P. Rami In Ciceronis orationes et scripta nonnulla, omnes quae hactenus haberi potuerunt praelectiones quarum catalogum versa pagina exhibebit. Recéns in unum volumen ordine congestae, & accuraté emendatae. Adjecto indice copiosiss

발행: 1582년

분량: 806페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

661쪽

IN LIB. I. DE LEG. Futractu orationis leni&aequabili perpolivit illud opus: sed

ut homo neque doctus, neq; maxim E aptus ad dicendum, sicut potuit dolavit:vicit tamen ut dicis uperiores. De hoc eodem in Bruto L. Caelius Antipater, scriptor quemadmodum videtis fui ut temporibusillis luculentus duris valde peritus, multorum etiam, ut L. Crassi, magister. In vii J Proprie Virgilius dixit, Tu calamos an re te des: hic s. ταφορικως dicitur, quod metaphora simili majorem senum vocis addidit in Oratorio secundo dictum est. --

res agrestes J Hac allegoria significatur, hunc historicum bonis quidem sententiis usum, sed inornatis. Palae HInterdum hoc nomen significat decentiam atque dignitatem, quae est in corporis gestu d motu: qua qui carent,a pellantur Oi: ergo sine palaestra est sine gratia, siane dignitate. Huic ιμοὶ Id cit, venusto urbano lepido d& ironia est, cum id ad Antipatrum rusticum referatur.

Cud J Q lodius Quadrigarius citatur apud Gellium

libro I3, p.r3, depugna Torquati adversus Gallum pro vocatorem. Et Plutarchus in Numa, meminit cujusdam Clodii, qui argumentum temporum descripserat. A LooJ Sempronius Asellio sub AEmiliano Scipione tribunus militum ad Numantiam fuit, resq; eas quibus gere dis ipse interfuit conscripsit. Vide Gellium libro secundo, cap. i3. Accium J Accii historici Cicero videtur in Bri to meminisse, cum in historia ejus chronologiam reprehendit: in quo tantus error Accii fuit,ait. Vixit vero Accius historicus aetate Ciceronis, quia fuit amicus Sisennae Cic roni familiaris, ut mox dicetur. LibrarioluJ Librarius qui libros epistolas, aut quaevis alia describit. Concurrunt jussu meo plures uno tempore librarii, descriptam legem ad me afferunt, ait et Agraria Cicero. Itaque nunc ait A cium Cicero argutum ,id est, acutum, non E docta Graec rum scriptorum copia,sed ex arida Latinorii librorum quia librariolis venduntur inopia. SisennaJ Sisenna hisi

ricus.& licet non magnus, attamen orator fuit qui, ut est in Bruto cum quasi emendator sermonis usitatielle vellet ne C. Ruscio quidem accusatore deterreri potuit,quo minusinu tatis verbis uteretur. Itaq; Ruscio accusante Chirtiliam, Sisenna defendens dixit quaedam ejus esse sputatilica

662쪽

c o P. RAMI PRAELECTcrimina. tum C.Ruscius, Circumvenior inquit. Judices nisi subvenitis. S. sen na quid dicas nescio, metuo insidias: Spi ta ilica quid est hocὶ Sputa quid sit cio; tilica nescio: mara' ini riliis. Sed ille ramen familiaris meus recte loqui put bat esse, inusitate loqui. Silennae historia citatur primo x secundo de Divinatione. Ediderun J Publicarunt. Sic pro Sylla: Non occultavi, non continui domi, sed describi ab omnibus statim librariis dividi passim & eervulgari a que edi pop. Rom. imperavi. Cur. c5uml Clitarchus comes Alexandri in Asiam fuit. & res ejus gestas descripsit. Citatur nona epistola secundi Familiarium: Quo loco, ut

sepe ex te audivi, Clitarchus tibi narravit, Darium ab Al xandro esse superatum. De eo etiam Quintilianus lib. io. c.r Clitarchi probatur ingenium,fides in tamatur. Egi Absoluta inductione Latinorum historicorum, post latio histori .c concluditur.

sibi tero nihil: ta saepe de isto col7ocuti fumus sed e LE inter nos quaedam parva dispen P. A. Ogae tandem Z in Zi quibus temporibus ibo

Z capiatur exordium. Ego enim ab ultimis censio, quoniam illa sic scripta sisnt ut ne legatur quidem ripsi aute aequalem aetatis sua memoriam deposcit, ut ea complicitatur, quibus ipsi interfuit. A. Ego vero huic potius assentior: sunt enim maxima res in hac memoria, atqb aeta te nostra: tum autem hominis amicissimi Cn. Pomp0: laudes ita abit: incurret etiam in issum memorabilem annum sisum:qua ab isto malo praefricari, quam, ut avunt, de Tenuos Romulo. M. Intelligo equidem a mei iulaborem Iam d upostulam e trice: quem non roeusarem si mihi ultam tribueretur vacuum Iem pus I liberum: nes enim occvata opera,veL tm pedito animo res tanta usi ipotens. A. et trung opus e T, ta cura vacare,onegocio. Quid'

- catera qua scri Iti, plura quam iui quam nostris.

