장음표시 사용
231쪽
st 8 PARS II. TRA . II. LIB. II.
XIX. Henrietis viii. Rex Angliae in Comitiis regni sub an. Is 34. s. Novembr. declaratus est Anglicanae Ecclesiae summum & unteum
in terris caput , cujus unius esset jus canonicum praescribere ac moderari suprema aut horitate, tum haereses, errores, abusus Omnes emen
dare a rejecta qualibet Romani Pontificis in suum regnum authoritate. Decedit ipse Londini an . Is 46. a8. Ianuar. co . Immanem Patris errorem sequuta Minabelba Regina communi deisereto creatur, vocaturque suprema ecclesiae Anglicanae , etiam in caussis spiritualibus Legislatrix ac tanquam sum natam dc unicum caput guis bernatrix. Ad plures abit an . I 6o3. q. April. Propalam eundem errorem professi sunt Anglo- Caluiniani , quippe qui summum ecclesae anglicanae dominium Anglo Regi detulerunt, acriterque pugnarunt, posse Regem condere novas leges circa ecclesiasticas ceremonias, tum judicare de caussis fidei, quum quis ad regium
Non ita vero eorum Proto parens Calvinus: hic enim primatum eeelesiastieum ab Henrico turpiter usurpatum nunquam adduci potuit ut probaret, immo non semel pro virili perstrinxit; quamobrem, ut suspicor, Foxius ille, vulgo Volpius, in famoso Kalendario , quo sua a potheosi donavit celebriores Protestantium Patres, fratresque, puta Hus. sum , Ioannem Pragensem , Lutherum , Valdenses, Thomam Bilneum, Odoardum Frisonem , iisque similes , Calvinum alias tanti honoris bene- merentissimum omisit penitus. Sed hunc tamen Ptιruaui, dicti etiam Presb teriani , in Anglia exortian. 256s. vel, ut aliis placet, Is 86. Praecipuis aut horibus Bus sono, COLmavo, Ballivgamo, Bevsvo , prestius Paternis placitis addicti, genero1e vindicarunt , enixis utique viribus palam defendentes articulum e reis
gione diversum ; quod nempe secularis quilibet Princeps in Ecclesiam &in negotia quaevis ecclesiastica suprema aut horitate gaudere , jure divino prohibeatur is .
XX. Soeiniani haec olim decreverunt. I.' Lex Dei quatenus a Mose tradita, sanctitatis & sapientiae laudem non meretur a si quidem ex Fauno Socius eorum ante signano cr) is praecepta veteris Foederis maxima exri parte ejusmodi sunt, ut disse ite creditu sit illa a Deo manare, adeori vel levia, vel vana, vel 1 uperstitiola , vel etiam stulta ae r 1dicula ,, & in summa parum Deo digna videri queant ,, ... a.' Neqneunt christiani
σὶ Lege Sander. de se hismate Aligit.
cano lib. I. p, Vide cit. Sander. l. 3. eg Camaenum in vita Elisabethae.
Considendus praeprimis In hane historiam Anglicanain commentarius de poli. tia ecclesiae antlicanae, Londini editus an . 16 3 3. quem magnam partem exscitotum υἱ- deris ap. t. Aiaxande. ad Seculum xvi. c. I I. arci c. 3. Hoc uos argumentum paucis δε-pra tetigimus Tom. I. p. 343. n. I 62. sqq. aQidem deinceps tu ius retractabimus infra ubi de Romano l ontifice ac de Ecclesia . r Legito Robert. Perfinitim in examine Kalendarii Foxiani tona. a. ubi de Puritanis cap. 3. p. I 4. edit. Morellianae italicaede an. ITs s
εὶ Epist. a. ad Andream Dudith. p. a T. ap. cit. Calovium t. 3. p. 3I.
232쪽
m LEGE . PROLUSIO POLEMI A - a Ioniani Magistratus cum coactiva legum authoritate exerceri & ipsis quidem cum primis nec decens, nec licitum est legem ferre de plectendis capite vel etiam flagitiosissimis ti).
XXI. Psi sphi recentiores e Seculo xv H. jam vergente , Democritum ac reliquos antiquiores , sub initium Prolusionis notatos, duce obma Nobis beso , de nato an. rG79. q. Decembr. aemulati, in Legem naturalem enor. miter impegerunt . Pugnantes utique , nibit ipsa natura junum vel in is jusum , bonum vel malum , bone tum vel in bouestum esse , sed omnem justi
tiam ει ii tistitiam ex pactis ει civilis magistratκs judieio G voluntat repetendam esse ) .
notationib. ad 4. quaestiones de Magistratu , Socinianis ap. eorum oppugnatorem cit. O bello εc quae iis connexa sunt, quaest. 1. m. t. a. P. OG. sqq. ADNOTATIO.
quae saepius ingeminat, pluribusque exponere Ec confirmare adgreditur in eodem commentario , necnon in altero de Leviathaci seu de materia, forma dc potestate civitatis ecclesiasticae S civilis .
