장음표시 사용
581쪽
IN S. O M N. S CI P. 1ryrabsummam tibi fatalem confecerint, in te unum,
ais tuum nomen se tota convertet civitaου : te Se- L atque natus e omnes bon tesocii, te Latini intuebuntur: tuum tu eris unus in quo nitatur civitatis flus e ac ne
multa,Dictator Rempubiconstituas oportet impiin propinquorum manud effugeris.
HIC cursus honorum quos Africanus habuid desinitus est: seditione enim tribunicia paulo post occubuit. Tiaberius enim Gracchus Africani superioris nepos genitus siquidem ex Cornelia Africani filia) cum legem Agrariam ferreterleveraret, a Nasica caesus est, & idcirco paulo ante hoc somnium tyrannus in sexto de Republica libro appellatus est: qua de caede quum rogaretur in concione Amilianus respondit Tiberium jure sibi caestim videri : hinc invidia & caussa mortis. Cum enim rogationes Agrarias orpugnasset, domumque se fortis ac validus, ut Livius libro 'gecepisset, postridie mortuus in cubiculo repertus est. hinc avus Africanus nepoti tristem exitum velut addubitans auguratur, ne illac enim figura aut praeteriri, aut subinindicari tantummodo infortunati tristesque casus solens
Amilianus vehementius tanto periculo commoveretur,
ancipitem viam dicit, & tamen quasi fatorum, ubi ad Platonicum dogma allusio quaedam est.Plato enim Io de Repubi singit necessitate scui tres subservirent filiae, Lachesis,
Clotho, Atropos) mundum regi. Definitur autem aetas Africani duolaus numeris quinquagesimosexto anno: tot enim conficiunt octies septenae Solis conversiones: annus siquidem perfecto Solis atque absoluto cursu conficitur. Et vero dictio haec notanda tenos octies. Cicero enim,
quod vulgo Arithmetici bis duo, ter tria, septies octo diacunt: idem dicit per numerum illum distributionis quem rammatici vocant, bis bina, ut secundo libro de Natura eorum, cum de physicis Epicuri loquitur: Quae si bis bina quot essent, didicisset Epicurus, certε non dic
ret: &hic septies octonos, non septies octo. quam se anonis elegantiam ex Lazaro Bayfio viro aetatis nostrae
582쪽
longe doctissimo didici, quod postea multis exemplis v
xissimum cognovi. Sic Livius lib.7, decad. 3 ,Ter novenae virgines Ennii carmen canebat. Quamvis poetae jus situm plerunque teneant, & carminis gratia nonnunquam aliter loquantur. Recte igitur Virgilius, Tu denis Phruium conscendi nas binaquor. Et, si ce ίusinos laetantes agmine Ugnos. Et, Z- quinos Her i e dies. Attamen idem contra Sunt mihι buseptem prae ουσι corpore Ompha. Item Ovidius,
Te in ad hoc lusiris jam bis mihi quin e peractis.
Anfractus Solis nominatur propter obliquitatem orbis rodiaci, per quem Sol modo ad Septetrionem inflectitur. modo relabitur ad meridiem: sinuosis enim & flexuosas vias,anfractus appellamus, ut fluminum, ut littorum solet esse. Duo vero numeri, septenarius & octonarius, alter altera de caussa pleni dicuntur a Pythagoreis, & Pythagoreos multis philosopliis sequutis. Macrobius multa de si plenario ex partibus, unitate, & senario, binario & quin xio,ternario dc quaternario: quarum partium perfectione
omnem vult etiam septenario contineri, tum multa gene ra colligit rerum septenario comprehensarum,concepti .
