장음표시 사용
71쪽
XXV. Cetorum aestate, ita sextiam offficii annum' ' inClioabat, amplexi is Civitates ' trans Bodotriam sitas, quia motus uni Vorsarum ultra gentium, et infesta hostili Xercitu itinera timo-bantur, portu Classe XPloravit quae ab AgriCola primum adsumpta in partem virium, Sequebatur egregia PeCie, iis simul terra, simul mari bellum impelleretur, ac saepe iisdem RStri pedes, equesque, et nautiCus miles, mixti copiis et laetitia, Sua quisque saCta, suos Casu attollerent a modo Silvarum et montium profunda ' modo tem - Pestatum a fluCtuum adue: sa, V in V terra et hostis, ' in auctus Oceanus militari jaetantia compararentur. Britannos V quoque, ut e Captivis audiebatur Visa claSSis obstupe- aciebat, tamquam, aperto mari Sui et reto, ultimum victis perfugium Clauderetur. V Ad manus et arma Conversi Caledoniam incolent sPOPUE, Paratu magno, majore fama, Ut mos est de ignotis, 'oppugnasse ultro, Τ castella adorti, in motum, ut PrOVOCantes, addiderant: regredien- dumque citra Bodotriam, et eXCedendiim Potius, quam pellerentur. V ignavi specie prudentivinadmonebant: cum interim cognoscit, Τ' hostes pluribus agminibus inrupturos. V AC O Su-Ρerante numero, et peritia OCorum CirCumiretur, diviso et ipse in tres partes eXerCitu inCeSSit.
XXVI. Quod ubi loquitum m ti mutato
72쪽
repente consilio, universi nonam logionem, ' ut maxime invalidam, nocte adgressi, intor Somnum ac tropidationem Caesis vigilibus, ni hipere. Jam suo in ipsi Castris pugnabant, Cum AgriCola, iter hostium ab Xploratoribus edoctus, et Vestigiis 1 Se tus, veloCiSSimos equitum editumque adsultare tergis Pugnantium jubet mo ab universis adjici clamorem et propinqua luC sulsere Signa: ita ancipiti malo territi Britanui et Romanis redit animus a SeCuri pro SAlute, de gloria certabant: ultro quinetiam erupero et fuit atro in ipsis portarum angustiis' ' proelium, donec pulsi hostes ;
Iliis, ne eguisse auxilio Viderentur: quod nisi paludos et silvED '' frigiente&texissent, debellatum illa victoria foret. XXVII. Cujus constantia '' a fama ferox
eXercitus, nihil virtuti suae invium Pene-ρ trandam Caledoniam, inveniendumque tandem Britannia terminum, Continuo proeliorum ρε cursu, fremebant atque illi modo cauti 'β' ac sapientes, prompti post eventum ac magniloqui erant iniquissima haec olIorum conditio est: prospera nutes sibi Vindicant, adversa uni imputantur. At Britanni non virtute, sed OCCasioneo arte ducis rati,/' nihil e arrogantia remittere, Iuominus juventutem armarent, Conjuge RCliberos in loca tuta transferrent, Coptibus pC pCri-
73쪽
AGRICOLA. 59ficiis' ' conspirationem Civitatum anc irent ut ille ita inritatis utrimque animi diSCOsSum.
XXVIII. Eadem aestate cohors Usipiorunt, ' Per Germanias conscripta, et citi Britanniam
eSt occiso centurione inc militibus, qui ad tradendam disciplinam immixti manipulis, Τ '- X-emPlum et rectores habebuntur, tres liburni Cas,' 'βadactis per vim gubernatoribus, asCendere et Uno remigrante, 'si suspoctis duobus coque intersectis, non diuti Vulgato rumore, it miraculum' 'T pro-Vehebantur: ho ha atque illa rapti et Cum plerisque Britannorum, sua dessensantium, Proelio CongrCSSi, in Saepe Vi Ctores, aliquando UlSi, euad extremum inopiae venere, mi infirmiSSimos
CirCumvecti Britanniam, Τ '' amissis per inscitiam regendi navibus, pro praedonibus habiti, primi ima Suevis, mox a Frisiis intercepti Sunt uero,
quo S per CommerCia venumdatos, it in OStrurn USque ripam mutatione ementium adductos, indicium tanti casus inlustravit. Initio aestatis' '' Agricola, domestico vulnere ictus, anno runte natum ilium amisit Quem Casum ne illo, mi plerique sortium virorum, ambitioSe, neque Criumenta rursus C maerorem muli briter idit et in luctu bellum inter remedia erat.
