Q. Curtii Rufi De rebus gestis Alexandri Magni, historia

111쪽

λIBER QUARTUS.

Aλexander remndet Elteri; Darii Coeleoriam , O Phoeniciam invadit. Abdolonymum Sidoniis, exauctorato Stra orone, novum Igem dat. Tarum septem mensibus obsessam eontinenti jungis expugnat. Gaadam capis. AEg tum recipis . Hummonis templum penetrat . Deus salutatur. Condis Alexandriam . Luna

hescis . Darius. iterum , frustris conditiones paeli fert Alexandro , latas ab Alexandro respuit. Deeernitur pr alis ad Gaugameia haud procul Arbellis . Darius victus more suo auxillium a pedibus quaris . C A P U T L

Farmenisne Dria Praefecto , . Tadum insulam sum 'ge Sivatone in deditionem accipit. sed Marathon urbem eastra movet, ubi literas a Maris superbe seriptas aecipit, parique o, πινοeius etiam respondet.

DARIUS tanti modb exercitus Rex, qui

triumphantis magis, quim dimicantis mo-xe curru sublimis instrat praelium, per loca, qua' Prope immensis agminibus com leverat, Iam

112쪽

LIBER LV. OFPauci Regem sequebantur. Nam nec eodem' omnes sugam intenderant, & deficientibus equis, cursum eorum, quos Rex subinde mutabat, aequare non poterant. UnchaS deinde pervenit. Ubi excepere eum Graecorum quatuor

millia, cum quibus ad Euphratem contendit, id demum credens fore ipsius, quod celeritate praeripere potuisset. At Alexander Parmenionem, per quem apud Damascum recepta erat

praeda, jussum eam ipsam, & eaptivos diligentiasservare custodia, Syriae, quam Coelen vocant, praefecit. Novum Imperium Sydi nondum bel-Ii cIadibus satis domiti aspernabantur . sed celeriter subacti, obedienter imperata secerunt. Aradus quoque insula deditur Regi. Marit,mam tamen oram, di pleraque longius etiam amari recedentia, Rex ejus inlatae Strato possiadebat. Quo in fidem accepto, castra movit ad urbem Marathon. Ibi illi literae a Dario redduntur a quibus ut superbe scriptis, vehementer offensus est. Praecipue eum movit, quod Darius sibi Regis titulum, nec eundem Alexandri nomini adscripserat. Postulabat autem magis, quam petebat, ut accepta pecunia, quantamcunque tota Macedonia caperet, matrem

sibi, ac conjugem, liberosque restitueret. De Regno, aequo, si vellet, Marte contenderet. Si saniora consilia i ndem pati potuisset, contentus patrio cederet alieni Imperii finibus, so- Cius, amicusque es et ι in ea se fidem & dare Paratum , & accipere. Contra Alexander in hunc maxime modum rescripsit , REX ALEXANDER DARIO . cuius nomen sumpsisti ,

Damius, Graecos , qui oram Hellesponti tenent, eo loniasque Graeeorum Ionias omni elade mactavit. Cum magno deinde exercitu mare trajecit, iliato

113쪽

Maeedoniae, O Graeciae bella . Rursus 'ex Xerxes gentis ejusdem , ad oppugnandos no et eum im -'nium Barbarerum copiis venit. navali pratis victus Macedonium ramen reliquis in Graecia, ut absur quoque popularetur urbes agros ureret. Philippum vero parentem meum quis ignorat ab

his interfectum esse, quos ingentis pecuniae spe Iolμcitaverant vobi e Impia enim bella suscipitis, ct, cum habeatis arma, lieitamini hostium evita et Incut tu proxime talentis mille , tanti exereitus Rex, pereussorem in me emere voluisti. δερem igitur bellum , non infero . Et Diis quoque oro meliorepantibus ea a , magnam partem . Vae in ditionem redegi meam. Te 'fum acie vici. Euem etsi mihil a me impetrare oportebat, quod per eras , is pote qui ne belli quidem in me iura servaveris ; t men , si veneris supplex, ct matrem, ct conjugem, o liberos , sine pretio recepturum te esse promitto. Et vineere, o eonsulere mictis scio . Quod si te n his eommittere times, dabimulsidem impune venturum . De taetero , eum mihi feribes , mement. non solum Regi te, sed etiam ruο scribετε. Ad hanc perserendam Thersippus missus. '

