장음표시 사용
101쪽
s Matrii limo excissimis 'hon in aliqua, cum demulsis auribus contraistoque ictu, et in . ' ioculis in lasciviam resolutisaut homini allud Glla. d.mire suis quisque coniugibiis ac tibus proprii 2 'di C: Iairi illa, quae sibi prospiciunt in fututum,
eiolam to a. bos reponunt, habent utique providentiam Rans tanti quoque signa in multis deprehendimtur.
oin Euseb. Nam quando utilia sibi appetunt,mala cavent,pe-
ζ, 'hiriai ricula vitaiaraatibula sibi parant in plures exiti dis parentia, profect aliquid intelligunt. Incertimi
est igitur, utrumne illa , quae homini tribuuntur, commimia sint cum aliis viventibus relid nisceria sunt expertia. Aine omitium hominumsi pientillimus humanam naturam dissiniens non arationalitate es itialem ejus differentiam clasum' sit,sed Gril commimem Philosephantium schola die .it. in altiori suolimatus fastigio, Deuην, inquisiti ,e mam reos rim, oestri im rii.kLinis nece tiae lacutione insert Bemaidus, fili est
, ita, ... x xj, homo, bsque hoc nihil innis homo. ἀ
ν--ι -- tus en Divimus,juxta Platonidos,stase Ehona, nibus est naturalis, sicut equis hinnitus, canibus Ch . honi latratus Chrysbstomus aurea sua eloquentia illud Genesis explieans,na 'regem o Noe: Numrminus,arque perfectussis Rarus inquit i genealogiae modus. Nam ut Scriptura dixit,m An νη--- aures nostras excitavit, quasi genealogiam illius narratura, 'uis ejus pater fuerit,munde genus duxerit, inuomodo in hanc uitam editus, Malia quae mos est genealogia narrantibus recenseres relictis tamen illis omnr-bus,, aliortu corditetudinem superans inqui ingre vir justus atque perfectus fuit. Nam quia vi reti homines ob carnales voluptates , quibus im- mei ieran ,--ant esse nunes steritin
102쪽
pulo hominis imaginem servavit. Quae autem est imago hominis Rationalem esse. Quid ergbyan
non illi fuerunt rationale. Verum non hoc lium fuerit hominem esse,sed&virtutibus esse deditum, vitia fugere illicitis affectionibus imperare, mandatis Dominicis obtemperare. Nam cum in malum declinant homines, & servi finiat irrationalium vitiorum , hominis nomenclatura se reddunt indignos cum bestiis computantur.
Quando enim,sicut idem alibi scribit,ut asinus cal. UT '
CitraS,ut taurus exultas, libidine incensus sic hinnis ot equus quando in epulis urserum imitaris vorarum,& pinguedine corpus mulorum more distendis cum exercenda simultare camelum, lupum imiteris rapina cum irascaris ut serpens, atrocitate scorpionum percutias cum subdole insidieris ut vulpes, ac veneno malignitatis armeris ut coluber& vipera, qua rationem hominum te possum numero collocare, nulla in te cernens signa huma a. b.-is' 'nae naturaris Sane qui hujusinodi est,inquit, Cydo nenda morae. Dius,non homo vocari debet, sed portentosa b
stia, quales in fabulis destribuntur, qui bio aspectu
falsam hominis speciem praeseserat. 4. Hominum vero brutorumq; discrimen ipsa
corporum figuratio demonstrat. Caetera animantia prona facie incurvantur in terram,quia ventris,
in quem defeci untur, blas sequuntur voluptates: Homo recto stat corpore despicitq; terras,ut qui erecto vultu intuetur coelum,quae Ursum sunt quaerere discat,non quae super terram. Rectu Silius silicii , ita Nonne vides hominum ut celses adsidera vultus lib. is.v.S . Sustulerit Deus,Mμblimia xerit ora :Cum pecudes,volucrumquegenus,formasiq; forarsi
103쪽
Furie LLEp. olusneinpe homo, ait Ruricius Lemovicensi 'φ' pictopus, de omnibu animalibus sublimisaere tures , ut auctorem situm semper coelo intentus aspiciat,non mundalia opera es defixus exerceat. At ream serm. v. non Ohfunderis,exclamax Bernardus, sursum c vidimu ut tabe, te qui ursum cor non habe. corpore reci usitare, qui corde reris in terra His autem qui terrena sapiunt quam laeti illudunt comones pro-I i. r. o. phetico sermone dicentes, Incurvare, ut transea Iuliu Μater Propterea, ut scribit Iulius Firmicus Ni-εb. g.blathe nil aliud, dum in hac vita brevitate sumus, nobis stρε- elaborandum est, nili ut terreni corp0ri labe Purgata, amputatis si fieri potest, amitibus vitiis ,incorruptam animi divinitatem, nulla scelerunt contagione pollutam auctori nostro reddam' Deo, ne divinae ricationis immemoren anse nium vitio1is libidinum laqueis implicatum, tamquam prolectum per pr*cipitia perdamus. Nihil enim debemus cogitare terrenim praesertim ciui sciamus fabricatorem nostrum Deum ta nos divini artificii moderatione fecisse , ut recti corpori