nem hominis septem horis, septem diebus formationem, septem mensibus parium, multaq; alia per bis, ter, quater, quinquies sexies, septies, octies, decies septena. Deinde ad 1implices septenarios revertitur: nigra membra hominis dicit esse septem inguam, cor, pulmonem, jecur, lienem, dcrenes duos: item septem cibi & spiritus membra, guttur, stomachum alvum,vesicam, intestina principalia tria: s pleni organa sensuum, lingua, oculos, nares,aures, ac pleraque ejusmodi : addit dc animam mundanam ab illo Deo Platonico septenis numerorum limitibus esse copolitam,& septem planetas. & quater septenis diebus cursum luna distingui, & bis septenis Oceani motus : denique hunc numerum Palladi sacrum,quia neque gignatur nisi ab uno uePallas a solo patre Jove absque mulieris semine. Similia quaedam apud Cens,inum de die natali recelentur, quod per omnem vitam septimus quisque annus sit crisimus de
periculosus, & climactericus vocetur, dcalii aliis difficili
583쪽
res a genethliacis observati sint. Hac igitur tam multiplici subductione exemplorum credidit Macrobius aliquid sacrum dehoc numero se docuisse, cum pleraque tamen horum salsa sint, ut cum ait ter septeno mente puerum loqui,&quater septeno ambulare,&quin lities septeno lac horrescere, cum saepe illa ante tepus hoc,& postea contingant.& illis exemplis quicquam ad hujus numeri perfectionem contineri valde ruperstitiosam videatur exastimare. quin licet ut finita alia septenarii exempla colligere, septe montes Romae septem ostia Nili,septem peccata mortalia,quae dicuntur septem dormientes in Gallia, ta per caeteros numeros similia licet exempla commemorare, quid tamen proptereat quae vis hujus numeri demonstrabitur Z A Ges no acerrimi judicii medico video fabulola ista Pythagor crum somnia merito derisa in Criticis libris . non enim siqua vis Lunae motusque aliarum caullarum tempore ce
to ad eventus destinatos progreditur, & tempus illud ni
mero concludatur, ideo vis i sta non naturalium legitim rumque caussarum est potius quam numerorum: numerus siquidem vis animi est, qua consulam multitudinem distinguimus, quaque magnas rationes & implicatas at s mus:&si quid certis numeris eniceretur , non num id ad sed homo perficeret : sed si quid Deus septenai io ni mero definierit, ut labbathum, ut libertatem servorum, ut agrorum cellationem, ideo vis ista numeri septenarii suit, non illius numerantis &ratiocinantis Dei. Ad octonarium venio, quem Pythagorei justitiae numerum vocant. quia par sit pariter par,& in partes particulasque pares dividamr,si similitudo quaereretur ad explicandam perpetuam justitiae aequabilitatem, ut quemadmodum octonarius in quaternarios duos, iiq; in binarios, tandem illi in unitates. partes perpetuo pares dividatur; sicjustum virum in omni caussa parem, no in hanc aut illam partem magis propcasum esse oportere, esset haec aliqua docendi non negligenda utilitas: docere autem divinitus in illo numero arcanii nescio quod justitiς sImbolum occultari nullam interpretari caullam quamobrem id ita fiat, Pythagoricum magis est,quam philosophicum. Pythagorei enim nullam sentesiae tuae rationem reddebant,pbilosopho autem turpe sic G
584쪽
ne ratione loqui. Addit Macrobius aliam plenitudinis caussam in octonario,quia cubus sit δ solidusmeque istud omnino quicquam plenitudinis nobis ostendit: omnes L.
quidem numeri cubos ex sese procreant, quare etiam plenos, nec ideo excellentiae quicquam octonario dabitur. Calenus cum septenarium in morbis regem appellasset, quod tanquam bonus princeps aut misericordia aegrotos velut reos liberaret aut magnam partem morbi, quasi supplicii detraheret: senarium contrariis nominibus tyrannum vocavit, eisque octonarium persimilem fecit, neque tamen hanc ipsam potestatem numeris attribuit, sed co testibus motibus, qui sua virtute mutationes istas in corporibus esticiant. Audio vero perlibenter Euclidem depe sectis numeris disserentem, & iis magnas utilitates caepis. cantem, at quarum nihil septenario, nihil octonario possit Omnino convenire: persectus enim numerus definitur abeoclibro septimo elementorum, qui partibus suis sit aequalis, ut senarius aequalis est unitati, binario,ternario, a quiabus solis numeratur: septenarius non est par unitati, aqua sola numeratur: octonarius non est par unitati, binario, quaternario. a quibus solis numeratur: imo vero impares de ii numeri ab Arithmeticis imperfecti vocantur. Qia
jam licet per nos sive senethliaci a Christianis saepe pus
cis decretis damnati sive Pythagorei a reliquis philosophis
frequenter irrisi, cum numerorum fictis somniis valeant.