IPse in Phoenicen deinde descendit, & oppi

dum Biblon traditum recepit Inde ad Sidona ventum est, urbem vetustate, iam , queconditorum inclytam Regnabat in ea Strato, Darii opibus adjutus: sed, quia deditionem ma-

114쪽

LIBER IV. 67tis popularium, quam sua sponte fecerat, R gno vitus indignus . Heph aestionique permiselum, ut, quem eo fastigio Sidones dignissimum arbitrarentur, constitueret Regem . Erant FI phaestioni hospites, Vari inter suos juvenes, , qui facta ipsis potestate regnandi, negaverunt quemquam patrio more in id fastigium recipi, nisi Regia stirpe ortum. Admiratus Hephaestio magnitudinem animi spernentis, quod alii per ignes, ferrumque peterent, quidem m mvirtute , inquit , qui primi intellexistis ,

quanxo majus esset 'gnum fastidire, quim accipere . Cαxerum date aliquem 'giae stirpis . qui memine it , a vobis acceptum habere se Regnum . Attili cum multos imminere tantae spei cernerent,

singulis amicorum Alexandri ob nimiam Regni cupiditatem adulantes, statuunt, neminem esse potiorem, quam Abdolonymum quendam , longa quidem cognatione stirpi Regiae annexum , sed ob inopiam suburbanum hortum exl-gua colentem stipe . Causa ei paupertatis, sicut plerιsque , probitas erat. Intentiisque ope ri diurno. strepitum armorum, qui totam Asiam concusserat, non exaudiebat. Subito deinde,de quibus ante dictum est, cum Regiae vestis insignibus hortum intrant, quem sorte steriles herbas eligens Abdolonymus repurgabat. Tunc Rege eo salutato, alter ex his, Habitur, inquit,

hic, qMem cernιs in meis manibus , eum isto squalore permuιandus tibi est . . blue eomus illuvie , exιernisque sordibus sequalidum . Cape duis an m m. , di in eam δενιunam, qua dignus es , istam continentiam profer Et, eum in 'gali folio τε iadebis , vitae, netisque omnium eivium dominMs , cave, oblivisaris hujus flatur, in qno accipis Regnum, imo hereiae propter quem. Somnio similis res

115쪽

res Abdolonymo videbatur. Interdum, satis ne sani essent, qui tam proterve sibi illuderent, percontabatur. Sed, ut cunctanti squalor ablutus est , & injecta yestis purpura , auroque discincta , & fides a jurantibus facta serio , jam Rex iisdem comitibus in Regiam pervenit. F ma , ut solet , strenue totas urbes discurrit. Aliorum studium, aliorum indignatio eminebat. Ditissimus quisque humilitatem , inopiamque ejus apud amicos Alexandri criminabatur. Avimitti eum Rex protinus 1ussit, diuque contemplatus, Corporir , inquit habitus famae generis non repugnat. Sed libet scire, inopiam qua pa-xientia tuleris . -Τum ille , ininam , inquit, eo--m animo Rethum pari ρο m . nae manu ν δεψε-gere desiderio meo , nihil habenti nihil defuit . bl 3tnae indolis specimen ex hoc sermone AbdoIonymi cepit. Itaque non Stratonis modo Ret-giam supellectilem attribui ei jussit, sed plara que etiam ex Persica praeda. RegionemquQ-

Pensidus myntas, ct transfuga eum s is qu suor millibus pνimum Tripolim veni , inde C , prum, dein . Egyptum: quam eonatus secva-- , ad Memphin primum mictor, mox rictata eum . . suis detiιur

INterea Amyntas,quem ad Persas ab Alexam

dro transfugisse diximus, cum quatuor millibus Graecorum, ipsum ex acie persequutis, fuga Tripolim pervenit. Inde in naves militibus impositis, . Cyprum transnisit. . Et cum in illa, natu rerum id quenque, qu occupasset , ha-

