장음표시 사용
361쪽
Declarata instrumenti critici in hac Senecae librorum parte
natura reetaque eius utendi via significata, ad ipsas emendationes promendas venio, et qu0niam librorum Senecae praeter paucos tempora incerta sunt neque micquam ad n stram rem momenti faciunt. incipiam a tribus illis, quos supra dixi diligentissime a me pertractatos. deinde in cet ris ordinem sequar Haasii. hoc est codicis A. In consolatione quidem etiam praeter mea et nova in margine 90nam . quae a superioribus aut aliquo eorum probata aut emendata, non solum a Fieherto, sed etiam ab Haasio
spreta, sine ulla dubitatione in ipsa Senecae oratione ponenda fuisse mihi videntur, ut appareat, quid futuro editori relictum sit sine novorum inventione recto et libero iam inventorum usu esticiendum. Nulli autem ex his, qui dialogi inscribuntur. libellis plura graviorave menda inflicta
con sol. ad Mareiam sive, ut in codd. inscribitur. de cons ad M., c. 1. 2 verba sic interpungi debeni: sed dedisti manus victa fudistique lacrimas palam, et gemitus devorasti quidem, non tamen hilari fronte texisti. A verbis palam et sententia incipere nequit. Et sic ante Ruhk0pfium interpungebatur.
annor recte Haasius , 19, 3 scisti mori moriturum; Ηaasius ad verum rediit annos. erit. p. 13. Longe aliud est scio mori, id est. recte moriendi artem et saeuitatem habeo; vid. 24. 4. de brev. vit. 2. I et 7, 4. epist. 45. 5 et 55.
Iliehaelis Batavus exiguum proprii boni habet, inania multa. cap. 1, 4 ex eo, quod in Α et aliis scribitur: ob duas par
tes . . ., eloquenti Em et libertatem, recte Muretus de
tracto p effecerat: ob duas arte a snam Latinis etiam libertas ingenii inter bonas artes esti: non recte praelata est coniretura in margine colicis A posita ob duas res. Ibd. 3 inde ab Erasino recte edebatur: ingenium patris . . . in usum Diuiti Corale
362쪽
quam aut honestum erat Caesari aut aequum matri. Sic duae personae coniunguntur, quasi eodem loco
sint; at Caesar lugebatur, mater lugebat; deinde honestum Caesari Latine intelligi tantum potest de eo, quosisque Caesari dolendo progredi licuerit, quod absurdum ad
sententiam est. Cod. Α habet: quam aut honestum erat Caesare aut aequo maluo. Efficitur: qu. a. hon. erat in Caesare aut aequom in filio, hoc est, quanthi Caesaris dignitati. filii caritati debebatur. s Non satissaeiunt, quae Ηaasius annot. crit. p. 3 dixit; idem de ceteris locis intelligi volo, ubi mentionem praetermitto. Ρrox-icia Haasius sanavit, nisi quod de quo ipse annot. crit. p. 3 dubitavit non quam interponendum, sed sic potius peribendum est: cum memoria illius vixit: fine moriam enimi nemo retinere cet. , ut oculus aberrarit a memoriam ad nemo.
Ibd. 3, 3: A versaberis et alienos liberos et tuos ipsaque desiderans triste matribus omen
Oeeurrere, voluptates h0nestas, permissas tan-
hominum reduxisti. ubi nunc revocatum est visum; at non agebatur de videndis Cremutii Cordi libris. sed de utendis, nee sic dicitur visus hominum. Ibd. 4 recte a Curione usque ad Lipsium editum est: at illorum . . . sceler R quo que ... tacebun tur PTO tacebun t) de memoria prorsus interitura. Cap. 2. 4 iure veteres editiones: seeundam orbitatem iudieans lacrimas amittere. Etiamsi lacrimas mittere.de flere desinente diceretur, hoc loco eomparatur lacrimarum et filii amissio. Cap. 3. I scribendum necessario. ut omnes post Muretum ante Ficherium scripserant: Intraverat Drusus penitus Germaniam et ibi signa Romana fixerat, non, ut nunc editur: signum Romani fixerunt: nam de unius Drusi laude dicitur et quid effectum iam fuerit, cum mortuus est. Diuiti Corale
363쪽
quam parum decoras fortunae tuae rei ieies. Prorsus ineptum est, ipsam Marciam omen triste matribus 0ccurrere cupere; suturum esse. ut tristis ominis loco sit. ad deterrendam eam Seneca poniti In A est: ipsumque non ipsaque desiderans . . . Occurreres. Scribendum est igitur: A versaberis et alienos liberos et tuos ipsumque, quem desideras: triste
matribus omen occurres; voluptates honestas . . .
