장음표시 사용
111쪽
ta innoxium vulnut ficit. Cornua tauri, dentes apri, aut lupi , si a ni malia illa irritentur, plagam maligniorem inferunt , quam si casu vulnerarent. Im,neq; serpentes aut viperae runt venenatae, si Zmessero credendum, qui se scribit canibus descatis plurima viperas devorandas exhibuile, nec tamen quenquam illorum periisse. Quoties tamen haec animalia furoris cestro percita feriunt vel mordent, brevi miserabiles in demorse animali spectantur effectus. Illud mirum, vulnera quorum Cunq patientum aggravari, sola illorum praesentia vel introitu, qui alia quando a cane, vel serpente laesi fuerunt ac demorsi. In Quirens in vincia dantur quidam angves bicaudati, a quibus si fuerit homo demoMsus, statim per omnia naturae orificia, imo ter ipses cutis porossa guinem emittit, nec longo post tempore moritur. Huc spectat cujuscunq; contagionis, maxime pestiferae seminium. seu fermentum, quod cum aere attractum intra corpus similem gignielum. Tale etiam fermentum habent febres quaevis malignae, quin etiam simplex tertiana febris, & quaecunq; alia intermittens Scabies
quoq; per contagionem serpit. Qui vestibus ex lana stabiostrum inbmalium licet tincta iraeparata utuntur, scabiosi evadunt.
Omnium vero malignissima est pestilis eontagio, depulta diu latet. Culcitra septennio integro pestis Seminarium fovens, tandem pestilentiam denuo excitavit Funes mortuorum cadaveribus adhibiti, supra triginta annos intra terram deliteicentes, in lucem extracti, pestis csentagium resuscitarunt, unde decem millia hominum absumpta sunt teste Trincavella. Legimus etiam per canes, feles, imo ter muscas
pestis contagium ab uno loco in alium ferri; plilebotomo pestiferis adhibito alios esse infectos. Neq; hic silendum est, quod clavus ex tumba lignea, in qua cadari
Ver computruit, arboris cujuspiam trunco impactus, illam faciat si non perire, saltem sterilescere. Sicut mortis seminium pluribus rebus est impres Tum, quod non nulli putant Adamum, omnes posteros in nomo illo vetito contra xume, ita datur in rebus plurimis seminium vitae. Tale fuit arbore vitae, tale lapidi Philo phorum a nonnullis attribuitur, tale serpentes&dracones ex quibusdam siris, per hyemale tempus lambendo hauriunt, ut quaedam produnt historiae, tale pariter aquilis & cervis est indistum, quae animalia diutissim vivunt,4 frequenter exuendo senectam,
112쪽
iuventutem renovant. Tali medio senex quidam Grentinus, quamvis λrtasse inscius, post centum vitae annos, de sene in juvenem transiit, pl- Iis, cute unguibus, toto corporistabitu mutato, qui quinquagi ta annis adhuc supervixit. Petrus Massejus narrat, Indo cuidam nobili, intra trecentos &quadraginta aetatis annos, juventutis florem ter exaruisIe, totiesci floruisse. In novo orbe Inlula quaedam esse scribitur Bonica nomine, in qua fons scaturit, cujus aqua pota senium eum juventute commutat.