663쪽

I N L IB. I. D E L E G. coam 'is,quodlibi tandem tempus vacuum fuit concesim Z M. 'Succi a quaedam tempora incum L. subactor ut, quae ego perire non patior: visi qui dies ad -- Dcandum dati sint, ad eorum numerum accommodentur, qNasicribimus. Ostoria vero nec insentui potest, nisi praeparato ocio, nec exiguo tempora

orsius traducor alio: neque tam facile interrupta contexo, qGamal olvo instituta. A. Legationem aliquam nimirum oratio is postulat,aut 6 modi quampiam ' cessationem liberam atq ociosam. L eretionεM Ego vero aetatis potius vacationi cohsidebam, lib. ob πι-- cumpraesertim non recusarem,quo minus morep. NU Fratri deni insilio consi lentibus reJonderem sitis ςς νψμςM ctutis' non inertisgrato atq, honeso fungerer m nere: c enim mihi Eceret G isti rei, quam de Gras, ta multis uberioribus ars majoribu , opera

quantum vellem dare. A. MDqui vereor ne istam

causam nemo nosiat, tibis semper dicendumsit: et eo magis quod te ipsi mutasti, ta aliud dicendi genus in siluisti ut quemadmodum IX si rufam

Laris tum in senectute' numeros in cantu cecine- ora. niim rat,ipsa , tardior fecerat tibias sciu ά conten- ros & catustionibus, qui summis utiflebas, quotidie rela- ιςm: -y, xes aliquid.uuam oratio tua non m vhum philo mi

ma sine Bu pose videatur, nullam tibi a caussis ipsas i.

.acationem video diari. DissεNsioJ Secunda quaestio de historia, quae mat xies ea complectenda sit, utatim a prima urbis origine r petenda, an praesentis tantum aetatis: quae utraque opinio

adjunctis &simiectis dis eptatur. AEqualem J id est,

coaevam quo verbo interdum,licet rarius,Cicero utitur,ut

664쪽

P. RAMI PRAELECT

in Vatinium: Nunquam puer aut adolescens inter cerivos fueras Z Ergo per memoriam aequalem aetatis suae, ressui temporis significat. I um annum i Periphrasis est consulatus Ciceroniani, de quo tamen jam Atticus & Cicero commetarios Graece scripserant: ille horridulos & incomptos, hic valde clegates & impense ornatos, ut est prima epistola secundi ad Atticum. De NemoJ Proverbialis ea sententia est, ut apparet ex hoc loco, de re nempe obli leta&fabulosa. Inrem J Recusatio postulationis er ira odone caussae efficientis. Non est ocium: non scribam

igitur. Quid adJ Objectio velut e majoribus: in multa sine ocio scripsisti. historiam igitur facile scribes. Suo si J Solutio prolepseos ex octo quod majus in historia

requiratur. Succisiva autem tempora dicuntur, quae succiduntur & amputantur legitimis negociis. Metaphora so lassis ab assignatorum astorum dimensione, in qua quod deerat aut supererat juccisivum dicebatur.Varro libro priamo de re rustica: Ab hoc principio,est,menseres nonnunquam dicunt in subcisivum esse unciam agri aut sextantem aut quid aliud ,cum ad iugerum pervenerint. Legitur α in nonnullis Varronis codicibus succisivum elisa praepositione.Cicero autem non tantum hoc loco, sed & secundo de Oratore.& 2 Philip. idem usurpavit. Quae ego sero, quet' cursim arripit quae succisivis operis, ut uni, ait 2 de Oratore:In omni genere monimentorum meorum perfecisse

operis subcis s.&c. ait secunda Philippica. Quibus etiam locis codices quidam elisa praepositione legunt succisivis. Sic Quintilianus dixit libro primo cap. Iz: Quibus potius

studiis haec temporum velut succiiiva donabimus 7 sic Plin. in praefatione ait: Succilivis temporibus ista curamus. Sic Suetonius in Domitiano cap. 9. Subcisiva,est,quae divi ' sis ter veteranos agris carptim supernerant veteribus pos sessoribus, ut usu capta concessit. Ergo a subcido. vel elisa praepositione, silccido, succisivum tot tamque idonei Latinitatis authores usurpavere: recentiores deinde nonnulli,

ut Frontinus & ejus interpres Aggenus Urbicus item Boeotius in candem sententiam a subseco subsecivum fecere. Frontinus enim de qualitate agrorum Subsecivum est ait, quod a subsecante linea nomen accepit. Subsecivorum g

