장음표시 사용
181쪽
rint infantIcidia, homicidia, aut alia grauissima crimina, aduersui qua pereleges ciuiles mortis poena statuta est. Et Iacobus Spretaerius in Malleo Maledicarum parte I. Iq. cise ea finem, ait , satis probabile vidcri, ut quantumcunque poeniteant, non debeant sicut alii haeretici carceribus perpotuis mancipari ,sed ultim repplicis puniri. Arnaldus tamen Albertinus tract. de Quosce n. asserti quae l. s.vume.66quem sequitur Simancas de Cath. institu. tit. 37. delamiis,uum. 7. ueresentisma posse Inquisitores de iure, huiusmodi delinquentes curia saeculii tradere ultimo supplicio afficiendas, sed eas corde puro redire νolentes recipiendas esse ad Ecclesiae gremium: nihil enim habet commune causa haeresis cum infamticidiis,aut aliis criminibus a lamiis perpetratis,quorum quidem Oiminum cognitio ad Inquisitores minin pertinct, quare inique mihi agere viderenturi
dices Dei, si maleficis huiusmodi poenitere volentibus beneficium miseriordiae ct absolutionis denegarcnt. Sed ab hac sevientia sequentem casum excipimus : nam si maleficae a iudicibus saecularibus primum captae Inquisitoribus fuerint consignatae propter
incidentem haresim, cuius iudices saeculares cognitionem non habent. ap. πιinquisitionis.*.pvobibemus.de haeret. lib. 6. ut cum verbi gratia, aliqua ma-
loca capta fuit a saeculari magistratu pro infanticidio , aut alio delicto faecvlari, dum eam interrogaret, confiitit sibi de haeresi, vel de alia delicto bri resim sapiente, tunc peracto iudicio bae resis eidem iudicisaeculari restititnda malefica est, vi is, aliorum criminum coeptum iuscium legibus ciuitibus tem at : tunc enim non dicitur proprie curiae faculari relinqui, sed potius prioli iudici restitui, qui ratione criminis saecularis super malefica illa legitimam M. bet iurisdictionem, lique hac sententia uerissima est,est in praxi penitus obfrauanda, sicut et obseruatur iuxta consitutionem sanctissimi domini nostrivii
V. Pontificis maximi,cuius verba ita Necnon carceratos quoscunque pro quibusvis delictis, S debitis etiam atrocibus apud dictum Inquilitionis osticium quomodolibet delatos, uel denunciatos, suspensa
aliorum criminum inferiorum cognitione,ad eosdem Cardinales,& Ἀ- qui litionis carceres, ibidemque ad criminis haeretis totaliter cogniti nem, Sc expeditionem retinendos, ct postea ad eosdem Osti tales pro aliorum criminum eXpeditione remittendos , sine mora transmittant.
Nactenus ibi. Habetur autem bac Con litutio inter litteras Aposecticas pro Uycio sanctissimae Inquisitionis in fine Directoruisquisitorum. Scitu dignum est, an iudex fidei ad cuius aures seu tribunal legitime peruenit maleficam alliquam, quae in carceribus iudicis saecularis continetur , haeretieam esse, aut de haeresi suspectam, possit compellere magistratum fa- eularem, ut eam sibi consignet pro causa haeresis iudicandam ; Et ccxtidia um ac verissimum is, id posse facere: nam ratione criminis Ecclis sici
182쪽
eam ream uel reum udices fidei petere possunt, o debent omnino faeculares magiseratus eis obedire,nec ullo pacto de hoc crimine cu moest Ecclesinicuis, directe uel indirecte cognoscere possunt,aut iudicare. cap.ut InquisitionisAlrobibemus.deberet. lib. 6.
Immo amplius possunt magistratus saeculares quicunque compelli per fidei iudices ad exhibendum eisprocessus, quaslibet scripturas, possint intelligere
au in eis quicquam contineatur aduersus maleficam , aut maleficos cuiuscunque sexus, quod fidei causam tangat,oe iudicium Inquisitorum iuuare possit. argumen. textus in c.ut comissi. :de haere. lib. 6.ibi;Necnon faciendi a quibuslibet assignari uobis libros seu quaternos,& alia scripta. conferunt tradita per Ioannem viam in singularibus Dei, inguL .imiplen. Edere instrumeta. Possunt aute si magistratur saeculares compelli ad supradicta exhibenda consiguanda per censuram ecclesiasticam,exco unicationem videlicet spmsonem,aut interdictum,haec enim nomine censurae ecclesiastu continentur,cap. qusrenti.extra,de uerb Inis. Sed numquid poterit vice uersa magistratus Iscularis compellere iudicem Mdei, ut sibi exhibeat aliquas reas,reosve,qui saecularia det icta commiserunt, ut eos possit iuxta legum ciuilium sanctiones puniret Equidem non potest,quia nulla ei in iudicem ecclesiasticum competit iurisdictio.eum uero iudex ecclesiasticus in suo tribunali delinquentespunierit, tunc iudex secularis prs eriminibus ad suum forum pertinentibus eosdem punire poterit. ad quod faciunt tradita per
Atque equae breuiter tradidimussunt in hac causa lamiarum ad praxis iudicantium magis necessaria, qua propterea addere bule Bernardi tractatui ais sum fuit opportunum.