reiicies Acute laturum Seneca dicit. ut Marcia ipsum. quem lugeat aversetur. Sic iam Rubenius: omisit Fich. JIbd. 3. 4: Illum ipsum iuvenem dignissime luietam semper nominatus c0gitatusque faciat. meliore pones loco, si matri suae, qualis vivus 80lebat, hilarisque si cum gaudio occurrit. Sic
A inisi quod hilaris quam . Multi fiam librariti dignissimum: Haasius etiam qui te addi voluit qui te
quietam . . . faciat . Sed inepta in hae ro s Latinis praesertim in quietis noti0: verum in vocabulo inepto id ipsum quod quaeritur. inest: dignissimum, qui te loe tamile tam) semper nominatus cogitatusque faciat.
Itaque qu0d alibi ivol. I p. 303 e quietis nomen qui
s; Ape ortum dixi, h0c l0eo contrarium accidit. Tum rep0nendum esse occurret satis est verbo dixisse. γ' in Cap. 4, 4 famam editores inde ab Erasmo intellexerant appellatam liberrimam quae nullo metu comprimaturi principum iudicem; Fichertus et Haasius. quod librarius t supra versum parum produxit. ut pro li nasceretur u uberrimam appellari iusserunt. quae esset indi eis ubertas. nescio utrum scientes an non curantes. Collocatas pro collocatos. etsi est in A. tamen apud Haasium typothetis deberi malo eredere. In generali hae sententia nihil loci est seminino generi Diuiti Cooste
364쪽
Ibd. b, 4: Ultimam illam faciem rerum premis inlitam quasi parum ipsa per se horrida sit. qui equid potes, congeris. Sic A; significatur, n0n, quod editur: in illam. quasi, sed: illi, tanquam si parum cet. Sic enim et Seneca dativum congerendi verbo adiungit ad Helv. ll. 4. de clem. I. 14, 2, de bene VII. 31. 4 et Suetonius Ner. 19. Et illi tanquam lom. si, et veteres aliquot editiones habent et a Gronovi 0 restitutum tenuerant editores ante Ficherium. δὶ
De tollendo c. 9. b multis dixi vol. I p. 48. Quod
ibidem commendaturus seram: versum dignum, qui non e pulpito exiret, totidem litteris scripsit Hauptius si I p. bin. Restat, ut quoniam pro eo. quod Α habeti praeeedente tὶ terror decipit, scribendum esse error de digit superiores editores ante Pich et Η. omnes rectenneiano crediderant. addamus particulam, quam ille addendam esse non attendit: Error decipit hic et esse mi dat, dum cet
Paulo ante revocandum, quod editores a Curione tenuerimitante Fieverium: non convertis spro convertisti te: qnid nunc fieri debeat. Seneca dicit. Capite 6 extr. revocandum ex superioribus editionibus clavum pro navem tenentem sese. Haupt. II p. 7 . Cap. 7, 2 Ficherius recte seripserat
eum . . . redierunt svid. ad quaest. Dat. IV, 2, 22,; Η-sium quis non miretur revocasse redierint . praecedente
praesertim cum . . . consectatae sunt, Sequente eum . . .
ei reum fremuerunt 2 De e. 8. 2 rediit ad verum nunc te ipsa ensio disj Ha ius ann. crit. p. 6 et in praes. vol. III. Paneis verbis ante Muretus et ceteri ante Fievertum recte
est. Ηaupt. II p. 15 r qualis initio init. Α habet: qualis in illo fuit, Fie h. et Ηs. qualis in illa s. l.