Plurimarum herbarum, arborumg aliorumque vegetabilium, im v, Manimalium ortus nonnisi in occulta semina referri potest Sine visibiti semine cretainto propagantur salix, ulmus, 'pulus, fraxinus, Mdiantum, ilia capillares herbae, scolopendria, filix, hepatica, pari taria, simille fungorum genera. Si terram virginem, hoc est nullius vegetabilis, animalis, vel mineralis, semine visibili impraegnatam, sub dio exponas, brevi videbis in
ea plantas animalia crescere. Herba quaecunq; minutim concisa, terrae commina, producit
herbam eiusdem speciei. Pulvis polypodi trunco quercino iniectus, magnam polypodii copiam producit. Sic rapham minutim concisi terra commissi proia
ducunt raphanos Faenum etiam aridissimum exuccum , frequenthhus imbribus maceratum iutrefactum, in uberem variarum herbarum segetem adolescit. Ex fimo animalium nascunrur plurimae plantae ob seminium herbarum devoratarum. Legimus ex Hispani cuiusdani thorace arborem eum multis ramis folijs excrevisse. Ex alterius cujusdam viri femore infantem prodructum exectum misse. Spicam farris e nasis mulieris Aretinae aliquando produsse, hederam in cervino cornu enatam. Conchilia contrita in arenos loco seminata, eum fuerint alia quo tempore aquis rigata, nova producunt conchilia Si salem ostreo rum arenae maris immiseris, ingentem novorum ostreorum sebolem inde
eum tempore prognasci comperies Anguillae in putrilaginem coctae, i eo debito repositae, in anguillas abeunt. Serpens mortuus est seminarium novis serpentibus si namq; sera pentem in minutas partes concisum aqua pluvia maceres, Eoli ad almquot dies exponas dehicle per diem xuociem sub terra condas, exem
113쪽
prae parte nucrinopio consideratae, innumeram serpentillorum copiam exhibebunt. Similiter cancrorum fluviatilium cinis, aqua in loco humido detentus, insta vigintimatas xliabet. Quae si sanguine bovino irro tur in cancros paulatim commutantur. Scribunt aliqui, si cancro demantur chelae, io pus reliquum terrae mandetur, scorpionem inde prognasti. Ex Lumbricis siccatis, in pulverem contusis, conchae lateritiae, eerra pingui ac dulci impletaeimpositis, sepultis, aqua pluviali su inde rigatis, intra tres aut quatuor dies novi illa terra stat et nova lumbricorum pullulagine. Apes nastuntur ex stercore bovino, quae etiam exemeratae, inultima corporis parte per fectam bovini capitis formam dicuntur exprimere Larent ergo in illis excrementis apum semina, ex quibus evolutis, per micro scopium depre
henduntur, primo quidem quidam germinare folliculi, postea vermisculi, tandem apes prognasci. Ex palustri limo, vel quod melius est, terra palustri, in qua sper-'nia ranarum fuit, exiccata, Sc pulverilata, Solis calori in vase quopiam terreo exposita, mane interdum aspersa, aestivo tempore nascuntur prismo bullulae, Unde ranunculi cum selis anterioribus brachiis, donec paulatim integri progerminent. Ex mortuis ciconiis generantur serpentes; gallinis araneae I ex anatibus, inter duas patinas positis,4 fimo reconditis, die tertio nasci ducuntur bufoneste muscarum excrementis vermes carnibus infesti Steriacus colambinum aut anserinum urina hominis maceratum pulices innumeros progigmt.
Hippuris moetasta in vermem transit. α ramis liburni putrect
ne quadam infectis certa nascuntur Eoophyta. In illorum cerebro, qui morbo Ungarico intereunt; vermes post mortem deprehenduntur. In peste ac febribus malignis totus sanguis est verminosus. Nullum putridum ulcus, nulla impetigo vel stabies, caret vermibus Pruritus nasi quem interdum sentimus, a vermibus u traporos delitescentibus causatur. Κircherus gangramar causam in solos refert vermiculos, carnem rodendo corrumpentes, qui etiam scribit observatum fuisse, quod unus
talis vermicaeus folio albae chartae impositus, spatio unius nuserere, alios quinq;
114쪽
quinq; produxerit ἱ hinc est quod gangraena tam perniciosa, tamq; v lociter serpat. In omni caseo, lacte, aceto dc carnibus quibustunq; lunae per noctem expositis, vermes per microscopium deprehenduntur.
Salvia per microlaopium inspecta exhibet innumeras aranearum te las , una cum ovis, vivis araneolis, quorum etiam immensam muli
tudinem ova illa leni calore fora excludunt. Ob hanc causam Salviae hunquam nisi prisisti,ta usibus humanis sunt adhibenda Sarpei hominum intestinis ranae. bufones & serpentes. Legimuscat in mustelas in hominis stomacho progenitas Item anseres in ut m cuiusdam minae generatos Saepe serpentes aliam vermes in ovis gallinarum sunt deprehensi.