665쪽

IN LIB. I. D E LEG. cosnera duo sunt, unum quod in extremis assignatorum finiucenturia expleri non potuit aliud genus subsecivorii, quod in mediis allignationibus&integris centuriis intervenit. Quicquid enim inter quatuor limites minus quam intra lusiim est, fuerit assignatu, in luc remanet appellatione: ideo quod is modus qui allignationisii perest, linea cla datur de subsecetur. Nam & reliquarum mensurarum ainctus, quicquid inter normalem lineam & extremitatem interest subsecivum appellatur. Haec Frontinus cujus interpres Aggenus intercitivos limites consimili significatione dicit ab intercido non ab interseco. Boetius in libro

de Geometria si tamen est Boetii liber a subseco inflexit sublici vum. Ergo ut duo verba subcido & subseco, sic duo inde nomina sublicivum &subiecivum his authoribus idem significant. At cum homines quidam Ciceronis studiosi, Frontinum legissent, & in aliquo Longobardico exemplari subsecivis operis, ut ipsi amrmant, comperis lent, novitate capti locum illum Ciceronis in secunda Philippica corrigendum putauerunt, di pro subcisivis legendum

subsecivis,&omnes apud Ciceronem, imo etiam Varronem, consimiles locos ita corrigendos esse censiuerunt. At

non video cur usitata lectio retineri non possit,& a Qccido succisivum debeat improbari. Reperitur in codice aliquo sibsecivum: esto, inquam, at succinuuin mille legi tur. Itaq; tam levi testimonio non debuit receptus usus improbari, majoribus praesertim testimoniis & locupletioribus adiprobatus. Sed haec de verbo nimium multa produximus :quin potius exemplum hic juventuti maxime necessarium proponamus, quemadmodum Cicero horis succisivis ea scriberet, quae nos diligentes & industrii vix, ac ne vix quia

dem , legitimis temporibus legimus: & illud est nimirum quod pro Archia proponit: Quare quis tandem me reprehendat, aut quis mihi jure succenseat. si quantum caeteris

ad suas res obeundas, quantum ad sestos dies ludorum celebrandos. quantum ad alias voluptates & ad ipsam requiacm animi & corporis conceditur temporis, quantum alii tribuunt intempestivis conviviis, quantum denique aleae, quantum pilae; tantum mihi egomet ad haec studia recolenda simplicio ' Ergo haec tempora rerum pri

666쪽

vatarum,sestorum dierum voluptatum,corporis &animi relaxationum,conviviorum, alea , pilae, Ciceroni succis, aerant, quibus mandabat literis nobiles hasce vigilias, quibus hodie juventus instituitur. Legationem I Afferuntur ocii majoris diue caussae, legatio libera, vacatio a caussis. Legatio siquidem libera bic intelligitur,quae caussa rerum privatarum in provinciis agendarum impetrabatur a Senatu, eaq; quondam quinquennalis fuerat, quamvis Cis cero ait se annuam fecille: votiva etiam legatio potest ii telligi .de quibus 3 Legum,&d epist. I s. ad Attic. Consi lentibus J Videtur juris interpretationem significare, quam celebrandae & ornandae senectutis causa Crassiis Orat. i sibi proponit. Atqu/J Refutatio vacationis ex opposita caussa: Si tua senectu sustinere posiu dictionem tuam,

cario non eris: At primum'. Secundum uisuri

Assumtio declaratur essectis & similibus Mutasti genus rationis, ut Rosci iis genus actionis. Roscius vero Coinc dus Ciceronis in actione magister suit, discipulo itaq; macharissimus, ut docet oratio pro magistro ipse habita, &mentio in Oratoriis de eo tam magnifica. NumerosJ Vi- . de nunquid hic desit verbu remisiores,aut ejusmodi quirpiam. Sic enim eadem sententia Oratorio primo ponitur, Solet idem Roscius dicere se quo plus sibi aetatis accederet, eo tardiores tibicinis modos & cantus remissiores esse s cturum. Quibu 2mmDJ Cicero adolescens omnia si ne remissione, sine varietate, vi summa vocas & tocius co potis contentione dicebat,ut ait ipse in Bruto sed tum or tio ejus canescebat aabebatque suam quandam maturit

tem & quasi senectutem ut ibidem est. Philos horum Mollis est enim philosophorum ut est in Oratore) oratio& umbratilis, nec sententiis nec verbis instructa popularibbus , nec juncta numeris, sed soluta liberius . nihil iratum habet, nihil invidum , nihil atrox, nil mirabile, nihil ast

tum: casta verecunda, virgo incorrupta quodammodo, i

laque sermo potius quam oratio. Quo se mereJ Sen

667쪽

IN LIB. L DE LEO. abi

tentia propositionis: Si si istinere dictionem tuam senectus possit,non erit vacatio.