Porro liber ille de Cive , In quo diligentius, subtiliusque de praefato argumento disseruit Author, haud mediocri plausu eruditis viris exceptus est , quoniam heometrica prorsus methodo principia moralis philosoplitae comprehensa parvus libellus tradebat, di pleraque continebat primo obtutu praeclare observata, ac demonstrata adcurate .
Praeprimis enim haud vulgaribus eum laudibus commendarunt GasPndus in epist. ad Saliauelem Sorberium , de P endo ius in praefat. ad libros de jure naturali & gentium . Nonnullos itidem sui systematis adlectatores reperir, inter quos percenseri solent Leinbertus Uelthuysen , Chrisoph. Be emamus , Abra tramus Hoti tun , Bened. Spinosa a Regulus, alii . Qilin etiam Hobbesiani Civis theorema ta , m g ia politi eorum apud Britannos pars amplexa est ; immo eadam hac nostra remopestate nonnullis Italorum valde' grata sunt ;quippe quibus in Hob liano Cive redivivum Nicolai Maeehiavelli Principem cernere Per sua luna est . Enim vero neseio qui fieri possit, ut ho
mo quispiam ratione praeditus eum lubens ae. quo animo tulerit, immo adprobaverit laetum , eaque dictamina , adeo rationi adversa .
Ecquis autem e prejacto principio , quidquid an et perabsurdum non inserat Plane Hobbestiis idem ex DemocrIlles
suo dogmate hanc contra Legem perinde rui. nosam ec erroneam machinam inaedificare
peigit, ae in eodem libro de Cive, nec ra. ro in Leviathane sie statuit deinde i.' is Ante, , imperia justum dc injustum non exstitere ;,, ut quorum natura ad mandatum sit relati M va, aci loque omnis sua natura adlaphora
,, est ; quod autem justa vel injusta sit, a ,, jure imperantis provenit . Reses itaque i ,, gitiini quae imperant, justa faciunt impe.,, rando , quae vetando injusta . Eu tibi re.,, stulam boni & mali, justi Se injusti, ho.
nelli dc inhonesti, imperium nempe Prin. cipis. M a. v Natura dedit omnia omnibus , seuis unicuique jus in omniat nimirum in statu ,, mere naturali, sive antequam homines utinis lis pactis sese invicem obstringerent, uni. M cuique licebat sacere quaeeumque & In ,, quoicum ane libebat , ec possidere , uti, is frui omnibus , quae volebat di poter. t. ,, SP Summorum magistratuum potestasM nullis , aut divinis aut humanis legibus ciris is cun scribitur, sed absoluta prorsus S inde. ,, finita est ... 4.' Seditiosa est opinio quod is subditi peccate possint, quomodocumque , , obediendo luis pii ne ipibus, etiam praeci. ,, pientibus Christum negate, aliorum bona,
is vel uxores invadete dic.,, s. R Christus Ulahi inus legibus illis nona, Occides, non moechabere dcc. nihil aliud ,, praecepis , quam ut cives de subera suis
,, prine ipibus in si igulis quibusque quatilio.
,, nibus circa meum , tuum , suum , alietium ,, ablolute obedirent ... 6. P peccatum p.
., prie dictum non est nisi legis civilis traua
233쪽
XXI. Io Gogg. Rispineius , secta Lutheraniens, in Aeademia Iulia-Carolina Iuris publici , 8e historiarum olim Professor xb nomino
totius ecclesiae Luthera nae adde, & omnium nostri temporis ecclesia ni Protestantium ) fie ex tripode definire legitur. Canonicae Leges Romanae Eeclesiae, quum ex falso iactato Vicariatu Cbrini , ae reipublieae
nniversalis vi Iis idea , tanquam ex eqtio troiano maximam partem pro
dierint , ta loqui vatissimi fontis impuri simi rivuli fiant . Haec modesti 1s-
Imas Jure conlullus, qui proxime praemonuerat, Ptis canonicum es faris rago legum ex Ruti cis Romani autboritate pende utium , cui quum uuatιam remiserimus , voa potuimus non ejus legibus fisi .
Nec meliora quidem , aut minus iniqua exspectaveris scita ab maligno
, reliqua contra rectam rationem ,, sunt sacra duiuxat imprudentia.
,, 7. Doctrina Chrilii absque mandato Principis obligaudi vim addentis , se ha. M bet instar meri eo:isilii; & quod Scripturax, lacra sit 5 dei regula, essedere soli christianiri Reges , qui ct Ioli sunt ejusdem interpre.
ss. tes adeo ut sui iam a totius religionis seri Principum capellere jura , & imperio pa. , , rere , sive in lacris , sive tu profanis . ,, 7. v Ecclesia indistincta est a Civitate, cujus Pastores summitu ut Reges t hi autem
,, docem glatia Dei , ceteri Regis gratia , a,, quo fiunt vicacii delegati . Quamobremis Sacerdotium sor male penes Regem est ; tum haeresis id omne . est, quod Rex autis summus Magistratus credi vetuerit ; distin. M ctio denique temporalis de spiritalis regi.