33 Eodem eapite 2 revocandum e superioribus editionibus multo ante provisa sΑ perculsa et 4 quis unquam nostrum pro vestrum . De communi humani generis errore et vitio Seneca loquitur. nihil in seminis aut Marciae propinquis proprie reprehendit. Diuiti Cooste
365쪽
I bd. do 10 l quoniam dixi vol. I p. 105, nunc dicam si 3 in his: Quicquid a fortuna datum est.
tanquam exemptum A exemplum auctore possideas. quod multi senserunt, nihil omnino Latine significare nec nilo exemplo dici exemptum auctore. Resa sortuna datas sic possidendas Seneca dicit. tanquam auctorem, qui nobis possessionem praestet, non habeamus. Id si e significavit novitium usum sequens: tanquameae empto auctore, hoc ΘSt. sine auctore, ut c. 16 eur.
exempto discrimine. fCD. ad cons. ad Polyb. I l. b. 3Ovidius eodem significatu dixit dempto fine sΤrist. III. ll. 23, quod ipsum apud Senecam legitur in Hippol. 56l Paulo aliter dempta publiea auctoritate Livius dixit XXXII, 34. b: longius etiam distat Cic. PhilippVIII. I. in
lbd. e. li plura gravioraque menda tollenda sunt quam prope ex ulla eiusdem spatii parto horum librorum Nam statim g I Seneca postquam dixit perpetuam esse invita incommodorum seriem . sic pergit, ut quidem in Ascribitur: Moderandum est itaque vobis maxime quae immoderate sertis et in multos et in dolores humani pectus dispensanda. Primum quoniam Subiectum pronomini vobis adverbium maxime ostendit. definiri personarum genus, ad quas Seneca plurali numero alloquendas transit. scribendum est sere cum Pinciano: V0bis maxime . qui ea i pro quaei immoderate sertis. Deinde pro multos iam in codd. aliquot restitutum et in editionibus recte servatum est metus. Sed quaeritur. quid in metus doloresque dispensandum sit sui iis suis.cere omnibus possit , feminini generis nomine appellatum. Id non difficile videtur inventu: humani pectoris τι ε
3 I e F 4 Ηaasius in ann. erit. p. 7 rediit ad verum ne se itis in fuga vivere . Diuiti Cooste
366쪽
Duae postremae voces ob litterarum vis et ris similitudinem conflatae in unam sunt. Deinde post illa β 2, do quibus dixi supra p. 343, et aliam sententiam a superioribus emendatam, i g 3 sic interrogatur: Quid est homo prespondeturque: Quod libet quassum vas et quolibet fragile iactatu, plane. si attendas, ridicule. Homo
enim vas est. non quodlibet vas, nec quassum vas, sed
quod quati et frangi facile possit. Apparet, quod libet,
ut in altero membro squol. iactatu), sic etiam in priore non ad ipsum vas, sed ad levem eius dissolvendi causam pertinere. Omnes turbas dedit ablativus adiections litterae in finalis in participium mutatus et ad vas accommodatus. Seripserat enim Seneca: Quolibet quas8u vas et quolibet fragiis iactatu, aptissime coniunctis quassu et laetatu. Si quem movent in re amplificanda vocabula separata et traiecta, comparet de vii. b. 26. 8: laurum linteatus senex et medio lucernam die prie serens. in Tum ubi in Α est: alimenta metuens Sua, quorum modum in inopia rumpitur, apparet ad hane s0rmam Senecam scripsisse: quorum modo inopia se a tenuatur, modo eopiaJ rumpitur; nec sere a inperioribus dubitatum erat, quin copiae mentio excidisset; d eam necessario rumpitur pertinet. Oculus a litterisopia ad easdem in eo pia transiliit. Sequuntur 3 et 4 haee: an xiae solli citaeque tutelae corpus, hoc est, animali preearii spiritus et male haerentis, qua parum repentinum δε udiet et improviso sonus auribus gravis excutit. Sic enim haec extrema inde ab
'ὶ Mela enim inde a Mureis edebatur: Hoe iubet illa Pythie is
orae ulla adscripta vox: Nosce te. Nam neque vox abesse potest, quod ante nos excidit, neque verbo carere pos- Fumus, quod eum vid. eommutatum est ivid. Garaton. ad Cie.