se a ab omni humilitatis dejectione deposita nihil aliud primum patefacta oculorum acie, nisi Solem& Lunam, stellasgae di horum omniviri pulcherrimum, atque immortale domicilium vin
differamus, quod illa prona in terramque - gentia nihil nata sint prospicere , nisi pabulum :no quibus vultus erinus, quibus suspectus in e tum datus si sermo de ratio, per quae Dominum ignoscim' , si pinus, impiamur, ignorare nec fas, neclidet inpertatem sese oculis, sensibusnostris coel stem claritatem Sacrilegii ciui vel maximi instar
104쪽
instar est humi quaerere quod in sublimi debeas in August. lib.i venire Augustinus item sic de hac re philosbpha. 'TMR - tur , Figura corporis non proni, sed erecti sumus. Qua in re admonemur ab eo,qui nos fecit, ne meliore nostri parte, id est animo, similes pecoribus simus, quibus corporis erectione distamus. Sedsicut corpus ad ea quae sunt excelsa corporum , id est ad coelestia,naturaliter eredium cst scanimus,qui substantia spiritalis est, ad ea quae sunt in spirituali bus excelsa erigendus est,non elatione superbiae,scd
pietate justitiae Propter hoc enim, ait ChrysestQ ch κ bditi
anus, rationales facti sumus,4 a brutis differimus, χο in Gen , iut laudemus,celebremus,glorificemus jugiter Do
s. Rectus itaque Deus rectum honainem fecit, at ille recto corpore curvum animum gerens in tum Dei munus neglexit, degeneri conVersatio rates ne naturae jura transgrediens cum in honore esset non intellixit,comparatus est jumentis insipientibus, similisfactus es illis. Prodiit haec perversitas ex ignorantia,ex infecta radice pessimus frutex. Quam ve RI Titatem in caeca errorum nocte Philosephus Choe NVronensis videns, inscitia Deorum, atque ignoratio, inquit, jarn inde ab initio in duos quasi rivos dimanans ab una parte in duris ac refractariis ingeniis tanquam in asperosito impietatem,quae nullos putat esse Deos: ab altera velut in molli, ac tenero Q- lo superstitionem animis lenibus ingeneravit.Nam, ut unum omnium rerum principium fuit,cujus o mnipotentia e nihilo cuncta produxit,ita olim una de illo scientia erat,atque una religio quae cum pri 'mis parentibus nata ad posteros est devoluta, ut in
libris de perenni philosephia doctissime disserit ibi,
Ixigubinus. Sed cum ingenti propagatione dissu lib.i. per
105쪽
longius 1 se homines recessissent , spretoq; vi tum
exercitio rebiis dumtaxat terrenis incumberent, tarerum poeteritarum memoriam,tum ipsiuNDei cui tum neglexeritni.Ita sistet fama non tam vires acquirere, qua perdere eundo: sicut aqua in plures rivulos derivata,quo magis a fonte recedit, eo insalubrior evadit.Hoc modo labefactata religio tot fabulis, ac figmentis violata est,ut non minus in Dei cognitione, quam in ejus cultu maxima inconstantia, veri ignoratione pleriq; mortalium errarint.Nam veri Dei Vera notitia vix in unaIsraeliticae gentis prosapia iri tegra mansit,sicut scriptum est Notus in Iudaea μου, in Israelmagnum nomen im Undec Ethnicus qui dam scriptor de illius populi moribus disserens, Di Versu,ait, reliquis hominib' Obtinet,cu aliis in reb' risuq; vitae quotidiano,tum eo praesertim quod nullue caeteris Diis colunt tuum illuDeu ineffabile, invisibileq; existimantes. De quibus Satyricus cecinit, Γuuda ornu metuente abbata Patrem AiIpraeter nubes scorti Numen adorante Quosdam quidem fuisse extra genus si acliticum, qui ad coelestis civitatis con i iiii ante Christi tepora pertinerent,ostendit Augustantis sed hi paucissimi sui a lxq;numerum faciunt,si cum infinita perdito rum horninii multitudine comparentur. Gens enim humana semper male de Deo meruit , ut loquitur Tertuli primo quidem ut in officiosa eius,cum intelligeroi ex parte non requisivit, scd oc alios insuper fi-bi commentata est, quos coleret dehinc quod non inquirendo innocentiae magistrum, nocentiae judicem,ec exactorem, omnibus Vitiis, Ec criminibus inolevit. Caeterum si requisisset, sequeretur ut cognoscere dc recognosceret requisitum, o recognia tum observaret,ec observat una magis propitium re-rriretur, quam iratum.