iuinis eli prorsus inanis. Hae e delirus ille in citatis commenta. Ilis ,. naturae leges penitus Ilubvertens , &praeter omnem rationem intolerandum delpo.
ticismum , in gratiam suae Britantii ac Regum Catoli I. & Il. civilibus legibus temere, in .mo liae retice ad j idicans . Hoc itaquc ejul. Diodi ho .uniis syllenia, eci pagano dogmate sibi triictum retuli ile , consutasse est. Sed N ipsum tulit per probi omnes S prv. dentes ad unum sconimatum plaustris adgressi
sunt, ejusque a uiliorem tauquam insipiente tu, pestilentem , impium ac seriue ait eum me. xito increparunt, etiam ex eisdem Britannis , Ueri uanilque Protestanti hias , cum Roberto
Marrιebo lib. de os seris secundum ius naturale , σοί t Coquis in anatome Hobbelianis mi , Dan. re alii , Robe=to Bole, & aliis, filios dat, aut indicat laud. Brtie er. hist. phil.
t. s. p. 178. ut Iaceam Seuvaritum noli rum in
suis Institui. in prologo m. p. 6 I. R.
O Iu Srntagniate Jutis e eclesiasticI de Quin etiam haud pauci illud ipsum systema nervolis argumentis facile profligaruntae in cineres redegerunt: e. c. Samuel Andreatap. Leibiliatum in Leibialaianis pag. I 8 i. m. ehard. Cumber Lindus in disquisit. de lenibus naturae , Cudυvore, lysi. in . cap. s. f. sa. in L. a. p. 1l9q. sqq. ibique Mosstem. N alias , Antoria Gentiens de principiis legis naturat. lib. I. c. o. cit. Seu Mara. p. Is i. sqq. & p. IT . 3- - Prosecto , ne quidquam in hac cai in do lo dissintulasse incusemur , alias in eodem comment. de cive saepe do evit Hobbe , dc
ultro professus est, quaedam ei se ipso natu. rae jure , sublatis quibusque civilibus legibus , praecepta . Sic ibi c. a. s. I. C. 3. p. i T. c. 6. 6. I s. c. I 4. & saepius . id quod miror equidem non obtervalle Seu rI. cit. in cenissura de H bbesa p. go. ubi ejus systeina minutatim explicat. Quid tum vero λ Id fraudulentis nova. toribus feriue in more positum est , ut in doriet tina sibi non constent , pugnantia statuant, a prinei piis suac male consarcinatae disciplinae turpiter descisc.int. Nee errabit, suspicor , qui exfisti inet, ita se gesisse hunc hominem , ut incautis sucum faceret , dubiam saltem relinquendo de sua mente opinionem , ac ne omnem ad sanorum hominum benevolentiam sibi aditum intercluderet . Nullus denique prudens non conjecerit, veram ejus mentem potissimum , aut omni.
noe cxplicari sub iis, quae ex pro sesso tradit , illus irat di confirmat , non autem sub aliis, quae obiter ipsum praelibare demon. stratur. Lege cit. Moιlem. a p. ii . Plura de Hobbcsiana hi Iloria , apud Britannos celebe P rima , laudat. Bructer. p. I S. sqq.
234쪽
DE LEGE. PROLUSIO ADIE MICA. aar
ligno iuris Protestantici Professore, impudentique verae Christi Eec I
sae canonum adversario. Hic ille, qui Θὼ apologetica concinnavit praeconia pro Martino Luthero combusti Juris Canonici reo r qui vel residuas ipsas reliquias Iuris Canonici, quod, si perstite, ipsoque teste et
Boebmero , in ecclesiasti is negotiis inter pro restantes insignem habebat usum , novo conficto Iuris systemate , pro virili resecare conatus est rqui paralogismorum clamoribus a patriis tribunalibus prorsus exsulare jubet Iust i Ilud Canonicum , ex quo, si Gozovium audias , tanquam . communi & subsidiario Protestantici Iurecontulit quaestiones ecclesiasticas in deiectu ordinationum ecclesiasticarum unice decidebant: qui pro Jtare canonico sola recipit suarum ecclesiarum decreta , & pro Interpretibus ejusdem , Scriptores sibi adsimiles, ut puta neglertim, SebiI- rerum , Br vn emanatim , Orre iam , Ee Ordum, Nomasum , Neruberam
Quid autem einsmodi Erronis singula in rem nostram commenta, Palam recitem p Porro multus est Κippingitis, immo totus est in recte constituendo jure ecclesiasti eo, nempe quo regitur aut regi debeat ec-elesia sua Luthera ni ea . At quaenam, Deus immortalis, haec ecclesia 'Ea est, quam Martinus Lutherus condidit, aet proinde lalia 3 quippe ecclesia fato est ex definitione ipsius Rippi H i) quam homiura suo arbitrio eondide, uvι , ω ad inep. um αι otinum iuriruxere. Itaque Pseudo- ecclesiae non nisi Ius pseudo-ecclesiasticum competat , oportet . Nu Gquam igitur non errat, non ludit, non nugatur Author ubi constituendo tanquam vero ac omnibus numeris absoluto hujusmodi jure ad laborat , ae frinstra nimium deludat. Ergo apage id genus errata , ludos in lagas, irrisione potius contemnendas, quam aeri pugna confutanda si