367쪽
haerentis) in A scribuntur. Apparet nominari leves
causas, quae spiritum male haerentem excutiant, nee aut improviso aut auditus cum sono coniunctio dubitari sinit. quin, ut pri0rem causam paulisper seponamus. altera his verbis significata fuerit: quem . . . aut auditus eae improviso sonus auribus gravis excutit. J Quaeritur altera causa. quae non animi affectus spavor enim Lipsius et Gronovius scripserunt, esse potest, sed, ut Sonus, res sensui extrinsecus obiecta, qua animus Subito movetur; eam porro rem ad oeul0s pertinere probabile est, ut sonus ad aures pertinet, certum autem, significatam esse neutri generis nomine parum repentinum . Ρuto subesse:
quem petaurum repentinum aut aud. ex impr. S.
R. g. excutit Ea erat machina, quae subito exsurgens et sublata homines ostentabat periculosa arte Se moventes apte ad spectatorem ex inopinato percutiendum. Nondum e scopulis enavimus; continuatur enim eadem corporiS humani descriptio: soli semper sibi nutrimentum vitiosum et inutile, quae verba ultra modum ridicula sunt, sive hoc significant, solum hominem humana came vesci, sive, soli homini humanam carnem vitiosum et inutile nutrimentum esse, ceteris utile et bonum. Vitiose in hac enarratione dici sibi vitiosum omitto. uanifestum est, per se dici nutrimentum vitiosum et inutile inam ceterorum animalium corpora saltem esu utilia esse , ante nutrimentum excidisse vocabulum,
cum soli sibi eiusmodi sententiam emeleno, a qua facile ad illam de nutrimento transeatur. Id erat huius
in tandem emendationem Hstasius fecit ann. crit. p. 8 pML V0l. III p. XXIV , nisi quod aut ante auditus excidisse non vidit. Ego me antea sponte in eam incidisse, confirmationis causa dico, quod Hauptius tI p. bl hune loeum minus seliciter
368쪽
modi: soli semper servian88J sibi. nutrimentum vitiosum et inutile, aut simile. Unum omisi in hoc
capite, de quo valde dubito. Nam si I Marciam
Seneca sic alloquitur: Putre ipsa fluidumque corpus et causis repetita sperasti tam imbee illa materia solida et aeterna gestas sep Quod in codice A seribitur: et causis morbos repetitas sperasti. putant morbos interpretandi causa adscriptum ad causis; in quo morbos scriptum, non morbis, habet aliquid scrupuli; illud gravius. quod nem0 sacile Sic causam prom0rbo posuit, ut, qui saepius aegrotaret. cauata repeti dici posset. ) Itaque morbo repetita Senecam scripsisse suspicor, sed quid in causis lateat, non reperio. nisi carnia morbo contemptim dixit, ut epist. 65. 22. Ibd. 12, 6: L. Sulla silium amisit, nec ea res ... effecit, ut cognomen illud usurpasse salvo videretur, quod amisso silio adsumpsit, nec odia
h0minum veritus, quorum malo illae nimis se eundae res constant, nec invidiam deorum, quorum illud crimen erat Cui unquam in mentem ve-dire poterat, filii Sullae mortem effecisse, ut cognomen selieis. quod post illam assumpsit, iam filio salvo usurpasse videretur 3 Certissima haec deliria sunt. Omitto, dicendum fuisse salvo filio . . . amisso . Poterat effitere. ut historicis, posteris, etiam aequalibus) post talem insum iniuria id nomen videretur usurpasse; neque enim
Apud Plinium s XXVIII, 218, etsi in antiquissimo codice est
ea ora si et Vegetium causa dieitur de casu et affectu morbi. Apud Celsum iste med. II l. 3ὶ tantum causαm metuere ponitur de iis, qui morbi causam et occasionem cautione ciborum vi tant; apud Tibullum I, 8. 51 additum sontiere totam rem mutat; hoc enim poeta dicit, adolescentem non eo laborarem0rbo, qui sonticam causam i in dilectui laciat. Guxarius dieitur, qui ex morbo vacationis causam habet. stliunde
369쪽