Visus est aliquando Pragae in destillatione spiritus,strioli eum spi VI.
ritu vini, intra recipientem, coluber quidam ex albo iriseo varieg tus, in gyros se contorquens, mansitque duabus horis, in spiritum arde tirumum deinde re lutus. In altissimis Veronensium Alpium iugis non pauca concialia repe riuntur. In litore Anconitano laxa e mari extrahuntur, quinquaginta plurium librarum, quae malleis confracta dant pisciculos delicatissimos, aliquando etiam viginti, ita ut singuli in singulis nidulis incubent, saxeo interstitio ab invicem divisi. tverpiae quidam Latomus buf nem vivum in medio marmore invenit. In Paphlagonia pisces e scrobubus effodiuntur. mures ex terra saepe gignuntur, maxime in aegypto, cui Nili cessaverat mundatio, dot humum ab aqua madefactam calefecerit. Memitur tunc interdum anterior pars muris cum suis pedibus iam esse formata, posteriori nondum ineboata, sed adhuc informi.
Astera pars vivit, rudis estpars altera telias. NascunturAE plurimi mures in navibus sine sexus propagine. aestivis temporibus, ex terreo pulvere pluvia conspersis ranaes pius repente gignuntur. AEusones ex coeno prodcunt Serpentes eAmulierum capillis, ex spinesnominis medulla. Expertum est pilos ex caudis equorum in aquam pluviam scrobibus exceptam impositos animari, is longos atq; graciles vermes paulatim converti. Idem aliqui docent de jubatim setis fluenti aquae im' positis, quas dicunt transire inserpentes.
115쪽
IO CAPUT IX. Orimum tritum de insole positum scorpiones gignit Limo x lo
sui odoratu eosdem in cerebro producit. Ex equino cadavere nascumtur crabronec vespa 3 carabaei ex bovinis excrementis, Tormica ex pane melli mixto angvilla ex mortuo equo stagnis injecto, vel ex limiputrefactionea non enim est illis masculinus vel famininus lexus, nec habent ova vel semen, aut membra generationi dicata. Ita plures alijspistes omnia generis inracere putrefactione gignuntur. Aciates colicae naici dicuntur ex lignorum quorundam putrefactisone Pediculi generantur ex Mne hominis, quorum certa species certis animalibus sunt singulares. Fuit quidam, qui artocreata, dare cimura ex humanis carnib conficere solebat, quaecum aliquando pa cis servata diebus, pediculis catere deprehenderentur, auctorem scel xis prodiderunt. Ita timices ex humano sudore gignuntur. Multi mirantur, quomodo lapides in diversis corporis humani pa tibus concreteant. Mirabisorem vim habent aquae lapidificat, quae so- Io contactu ramos digna in lapides convertunt. Inventum est aliquando cerebrum bovinum petrefactum Item humani renes toti lapidei. Jam ad alias quoq; stupendas qualitatum impressiones trans
Si medicamentum somniferum contrarijs motibus, in mortario, pistillo circumagas, casilem species cerebro sumentis imprimet, 4 quietus sequetur somnus aequaliser ergo,is eodem continuo motu teri debet.
Esula, ebulus, lambuci extremitates, alari folia sursum extram decerpta per vomitum, deorsum ver,per sedem purgant. Sic etiam artemisia rubra sursum versus abscia mense, sistit, promovet autem si fiat scissura deorsum. Pomum quoq; misit acum si decorticetur florem versiis, alvum laxat si stylum versus obstruit. Mirabile quid etiam
narratur de tegmine seu peste plumosa vulturis, quae modicum elaborata&ventriculo imposita illum dicitur mire confortare, Texternarii marum cuspides situ naturali deorsum versae teneantur, alvi fluxum s steres si vero sursum, vomitum compescere. surculi arborum truncis inserendi sursum versiis abripi debent ex arboribus, si enim deorsum abstrahantur arbores non in longum, sed mam in latum crescunt. Quod si dum inseruntur, ad terra cadere per
116쪽
PIumbum liquatum scutella ligneae capiti superpositae 8c aqua semi plenae injectum, dolores capitis acutissimos curat. Eandem vim habet aqua, in qua carbones extincti fuerint, capiti circumligata Ees,sices agnis tondendis destinatae sub aegri pulvidio repositae. Carbones post igni ionem iustocati fumo suo sus cationem nidum cunt. Similiter pistes post cocturam inter patinas conclusi, ita uiuea queant evaporare, esia strangulationem inferunt. Lapis aeane iraeundo morsiis, cin medium Convivarum pro . lectus rixas excitati mens lupi, quod est valde audax animal, collo i sentum appensus pavores illorum fiagat. Ori u nq; infantium saepe inditus generationem dentium facilitat, quia Iupo facillime in absq; ullo dolore nascuntur dentes. Plenitide laborantes curantur lanionum cultro, quo animaliacidi selent, potui immer Eodem cultro appreta, partes conluctatumoribus praeservantur. Narratur etiam de globo seloperari, quo anu malia sunt citi, quod tundendo dilatatus, tumori cuicunq; etiam osse impositus, illum reprimat. Pellis ovis a lupo dilaniatae, si nudor corpori adhibeatur pruritum excitat.