XXII. Busebas. GeinelIus erroneam , proscriptamque Jan senii,
quam mox adnotabimus , doctrinam recoquere ac initaurare non erubuit, tametsi sub verbis fuco , ac dolo plenis . Quippe do uit t.' discrimen inter Iudaicam Legem &Chriltianam est , quod in illa exigebat Deus fugam peccati , & legis implementum a Precatore , eum re linquendo in sua impotentia ; in ista vero peccatori dat Deus, quod j ber , eum sua gratia purificando ch). Ubi vides aperte, in sensu Quesnelliano , in vereri lege defuisse Iudaeis gratiam sufficientem ; quamobrem eis praeaeptorum Obser Vati tui possibilis fuerit ; atque in nova deinceps Christi e ultoribus haud aliam conferri gratiam praeter efficacem , qua Deus dar peccatori quod juber . N 'uidem non adjuvando , uti tenent vulgo catholiei Doctores , sestitia gratia puri sicando. a.' In eosdem. alias erroris seopulos impegit, quantumvis splendi
yy In commenti de sacer toti . noWi foederis cap. 4. 3ὶ In Iure eccles. Proteae rom. I. I. I. tit. I. s. 7 - dia In eodem eorument. cap. I. s. Isa
b Est pio p. vi. e damnatis in Comstit. Unigenitus ex Que inellii cominentario. iis Epist. ad Rom. 11. 27.
235쪽
aeta PARS II. TRA . II. LIB. II.
dis, Ornatisque vocibus ad gratitudinem erga divinum Redemtorem exiscitare populos videatur . Expende ulterius ipsius Prop. VII. ex comment. in epiti. ad Hebr. 8. 7. item prop. Lxi V. ex comment in epili. ad Galar. s.
lianis Interpretibus La t. De traui, Viva , B Σ in eas pro Positiones . Neque vero ipsarum thesium proscriptioni , mea opinione, fecit latis idem quesitelius in sua Protestatione ce9. XXIII. D. Iacobus Rousseati, civis Geneven sis, nostri Seculi teteris rima pestis , qui aureo 8c exsecrando quasi ven cficae illicientis eloquemtiae vase Venena identidem incautis propinat; singillatim in commentario de contractu sociali, seu de principiis juris Potirici o fucatis ratiociniis in Jus canonicum , immo in religionem christianam , ejusque Authorem Christum Dominum, qui illud invexit , impudenter decla
Delirat I.' & conqueritur de . Christo Iesu, quod quum erexit in terris spiritale regnum quod alias idem praete fum Vocat. Pag I7q. distinxitque syllem a theologicum a politico, status pacem ae unitatem everterit, perpetuaque jecerit divisionis semina inter jus politi eum &canonicum ; id quod, inquit , in primaeva Eecles a subodorati 1 unt pagani , qua propter SP christianos sub specie fati a stib mi ilionis, tanquam vere potestati Politicae rebelles habuerunt , ac saevissimas in eos perin
α' Ηune spiritum Christianismi sugillat , quippe quo praesente sub si si e re nequeat prudens politia status, a qua nempe non ferenda injuria perpetuo divulsus exsistat ecclesiasticus ordo sub despotilino maxime violento cnjusdam visibilis capitis, videlicet Romani Pontificis.
ma potestate laica , nullamque illius cum corpore status colligationem. Ex quo capite Christianae religioni praeferre Videtur eam, quam 1 ubsystemate, opinione tua digniori, Mahumedes instit uit. 4.' Christianismum Romanum , ut vocat, acerbissime insectatur tanquam adversum Christianismo , quod sacrum instituit Evangelium: illum adpellitat religionem Presbyterorum , quae videlicet ejusmodi mixtum de inmeiabile jus fovet, quod nullo nomine fatis explicari queat, tum eliristianis ea treponit contradictoria officia, quibus ipsi una devoti& cives esse nequeant. s. ' Denique concludit, re politice perpensa , Romani Cristianismi cultores in ec pace, nec bello supremis Principibus proficuos esse , immo potius utrobique valde noxios. Hiee 3c alia iis consona nequillimus ludio, potius ferreis scorpionibus, ut resipiscat, fustigandus, quam Pal
maribus argumentis convincendus .
Ex Scriptoribus, qui Catholici vulgo habentur, I. Aruulphur Episcopus Aurelianensis , sub an. 99 I. in PseudO-ly-uod o
ς φ. ι3, p. m. et 36. sqq. edit. I r7. 173. sqq. edit. AnastelOd, 17 . a. d) Cap. e. ubi de religione civili p. m.