74쪽
60 C. CORNELII TACITI XXIX. Igitur praemissa classe, quae Pliaribus
locis praedata, magnum et incertum terrorem BCeret, XPedito exerCitu, Cui e Britannis sortissimos, et longa pace exploratos addiderat, ad montem Grampium ' pervenit quom am hostes insederant. Nam Britanni, nihil fracti pugnae
prioris eventu, et ultionem aut servitium CS- speCtantes, tandOmque OCti, Commune periculum concordia propulsandum, legationibus et foederibus omnium civitatum Vires CXCiverant. Jamque super triginta millia armatorum aspiCiebantur, et udhuc adfluebat omnis juventus, et quibus Cruda ac viridis senectus,'' Clari bello, a sua quisque decora ' gestantes: tim inter plures duces virtute Ct genere Praestans, nomine Calgacus,'' apud contractum multitudinem, proelium OSCentem, in hunc modum loCutu sertur. XXX. Quotiens Causas belli Ot nec ssitatem nostram intueor, magnus mihi animus St, hodiernum diem, Consen Sumque CStrum, ini-
tium libertatis totius Britannis fore. Nam et
universi servitutis eXpertes, et nullae ultra terrae, a ne mare qui dom securum, imminente nobis classe Romana ita pro limia atque arma, μ' quae
fortibus honesta, eadem etiam ignavis tutissima Visunt. Priores pugnae, quibus adversus Ro-
75쪽
AGRICO I x. 6l subsissilina in nostris manibus habebant: quia
se nobilissimi totius Britanniae, loque i ii ipsisse penetralibus Siti, ne servisentium litora aspi Ci- entes, Culo quoque a ContaCtu dominationisse inviolatos habebamus Nos terrarum a libor- tatis Xtremos, recessus ipse a sinus sanam in hunc dionides ondit: nunc torminus'' Britanniae patet atque omne ignotuit Pro magnifico est.
Sed nus jam ultra gens nihil nisi suctus et
saxa, et infestiores Romani: quorum superbiam frustra per obsequium et modestiam effugeris: raptores orbis, POStquBm unCta vastantibus fides uere terrae, et mare fCrutantur: si locuples hostis est, avari: si pauper, ambitiosi quos non Oriens, non OCCidens, satiaverit: soli omnium,*' opes atque inopiam lari affectu Concupiscunt: auferre, truCidare rupere salsis nominibus. impetuunt: atque ubi solitudinem suciunt, pacem appellant. '' XXXI. V Liberos cuique a PropinqUOS SUOS natura Carissimos esse voluit: hi per delectus, alibi servituri,*' auserinatur Conjuge sororeS- que etsi hostilem libidinem effugiant, nomine amicorum atque hospitum polluuntur.' ' Bona fortunasque in tributum gerunt in annonam frumentum Corpora 9Sa a manus, Silvis ac paludibus cmuni nilis, inter Verbera a Con- tumelias, conteruiit Nata servituti mancipia
76쪽
Semel Veneunt, at iii iiltro a dominis aluntur: Britannia servitutem suam quotidie emit,*J quotidie pascit. Ac sicut in amilia reCentissimus quiSque SerVorum et Conservis ludibrio est: sic in hoc orbis terrarum vetere famulatu, novi nos et viles in XCidium petimur. Neque enim arVanobis,*y aut metalla, aut portus sunt, quibus eXOrCendis reservemur. irtus porro a serocia subjectorum ingrata imperantibus et longinquitas a SeCretum ipsum, quo tutius, E SUS-Ρectius. Ita sublata spe veniae, tandem sumite animum, tam quibus Salus, quam quibus gloria Carissima est. Trinobantes,'' semina duco, it
felicitas in socordiam vertisset, Xuere jugum potuere nos integri et indomiti, et libertatem
