicit mon tardat Dominus promissionem suum si ut quidam existimant,fdpatienter agitpropter vos , nolens aliquos perire, sed omes a

Suis tardat semientiam reuerti. Non tardat ille qui diu sed qui diutius expectat quam debet, aequum est. Non tardat igitur Dominus promissionem, id est, rem iustis promissam non aeque longitis differt, quincertum tempus iust et retributioni destinauit. De

indiliabetri iustam dilationis causam Si enim iustos

44쪽

iustos statim beatae resurrectionis gloria coronaret, etia iniustos consequenter damnaret. Quod si fieret, multi eorum, qui ad vitam prς det inati sunt, sed nondum vel ex infidelitate ad fidem vel de peccato ad poenitentiam conuersi in infidelitate vel peccato deprehens perarent. His igitur ut poenitendi conuertendi tempus suppeditet, etiam cum iniquis patienter agit Deus , diutius eorum damnationem differendo, quam iustitiae suae rigor postulat. Unde S. Augustinus ad illum versum Psalmi Domini quando respicies, restitue&c quasi dicat quando videbimus vindictam de his, qui nobis insultant Verum tamen iudex noster non taedio, sed amore differt salutem ratione, non inopia; non quiano potesta modb sub uem re, sed ut numerus omnium nostrorum D quem finem possit impleri. Non enim vult mortem id est, aeternam damnationem peccatoris,

sed ut conuertaturin vivat, hia per gratiam, in futuro per gloriam.

Cum ergo interrogassemus dominus tres de habitatore tabernaculi eius, audi- rumus habitandipneceptum, sed eis compleamus habitatoris officium, erimus haeredes regni caelorum.

Id est, quando interrogamus Dominum, qualis esse debet is, qui ingresIus est aeternum Dei

habitaculum, requieturus in mole sancto eius,

Dominus habitaculi viam ostendit. Quam si recte secuti fuerimus, certein infallibiliter regni caelestis haereditatem adibimus. Mihi promittuntur

45쪽

16 D. Ioh NMI CRAcs BEEe KAd Darda tur, inquit S. Hieronymus , in Evangelio regni fg eelorum, sed si non fecero que praecepta sunt,ne

quaquam erit culpa in pro mutete, ted in me qui promissum accipere non merui.

Ergo praeparanda fiunt corda es corpora nostrasanctae prrceptorum obedientia

militatura.

Coparatio. Quemadmodum miles pugnaturus cum hocste suo omne impedimen in m abi jcit,in conuenientibus armis se instruit, ita religiosus eum hoste suo diabolo pugnam comissurus, corin corpus diligenter ad eam comparare expedire de . bet ex utraque enim parte nobis insidiatur quia animi passiones, & inconstantiam obseruat, &corporis infirmitatem considerat, sicut ille v-trimque nos oppugnat; ita utramque parte, sanctis virtutibus, ceu armis spiritualibus nos munire debemus, ut eius insidias videre, vim sustinere δε f. 6. ac propulsare possimus, dicente Apostolo: Induite vos amaturam Dei it positis stare aduersus in- Alias Diaboli.

Et quod minus habet in nobis natura possibile, rogemus Dominu migratiae suae

iubeat nobis adiutorium ministrari.

Mrmst sic Loquens S. Bernardus de sancta .religiosa hqr -- vita son humanae possibilitatis est, inquit, cur - ρ ρ 'Im suu iste, eius dextera facit virtutem , cui sempee nec elle est clametis trahe nos, post te in odo

46쪽

COMMEN. IN PROLOG REG. 27 rem unguentorum tuorum curremus. Non in

quam ab homine sorma ista couersitionis. Quoniam igitur natura viribus destituitur, quibus Diabolo resistatur, docet nos S. Benedictus con Phlis. 4.fugere ad adiutorium gratiae Dei, ut cum Daulo dicere possimus: Omniapossum in eo qui me confortat.

ta motamus peruentreperpetuam dum

adhuc macat, sin hoc corpore sumus, spe hanc lucis mitam acat implere, currendum oe agendum est mo Δ, quod iuperpetuum nobis expediat.