236쪽
DE LEGE. PROLUSIO POLEMICA . a II
nodo Remensi , qua Arnu Iphns Remorum Antistes ex aut horatus est, elisque suffectus Gerbertus , postmodum Silvester P. II., ad terere non duabitavit, leges a Romano Pontifice latas, aut ferendas, nullius esse momenti, atque adeo nihilo metuendas, si probitate, scietitiaque ipse non effulgeat. Et hanc quidem 1ententiam visus est tunc adprobare idem Gerbertus ce) . I l. Marsilius de Meuandrino , patria Patavinus , professiane Medicus , Parisiensis Universitatis olim Rector , honio Aristoteliciis magis quam christianus, an . circ. I 324. temporibus Ioannis P. Vulgo x xl I. , a quo ille anathematis Vinculo innodatus fuerat, Legislatricem Eeelesiae jurisdictionem pluribus impetivit, edito prolixo commentario de Iurisdictione Imperiali & Ecclesiastica seu Pontificia, quem Praenotavit Defensoriam pacis, symbolam conserente Ioanne quodam Iavduno Perusino. In eo autem commentario , ut alia mittam , quum Opportunior er tloeus expendenda, haec statuere, multisque illustrare ausus est. I.' Ex lege Christi nulli Episcopo, nec Romano, nec alteri competit ulla superioritas , aut jurisdictionis aut horitas statuendi, praecipiendi, aut quemvis, vel laicus ille sit, vel clericus, obligandi. Quin potius ultro Oblatam ab eo, ad quem hoc spectaret, aut horitatem hujusmodi, ne adceptare debeant aut possint, interdictunt eisdem est a Christo & Apostolis . . . a.' universa Ecclesia nullum hominem coactiva punitione coercere potest . . . a.' ad observantiam Legum in Conciliis Praescriptarum, nedum temporali, sed neque spiritali poena ullus compelli potest, aut in conscientia tenetur . Posterioribus permultis Erronibus is praeluxit ac prae
primis milippo Melanct ui ejusque adsectis, teste Alberto Rubio f) qui
eundem acerrime confutavit G: o.
r in commem. de Hierare lita eccle. siastica lib. s. per Iolum o e Ηaee discimus ex si berto ipso in Actis ejusdena Concilii Remensis, a se con
seriptis, c. 23. ap. Baron. ad all. 992. n. xv.
sqq. ubi praefatum opitiamentum solide conis
ADNOTATIO. Uvabit he Ie perdoctum Pighivm eum
s Mati ii io eontendentem tantisper audire , ut ingenium , indolemque adversarii, ejusque apologiae in legislatricem Ecclesiae aut horitatem uno obtutu dignoscere pollis. Laudatus ergo Pithius in exordio comtroversiae haec canitide atque dolens e statur. is Fuit Hars hui Aristotelicus magis , is quam c hrilitanus , atque ex illius magis,, quam c liristi l . si itiitis novam ecclesiasticaeis hier irchiae forinam conatus affligere λ,, quam vix iacias literat ec sanctoruili Pa. a. trii in sententias, ted suo more intellectas, , , sine Me eu modo con Oat, veritatique
3, couhlent:ssime objietat, tibique te illium a Victore in pronuntians, ted ante victoriam. ,, Tam amarus, tam virulentus in Romanosis Pontilices, ut merito dubitares, nisi tem- ,, pora disjuiijerent, hic ne a Lues ero , an ,, Lutherus ab isto suam didicerit rhetori- ,, cam , nam uterque alterum in hac parte
,, Ejus libri ab initio I utlierani tumul ,, tus ab eis flem alicunde ei uti e blati s N ii ,, neis a quibus teri magis conveniebat, is quana inanibus Christi fidelium elegat uiru,, simis lupis excusi , sunt editi in publicum , is ne nulla non pectis ni uc revivisceret, aut , , quia decitet puri equiitioni Fcclcsiae , , . Sic ille se libro apud indicem Romanum P scripto in prima classe.
237쪽
aa PARS II. TRACT. II. LIB. II.
III. Dan. Garlerius , cognomento Gersonitis , Sorbonae Parisiensis Caneellarius & magnum decus, fato functus an . I 29. acerbis Schol alti corum aculeis incusatur docuisse ch leges humanas , tam ecclesiasticas, quam civiles, prout mere humanae su n r, nec quidquam divinum concernunt , conicientias non ligare , salte in cum reatu aeternae mortis ; quoniam solus Deus est , qui & gratiam donare, & ejus in odi poenam obnoxiam gratiae amissionem infligere poteti: atque adeo nullam a Deo concessam esse creatam potestatem ligandi sub reatu culpae, sed duntaxat exponendi ac declarandi jus ac jegem Dei. Quin etiam nec ninito melius audit apud nostrates Doctores Treo-δus Almaintis, clarus itidem Nauarraei Collegu Parisiensis Theologus , de- natus an . I sis. quod Gersonianam ex parte opinionem retinuerit: subis
stinuit quippe O) nullam legem civilem, prout est a sola potestate .s cularis Principis ad lethalem culpam obstringere posse ') .