184쪽
Vum ea non inutiis in fine Lucernae Inquisit
rum Bernarcti Comensis, adiungere lin duos tractatus domini Ioannis Gersoni, primum de protestatione circa materiam fidei: altorum vero de signis clusius haereticalis pertianaria cognostipossit. Habentur quidem duo isti tractatus in
rimo tomo operum Ioannis Gersoni ,sed cum raro illa in m visus hominum ver tur, paratiores hic erunt. Sunt a
rem γ' fidei iudicibus,Wconsilioribus sancti oscit utiles,
De mareria vero primi tractatus, de protestatione , d Ecet , multi ex his, qui de paenis haereticorum disserunt, ' Eserum , quorum aliquot hic nominabimus , ut Nel haec exillis , velia ex Lepositis , in multis isticulis lumen declar
De protestatisne igitur in materia fidei copiose o linter disseruit Nuolaus omericus in Directoris Inquisitorum, parte I.quaestio. I a. Arnaldus Mibertinus tract. de 'IIa pagusen. assere. quaestio. I a. idem in eodem traAZquaest. a P. m. I I. Iacobus Amancas de batboc institutio. tu. s s. de
185쪽
protinatione. IoannesRoias tract. de haeretEparte r. nume.
ci., A. , alij ab illo ibidem relati AAericus tra L .
de Rutulis. parte . quaest. I a . incipim. Item qΗrit. 6' mu ti praeterea uariis locis , quas exprscitatis non difficulter po teris intesidere. Pro orater vero'unii tractatus, quos opor uic ire principio eius breuiter iudicaso. λ
186쪽
', materiam fidei contra tigresti diuerta
Rotestatio, seu reuocatio generalis, aut conditionalis, quia quaeritur nonnum- quana assJuisii tan 'am velamen iniqt tali , ct ad excusaddas excusationes in peccatis, praesertim ab l reticis: proposuitrius declarare sub aliquibus considerationibus, quid protestatio generalis , quid conditionalis reuocatio iuuant,vel importanti maxime dum in hoc facio Constantien. Concilio sentimus,quὁd haereta ut cancer serpusi&sub huiusmodi protestationibu delitescere quaeqvunt iunctas pauid rionibus, quae sub terminis iuris Positivi, velut in causis profanis soluto procurantur: ut non protinus in lucem prodeat veritatis Catholicae
187쪽
R ot mitio circa relateriam fidei, de qua ista nunc intendimus, est qua da prosessio, seu confessio facta exterius, ad ostendendum quid de fide proto stans sentiat intcrius: iuxta illud Apostoli ad Rema. io. Corde creditur ad iustitiam,ore aulcm fessio fit ad salutem. Et sic ad salutem, ut dixerit Christus Luc. 9.Qui me erubuerit & serna es meos,& filius hominis hunc erubescet coram Ans lis Dei.Quo contra Matthaeo teste ducebat Matth. I o. Qui me confessus fuerit coram hominibUM eonfitebor & ego eum coram Patre meo. a Ex quibus elicitur quod sicut credere cadit sub praecepto, sic cadit fidem exterius profiteri; semper quidem, scd non ad sempericum sit affrmativum praeceptum. 3 Obligat antem semper, & ad semper, dum ex qmissione consessionis libera dispendium fidei vel salutis detrimentum probabiliter immineret,ut coram tyrannis, coram haereticis. coram iudicibus, coram populis fides est diuersimode palam confitenda,defendenda, testificanda, & ex cilicio praedica G.Notetur Augustinus super illud Apostoli, oportet haer
188쪽
r D Rotestatio generalis vel specialis de ipsa fide,non insere
V quod protestans errauerit:similiter nec reuocatio condiationalis.Hoc est itaq; perspicuum,quoniam homo quantumcunque fidelis dicere potest:Protestor quod nihil intendo diu cere,nec puto dixisse contra fidem:& si oppositum conting
ret uel contigisset,illud ex nunc revoco vel retracto.