Gehenna est locus damnatorum,quorum du Luide hiplex erit paena, quia eorum mentem tristitia,cor na. pus flamma, re nec comburet dicente propheta: Vermis eorum non morietur. Unis eorum noni asai M. tinguetur. Hanc si vitare, laeternam faelicitatem

capere volumus, curandum hoc sedul est dum vivimus. Est enim tempus pinsens tempus merendi futurum autem , mercedem percipiendi; hoc seminandi, istud fructus religendi Luisemi η . insnant hic in lachr mis, illic in exultatione metent. Ideo sapiens hortatur, dicens: Quodcumque potesfacere Ecclesinianus tua, instanter operare: Quia nec opus,nec ratio,nec sapietia erut apud inferos, quo tu properas Ideo quoq; ille seruus nequa Ligatis manibus, pedibus prρη Matth. acitu in tenebras exteriores. Colligatio aut e manu uinpedo quid significat nisi danatis ademptam esse omnem operandi facultatem tau tempus igitur

47쪽

Σ D. IOANNI CRAEsBE Teth du liberas adhuc habemus manus, bonum o-αὶ ου poremurad omnes. Ecce enim nunc tempus accepta bili, nune diesselatis scilicet promerendae.

ς Constituenda es igitur a nobis Domi

nicischola seruit j.

Lehula quid. Schola vacationem sonat, quod vocabulum Latini a Graecism uati sunt,ad significadum ludum litterarium, propterea quod litterarum studiosi ab omnibus alijs occupationibus liberi, v-ni litterarum studio vacare debeant. Quod S. B nedictus apte quoque accommodauit ad significationem Monasterij, in quo religiosus ad pie talem& verum Dei cultum, sicut puer inludo litterario, ad eruditionemri humanitatem informat. Vt namque religiosus in hac diuini seruiti j

schola proficiat, opus est imprimis, ut liber sit de

vacet omni cura si licitudine rerum temporalium, ac mentem ad spiritualium contemplatio-1. Cor. v. nempenitus conuertat. Volo, inquit Apostolus, mos sine se licitudine esse Vac. te midete, quoniam ego sum Deus . Quod dicitur, inquit Ber- Ser. nardus, dedito contemplationi, ut abstineat se ab DU Hom externis occupationibus. Quia es, dicit S. Gre- Mi' u gotius, visibilibus intenta, videre nescit inuisibilem nulla enim nisi visibilia cogitat, eaque χαnon agit, eorum imagines introrsus trahit; dumq; in imaginibus corporeis iacet, surgere ad incorporea non valet, unde fit ut lato deterius creatorem nesciat, quanto in cogitatione sua familiaritas corpoream creaturam portat. Sic ille.

In qua institutione ibit asperum nihil

48쪽

que graue nos constituturos speramus: sedes vid paululum restrictius dictate equitatis ratione propter emendationem Nitiorum, vel conseruationem charitatis processerit, no illico pauore perterritus,

fugias viam salutis, quae non es nisi angusto initio incipienda.

Indicat Monastica institutione tradi,& suscipi

ad hoc, ut vitia certius curentur,in charitas facilius acquiratur& co seruetur. Vnde S. Bernar Da Prae. Odus dicit, rq cepta monastica inueta Minstituta messe,non ad aliud, quam ad lucrum custodiam charitatis. Quibus autem modis vitia extirpe tur charitas inseraturri augeatur, hoc recta ratio, quae lumine diuinae gratiae illustrata causas remedia vitioru clarissim E perspicit, optime dictat. Si igitur recta ratio dictauerit,& perfectionis studioso praescribendum quicqua iudicauerit, quod sentiat experiatur sensibus spiritui rectae rationi reluctantibus durum,non propterea a bono proposito resiliet, sed meminerit, qua ardua subimus, quam dissicilia causa humaniamicitiae toleramus,4 causa Dei quid non toleremus Forti proinde animo coeptam militiam tolerabit, scies principia cuiusque instituti dissicilia, .disti ei lia quae pulchra. Charitate autem quid pulchrius Zarduum quoque Waltum est caelum , quid mirum si eius ascensio est dissicilis sed facilis descensus

