장음표시 사용
211쪽
qu0s supra diximus, qui complures ann0. Su 0rura vin sustinuerunt, ruit extruinum tamen i is expulsio multis tostis Germaniae trienniunt vagati ad Rhenum pervenerunt Quas regiones senapii in eoi uni et ad 2 utrumque ripa fluminis rugi s aediseia vicosque habebant; sed tanta multitudinis adventu perterriti iis aedisetis, quae trans citurne habuerant, demigra vorunt of eis Ithonum dispositis praesidiis Germai stransire prohib0bunt Illi omnia exporti eum teque I
itinere una noet equitatu consueto inses0s inopinantesque Menapio Oppi 08Serunt, qui de German0rum Misi essu per exploratores eorti0ires sueti sine metu trans sthinum in suo vicos remigraverunt uis interseetis navibusque eorum ieeupatis, priusquam is tua . Menapiorum, qua citra Rhenum erat, e lior fieret, flumen transtini sui atque milibus eorun aedifieiis ceu putis reliqua
partem hiemis se ei rura copiis luerunt.
uallidae tonsuetudinis, ruti ei viatores etiam in vile, sistere e0gaui ei, quid quisque e0xum de quaquere studierit ut 0gii verit, quaerant, ei mereat0res in 0ppidis vulgiis eis insistat, quibusque regionibus
vininui quasque ibi res e ignovi tui, Pr uuiiure cogat ilis rum0ribus atque auditi0nibus permoti de summis , saepe rebus insilii, ineunt, qui una '0s in vestigio paenitere necesse est eum iusteriis ru*0ribus serviani et plerique ad 0luntatem eoruna stetit rere deuiit.
212쪽
74 BELLI GALLICI 1 VI Qua eonsu0tudine cognita Caesar, ne rariori
2 citum proficiscitur. Eo cum venisSet ea, quae Ore suspicatus erat, laeta cognovit missas legationes ab nonnullis civitatibus ad Germanos invitatosque OS, uti ab Rheno discederent, omniaque, quae OStulaSSent, ab se foro parata. Qua spe adduet Gurmani latius iam vagabantur et in fines Eburonum et Condrusorum, qui sunt Treverorum clientes, pervenerant. Principibus Galliae vocatis Caesar ea, quae cognoverat, diSSimulanda sibi xistimavit eorumque animis permulsis et confirmatis equitatuque imperato bellum cum Germanis gerere con Stituit. 1 VII. R frumentaria comparata equitibusque doleetis iter in ea loca facere coepit, quibus in locis esse ser- manos audiebat. A quibus cum paucorum dierum iter abesset, legati ab his venerunt, quorum haec fuit oratio Germano neque priores populo Romano bellum inferre neque tamen reeUSare, Si laceSSantur, quin armis contendant, quod Germanorum consuetudo sit a maioribus tradita, quicumque bellum inferant, resiStere neque deprecari. Haec tamen dicere: VeniSse Se invitos, oloetos domo si suam gratiam Romani velint, posse iis utiles isse amistos; vel tibi agros attribuant vol patiantur eo tenere, quo armiS OSSederint; SeSe unis Suebis concedere, quibus ne di quidem immortales pares esse possint; reliquum quidem in terri eSSe neminem,
VIII. Ad haec, qua visum est, CaeSar reSpondit; sod Oxitus fuit orationis es Sibi nullam cum his ami-
eitiam esse posse, Si in Gallia reman erent; neque Verum SSe, qui suos fines tueri non potuerint, alienos occupare, Deque ullo in Gallia vacare agros, qui dari tanta praesortim multitudini in iniuria possint; sed
213쪽
licere, si velint, in Ubiorum finibus considere, quoruulsint legati apud se of de Suoborum iniuriis queranturo abis auxilium petantes hoc se Ubiis imperaturum. VIIII. Togati haec so ad suos relaturos dixerunt Iot o doliberata post diem tertium ad CaeSarem rever- Suros interea ne propiu Se eaStra OVeret, petierunt.