Et haec satis de numerorum plenitudine, quam Cicero de Pythagoreis & Platonicis huc transtulit. Quaesequuntur,
latia limi obiter indicatae mortis,quae futura tamen non sunt: in eo civitatis salus nitetur, εc velut humeris ejus sus, tentabitur.sic enim niti dicimus:
Iaz seidos O puris juvenu qui Hritur hasta, uit Virgilius 6 AEneid.
Perturbatis rebus dictator Amilianus subveniet si impias propinquorum manus effugerit: creditur ab uxore Cornelia ideo interemptus, quia Gracchorum erat soror. Romani, tametsi reges E Republ. expulerant propter tyrannidem, in quam regia potestas facile delabitur, tamen in summis patrue periculis ad regiam authoritatem tari quam sitas larem extremorum malorum medicinam re
585쪽
eurrebant.At ne quid obesset,lex mentibus definiebant.ad hos igitur tam acerbos casus Africanus dictator adhibebitur, si impias propinquorum manus effugerit.
Vc cum exclamasset Laelius, ingemuissentque
caeteri vehementius, lentIer arrιdens Scipio: Uua-se,inqui ne me esomno excitetis, paxsit rebus: L paruna rc
audite caetera. Sed quosis e gyricane alacrior ad bu rutandam Rempub Achabeto: Omnibuι qui patriam conservaverint, adjuverant, Auxerint, certum esse in caelo ac desin tum locum, tibi beatist piterno aevo stuantur. Vibile E enim illi principi Deo, qui omnem hunc mundum regit squod quiadem in terris fat) acceptim, quam concilia, coetusique hominum jure sociati, qua civitaici appellantur. Harum rectores ta conservatores hinc profecti, huc revertentur. LAt Lius qui una de Republ. in his libris disputaverat,
dolore perturbatus,exclamavit, S caeteri, Scaevola, Fanniti Tubero, Manlius, Philus vehementius de tanta indigni- tate atque acerbitate ingemuerunt.fit autem principi sortiq; viro valde decorum, quod sequitur : pericula Scipionis a Scipione ipsis narrantur, quorum auditione caeteri qui adsunt, commoventur: ipse vero ad quem pertinent, immotus, perterritu , contiansque permanet, aut quod de
- curissi νngentibus aeger Spem sultu simulat premir altum corde dolorem. Mindium enim Mρωνα Cicezo in Lucullo testis est susse. Libenter ait de Socrate uti solitus est ea dissimulatio ne, quam Graeci ἀρωνείαν vocant, quam est etiam in Afrμ ano fuisse Fannius, idque propterea vitiosum in illo non , tutandum, quod idem fuerit in Socrate. Quare AEnaia anus ex illa dissimulatione leniter arridet & festivό jo catur, Ne me E somno excitetis, somnium memineritis me non hi toriam vobis narrare: Pax se rebus, tacete, α
586쪽
audite caetera. Hinc propositio adhortationis universae s quitur,quae confirmatur ciscientibus caussis: conservat res Scauthores Rerum publicarum beati aevo sempiterno in caelo fruentur,quia Deus qui justos remuneratur , justiatiam& pietatem in patriam diligit. Adhuc Cicero Platonis nil nisi numeros Pythagoreos imitatus est, neq; ista de lico in caelo definito Platonica sunt. Plato enim Pythagora sequutus cum animas Io lib. de Repubscisset immo tales , ait easdem semper esse, nunquam plures, nunquam pauciores. Idemque in Timaeo & Phaedro confirmat anumarum numerum astris parem ab initio genitum, & sim sulis sium astrum attributum, ad quod certis temiorum Intervallis revertantur: deinde in alia corpora demigrent. Cicero vero semper in caelo permansuras esse confirmat, quod & religioni Romanae aptius illi videbatur,&ad verbiatem congruentius: Crediderunt enim Rom ani viam lacteam Quae paulo ante excelsus ac plenus stellarum, ill stris & clarus locus appellabatur, & aliquanto postri si appellabitur sedem esse fortunatorum ac beatorum ut Ovidius I Metamorph. vosublimis calo manifes ereno.
Lactea nomen habet, candore notabitas L 'Hac iter Hysuperis ad magni tecta tonantis.