116쪽

i biturum arbkraretur, velut certo Iure possessum, E2yptum petere decrevit, utrique Regi hostis, & semper ex ancipiti mutatione temporum pendens . Hortatusque milites ad spem

tantae rei, docet, Sabacem Praetorem AEgypti cecidisse in acie, Persarum pra,sidium &sine Diace esse, re invalidum, AEgyptios semper Praetoribus eorum infensos, pro sociis ipsos , non pro hostibus estimaturos. Omnia experiri necessitas cogebat. Quippe, cum primas spes fortiana destituit, sutura presentibus videntur esse potiora . Igitur conclamant, duceret quo V deretur . Atque ille utendum animis, dum spei Calerent, ratus, ad Pelusii ostium penetrat, simulans, a Dario se esse praemissum. Potitus ergo Pelusii, Memphin copias promovit. Ad cu-jusfamam AEgyptii, vana gens, & novandis , quam gerendi S aptior rebus, ex suis quisque Vicis , urbibusque ad hoc ipsum concurrunt, ad delenda praesidia Persarum . Qui territi, tamen spem obtinendi as gyptum non amiserunt. Sed eos Amyntas praelio superatos in urbem comis pellit. Castrisque positis, victores ad populandos agros eduxit, ac velut in medio positis omnibus, hostium cuncta agebantur. Itaque Ma-Zeces,quanquam infelici praelio mortini animos

territos esse cognoverat, tamen palantes, victoriae fiducia incautos ostentans, perpulit, ne dubitarent ex urbe erumpere, & res amissas recuperare . Id consilium non ratione pru-.dentius, quam e ventu felicius fuit. Ad unum omnes cum ipso Duce occisi sunt. Has poenas

Amyntas utrique Regi dedit, nihilo magis ei. ad quem transfugerat , quam illi, que

deseruerat. -

117쪽

Q. CURTII CAPUT I v.

varii Praetores ex aete Issisa supersites , reevem νe Lydiam. tentantes, fundit . utigonus . Deseribuntur dein varia bella inter Duces Darii, O . exandri gesa . . vis quoque Ox Lacedaemoniorum Antipareo binum fecit.

D Arii Praetores, qui praelio apud Itan superfuerant, cum omni manu, quae sugientes 1equuta erat, assumpta etiam Cappadocum, de Paphlagonum Iuventute, Lydiam recuperare tentabant . Antigonus Praetor Alexandri l ydiae praeerat, qui quanquam plerosque militum lex praesidiis ad Regem dimiserat, tamen Barbaris spretis, in aciem suos eduxit. Eadem illic quoque sortuna partium suit . Tribus praeliis salia, atque alia regione commissis, Perjae sun duntur. Eodem tempore Classis Macedonum ex Graecia accita, Aristomenem, qui ad Helles ponti oram recuperandam a Dario erat missus, captis ejus , aut demersis navibus, superat. A Milesiis deinde Pharnabaetus Praefectus Persicae classis pecunia exacta , & praesidio in urbem Chium introducto, centum navibus Andram, de inde Syphnum petiit. Has quoque insulas praesidiis occupat, pecunia mulaat. Magnitudo belli, quod ab opulentissimis Europae , Asiaeque Regibus in spem totius orbis occupandigerebatur , Graeciae quoque , & Cretae arma commoverat . Agis Lacedaemoniorum Rex , octo millibus Graecorum, qui ex Cilicia profugi domos repetierant, contraetis, bellum Antipatro Macedoniae Praesecto moliebatur . Cretenses has, aut illas partes sequuti , nunc Spa

118쪽

tanorum , nunc Macedonum occupa- bantur. Sed leviora inter illos suere discrimi- , na : unum certamen, ex quo caetera pende- bant, intuente fortuna. .

Tyri laus . Donum oriorum Alexandro missum. . elexander proh betur urbis aditu . Deseripito maris Tyrii, o urbis .

