Nicolai Machiauelli Florentini Princeps

241쪽

SCripsere vero alii aduersus Nicolau Machiauellum, viri praestantes, atque Catholici, Ambrosius Catharinus, Politus Senensis Archiepiscopus Compsanus, in Disputationibus quibusdam Romae, anno huius seculi quinquagesimo secundo, editis apud Antonium Bladum: inter quas una est De libris a Christiano detestandis, & a Christianismo penitus eliminandis. Vbi mox subdit alterum caput: Ru a execrandi Machia uelli Discursus,& institutio sui principis. Ioannes item Molanus, qui octogesimo quarto anno huius seculi Coloniae apud Go defridum Kem pensem est editus. Ioannes Boterus, in libro de ratione status Italice scripto, & Venetiis emisso superioribus hisce annis apud

Et alii plerique , quibus Christiana ,& vera Politica sapientia plus sapit, quam callida, & Atheismi plena versim pellis hominiS..

242쪽

sed & nouissime aduersus Nuae mi Iitis Discursus politicos , & militares altera e Belgio Tractatio prodiit in lucem a Petro Corelo viro Ecclesiastico conscripta , quae digna est , ut perla

243쪽

LIBRIS

Confiseratio, ct Cautio.

Vod de ingenio scriptisque Bodini,

qui multorti manib. teritur, existimari potest , hoc eo magis scribe- dum est , quod rerum usus, variarumque in homine scientiarum species incautis sensim instillat Catholicae Religionis oblivione, ut m tissime loquar. Eo vero et magisl non ita pridem comendati sunt Italicae genti versi ab interprete aliquot eius i bri tanquabviti vh vocat diuinissimi,&perfect Theologi. Et seripsit quidem ille quae ad nostras manus venerunt)Methodubstoriae, ac librum de Daemonomam a Latine, sex vero de Republica libros Gallice, quibus & mentionem facit libri de Imperio ab se aditi, & aliquorum a liorum. At quoniam qui de Repub . sunt, non integri omnino Italice exierunt , quod qui eos,

purgarunt, minus forsan haereticorum nouerunt insidias, aut aliis distenti negotiis, multa praetermiserunt; ideo in prinus ex eius Meth do historiae, unde in reliquos libros plura transtulit, certius inchoandum iudicium est.

Vniuersa igitur hae tractatione haeresim sapit, quod Lutherum, Caluinum, Melachthonem, Quietos nominet honorifice Historicos item

244쪽

aas De Ioan. Bodini Libris Peucerum, Carione, & alios usurpet ad faeiendam fidem , qui&haeretici fuere, &turpissime in historiis lapsi sunt. Quod si catalogus historiae, qui methodo adiunctus est , ab eo sieprodiit, quemadmodum Basileae editus est, anno huius seculi septuagesimo secundo,sane hominem, qualis tunc fuerit , cum ea scribebat, manifeste arguit, eo enim tanquam manu, ad libros quosque haereticos , atque pestilentes. Magdeburgensium Centurias tractandas le-D q ctorem ducit. Cum & antea D. Ioannis Apoca-- rςσ lypseos auctoritatem, sectatus Caluinum cu' βρ i ius & hoe de libro, tanquam festiuum, sed im- επις - pudentissimum dictum referti non tam impu-ῆς ii denter elevet,quam prorsus tollat, cum tamen rc' antiquissimi η Patres, totaque Ecclesia Catholis ea, vis aerosanctam , & plenissimam diuino -

μέ tum mysteriorum Apocalypsim illam semper

'' Negat porro, Deum efficere posse Deum, quia inquit in infinitum ab infinito fluere ne-S quit. Quae ratio isti, nec Philosopho, neque

-qm Theologo suasit, nee Deum ex Deo, neque Fi-' hum ex Patre, neq; Spiritum sanctum ex am ' bobus procedere: nam utraque procedens persona infinita est. Quod si quaeias, unde homo ομ ' iste politicus haec hauserit, Ex terra sensibusque eum D. Chrysostomo respondebo.

3-δ' Ait vero Deum esse causam mali & interitus 'P ' κατα συμβεβηκος hoc in per accides. Et subdit' - Cum aut scelerati, aut viri boni curam amitti in

245쪽

in quo errat: Deus enim nunquam non curat

homines, & humana, lieet subtrahat gratiam qui b. ea pro sua infinita sapientia subtraheda

est : ac tamen et tunc humana maxime eurat.