6 Dimcile quidem est quis 3 qualis sit Deus
absq; divini luminis illustratione dignoscere, nam, ut Heraclitus apudThemistium dicit; Natura latere gaudet,
106쪽
Iudet, antenaturam naturaeopifex,quem Veleae causi veneramur, Madmiramur, quod mini ὀsit expedita ipsius cognitio, nec sine sudore coprehendi possit. Et ut Magnus Gregorius scribit Pene Gre lib. -
omne quod de Deo dicitur eo iploiam indignum est,quod potuit dici. Nam cujus laudi non siissicit obstupestem conscientia, quando suffciet loquens linguaὶNotum est illud Simonidis apud Cicerone, α ει ι ἄν qui ab Hierone Rege Siculo interrogatus, quid Deus sit,diem unum huic considerationi petiit pse illo,nondum sibi liquere dixit, iiduum in eandem deliberationem postulavit,elapsovi biduo, triduum sibi depoposcit:deniq; id unum respondit,
quo plus cogitaret,plus cogitandum occurrere;mi nus atque minus expediri se, quo diutius in hac cogitatio luctaretur. Hanc Simonidis cunctitio . nem admirandam omnibus,&se standam, ait Ca
cilius apud Minutium Felicem Tantum enim vi rium non habemus, inquit Plutarchus, uti nostra lin. in lib. de ratione assequi Dei cognitionem valeamus. Et FH οππgentius Quomodo,ait, sumenter, aut dire t qui poteritquis 3 de quod homo de Deo, mortalis de immortali, visibilis deinvisibili, parvus de im- mes teporalisdemmo,decreatorecreaturinZAuctor ite libri de operibus Christi catamalibus apud Cyprianum,quem esseArnoldum Abbatem nuper repertum est Assirmatio, inquit, de Des essentia intromptu haberi non potest, neque enim dis ibi-ilis est Divinitas, sed verius,sinceriusque remotio indicat negandoqtud non sit, quam rendo quid risnu, si, ta st.Atque, ut docet Ficinus, sicut sel sine selenon Christ.ie, cernitur , ita fieque Deus sine Deo cognoseii in Sapienter marius Pictaviensis Episcopus Hilatili λα-
Deus invisibilis, in bilis, infinitus, ad quem V M, M
107쪽
eloquendum sermo sileat, investigandum sensus hebetetui, complectendtun intellisentia coarctetur Perfecta scientia est sic Deum scire, ut is licet non ignorabilem, tamen inenarrabilem stias.