IAm tota Syria, iam Phoenice quoque, ex

cepta Tyro, Macedonum erant. Habebatque Rex castra in continenti , a qua urbem angustum fretum dirimit . Tyrus & claritate, &magnitudine ante omnes urbes Syriae, Phoenicesque memorabilis, facilius societatem Ale- , xandri acceptura videbatur, quam Imperium. Coronam igitur auream Legati donum asser bant , commeatusque large, & hospitaliter ex oppido adduxerant. Ille dona ut ab amicis, accipi Iussit ; benigneque Legatos alloquutus, Herculi quem praecipite Tyrii colςrent ) sacrificare velle se dixit . Macedonum Reges credere , ab illo Deo ipsos genus ducere, se verb , ut id faceret. etiam Oraculo monitum . Legati respondent, esse. templum Herculis emiatra urbem, in ea sede quam Palaetyron ipsi vocant, ibi Regem Deo sacrum rite Dicturum. Non tenuit iram Alexander , cujus alioquin potem non erat. Itaque, quidem, inquit,siducia loci, quod insulam ineoli iis . pedestrem

hunc exercitum spernitis : sed brevi ostendam in continenti vos esse . Proinde statis licet , aut intraturum me urbem , aut oppugnaturum , Cum

hoc responso dimissos monere amici coeperunt,

119쪽

ut Regem, quem Syria, quem Phoenice recepit-set, ipsi quoquo urbem intrare paterentur At illi, loco satis fisi, obsidionem ferre decreverunt. Namque urbem a continenti quatuor stadiorum fretum dividit, Africo maxime Ajectum, crebros ex alto fluctus in littus evoI- venS . Nec accipiendo operi, quo Macedones continenti insulam jungere parabant, q*M- quam magis, quam ille ventus obstabat. Quippe vix leni, & tranquillo mari moles agi possunt l. Africus vero prima quaeque congesta pulsu illisa mari silibruit. Nec ulla tam firma moles

est,quam non eIedant undae per nexus operum

manantes, ubi acrior fatus existit, summi operis fastigio supersuis Praeter hanc dissicultatem, haud minor alia erat. MuroS, turresque urbis praealtum mare ambiebat. Non to menta , nisi e navibus procul excussa, emitti, non scalae moenibus applicari poterant. Pr. ceps in salum murus pedestre interceperat iter : Naves nec habebat Rex, si admovisset, pendentes, de instabiles missilibus arceri poterant.

dentia.

INter quae haud parva dictu res Tyriorum fi

duciam accendit. Carthaginensium Legati ad celeruandum anniversarium se crum more patrio tunc venerant. Quippe Carthaginem Tyrii condiderunt, senipe rentum loco Culer.

Hortari ergo Poeni ς;eperunt, M obsidionem

120쪽

hni animo paterentur, brevi Carthagine auisl vilia ventura. N imque ea tempestate magna ex parte Punicis classibus maria obsidebantur. I tur bello decreto, per muros, turresque tormenta disiponunt, arma junioribus dividunt , opificesque, quorum copia urbs, abundabat, in ossicinas aistribuunt . Omnia belli apparatu strepunt. Ferreae quoque manus harpagonas vocant quas operibus hostium injicerent , torvique, de alia tuendis urbibus excogitata , praeparabantur. Sed, cum fornacibus serrum, quod excudi oportebae, impositum esset, admotisque follibus ignem flatu aecenderent,sa guinis rivi sub ipsis flammis extitisse dicuntur Idque omen in Macedonum metum verterunt Tyrii. Apud Macedonas quoque cum forte panem quidam militum frangerent, manistis sanguinis guttas notaverant. Territoque R ge , Aristander peritissimus Vatum respondit fizxtrinsecus cruor fluxisset, Macedonibus id triste futurum s contra, tam ab interiore parte manaverit, urbi, quam obsidere destinassent, exitium portendere.

xandri hortatio ,

A Lexander eum se classem procul haberet,& longam obsidionem magno sibi ad castera impedimento videret fore, caduceatores, qui ad pacem eos compellerent, misit. QuoSTyrii contra ius gentium occisos praecipitav