At mehercule ego arbitraborposse illud, puto nostro probari s te ad jus reJondendum δε-

disses. Vuamobrem,cum placebit,tibi experiendiacensio. M. Siquidem, Quinte nullam esset in emperiundo periculum: vereor ne dum minuere velim laborem, augeam: at , ad illam caussarum operam,ad quam ego nunquam n paratus tam diratus accedo μψungatur haec oris interpretatio: quae non tam mihi molesta sit propter labore, quam quod dicendi cogitationem aufer l, s ne qua ad nullam majorem unquam caussam pum ausus a

cedere. A. cuin igitur ista ipsit explicas nobis his succisi diis ui ais temporibus, ta conscribis de jure L.

civili 'ubtilius quam cateri. Ham primo tempore aetatis juri pudere te memini, cum ipsi etiam ad Scaevolam ventitarem et negi unquam mAι visisses ita te addicendum dedisse, ut jub civile contemneres. M. In longum sermonem me revocas,Atticerquem tamen, nisi Uuintus aliud quid nos agere mavult, Auscipiam: cs, quoniam vacui siumim, dicam. Ego vero libenter audierim: quid enim agam potius Z aut in quo melius hunc consiumam

diem 3 M. Quin igitur adi allacia nostrasedess

pergimus Z Ubi cum satis erit ambulatum, requi scemus nec profecto nobis dele Etatio deeri aliud ex alio qucrentibu . A. Hos vero, ta hac quidem adire placet per ripam umbram.

Ur MaHt Rcut EJ Ex occasione proximi loci coni xitur postulatio juris, quae propria operis universi iluaestio est. Siquidem Recusatio ex adjuncto labore: O nustam esser m per undo periculum acerem zsubsicivis

668쪽

at p. RAMI PRAELECTmonio ε segi Eo,aestivo quemadmodum describi te an cupresetis sin iorum s acii sylvestribu

crebro insistens ni dum acquiescens, de institutis rerumpubbcarum, ac de optimis Agibus da utat: sic nos inter has proceris Ias populos , in viridi pacars rapa inambulantes, tum autem re dentes, quaeram Mis em de rebus aliquid uberius, quam

forensis usu desiderat Z A. reo ista aud re cupio. M. Uuid ais cuincim Z in Ossa do

re magis. Sto 3AM J Repetitur problema horum librorum di

initio ad illud planius constatuendum reprelaeduntur R nraniJuri conIulii veteres, qui non totum jus, sed partici iam attigerint: quasi querat Marcus,an Romanorum in re velit de jurejam dii leta. imitatio videtur cile Platonica: sic enim primo Legum. Hosipes Cretentem & Laconicam Res ubi. reprehendit quod sortitudinem militarem particulam virtutis, non totam virtutem legibus suis ample i iii rentur. Summos Rutilius in vitis jurecons illorum ita rat usque ad Trebatium triginta quatuor jure sultos Romanos. Responsitar Sic paulo an tε dixi t a j in respon- dum. Tuod tamen etiam addita praepositione ab eodem dicitur ut in Bruto: Magnum munus de urere pondendii sustinebat. δε - τοὶ l'rolepsi repetitur idem qu5d non

totum jus ignorarint, ted certe parcem tantum tenuerint. C iste quod vocanti Nec enim jus civile totum eli quod a veteribus est descriptum: sed id demum jus civile suerit, quo penitus civitas regitur, ut de religione dena agismatibus, de reliquis Reipubl. partibus. ει ita bis rursum dicet: Hoc civile quod dicimus, &c. quae vocantur jura civilia. ' amob/-J Declaratu induetione rerum particula juris a veteribus proposita: de quibus adhuc in Digestis prae ei pitur: de stillicidiis enim & parietibus agitur S lib. titulo secundo; de servitutibus urbanonina praealorum de stipi lationibus, quae solennium verborum sunt conceptione, qtubus interrogatus daturum factitrumve se respondet, quaeque tot lunt Quot iu uiuae,quot species,quot res Omni