Cognoverat inim magnam partem AEquitatus in, iis aliquot Hiebus anto praedandi frumentandique causa ad Ambivaritos trans Mosam missam: hos Xspectari equite atque eius rei causa horam interponi arbitrabatur.
finibus Lingonuim et parte quadam e Rheno recepta, quae appellatur Vacalus, insulam efficit Batavorum, neque longius ab eo milibus passuum LXXX in Oeeanum influit Rhenus autem oritur sex Lepontiis, qui Alpes incolunt, et longo spatio per fines Nantuatium, Helvetiorum, Sequanorum, Mediornatricorum Tribocorum, Treverorum citatus fertur os, ubi Oceano adpropinquat. in plures diffluit partos multis ingentibusques insulis esseetis, quarum par magna a feris barbarisque nationibus incolitur, ex quibus sunt, qui piscibus atque Ovis avium vivere existimantur, multisque eapitibus in Oceanum influit. XI. Caesar cum ab hoste non amplius lassuum XII milibus abesset, ut 0rat constitutum, ad eum legati revortuntur; qui in itinere congreSSP mur ere, ne
214쪽
Se m Suro Stendebant: id has res confidiendas sibi tridui spatium nr0t. noe omnia Caesar eodem illo pertinere arbitrabatur, ut tridui mora interposita equites eorum, qui ab0SSent, reverterentur tamen SeSQ non longius milibus lassuum IV iquationis inuSn prodessurum eo die dixit huc postero die quam frequentissimi convenirent, ut de oorum postulatis 6 O OSceret. Interim ad praefectos, qui cum omni equitatu antee0SSorant, uittit, qui nuntiarent, ne hostes pr00lio laeesserent et, si ipsi lae0SSerentur, HStinerent, quoad ipSe cum Xeroitu propiu neceSSiSSet. 1 XII. t Jhostes ubi primum nostro equite con-SpeXerunt, quorum erat V milium numerus, eum pSino ampliuS DCCC equites haberent, quod ii, qui frumontandi ausa erant trans MOSam prolaeti, nondum rediserant, nihil timentibus nostris, quod legati eorum paulo ante a CaeSare discesserant atqu0 is dises indutiis ora, ab his letitus. impeti laeto celeriter 240Stro perturbaverunt rursus iis resistentibus con- sustudine sua ad pede desiluerunt subfossisque equis compluribusque nostris deiectis utiquos in fugam conisederunt atque ita perterrito egerunt, ut non priuS fuga desisterent, quam in con Spectum agmini nostri Vonissent. In o proelio oc equitibus nostris sintvr seiuntur LXXIV, in his vir fortissimus iso Aquitanus, ampliSSimo genere natuS, cuius avus in civitate Sua regnum Obtinuerat, rumicu ab Sonatu DOStro appel- latus Hie eum fratri intereluso ab hostibus auxilium ferret, illum e perieulo eripuit, ipSe equo ulla erato deluetus, quoad potuit, fortissim restitit eum circumventu multis ut neribus acceptis edidisset atquo id frater, Hi iam proelio XeeSSerat, procul animadVertisset, incitato quo se hostibus obtulit atque inter-
215쪽
XIII. Hoc sueto si 00li, Caesari neques iam sibi segatos audiendos neque e in diei, ne meeipiendus arbitrabatur ab iis, qui per dolum utque insidias petiis
pae0 ultro bellum intilli HS iit; exspectare vero, dum u0stium topiae augerelatur equitatuSque reverteretur, Rummae dementia esse iudieabat ut 0guitam ull0rum infirmitate, quantum iam apud eos hostes uno proelio auctoritatis essent confestuti, sentiebat; quibus ad Onsilia capiunda nihil spatii Mundum tristianabat His
e stitutis robus et consilio cum togatis et quaestore communicato, ne quem diem pugnae praeterniitteret, oportunissima res accidit, quod postridi eius diu manu eadem i, perfidia it simulatione rusi Germani s quentes omnibus principibus maioribusque natu illi ibitis ad eum in astra venerunt simul, ut dicebatur,
sui purgandi causa, quod contra, atque esset dictum ut ipsi petissent, proelium pridie commisissent, Si ulus, si quid possunt. des indutii. fallundo impetrarunt. Quos sibi Causa oblatos gavisus illos retineri iussit; ipse omnes Opias caStri AEduxit equitatumque, qu0dimeonti limesi in perterritum esse ixistimabat regni subsoqui iussit. l III. A ei tripliei instituta ut 0leriter VIII milium itinere uilaeto prius nil hostium instru pervenit, quum, quid regeretur, Germani sentire p0ssunt Qui uibus rebus subito perterriti, et eluritat adventus nostri it discessu suoruui, meque usilii lubet in0que armi 'apiendi spatio duio perturbantur, eos, ne iiivor Sus osseu dueere uia russeu dijseniore nrugii salutem peiere praustaret u0rum sim0r eum a se itu et e dursu si is retur, rudi s i stri Urb
loco, qui esti ster arma inpexe potuerunt, paulisper nostri restitemini ut quo uter euros impedimentuque
216쪽
proeliunt OuiniiSerunt; at reliqua multitudo puerorum mulierurnque nam cum Omnibu Suis domo excesserant
Rhenumque transierant passim fugere coepit ad quos
consectandos Caesar equitatum misit. XV. 0rmani post tergum clamor audito cum suos interfici viderent, armis abiectis signisque mili taribus relictis se X eastris tesserunt, et cum ad On-
fluento Mosa o Rhoni pervenissent, reliqua fuga deSperata, magno numero interfecto reliqui si in flumen praeeipitaverunt atque ibi timore, lassitudine, vi fluminis oppressi perierunt. Nostri ad unum Omne ineolumes, perpauci Vulneratis, e tanti belli timore, cum hostium numerus capitum CCCCXXX milium fuisset, se in castra receperunt Caesar iis, quos in castris retinuerat, discedones potostato fodit. Illi supplicia cruciatusque Gallorum eriti, quorum agrOSVeXRVerant, remanere Se apud eum velle dixerunt. His Cnosa libertatem OneeSSit.