. In tractat. de vita spiriti animae,
I. Raducunt vulgo nostrates Theo. I logi senientiam , quam fme haesitatione Gersonio ita lini plic iter lentie titiae scribenti adjudicant ceu erroneam , i H ilio haereticam S Luttiarauica in , qu tppe quam abique ambagibus imprudens tenuit , si ut iitque Luther ubi supra pV. at 3. ita quidem Aurian. quodl. 6. concl. I. Priedo de liberi. christ. l. 2. c. I. Io Medina cap. deret jun. q. 7. Corus de potest. legis pocualis
i. c. q. Suiar. .de legib. lib. s. c. a I. n. 4. &l. q. C. IT. D. I. Soms denique de Ius . & Iu Ie l. I. q. 6. art. 4. Ubi addit ., liae in re I. u. thera nos Certonem sibi contra Catholicos Pa
At Gersonem tamen sunt qui viri dicent,& ipsi qui dein celebres & critici Scriptorcs , crabi. ι a queὴ in l. a. dism is . c. a. .ct dis, . Is 8. c. a. Deciion Hiies Diapinius in Ger Ionia.. nis l. q. c. 3. F. I. p. cxLi. R. quae exstant in ton . i. novissimae udir. Dupinianae oper. Getasonianorum de an iro6. Et illi quidem , mi rum est sinan:um deludent ac se te torqueant, Mi henignis in torpretationibus hei ne inde petitis in salium detorqueant sensum opinionem adseriptam Gersonio , cui Drarandia, & Petrus de artiara praelux ille seruntur a Dulin. proxime laud.
Iucassum vero, me iudice ς ita quippe
disertis verbis eam, ubi citatur, sententiam Gersbuius stabiliend.im , confirmandam & il-ὲultraudaui tu sceptile videtur , ut quaelibet IV. Marin i In tract. de summa potestate eccle. si ast ea c. i a. sub fi i. sol. verto u . xv, aT I o N E sinterpretatio eam in alienum sensum flectere ad uitens , cvicumque adlegitas pagin s vel
leviore a .ltei tione percuri cuti stipervacanea merito exstari vetur .
Et inde quidem ne quid dissimulemus
mirum cuiquam videatur , Dupinium illum , qui adeo pronus S liberalis c si in adligendis euormibus erroribus S lanctis Patribus , de ceteris seriue quibusque Doctoribus , liuila eos dignatus interpretatione protegcre, unuml: eic taei sonium per fas nefasque ab hac labe purgare. Anne Dupinii intererat eum, quem n va editione . novisque enconrais il luti rare luis sceperat , vel minimo quidem doctrinae nae in
vo liberum & undequaque pulerunt piae stare ρAt viri critici potissimum interest veritati ubilibet litare , nec uspiam abripi partium itudio ; id quod Uupiuius idem laepe laepius de.
clamitat. Laudatus demum det p. IS . c. 2. n. T. Gerionianam apologiam ita conciti ait, ,, fateor sane ipsum libere latis loqui de leri vitriis numanis in toto illo tractatu : verum M lam apertum errorem , quem retulimus, non docuit. Ergone sine patrono dimmittendus no in bis Gersonius λ Miui me gentium. ipse sibi patronus est ad verius quoslibet . obtrectatores in eodem traci. de uita si, tr. lectione a. tibi
238쪽
DE LEGE. PROLUSIO POLEMICA. IasIV. Maretis Antonius de Dominis, quem Iieic ratione ordinis ae reias piscentiae ingerimus ) gente Italus , Segniensis primum Episcopus , deinde Archi-Praesul Spalatensis , heinc Religionis Apostata Londini , Ro.
mae ad sinum Eeclesiae tandem redux, de relapsu seu de nova haeresi se spectus , in carcere ad extremum Poenitens Vira functus an . 16a3. 8. Sept , haec olim adversus Leges sacratiores effutire non erubuit in iv. prioribus damnatae memoriae libris de Re p. ecclesiastica, Londini primum typis excuss an . I 6 I p. II is qui de republica ecclesiastica sicutri de pure humanis philosophantur mihi videntur non parum a recto trais se mite aberrare : non modo quia in eo requirunt veram jurisdictiose nem , hoe est vim coactivam & subjectionem externam , ubi tamen ,, omnis gloria ejus ab intur is quasi Vero nulla sit in Eccles a potestas , qua obstringentes Leges ad communem christianae reipublicae utilita
tem ferri; lupi e dominico grege depelli 3 judicia ecclesiastica exereexi ; animadverti in haereticos , at quo alia id genus praeliari pollini,
tam spiritualom , quam dat baptismus spiritus sancti, adimit S mortis aeternata ,, reum facit ,, ὴ ita paullo inserius suam investigationem exorditur is Denique quid-ri quid dixero adcipi.itur , non determinati. ,, ve , sed inc uisitive politum , praesertini, , ubi deterininationei praecedentium San- ,, ctorum & doctorum expretam non inve- nero is . Audin pinquisivit itaque, seu dubitavit, non antem determinavit, vel a illerti t pius S perdoctus A uilior inter exponendum doctrinam , quam meditabatur, de lege conscientias ob stringente sub reatu aeteriai lupplicii .