Hue sperunt mira gemmarum quarundam facultates. Moyses VIII. Legissator, si Iosepho Eusebio credendum, duos annulos amoris oblivionis habuit Dannulum oblivionis declit uxori AEthiopissae, cum iaregyptum regredi velIet.
Huc etiam referri potest vis humanae imaginationis. Cruciabatur quidam diutino Se assiduo capitis dolore, quem dolorem ex mori eiu eo contraxisse asseverabat. In capite defuncti repertus est lapis, figuram de magnitudinem mori ad amussim repraesentans. Aliqui purgationis tantum facta mentione purgantur. Pestem apprehensione sela contrahi plurimis comprobatur exemplis. Qui fulmen timent, citius tangun tum a fulmine hinc dormientes dicuntur esse securiores, quia timorissim expertes. Quid hic dicam de materna imaginationes quae fetui rem imagi I S, natam mirabili quodam modo imprimit, ut jam supra vidimus. Pec des discolores produxit Iacob virgis poni Ieis & amygdalinis deeorticatiuone variegatis, circa eanales e quibus greges bibebant, dispositis, qua ruma pesti oves concipiebant. Equi varii nascuntur, si equilia in quibus eoeunt, tapetibus variis, mulin Diqitia i Corale
117쪽
st multieesoribus eontegantur. Pavones aliaem aves albam dant ob lam, sicubicula in quibus coeunt vel ova fovent, albis lineis undiq; volentur. Columbaria nonnulli pannis purpureis vestiunt, ut columbae pictae nascantur. Canes villos gignuntur, si locus in quo jacent, coinunt, venantur, pecudum velleribus ac pellibus sternatur. Plura de imaginatione Matrum superius jam Glicta sunt. Nunc ad miracula natinis Murantis transeamus.
X. Rhegio Calabriae oppido adjacet Mare Mamertinum, sive fretum sieulum, quod dum Sol ferventissimus urit,mira in aere vaporos spectacula conspiciuntur jam castella, palatia, Maedificia jam columnae lango pulchroqi ordine dispositae jam sylvarum tractus, arborum pG
ciosi ordines, immens campi, hominum turmae, boum armenta, oviaum greges, omnia tinia colorum varietate in aere expressa, tam vivis
gestibus repraesentata, ut 6hil simile humana industria produci posse προ- deatur. Spectaculum hoc incolae Morganam vocant. In semicongelata cujuslibet aquae superficie varia spectantur lineamenta uiciae, arbores, domus, campi sine ulla lege, quae non apparent, si gelu aquam profundius penetraverit. Deprehendi aliquando is fenestrarum orbiculis, ex vaporibus ibisdem congelatis nexuosas quasdam arborum frondes, certa lege, atq; I-gura elegantissime delineatas. Si albumen ovi recentis, prout ex fracto cortice excidit, exclusis vitello, in vitrum plenum aqua, sive simplici sive croco modicum timcta injeceris, aliquantulum quiescere permiseris, albumen quod initio tanquam gravius fundum aqua occupabat, in varias visu formas, perto , tam aquam se digeret, eo perfectius, quis diutius steterit donec subi grediatur putrefactio. Si post destillationem spiritus, Molei herebinthinae, reliquum quod manet inretorta repente ab igne deponatur,in manibus inferne admotis paulatim tractetur atq; moveatur,ru', dum frigescat, dicitur pulchram abietum sylvam repraesentare. XI. Iucundi admiranda est herbarum pallagenesia, seu regeneratio, pulverum ex herbis confectio, quibus igni lento modico applicatis, sibilo ejusdem speciei herba exurgit, cum suis omnibus coloribus ibneamentis, quae igne amoto iterum in suum chaos relabitur. Hac seditassis ane Albertus Magnus aliquando Coloniae, media hyeme fecit, ut
118쪽