Cum autem furiosorum actiones, in quiat,

magis esse diuinas quam humanas, no ita multo post inquit. Quem Deus,aut furor Diuinus ad vaticinandum amauerit,&c. At diuinis vatibus nihil aeque aduersatur, ut furor, ut insania, ut mentis perturbatio, que admodum optime ut D. Chrysostomus ostendit: nee ipsemet Bo-dinus in libro de Daemonomani a negat. Affirmat intemperantes nihil scelerate sp5- Ch ste agere: itaque intemperantes Bodinus liberta- ima. te spoliat arbitrii, quamuis liberum arbitrium ea. e non neget, eo potissimum libro, quem de Dae ' pistol. monomani ascripsit. Corin. Pontifices.& Sacerdotes sub imperio Magi pagis. stratuum ait contineri. Quare pluris erit secu- Σ3. laris Dominus , quam Romanus Pontifex, &Principes quam Episcopi, hoc est oves quam pastores, praeualebitque diuinae& eoelestibus clauibus humana potestas. . Cornelium Tacitum impium iudicaret, nisi pro sua tuenda Religione aduersus nostram qiar ipsisset Quod sane impium per se est, neque vero a CPristiano scriptore, c qualis haberi voleb, Bodinus probandum. Historia de aenea CHR1sTI Domini statua pagis. e Nu ephoro Callisto, a Nicephoro Gregora, γῆ-&ω Eusebio diligenter scripta , cuius statuae .

246쪽

ora vim morborum omnium expultrieenrmiis dam nascenti herbae tribuebat, fabulam, & nugas appellat. Sed nos hominis potius audacia. qui re trium haud leu u auctor u seriptis testata,&in quarta Actione septimae Synodi generalis aduersus Imaginu hostes recitatam perne gat, non ta fabulosam,qua perfida appellamus.. Crasso aere putat Daemones egere, quo susti- neri queant.Sed hoc inscitiae potius, quam perae tribuendum est.

pagis. Temporib. impietatis gloria tribuit religio D . nis, Christianis seculis eam adimit. Quod quai

sceleste dicatar, et iis, quae contra Machia uelis pq n. lum Obserus ulmus, licebit perspicere. 1idi: Et nonnullis anilibus Mathemati eorum su-ρvij. pe stitioni b. erui qua dant enus veritatem posseris. profitetur. At quod tempori tribuit, d peeeatis& ah. si ustissimis e ausis, non aspectui sydeium, docet liqvidissima diuina Scriptura esse tribuendes m.

Bobem' inquit &Saxones,primi Romanos rum' ritus deseruerunt. Quana sapienter linquit)oo k disputo: Quasi vero de eo in utramuis pallem disputari poisit, debuerint ne Bohemi, & Saxones tib Ecclesia Chatholisa de se iscere. v Π- Italia I in qui ι a vetere opinione agredi uelli

3λλή potest. Ubi cum opinione vocat fidem orthodoxam, in qua Italia non perinde Durat, ut seliquae prouinciae Transalpinae, intelligit cordatus, , Deum amans lector, quid in animo scri-2toris residebat, quum haec scriberet. Platonii,

247쪽

sider fi Cautis. TyrPlatonis & Xenophontis probat institutum D

qui mag stratibus Rei p. causa menti Ii permittunt. Atqui non id lex Dei, neque recta ratio

permittunt.

A. t necesse esse fingere nouum Oibe Quod pagis.

sane fingere, hominis ist aut ficti, aut fanatici. 369. Negat Pontifices habere Imperium Gocationem, Prehensione, Viatorem , aut lictorem. Quae praesidia, eum non solum ad Ponti fietam auctoritatem diminuendam , verum etiam ad CHRISTI potestate Obscurandam Pontificibus demat quantu in se est no claua de manu Herculis , sed elauu de manu Dei conatur eripere. . Optimus, inquir,quisque vir,pessimus ciuis est. Quare ex huius hominis decretis,sces citati 'Rei p.& optimo ciuium statui virtus obesset: dquod ut solum cogitetur,indignum sane est, ne& impium dicam. Inter falsas Religiones,quae Regna atq; Im- petimperia euerterunt , Christianam etiam audaci blasphemia numerat: eum ubi Christiana Religio integre seruata si, imperia semper & Re- na floruerint, quae ve antea subiecta daemoniis usin perfidis eam postea admiserunt, mirabitalem ilico pietatem assccuta, fructus edant uber Iimos, quales Indiae, ac nouus Christianus oris his hodieq; ostendunt.