Averni Initia aut monastices ac omnis virtutis dura sunt&grauia propter inueteratam malaei Matth. r. anteactae vitae cosuetudine, teste S. Hieronymo, Lata

49쪽

36 D. IOANNI CRA ASBEECE' Lata via, inquit, viiij sper consuetudinem, quasi

decliuior ac mollior in velut quibusdam amoena floribus voluptatum, facile ad se rapit commeantium multitudinem Angustaver insueto calle virtutu tristior atque horridior ab histatu eligitur, quibus nos tam delectitio itineris cordi est quam utilitas mansionis Asperam enim nobis& insuavem virtutum viam, nimia facit vitiorum consuetudo, quae si in alteram parte trafferatur, inuenietur, sicut scriptura dicit, nitui ,- si euis. Haec D. Hieronymus ad Celantia,ep. Vetus scripturi&c: I. Augustinus Magnum si Zib. , Ne cramentum, inquit, est huius sententiae: In dolo- η '' repis, in filios s. quod nulla abstinentia fiat a vo- ιο , ,, luntate carnali, quae non nabet in exordio dolorem, donec in meliorcm partem consuetudo flectatur Rub cum peruenerit, quasi natus est filius ad bonum opus, paratus erit effectus per co- suetudinem bonam. Quae consuetudo ut nasceretur, cum dolore reluctandum est consuetudini

malae. Nam&illud, quod post partum dictum est: erit tibi conuersio ad virum tuum,4 ipse tui dominabitur, quid sibi vult Z nisi, quia illa pars animae, quae carnalibus gaudijs tenetur, cum aliquam malam consuetudinem volens vincere, Scdiligentius rationi obtemperet tanquam viro Mipsis quasi erudita doloribus conuertitur ad rationem, clibenter seruit iubenti, ne item iri aliquam perniciosam cosuetudinem defluat Ista ergo quae videntur maledicta,praecepta sunt, si Docarnaliter spiritualia legamus,lex enim spiritualis R.m. est. Haec S. Augusinnus, cuius docti inae consonat

id, quo a

quam malam conluetuatnem Volens vincere

passa fuerit dissicultatem atque dolorem, atqu ita peperit consuetudinem bonam, cautius iam d

50쪽

id, quod deinceps subdit S. Benedictus.

corii menarrabili dilectionis duLee me curritur via mandatorumme

Tune fides Tancta conuersatio progressum habet, cum fides quae mortua erat,4 sine operisbus, reuiuiscit in per dilectionem operari incipit, quando bonum, quod tantum fidei ostensione notum erat, iam etiam diligitur,4 voluntatis acclinatione appetitur, cum mali mores usu de

exercitatione bonico uersationis vincuntur, vir

tus frequentibus actibus firmatur,augetur, iucu-da fit&delectabilis, paulatim quasi in natura vertitur. Ideo enim Sonsuetudo, altera natura diacitur, quod que admodum natura sponte, terseri sine dissicultate, imm cu delectatione, suas exercet operationes, ita consuetudo in agendo dissicultatem tollat, quia amanti nihil est dissicile, propterea comparat eam Bernardus currui Lib. dena- Cum, inquit, iumento imponitur onus grauein Mact dig- refugit quasi importabile,adducitur quadriga vo ' in amlubilis, id est, Euangelium seu gratia euangeliea quoest charitas discurrens per totum mundule onus quod quasi graue refugiebat primum, postea sine labore trahit duplicatu Sic auicula, quae implumis est, ine alis seipsam non potest portare plumarum pondere talarum addito, aduolat sine labore. Sic lanis dii us qui per se tiasset reno potest, adiectione lactis vel alterius liquoris colabilis fit in gutture. Haec S. Bernardus. Sic usus sensim in coluetudinem kaffectu charitatis mutatus, cor ipsu dilatatis exhilarat, ita ut id quod