a thores florerent herba germinarent. Idem in animalibus quidam se dicunt expertos. Conficitant aliqui praeratos pulveres ex vegetabilium salibus optime depuratis, spiritu suo vegetabili impraegnatis. Misra enim vis latetm talibus. Iam supra vidimus herbas post cineres suos in terram sparsas propagari. lnis cancrorum maceratus exhi here dici tur imagines cancrorum ranarum pariter effigies, aqua ex spemate,
narum distillata fati earundem permixta sali petrae attribuenda est universa agrorum fertilitas, ex quo adlectis quibusdam cineribus, aliisque rebus confici selent pulveres,quib superspersis agri aut vineae fecundantur, decocta quoq; fieri, quibus impriegnata trumentorum grana, mire post sationem multiplicantur. Linviam ex Mikarum eineribus confectum εc congelatum, sigi, ras ut liearum pulaherrima, in sepe ficie repraesentat. Docet quidam in naturae secretis versatissimus, candidam dulcem aquam ex minera bismuti nullum adhuc ignem expertae, novem tirciter libris, per retor tam seeundum gradus ignis, horarum duodecim spatio destillare. In hanc aquam semel ves iterum rectificatam, si qiuamcunq; plantam, una cum radice sua totaliter arefactam, nautis pluiserem teri possit, solum quoad radlaciti immittas, ibidemq; relinquas horis tribus aut quatuor, planta illa de novo virescet, quasi tunc primum de terra esset orta, Si quantitatem huius aquae infundas in vitrum, eideζmq; addas aquam ex
aliqua herba destillatam eum sale ipsius, deinde residuum aqni prioriusq; ad summum impleas, videbis eum admiratione, latra duos aut tre dies crescentem inter medias aquas eandem plantaeam, ex qua salem Se aquam desumpsisti Labra ejusdem aquae vitro infusa, ita tamen ut te tia pars vitri vacua sit, si elausa diligenter in loco quieto asservetur, semper in plenilunijs augetur. In Noviluniis autem non tantum panem illam die aecreverat, sed etiam aliam de prima quantitate amittit. Libet hic etiam modum adscribere, quo debit observato, herbae cujuscunq; regenetationem aliqui experientia docti promittunt accipiunt maturum plantae cuiuscunq; semen, idq; sereno Caelo sub dio eo,
lectum, in mortario vitreo contusum, eucurbitae vitreae inhchini, cinius longitudo plantae longitudini respondeat, quaeq; orificium habeat
angustum, ita ut sigillari possit. Cucurbitam obturatam, ne quidquam Vaporet, asservant, donec vespera ingruente coelum videant esse dispositum adfundendum nocte rorem Quibus observatis, contusum semen Digitia 'ν Ooste
119쪽
semen tabulae vitreae imponunt, hanc in prato vel horto amantissimo paropsidi unpositam, ne quid perdatur, sub dio collocant, ut cadat ros super semen, illudq; humectet. Interea roris Majalis aliquot mensuras colligunt madidum vero rore semen ante solis ortum recondunt, ne sol oriens filium suum repetat. orem collectum iitrant, destillant, nec nullas amplius relinquat faece, ex faecibus vero calcinatis salem extrahunt, quem in rore destillat, lutum semini astundunt ad eminentiam tritim digitorum Colligato postea vitri orificio, ne quid expirare possit, commodo quodam loco tepido illud recondunt; aliquot elapsis diebus apparet semen instar glareae vel mucilaginis spiritus veri supernatans stria accipit, apparetq; instar cuticulae versicoloris intra cutis veroo terrae glarealis spatium ros ex natura seminis saturatae viridis videtur. Vitrum sigillatum selis lunaeque radij exponunt pluviali vero aere in hypocaustis asservant, donec omnia signa fuerint completa. His peractis materia erit parata, adhibit6q; leni calore essigies ac Idea quaedam exurget, plantam exacte referens, de qua semen tuit depromptum eadem vero calore remoto, iterum evanescet.