Quod idem Manilius lib. t de hoc circulo scribens ait:
An fortes animae ignaras nomina caelo, Corpor,bras resolutassis, terras rems , Huc mgrans ex orbe)2um habisantia e alumis Ethereos λψunt annos, mundor ruuntUr eQuod ipsum ad Christianae id est, verissimae religionis
pietatem magis accedere videretur, nisi postea quiddam deterius adderetur. Confirmatio est caelestis felicitatis ex authore Deo, qui civilem justitiam, pietatem in patriam charam habet. Cum enim duabus legibus omnem bene aisque vivendi spem concluserit alteram in religione de pie cate erga Deum; alteram in amore propinquorum civiumque nostrorum constituit: Ergo Deo non gratum in se non potest, si legibus ejus obtemperemus , ejusque sanctissimae voluntati morem geramus: Hominum igitur c
servatores, qui non tantum seipsos illi immortali princia
587쪽
pique Deo sed cives silos justos, temperates liberales, pios praestiterint, ut a caelesti potestate virtuteq. prosecti, ita ad eam revertentur..Haec laus conservatae Reipublicae quia maxima in terris & singulat is esset certant poetae & orat res de tam verae gloriae possessione, Fuit hae aptent/a quondam, ait Horatius . boris p atu secernere. cra profamri
Eandem laudem Crastus oratoribus tribuit primo libro de Oratore: Ut vero ad illa summa veniamus, quaevis alia
potuit, aut da persos homines unum in locum congregare. aut a sera aptemque vita ad hunc huinanum cultiam, civis lemque deducere. aut iam constitutis civitatibus leges, judicio jura deiciabere Z Uetum quid illud est hinc' erit,' Enimvero paulo pol explicatius idem ponitur,hominibus datos esse animos ex illis sempitcrnis ignibus, quae syderata stellas nos appellamus. Chaldaica sentetia i sta est, quam Hetaclitus Plato. Aristo elus reliquiq; fere philosephi sunt
imita Chillaei ign m Deum rerum omnium constitu
iunt. Heraclitus timiliter ex igne constare dixit omnia,&Deum ipsum .de animas hominum. Plato in Timaeo,cum omnem caelestem regionem igneam esse confirmet, naturam q. mundi, & illos secundarios, quasi minorum gentium deos ex eo faciat, in eodem rursus cratere superioris permistionis reliquias agsregando animas hominu componiti Aristoteles tametii sitis uti decretis videri vult, eandem tamen sententiam sequitur:ctuinetiam quandam n turam quatuor elementorum dissimilem censuit esse, umta essent astra mentesque hominum singulares, ut Cicero in Academicis & Tusculanis quaestionibus author est Si ici. Zenonis sectatores Sc aernuli,statuerunt ignem esse,qui quidque gigneret mentem atque sensius. Itaq: cum omnia illa supera ignea facerent ut suapte natura omnia levia su sum: sic igneos animos nulla vitiorum faece coinquinatos
veteres extatimaverunt, cum a corporibus laxati essent, insiblimem illam aethereamque regionem ferri. hos poetae
588쪽
Hinc & illud Juvenalis is Satyra, cum de ratione loquitur:
Ago philosophi animam esse naturae caelestis crediderunti Hic ego etsi eram perterritus, non tam mortis
metu'quam insidiarum Emeis, quaesivi tamen, veretne ipsi, ta Paestas pater, ta alii, quos nos extinctos arbitraremur. o vero,rnquit, is vir ant, ex corpornm vinculis tanquam e carcore evolaverunt. Vs a verό, quae dicitur vita mors e LUuin tu a pictas ad te venielem Paulum patrem: quem ut via equidem vim lacrγmarum profudi. Ide autem me complexus atquc osculanssere prohibebat.1 tque ego ut primum tu represso loqui posse coepi: Qv o inquam pater sanct f e atque optime, quoniam bac e T vita ut hanum audio dicere qui moror in terris quin huc ad τοι venire propexor I on fita, inquit illa: nisi enim Deus v, cujus hoc templum est omne quod conspistis, istis te corporis custodiis tiberaverit, huc tibi aditus patere non potesE: homines enim sunt hae lege generat qui increntur istum globum, quem in hoc templo medium vides, qua terra dicitur: hi,sanimus datus ei ἱ ex iste sempitern Unibus, quae oderatastellas vocatisquaglobosa ta rotundae divinis
589쪽