XVI. 0rmanico bello consecto multis de causis Caesar statuit sibi Rhenum SSe rati Seundum; quarum
illa fuit iustissima, quod cum videret Germano tam laetio impelli, ut in Galliam venirent, sui quoque rebus eos timere voluit, cum intellegerent et posse et audero populi Romani ixorcitum Rhenum transire. Aecessit etiam, quod illa pars equitatus Usipetum et
Teneterorum, quam Supra commemoravi praedandi frumentandique cauS MOSam tranSiSse neque proelio interfuiSSe, post fugam suorum se trans Rhenum in fines Sugambrorum receperat Seque cum ii coniunXerat.
Ad quos cum Caesar nuntio misisSet, qui OStularent,oos, qui sibi Galliaeque bellum intulissent, sibi dodorent,4 responderunt Populi Romani imperium Rhenum finire: si s invito Germanos in Galliam transire non aequum existimaret, cur ut quicquam esse imperii aut pot0-
217쪽
uni o Transrhenanis ad Caesarem legatos miserant, amicitiam deserant, obsides dederant, magnopere Orabant, ut sibi auxilium serret, quod graviter ab Suebis
poris satis futurum Tantum osse nomen atque Opi 7 Dionem eius exercitus Ariovisto pulso et hoc novissimo proselio facto etiam ad ultimas Germanorum nationeS,
possint. Navium magnam copiam ad transportandum exercitum pollicebantur. XVII. Causa ali do causis, quas commemoraVi, Rhenum transire duerseverat; sed navibus transire neque satis tutum Sso arbitrabatur neque Suae neque populi
Romani dignitatis esse statu0bat Itaque etsi summa diffistultas faeisendi I ontis proponobatur propter latitudinem, rapiditatem altitudinem ques suminis, tamen id sibi contendendum aut aliter non traducendum Xercitum ruxistimabat Rationem loratis hanc instituit. Tigna lina sesquipedalia lautum ab imo praeaeuia dimonsa ad altitudinum suminis intervallo sedum duorum inter ses iungobat laneo cum maehinationibus inimissa in sumen defixorat festuciSque adegerat, non subliea modo seruet ad perpendiculum, Sed prone ac fastigate, ut Secundum naturam flumini procumberent, his item contraria duo ad eundem modum uncta inter ovallo pedum quadragenura inferiore parto contra vim atque impetum numinis conversa intuebat Il: is
utraquo insuper bipedalibus trabibus immissis, quantum eorum tign0rum iunctura distabat, binis uti iniquo fibulis ab extremi puri distinebuntur; quibus disclusis atquc in e0ntrariam partera revinctis tanta erui operis
218쪽
nitudo atque ea rerum matura, ut, quo maior Vi Saquae s incitavisset, hoc artius inligat tenerentur. Haec eruet amatori iniecta contexebantur ne longus iis cratibusquo consternebantur ac nihilo setius Subliea se ad inserioren parton fluminis oblique agebantur, quae pro ariete Subieeta et cum Omni opero 10 coniuneta vim fluminis exciperent, et aliae item supra pontem mediocri spatio, ut Si arborum triane sivo naves doleiendi operis causa essent a barbari missae, his deransoribus earum rerum vi minueretur Deup0nti nosterent. XVIII. Diobus decem, quibus materia coepta erat eoonportari, Omni Opere effecto exercitus tradueitur. Casesari ad itramque partem Ioniis irmo praesidio
relicto in nos Sugambrorum contendit. Interim a compluribus ei vitatibus ad eum legati veniunt; quibus paeo atque amicitiam petentibus liberalitur respond0t obsidusque ad se ad due iubet. At Sugambri ex eo tempore, quo On in Stitui coeptus St, fuga comparata hortantibus iis, quos o Tencteris atque Usipetibus apud se habebant, finibus suis Xcesserant Suaque omnia Xportaverant Seque in Solitudinem ac silvas abdidorant.1 XVIIII. Ca0sar aueos dies in eorum finibus Oratus omnibus vicis aedificiisque incensis frumentis ius sudet sis se in suos Ubiorum r000pit atque iis auxilium suum pollicitus, si ab Suebis premerentur, haec ab iis cognovit Suebos, posteaquam per Xploratore pontem fieri Omperissent, Ore suo concilio habito nuntios in Moses partes dimisisse, ut de oppidis demigrarent, liberOS, HXOres suaque omnia in silvis deponerontatque omneS, qui arma ferre OSSent, unum in logum a convenirent hunc esse delectum medium fere regionum earum, quas Suebi obtinerent hic Romanorum adventum
219쪽
r sint rerum caUS traducere Xer itum constituerat ut Gormanis motum iniceret, ut Sugambro ulci Seorollar.