Vehementer itaque errarunt Authores
omnes hac ad incit. Nimirum S qui Gersonium erroris adsertorem limpliciter ef ece runt , omnium duce , ut reor , Almaino,
quoniam is inquistime disturuit , non determinati- ; di qui eum vindicare conati sunt , quantumvis negarent , Autliore tu ea , quae tradidit , rotunde adteruilla , dc ex animo prous verba lota. it, adfirmallie; hoc enim si teneant, luce meridiana clarius est. errorem, cujus Rullior a ceteris temere insitu utatur a iacitatis paginis cubare. Haec autem plane nos admonent, diligentisIime nobis expendenda elle Authorum scripta atque effata, ubi agitur de adcusatio-uibus, aut vindiciis erga ipsos. Quod denique Gersonius noster in hanerem, quum ex animo effatus est atque adisseruit, recte S catholice senserit, haec demonstrat ejus tegula . quam de terminariis proposuit ordine vigesimam primam Inter reis
gulas morales ad tOin. s. edit. Dupinianae col. 8 I.
En illam ,, In omni lege positiva quan- ,. tumcumque betae in Ilitina , aliouid eil de , , jure naturali Sc divino I ut quod expeditis homines legibus regulari, quod qui polris vati re it , Dei ordinationi re it, Rom.
l 3. a. di similes is . Adlerit itaque & sentit, leges olunes postivas cum ecelesiasticas , tum civiles, utpote divinae legis participes, consesentias obli ringere. ll. Sententiam, quam adlatur Ahnainus obiter adseruit, ex prosella amplexi sunt e Canon istis metus in cap. Nam coneupiscentiam, de constit. lect. I. sub fin. Roman. in leg.
D qui ianus . ff. de verbor. signis. D. Nola in cap. e tuum eontingat. de jure jurando , de
cap. a. de majorit. Sc obed. Quoeirea plures cum Mencha , Domin. Soto , Cafro censuerunt non ita certo constare , quod leges civiles obstringant conscientias , quemadmodum cou stat inter Orthodoxos de Ecclesiasticis. Ita ne praefata sententia toleranda erit, nec inter erroneis protinus connumeranda Non ausim equidem definire. Immo potiussi standum sit subacto judicio ExImii Suare iain J. , de legibus e. a I. n. s. sqq. sacri Codiis cis , Patrum , Theologorum , Canonistarum , & rationum documentis , more suo , luculentissme eomprobato, ipsa opponitur adversae adsertioni , quae uel est fide sancta, vel fidei proxima ; atque adeo vel haeretica , vel erronea merito reputanda . Lege laud. Suar .
239쪽
aa6 RMRS II. TRACT. II. LIB. II.
quae absque potestate j tirisdictionis essici nullo pacto valent ).
a.' se Leges ecclesiasticae quum non sint de rebus fidei fide ereden- dis, sed de rebus agendis, ut de jejuniis, de novorum 1estorum in-- stitutione 3 similibus , a populi adceptatione plurimum pendent; si is en in eas respuat populus, non obligant I)... 3.' Lrges ecelesiasti- , , cae , si sint fidei definitiones, ultimum earum judicium est penes to- , , tam Ecclesiam , & tune tandem aliquid fide credendum est, quando,, tota heclesia consentit in ri . Ubi quidem ad sensum Aut horis, nomi. ne Ecclesu non modo ccclesiasticus ordo venit , sed etiam laicus, sic enim, nonnullis interjectis, idem ilisse iit si & consensus totius Ecclesiae, , in aliquo articulo non minus intelligitur in laicis , quam etiam iu
ri Presbyteris & Praelatis . A.' A Leges ecclesiasti eae, si sint de ecclesiasti eis & praesertim deis si de , potest judicium earum ad totam Ecclesiam delabi, non ad esse-
,, ctum punitionis personae , ni st per solam exclusionem a communio, , ne universali , sed ad effectum damnationis doctrinae v ... s.' Sa- cros ministros ad coelibatum jure non teneri ob . Heinc prosequi. tur laqueum igitur ponunt leges omnes ecclesiasticae, omnes eo is natus ac violentiae, quibus Clerus adigitur ad coelibatum q). V. Emundus Ricberitis, natu Lingonensis in Campania , Presbyter, ae Facultatis Parisiensis Doctor Theologus, & Syndicus, nec non
magnus Magister Collegii Cardinalitii Universitatis Parisiensis , fato
λ Ita ille in cit. commentario l. I.
Commentarium ex integro proscripsit Romanum S. Ossicii Tribunal a. Dec. 16I7. 8c consutarunt quoad iv. priores libros a cais tholieis Scriptoribus Meo . Ccesseau , Zachar. Boυeritis, Martin. Beeanus . Quin etiam sacrae Facultates Theologorum Paris: isiu uua Sorbonae , & Coloniensium ; illa videlicet is . Decemb. I SIT. ista vero 8. Febr. Is I 8. non nullas ex eo opere decerptas theses variis promerito inusserunt censuris. Iam vero in thesim mox relatam Parisienses hancce , tulerunt censuram is haec pro.