vinis animata mentibus circusos suos orlem conficiunt celeritate mirabiti. Ouare ta tibi Publi piis omnibus retinendus est animus in custodia com
poris, nec injussu ejuri quo illa eIἱ vobis datus, ex
hominum vita migrandum eris, ne munus humanum assignatum a Deo defugisse videamini. Sed sic Scipio, ut adiud hic tuus ut ego qui tege hjULtiam cole tapietatem. quae cum siu magna in paren-ribus ta propinquis, tum in patria maxima ei T. Lin patria
Ea vita via est in caelum, S in hunc coetum eorum Al. Quia ea qui Iam vixerunt,ta corpore laxati illum incolunt vitalomm, quem vides. Erat autem in splendidissimo candore inter sammab elucens circulim, quem vos ut a Grasis accepistis) orbem lacteum nuncupatis. PRO Post Tra iusti' &. innocenti vitae praemiis, duae
quaestiones occurrunt, An mortui vivant: tum si vivant in tanta laetitia cur tam diuturnam vitam trahimus f Quaerit igitur AEmilianus, an vivant qui vulgo putantur extincti: quia & vita,& anima ignea quaedam vis credatur, quae una cum corpore extingui existimetur: id breviter amrmatur proposito in exemplum quaestionis Pauli patris animo, ad cujus aspectum & eTisae lacrymae, & complexus illius. deoscula pietatem summam declarant,ut diu loqui AEnailhanus nequiverit. antea simile fuit, me complexus senex cοί- iac macoit; nunc etiam amplius suavia adhibua sunt. &illic aliquanto post.& hic postqua loqui posse coepi. Quid
igitur moror in terris si vita nostra mors est Z Multi extitere, ait Plinius libro I, qui non nasci Optimum censerent, aut quam o ssime aboleri. Haec quaestio divinae legis auibocitate dissolvitur. addita quadam disiciplina militaris similitudine, valde loquentibus imperatoribus dec ra. Militibus in urbis praesidio custodiaque politis in lusui imperatoris discedere non licet bonam ibus vero ta quamin: litibus corporis custodia ab illo summo & principe
590쪽
Deo commissa est hinc igitur ejus injussit discedere non tacet. Templum Dei omne caelum quod conspicitur appellat, & propcie calum, templum dicitur,a tuendo. Hinc est illud Ennii,
Contren uir templum m. num altitonansis.
Et quemadmodum in terris sacrae aedes,tetmpla:ita cael, tum domicilia, templa nominitur. Et similitei paulo post, Nonne aspic/s, Ilva in te uela is rura cinpla igitur de rum caelum nominat. Stellas globosas csse Aristoteles existimat,ium quia nusquam progrediantur, nec aliam idcirco formam requirant tum qu a verisimile sit Lunae quae
stella item sit reliquas stellas forma similes esse. Stoici eadem ratione tributam syderibus istam formam credid
runt, ut 1 de Natura dcorum Cicero qua mundo universo:
quia nil sit ea figura pulchrius quet sola omnes alias figuras
complexa continet, quaq; nil asperitatis habeat, nil ostensionis nil incisum angulis, nil ani iactibus, mi eminens nil lacunosum. divinis autem animatas esse mentibus sullas ex Platonico dogmate .est: minores siquidem sui Q illi dii, quos fingit in Dinaeo Plato a simino Deo fictos, dc mortalitate donatos: quod Aristoteles in libris de caelo de
iis voluminibus quae ταιατὰ τα ς υσικα nomi nantur, secutus videtur: caelum enim animal appellat,& quinquaginta quinque deos rectores totidem caelcstium orbium consi test,naturas aeternas & caelestium principia motionum vicat. Et Themistius Aristotelis interpres in lib. de anima diacit animalium tria esse genera; caelestium quae periectis ma sitiat; terrestrium, quae maxime contra sentim persecta: edium collocat hominem utriusq; participem exta mi. Arabes &scholastici homines quidam non animalia nominarunt, sed intelligentias etiam nominibus appellatas syderibus affixerunt, Saturno Casi elem Jovi raciclem, Marti Samuelem, Vcneri Anaelem Mercurio Raphaelem. Lunae Gabrielem quae cujusmodi sint, scholasticis altercationibus aestimanda relinquo. Quanta celeritate circulossios dii illi conficiant, Solis cursus indicare potes qui cum viginti quatuor horis 36o gradus orbis percurrat singulis diebus. si uni gradui co millia passii una dian taxat ut terrae gradibus attribui solet attribuas,semel & vicies supra sex