Aut Ponti fieulait libidini ad usque temporam mseruit. Loquitur autem deRomanoru Imperio, ἐφ' Romanorumque Pontificum sacrosanctam,&a Christo ipso traditam potestatem arrodit. 1

248쪽

a3a De Ioan. Bodim Libris pagin. Geneuensem Rem p. haereseos atque impieta 1 f. tis labe pollutissimam, homo hic virtutibus, ae pietate florentem appellat. pagin. Reuerentiam, quae ob diuinitus impertitama, 3. potestatem Romanis Ponti fiet bus defertur,irridet. At Deus qui eam statuit, ac seruat, non irridebitur. his is Pontifices grauissimis censoribus egere eois firmat. At quosnam iste cestores adhibebit 3 hae reticosue, an viros laicos politicos' Sed certe quaecunq; a Deo sunt, ordinata sunt, nec suae

defuit sapientissimus Dei filius Ecclesiae, in qua

posuit Apostolos, Doctores, & alios; per quos uti & per Synodos, Pontifices maximi iuua

Ientur , penes quos interea tamen staret summa,&ipsam et plus Ham censoria potestas. pagin. Ecclesiasticam Monarchiam beatiorem fu-39 a. turam esse existimat, si iure legitimae siue ee Dsionis, non electionis, huic illiue traderetur. Ita igitur Christus in sua instituenda Re p. minus vidit, quam Bodinus , &facesset Ecesesia, ut succedat synagoga , & patebunt fores amplexibus carnalibus, ut abeat caelibatus: quem ad modum fusius infra dicemus..pagin.. Tradit formas omnes in materia ex nihilo

3υ. generari, quod tanquam Physiologiae imperito ei adscribendum est.

249쪽

IO ANNIS BO DINI

LIBRO, de Damonomania. Orro in libro de Daemonomania , quo de Sortilegis, Magis, Laniis copiose agit, plura sunt, quae quum

limam necessario requirant, sentenεiis veracioribus supplenda essent omni

Et primo, quod tum de hoe,tum de libris de Republ. dici potest, quum in his omnibus Methodi suς de historia mentionem saepe faciat, id prorsus expungendum ei quippe quae pelliciat incautos ad tractandum librum , qui iam ipso iure prohibitus est, & refertus erroribus, uti supra monstratum est. Adde vitium, quo alios libros aspersit,ut vix unqua, aut certe lut dixit pareissime de CAR1smo Dei Filio, tanquam de Saluatore, & IEsu, Io quatur in re tanta, quanta haec tractatio requirebat. Et D. qui de Paulus, paucis epistolis circiter quingenties nominis Iasu reuerentissime meminit. Sciebat enim cui eredebat, vh de& sie loquebatur. Insignissima item Euangelii Bodin' loea , ubi apprime decebat, omisit;qu)bus loeis habentur variae nocendi artes in Daemonibus & Prine ipem huius mundi eiectum

fuisse

250쪽

.23 De Dan. Possini libro fui sse foras a Domino, & obsessos ab eo de mirabili sapientia, & auctoritate sanatos. Na etsi Vis postea Bodinus de Christiana lege, aede Euans lae pelio aliquid commemorauit , reliqua tamens. libri. eiusmodi sunt, ut dubitari possit, id ipsi non exei disse, sed a itum a piis, &catholicis viris, qui silentio illo Bodini offendebantur. Et materiam quoque de ereatione Angelorum in dubio initio reuocauit e Rabbinis, quibus & hoc libro tam videtur addi ctus,ut ad eos saepius recurrat, qua ad Euangelii filii Dei Domini nostri Iεsv CARIsTI. Vt etiam secundo libro minus ea ute de Sabbato loquatur: quid quid postea a flutum est de die Dominico, te

nui cutita di eam' silo.

Apocalypsim autem quum citat, tae et tameram a D. Ioanne Euangelista fuisse conscripta; quu & in historiae Methodo planius, quid aduersus illu sentiret, pronunciasset, ut diximus. Nusquam pene, nisi semel ii tamen id illius est in Ecclesiam Catholicam Romanam appellat, licet Theologorum sentent sin suas nar

rationes non rarG conserat, Scoieta

Tertii libri capiter. &5. quium fusius disserat de ratione eric en3'Οae mones, deque vi eo rum tollenda, quam per M'gos, Lamias, Soristi legos in humana corpora , &iumenta, agrosq;& domos exerunt, at xt quidem aliqua , quae pietatem sapiunt,& vera sunt. At reliqua, 'iuae

Spiritu sancio edocti Apostoli,& Eeelesia sem per adhibuerunt, vel dijunulat, vel certe liqui dius