Quin etiam in corpore humano palingenesia. locum habere videatur: expcrti sunt aliqui in recenti humano sanguine spiritibus adhuc turrigido, quem cucurbita exceperunt, ad spiritum vel aliud medicamentum inde parandum, varias humani corporis Ideas, imo phantasma quoddam humanum mugitum quendam edens non sine terrore adstantium, teste Boreli, qui etiam docet, posse in phialis, licita necro mantia, patrem, avum, atavum, Olcmq; procipiam, umbratili quadam resurrectione in lucem revocari cum proprijs figuris, modis eorum , cmeres, ossaq; serventur. Fides sit penes authorem. Quod si contingit, non tam homo quam hominis Archaeus resurgit, cui tamen deest actus ultimus, anima videlicet rationalis, nullum ideale sui esse praesep. ponens in hac universi materia. Huc etiam referri debent arbores metallicae, seu Philosophicae,pulis cherrimis frondibus fructibus exornatae, quae ex argento, alijs mineralibus, arte chymica in vitro producuntur figurae filium, ni hexan gula grando uniformiter figurata. Incuba Insula omnes silices spha ricam figuram repraesentant, ut etiam videatur ope circini nilui posse fieri rotundius.
In Mansfeldensi Saxoniae Conulatu, prope Eulebiassi eruitur la
120쪽
pi, niger fissilis, qui discimis varias repraesentat formas, anguillarum, raanarum, gallorum, salamandrarum, presertim vero piscium, qui in udicino lacu amplimmo reperiuntur, omnia exactissime expressa. Inventi ibidem sunt aliquando duo lapides,qui bina planisphaeria,astronomicum,&geographicum imprena habebant, cum ommbus asterismis, circulis, lineamentis, regionibus, accuratissimo naturae artificio delineata. I ventus est ibidem lapis alius habens ex una parte summi Pontificis effigiem cum tribus thiaris ex altera vero Martini Lutheri formam exta.
Athanasius Kircherus scrutator naturae selertissimus, in silicibus ex Tolfensi lapicidina erutis, integrum alphabetum, literis vario venarum ductu formatis aliquando extraxit ratem alia vice omnia figurarum geommetricarum schemata.
Pyrrhus Rex Achatem habuit, in quo novem Musa eum sitis inti gnibus, inpolline cytharam tenente spectabantur, non arte sed natura vi expressae. In alio Achate perfectum crucifixuna ratura semel depinxit, in alio circulos Coelestes una cum stellis, m dam alio ursae majoris constellationem, in alio nomen Christi. Nihil fere est inmundo, quod natura in Jaspide non exprimat, urbes sylvas, flumina campos, animalia , flores Myrmecites lapis innatam repentis formicae habet es iena , scarabaeorum, Cantharias Tamos, Pavonis.
In quodam Hispaniae campo lavigii nuncupato, reperiuntur lapides ensibus , lanceis, quorum vestigiis, columbarum figuris insigniti. In quodam Aragonens regni agro lapides olivarum effigiem pedifecte ostendunt.
Lapis quidam in agro Tyburtino visus est sequentibus literis inascriptus IN RI. In quibusdam marmoribus inventae sunt figurae Crucifixi Item Virginis Lauretanae. In quadam ferri minera effigies ejus dem Beatae Virginis cum Filiolo. In regno Granatensi poma quaedam reperiuntur, quae incisi simgulis incisuris Crucifixi reddunt imaginem. Idem aliquando visius est eradice rambes, a natura perfectissime formatus. Flos ranatissae in foliis suis Dominicae passionis instrumenta repraesentat. In filicis radice certa lege secta, apparet aquila Imperialis, simili- 1 ter Digitia ' Cooste