- imo & quotidianus mos apud exercitates se in actibus The logiae scholasticis sic se habet, in quibus Dequenter nullus est, aut fuit de errore notatus,qui sic protestatur aut reuocat. 3 Nihilominus aduertendum est, quod refert protestari uel conditionaliter reuocare circa ea quae clarissime & explicite sunt de fide, sicut 9 Deus est omnipotens, ' proximus est diligendus: Aliter vero circa ea,quae diseutabilitatem, uel distia cultatem habent aliquam.In primo siquidem casu fas est dicere cum Apostolo ad Galba. Si quis uobis aliud euangelizauerit etiam Angelus de coelo, anathema sit. Quocirca venitit irridendi quandoque, imo & corripiendi nonnulli, qui conclusiones Theologicas posituri, dicunt:Protestor ' nihil u lo,uel intendo asserere, sed tinclisputatiue loqui; Deinde ponunt talem aliquam conclutione: Deus est omnipotens: Deus est trinus & unus, quasi uidelicet conclusiones tales non inceretissima credulitate, sed probabilitate tradi possint. Deniq; sic est iudiciuidum de omnibus, ad quae profitens fidem suam obligatur explicite credere uel ex ossicio, uci ex - eruditione, uel ex diuina reuelatione, vel ex aliquo tali modo:
Alioquin sicut dubius in fide, infidelis est,sic & dubie pro fi
Neque tamen negandum est quin protestatio seu submisco iasio reuerentialis fieri possit: sicut egit Apostolus conserendo nuEuangelium suum de quo per reuelationem certus erat, cum
189쪽
possitni. . I Haereticorum solitae protestationes. a Credens ingrueriai ct errans in particularipertinaciter, et rudicco r.
i D Rotestatio generalis de fide, stat cum errore particulari,1 circa eam:& silmiliter conditionalis reuocatio. Vidimus hoc & videmus in ipsis haereticis, qui errat videlicet pertinaciter contra fidem,circa ea quς tenentur explicita fidet . nere, exterius profiteri;quorum nihilominus vox ista est: pro
testor quod esse volo bonus Catholicus, & si scirent aliquid' esse contra fidem,illud statim uellem reuocare.sic Arrius, sic Sabellius, sic haeretici nostri temporis plerumque dixerunt; quos tamen dannatio iudicialis interemit vel perdidit. ta Datur ad considerationem hanc ratio talis : quia stat quod - aliquis credat aliquid in generali: ut quod fides Catholica uera est,&pro hac mori vellet, qui nihilominus in speciali credit de aliqua veritate Catholica quod non sit de fide, errans pertinaciter circa illam . Simile dicit Aristoteles quod contingit aliquid scire in generali, & illud vel nescire, uel de illo - dubitare in particulari. Exemplum est de ista: Omnis mula est sterilis , hoc animal non est sterile : demonstrata mula, quam aliquis putat esse praegnantem ob turgidum ventrem:& nescit, uel non aduertit eam csse mulam, & ita sicut in hoc casu iste nescienter errat, sic&alij de quibus loquimur dicur a tur nescienter haeretici, prout infra docebimus.
a P TEST ATIO generalis aut conditionalis non tuetur errantem pertinaciter. a Errans folluite debet quaerere verisat m. l3 Sacra scriptura certa es regula sidet. , l6 Faciens contra fuamprotesiavont uonis lificatur.3 Protestatis generalis stare potest cum infidelitate. 6 2deuntes ad Ecclesiam dant balaifuae Dei. confes
190쪽
8 Intellictus eurusdam auctoritatis B.Gregorii.s Vescienιer haeretuus deponat conscientiam.
x o Rotestatio generalis de fide non siissicit ad purgatiὀnem
errantis pertinaciter: sic nec conditionalis protestatio. Seiaquitur hoc ex praecedenti. a Cuius etiam ratio talis est: quia debent Errans particularia ter & explicite circa ea quς sunt fidei, quaerere cauta solliciatudine veritatem fidei,&obedire quaesitae, ac susicienter edo tam credendo interius, quam exterius profitendae. ali quin ostendit se non paratum corrigi. 3 Ostendit quoq; sh n' credere sacrae scripturae catholicς da non credit eis,quae sufficienter contineri monstrantur in eadescriptura Q aliter, vel in consequentia euidenti, seu certa: quoniam si non corrigitur per hanc regulam scripturae, nihil reliquum est per quod ad uiam ueritatis reducatur , secluis miraculo. Deniq; talis protestans seu conditionaliter reuocans, dum facit vel dicit oppositum siis protestationis ac reuocationis, patet ipsum non inde iustificari, sed magis infici: cum sit ipse sibimet contrarius. Rursiis talis alios per huiusnodi protestationes & reuoc tiones ab errore non reuocatmeque scandalum datum tollit, neque captiuat intellectum sub Deo in obsequium fidei. Stat enim talis protestatio cum infidelitate: cum scandalo:cum t more & arrogantia. 6 Propterea statutum inuenitur in sacris canonibus ', quod aerrantes dum correcti recipiebantur, dabant libellum silc coni fessionis absistute de fide,& abiurationis deerrore. τ R ecte quidem sicut & in foro pinitentiali non susscit subi conditione facta confisso, dum aliquis scit vel . scire dcbet absistute quod pcccauit, secus ubi non habeturcertitudo, sed crupulus aliquis timidus, & uacillans nesciens si hoc socit,uel