,, post io qua parte veram juri dictionem, id- ,, es vim coactivam ἐν ofectionem exterarum ,, Ecelesiae denegat, est haeretica & totius Oris dinis hierarchiel perturbativa , atque conori fusionem habylonicam in Ecclesia geneis ri ranso consentiuntque Colonienses hac sua, ri propolitio haeretica quatenus negat in Ec-ri eleua jurisdictionem coata ivam . I In lib. I. cap. 1 a. n. 6I Haec thesis prudentissima censura apud laudatos Colonienses ,, propositio haeretiea &,, schismatica, quae ianuam aperit omni re. ri bellioni de inobedientiae .
m Ibidem . Colonienses sic thesina notant ,, propositio haerellea & schismatica , ,, qua quilibet posset haeresim suam excusa.
libris inuritur , , propositio haeretica , negant, , Ecclesiae potestatem puniendi haereticos
is poenis temporalibus; dc erronea circa enuis M nae ratione ira poenarum ecclesiasticarum.
Ο Hunc proponit titulum ad cap. X. libri a. quem ita configunt Parisienses ,, haec ,, propositio e si haeretica & status Clerie
D rum dc totius reip. christianae perturba- ,, liva ,, ac deinde Colonienses is tituli In. , , scriptio liae retica , traditionibus Apostoliri cis & oecumenicis Conciliis contraria, ,, quam M. Antonius hoc capite decretorum . ,, Conciliorum, SS Patrum Sc historiarum M authoritatibus mala expositione detortis pro
,, bare nititur , sed non probat. p Ibidem ad nulla. s. sub fin a qὶ Ei reponunt Colonienses , , pro ,, positio falsa de seandalosa , ordinis eccleis si astici perturbativa ,, . In productos M. An.
tonii errores pluribus et erunt laudati Syυ rius in paraenetiea cen ra, dc Coesteteau in comment. pro lacra monarchia Ecclesiae calli. quos adeas. Eiusdem Erronis historiam retulit Draia. de haeres ad Sec, Av I cap. 1.
240쪽
DE LEGE. PROLUSIO POLEMICA. a 27
functus an . I 63o. 28. Novembr. Pessime audit apud nostrates omnium pene gentium I lieologos ob novum perabsurdum & sciti linati cum Systema sub an. I 6 I. tacito nomine a se vulgatum ; quo plane haud te Viter in sacra Legis Canonicae jura impegisse repertus est. Quippe in systema quoddam , geometrico ordine concinnatum redegit quae Nossis , Lutherus , Rirres Hermibus , Calituus, aliique Heter odoxi disper se est uti erant ; quemadmodum idem Author meliora sapiens confessus est in secunda errorum revocatione. Haec itaque summa systernatis, quod exhibent xv III. capita libelli, cui titulum fecit de eeeί
t.' Iurisdictio ecclesiastica, atque adeo eiusdem quoque legum latrix saeuitas , primario & essentialiter Ecclesiae convenit , Romano autem Ponti siet , ceterisque Episcopis ministerialiter tantum : quippe Christus quum Ecclesiam eondidit, prius , immediatius , emuti alius et aves, aut jurisdictionem toti dedit Ecclesiae , quam Petro, seu , quod
eodem redit, claves roti contulit Ecclesiae , ut Per unum ministerialiter exercerentur. Universia itaque jurisdustio Ecclesiastica primario, proprie ac essentialiter Ecclesiae, seu fidelium coetui competit; simimo vero Pontifici S reliquis Episcopis ministerialiter tantum, instrumentaliter, & quoad exsequutionem c P . Vah quam ruinosum Richerianae machinae fundamentum la.' Christus Dominus stoli tam uni & soli Petro, quam unitati. seu fidelibus collectim sumtis infallibilem clavium potestatem detulit s)... 3.' Omnis Principatus, etiam ecclesiasticus quoad vim coercitivam ab conlὀnsu. hominum pendet tb . . . . q.' Ecclesia est politia monarchica, regimine aristocratico temperata . Immo Ecclesiae status a regimine distinguitur, nam status monarchicus est , regimen vero artis si ocraticum s ' Solus Christus est caput essentiale ac Dominus abiblutus Ecclesiae , minime vero Romanus Pontifex , qui caput duntaxat est symbolicum & ministeriale . Heinc fidei articulus e re titiam Sanctam Ecelesiam Cat bolieam est veritatis sempiternae, propterea quod, lege evangelica stante, Christus cum Sponsa Ecclesia nequit divortium iacere ; quod tamen de Romano Pontifice , qui saltem ad tempus abest sine interitu Ecclesiae, nefas est adfirmare x).6.' Ecclesia canone, seu Concilio Episcoporum , non absoluta potestate regitur 3 9 7.' In fallibilis potestas decernendi aut constituendi canones toti Ecclesiae in Synodo oecum enica coactae, quae est columna & firmamentum veritatis, non uni & soli Petro, ejusve sub c citari competit ce) .. 8.' Romanus Pontifex universiam Ecclesiam inconis fultam , dissentientem, invitam, aut inauditam Obligare nequit cab . . .