669쪽

IN LIB. I. DE LEG. ευ

Mo,2,3,I 26,27,38, Ilibris de judiciorum formulis quas

Flavius Appii Caeci scriba, primus dicitur edidisse libri

quinti titulo primo. Jam claris lime ponitur idem problema eat simili: Scribe de optimis legibus, ut de optima Republ. scripsisti more videlicet Platonis: tibi Platonica imitatio jam manifestior est: in qua tamen illud est dissimile.ut in argumento positi quod Plato in Legibus secundam Rempubl.describit, Cicero jam descriptam le- legibus instituit. Quem tu Prima Tuscul. cum Marco sic ait Atticus: Errare me hercule malo cum Platone quem tu quanti facis scio,& quem ex tuo ore admiror quam cum istis vera sentire. Et ibidem Marcus ipse:Etenim si nullam rationem afferret Plato, vide quid homini tribua, ipsa authontate me frangeret. Et ibidem Panaetius Plat nem omnibus locis divinum, sapientissimum, sanctissimum, Homerum philosephorum appellat:& Cicero ipse a. de natura Deorum, Audiamus enim Platone quasi quendam philosophorum Deum. Ergo ejus nodi sunt admirationes Ciceronis de Platone. Ili Ee J Hospes Allieniensis disputat in Legibus cum Crete Clinia & Lacedaemonio Megillo.Hospitem igitur Cicero interpretatur Platonem. DὐσJ Estus mentio est primo de legibus: ἀνά-υ

δένδρεσιν εισι σκιαρια : Sedes ad requiescendum in via sub altis arboribus, ut par est, in praesenti aestu, sunt opacae. Sed dies ipse aestivus tertio legum describi tur,non primo, cum desuperioris sermonis rursus audiendi caussa dicit Megillus :μα ει αν ἔλθοι M longum iter equidem face

μενου. Ac mihi brevissimus quidem videatur hic dies esse, tametsi sit ab aestivis ad hyberna converis deo. Haec aestivi diei descriptio est, quam Cicero notat Sole nempe. 'uem Deum hic appellat Plato, a solstitiali& tropico pum to ad hyberna signa declinaΜte.Idem locus in medio sere septu

ad sermones, quos ab aurora hucusq; habuimus non sine

670쪽

P. RAMI PRAELECTaedificio. sed j lva constabat Vide Nepotem i ii vita Attici.

Fomulis j Rona ulus cum ad Capreae paludem exercitum recensere ubita coorta tempestate, tam denso opertus est nimbo, at conspectus ejus concioni eriperetur. Itaq: hanc occasionem nacti Patrcs, Regem discerpserun ti& ad exe citus tumultum sedandum sublimem in coelum procella raptum finxerunzac deinde Procul Julius solicita civita te desiderio Regis.& insenta Patribus, in concionem T ' dite Romulus inquit patens urbis hujus, prima hodierna luce coelo repete delapsus, semihi obvium dedit, cum pe fusius horrore venerabundusq; astitissem, petens precibus ut contra intueri fas esto. Abi, nuncia,inquit, Romanis lestes ita velle,ut mea Roma caput orbis terrarum sita pro inderem militarem colant sciantq; , dcita rosteris tradant,

nullas opes humanas armis Romanis resistere poste: Haec inquit locutus,siiblimis abiit. Vide Livium I lib. unde transumta sunt. In quibus tamen nec se Quirinum Romulus appellat,nec templum postulat: sed totum sabulosum Cis cero existimat. Quirinum J Tres in notatione nominis hujus caussas a Fastorum affert Oxid. Si ἡe quod ba quiri, poscis es dicta Saόinis. Bestiem a telo erit in is a des . Haec prima caussa est, ubi etiam intelligitur & aliud, Ma tem nempe Quirinum dici, proptereaq; etiam Romulum Martis filium, patris appellatum nomine.

Haeccaussa est secunda deducta de Graeco: ο ὐ ξαπι, rex Graecis dicitur, unde Romani Quirinum finxerunt. Seu quia Romanis junxerar ine Cures: Tertia est caussa. s ruis istaJ Habitavit Atticus Athenis juxta Ilissum fluvia um, ut apparet ex hoc loco. OrithyiamJ Filiam Er chthei regis Atheniensiit, Boreas dicitur rapuisse in Thra etam ex eaque Zeten & Calain sustulisse. Socrates interpre-.tatur in Phaedro fabulam: quod Boreas ventus Orithyiam virginem impetu sui flatus in fluvium praecipitarita NAhil anel Redditio parium significat tam veram esse que cum quam vera sit απορέωσιι Romuli,& raptus Orithyiae:

sabulosa nempe & ficta esse omnia. - 2-J Ratio pro-

SEARCH

MENU NAVIGATION