ut Ubi0s obsidione liberaret, diebus omnino XVIll trans Rhenum consumptis satis et ad laudem ei ad utilitatum profestium arbitratus se in Galliam re pii pini que rescidit. XX. Exigua parte aestatis reliqua Caesar, etsi in his locis, quod omnis Gallia ad Septentriones vergit, maturno Sunt hiemes, tamen in Britanniam propidiset contendit, quod omnibus for Gallieis bollis hostibus nostris indu subministrata auxilia intell0gobat Ut, si tompus iniit bellum viserendum Meficeret. tamen magno sibi usui fore arbitrabatur, si modo insulam adisses, genui hominu ui persperisset, cloen, loriMS,
aditu cognovisSet; quae omnia feres Gallis orant u- cognita Neque enim temere praeter mereatore illo in adit quisquam, neque ii ipsis quicquam praeter oram maritimam ut 1Re ea regiones, quae ivit Ontra Galblias, notum est. Itaque voeatis ad se undique merea itoribus, neque quanta esset in Sulae magnitudo neque
quae iiij quantum nationes cincolerendi neque quem insum belli hab0runt aut quibus institutis uterentur neque qui isson, ad maiorem navium multitudinem id es l)ortus, reperire Poterat XX l. Ait haec e0 0seenda, priusquam periculum saceret, 4 Oneum esse arbitratus C. V0lusenum eum invi longa praemii iit Huic mandat, ut o l0ratis 0mnibus rebus nil se quam primum reveriatur si
220쪽
iubet convenire. Intorim consilio eius cognito et per mereatore portat ad Britannos a compluribus eius insula civitatibus ad um togati veniunt, qui pollie0antur obsides dare at tu imperio populi Romani ob-6 temperare. Quibus auditis lib0ralitur pollieitus hortatusque, ut in ea Sententia permanerent, eos domum 7 0mittit ut cum iis una Commium, quem ipse trebatibus sup0ratis rogem ibi onstituerat, cuius et virtutem et consilium probabat o quem sibi fidelem sesso arbitrabatur cuiusque auetoritas in iis rogionibus magni habebatur, mittit. Huic imperat, qua pOSSit, adeat civitatos hortoturque, ut populi Romani fidem Sequan- tur, Seque celeriter e Venturum ni fiet Volusenus perSpecti regionibus Ouinibus, quantum ei facultatis dari potuit, qui X navi egredi ac se barbaris committere non auderet, quinto die ad Ca0Sarem revertitur, quaeque ibi perSpeXiSset, renuntiat.1 XXII. Dum in his oeis Caesar naVium parandR-ΓU CRUS moratur, e magna parte Morinorum ad
eum legati Venerunt, qui se de Superioris temporis Consilio exeuSarent, quod homines barbari et nostras consu0tudinis imperiti bellum populo Romano fecissent, Seque ea, quae imperaSSet facturos pollisterentur. Hoc sibi Causa satis oportune accidiSSe arbitratuS, quod neque poSt tergum OStem relinquere volebat equo belli gerendi proptor anni tempus saeultatem hab0bat neque a tantularum rerum Oeeupatione sibi Britannia anteponendas iudieabat, magnum ii numerum obsidum impurat. Quibus a diluetis os in fidem redopit a Navibus circitur LXXX onerarii eoaeti cola StratiSque, quot satis ess ad duas transportandas legiones Xistimabat, quidquid praeterea navium longarum habebat, id quaestori, togatis pra0 etisque distribuit. Hue