Credendus est,intelligendus est,adorandus estiossiciis eloquendus est. 7. Esse vero Deum qumque unum,infinitum, si emissimum, immortalem adeo maiusestum est,ut omnino inexcusabiles sint,non illi,qui dicunt in corde suo, Non es Pos; sed illi, qui, ut dicit a uxit. βρ stolim, Cumcvrmissem Deum,- - --
glorificaverunt, sed evanuerunt in cogitationibusβis , o mutaverum a V m incorruptibilis Dei insimilitu- , -- imaginiscorruptibilis hominis Uv- .rinn, et quadrupedum, Eserpentium Dum enim abiecta,&indigna venerati elignum adorabant,dc lapidem, debere se cultum conditori omnesum profiteta tur Invenissent proculdubio Deum, si inquirendi apponere uisiunt affectum , dicente Domino. . me, sim inisetis neceodem ut terram colerent, quae idcirco pedibus nostris. M ecti est, vi calcanda nobis sit, non adoranda. De humano videlicet arbitratu Divinitas pensit xur,ux loqvix Tertullianus: omnisque error et gimis inde pronianar,reste Augustino, quis anima 4 et Hy' pro Deo suo phantasinata sua colit Et quidem lex
Aug. de veni cimus inserta docui Ninninis venerationem, sed i V negligentia, dc contumaciariumstemmmmutv
ritatem quia cum veritatem cognoscerent,& con- - te ex em iure receperunt in poenam, ut nec co-
gnoscerenti O stultitiam filiorum hominum sub vestigiis pedum suorum Deum sibi quaerentium,
108쪽
nisina psalmoil a Cap. . n ait sibylla apud Theophilum , ut Christianus Theoph. ii. s.
Nonnum venerantur olus, mollisqueper hortos pasch. lib. t. Numna sicca ri ant. Iuveruat In
AEgyptii scilicet, quorum nastentia in hortis numina quoque Ethniciis Poeta irridet in Satyra:ut non immerito Regius Propheta in speciem acerbioris Psalm. au. vindictis imprecatus sit, ut similes Diis sitis culto res eorum emcerentur. Haec duplex in orbe terr Tum viget impietas,duplexatheisinus,utPhilotheus ih l, ἰά assirmat Epistopus Constantinopolitanu. Deos rea.&Cliuis nimirum sibi fingentium, cultumq; creatoris trans is mi. ferentium ad creaturas,& eorum, qui Deum omnino negant,qui,ut satyricus cecinit, Infortuna easibus omnia ponunt, iusto credunt mundum rectore moveis, s Natura volvente meram lucis, sanm: Atque adeo intreptae quacunque aliaria tangunLHoc siminium nefas est , ad omnem malitiam gradus.
Heuprimascelerum eausa mortalibus agris
Namuram nescire Deum. Quamquam assirmat Plato magna mens Philolo, Plataio.deia. phorum,neminem unquam, qui hanc opinionem 'ν de Diis habuerit,quod non sint,in hac sententia ad Orosilutio senectutem usque perseverasse Deum enim,inquit . Paulus Orouus,quilibet hominum contemnere a se . 1 tempus potest, nestire in totum non potest. Maximus Tyrius doctissimus Platonicorum , In tanta, ait Philosophorum pugna contentione ac dita , nantia, nusquam gentium cernere est aut leges, aut i . rationes non in hoc saltem omnes convenire, quod unus Deus Princeps,ac Pater omnium existat. Hoc
non solum fitetur Graecω . in Barbarus, ediciasulas
109쪽
. insidarunt, dc continentis habitator: ipsi dolique' in sapientiam abnegant.Nam quo pacto rationem hominis obtinere poterit, qui Deum negat animae
π, parentem est enim hontis,ut Hildes reus Epia
opus stribit,animal divitatim , quasi quodam partici'o Numinis insignitum. Ossibus, occarne parantemcircimiseri, do it terram; ratiose propinquum,4 amnem denuntiat. Porro br talem Atheorum impietatem,quamvis non siti j loci pluribusredarguere, libet eam tamen cciaudicante metro detestari.
110쪽
Turbam,procestarumque concuas nimbos
olere, luent mox impιimias: tuncque
Vindicta coelumas Moesic malus perint. Optiis deliacreotis aurei concionator Non est invia fundamentum, & quonam modo stat aedificium πιώ . Non est carina, quomodo consistit navigiumr Non est fibricator navis, ερ quonam modo navis comparata est Non est aedificator, quomodo domus secta est Non istarchitectus, quis urbem, . condiditὶNon est agricola, quomodoagri tulare manipulos Non est musicus,5 quomodo in mu in lyra apparet concentus Non est qui pro'ideat,d quomodo per omnia pervaditprovidentiaὶNon est auriga,S quomodo quatuor elementorum currus agiturat Non est morarius, quomodo homin vesuti quaedam statuae in mundo facti situ Non , estsemicis constructor, quis tibi coeli fornicem construxit,Nonestaurifex , quis veluti discum aureum tanquam in mensa selem in coelo positito