Lib. VIII C. II in ipso usurpandi verbo Latine quicquam non recti significatur). Atque hoc dixerat Seneca: usurpasse falso videretur. Revocandum deinde esse constabant. quod erineiani eoniectura ante Pickertum edebatur. tam perspicue res ineque enim ad Senecae aequales Sullae res secundae pertinebanti et respondens huic erat clamant, utrix oculis credas talia ab Haasio relicta
I bd. 13. 2 scribendum est quod iam Lipsio in mentem venit : Putasne thoe est. nonne putas et intelligis 3 eius luctus aliquem finem esse debere . cuius primus dies et primus impetus ab altaribus publicis . . . non abduxit patrem p Codices et editiones putasses. Interrogatur universe de dolore ex amissis liberis: condici0nalis interrogatio absurda est. Simul revo'
candum g I ex editionibus inde a Limio ante Fieherium: N enim is admiretur Graecia illum patrem . . ., Pul villus es ieit pontifex, pro esse eit. Attigi pervaga tum errorem ad Veli. Paterc. II 127, 2, poteramqlle e Senecae n0n ita pauca exempla addere. velut ex hoc ipso
libro 2b. I excepit). quaest. nai. IV. 2. Is s recepit In epist. 74, 23 cessit veritati Haasius. qui ipse in pr svol. lII p. XIII disputat librarios prave incepit pro id
cipit scripsisse. Tum redeo enim ad consolationemi e hac scriptura: sollemnia ponti sicia carmina seΑ Sec manu et B carminiin verba laciendum: sollemni δ
ι Non minus manifesto initio capitis restituendum: quod nullas ex illo voluptates e ep. ati, ut inde λb Eradini' edebatur. Quaerit Seneca, utrum de sacra Marcia querator se episti, an de eo, quod fieri potueriti Et sequitur: Si nullos te pereepisse dixeris i in tuo iudieio pereepisti in O quam Erasmus, Muretus, Lipsins, Gronovius mirarentur riderent. miserarentur nostrae aetatis homines, si viderent libri utentes. ut sanam mentem deseranti eti dum subtiliter. ut sibin videntur, de grammaticae legibus quaerant, in talibus erraudi Diuiti Cooste
370쪽
ponti ieii ear minis verba. Traxit sollemnia sequens pontificia, deinde ad cetera in a cadentia scribaaeeommodavit carmina, si modo vere de A traditum est nec ibi a priore manu carminis suit. Ante Fich. edebatur soli. pontificalis ear minis verba. Additurus haec nemo erat, longeque alia est causa verborum
g 3 additorum. C. 14, I correxi vol. I p. 68. Ibd. Ib. 2 de Augusto, deserta mortibus domo):
Tulit tamen fortiter quam cuius iam res agebatur cuiusque maximo intererat de dis neminem queri squoniam ipso mox futurus deus erat . Sic Α. Addunt tam stanquam cuius); alii plura mutant. Scribendum: Tulit tam fortiter quam cuius, hoc eSt, - quam is ferre debuit, cuius'. CD. de brev. vit. 18, 3; ad Helv. 1b 1: quibus libentius quam semina, familiarius quam mater inter eram, hoc est, quam semina videbatur debere. Paulo post 4 recte interr0gatur: Uidesne, quanta copia virorum maximorum sit, quos non excepit hic omnia prosternens ea
sus imors liberorum)8 Sed perverse pergitur eadem orationis larma: in quos iA et quos. Haasius: et in quos) tot animi bona, tot ornamenta publice
privatimque congesta erant 8 Haec enim, eum pro- Iima sententia relativa coniuncta, sensum efficiunt plane perversum, quasi haec duo maximis viris tamen acciderint, ut mortes liberorum paterentur, et ut tot bona et ornamenta in eos congererentur: ut eum Virorum maximorum appellatione sic coniungantur, ut casus ille n0n excepisse didatur viros maximos et in quos tot ornamenta c0ngesta
essent, fieri per sermonis leges et orationis Drmam non potest; debebat etiam tum non tot dici, sed plurima. Itaque nova haec interrogatio per se p0nitur, quae si ad illae ipsos maximos viros pertinet, inanis est. Videtur Seneca transire ad ipsos liberos illis erept0s, egregios et