non in praesentia laturi, primo statim CongreSSunon ostend9mus quos Sibi Caledonia viros Se-
XXXII. An amdem Romanis in bello vir- tutem, quam in pace lasciviam adesse reditis t Nostris illi dissensionibus ac discordiis Clari,
vitia hostium in gloriam Xercitus sui Vertunt: quom Contractum e diversissimis gentibus, ut secundae res tenent, ita adversae dissoli ent nisi
si Gallos, et Germanos, et pudet dictu 'l' Britannorum plerosque, licet dominationi aliens sanguinem commodent,'' diutius tamen hostes quarti servos. fide et affectu teneri putatis:
77쪽
AGRICOLA. 63 Metus et terror est, infirma iuncula Caritatis: quae uti removeris, qui timere desierint, disso incipient. Omnia victoriae incitamenta pro 'nobis sunt nullae Romanos Conjuges V CCen- dunt nulli parentes fugam ' exprobraturi sunt: aut nulla plerisque patria,'' aut alia est paucos
numero, ii Cum trepidos' ignorantia Coeiuni ipsum, a mare, et Silvas, ignota omnia Cir- umspectantes, Clauso quodammodo a vinetos
dii nobis tradiderunt. Ne terreat Vanu MPeCtUS, auri sulgor atque argenti, quod neque tegit,
is que vulnerat. '' In ipsa hostium acie in- Veniemus nostras manus agnoscent Britanni Suam Causam reCordabuntur Galli priorem
libortatem deforent illos coteri Germani, tam- quam nuper Usipi reliquerunt.' Nec quid- quam ultra formidinis vacua Castella, senum Coloniae, '' inter male parentes et injuste ina, Perantes, aegra municipia et discordantia hic dux, hic exercitus ibi tributa et metalla,' ' et
Ceterae servientium poenae, quas tu petemuni P proserre, aut statim ulcisci, in hoc Campo est, Proinde ituri in aciem, et majore VeStrOS, Ot posteros Cogitate. XXXIII. Ex epere orationem alaCreS, et bBr, bari moris cantu, et remitu, ClamoribuSque dissonis. Jamque agmina, et armoriam fulgorOS, audentissimi Cimusque procursu ' Simul in tria eis
78쪽
64 C. CORNELII TACITIbantur acies: Clim Agricola, quam luunt laetum et viX munimentis Coercitum militem a Cen lendum adhuc ratus, ita disseruit Octavus annia ESt, Commilitones, X quo virtute et auspiCiis imperii Romani, fide atque opera vestra Britanniam vicistis tot expeditionibus, tot proeliis, Seu
sortitudine adversius hostes, Seu patientia Clabore paene adversus ipsam rerum nutUram OPUS suit, neque me militium, Deque Vos ducis paenituit. Ergo egressi ego veterum legatorum, VOS Priorum Xercituum terminos,2δ' finem Britanniae, non fama, ne rumore, Sed CBStris et armis tenemus. Inventa Britannia, et SubuCin.
Equidem Saepe in agmine, iam o Palud , montesve, et flumina satigarent, sortissimi Cujusque Voces audiebam, quando dabitur hostis, quando acies eniunt e latebris suis extrusi et
Vota Virtusque in aperto, Omniaque rona ViCtoribus, utque eadem Vietis adversa. Nam ut superasse tantum itineris, silvus Vpsisse, trunSisseaeStuaria, pulchrum a decorum in frontem; i. iit fugientibus periculosissima, qua hodie prOS-
perrima sunt.' ' eque enim nobis aut locorum eadem notitia, aut Commeatuum eadem abundantia sed manus, et arma, ' et in his omnia.
Quod ad me attinet, jam pridem mihi decretum
OSt, ne lue XerCituS, neque ducis terga tuta osse Proinde et honesta mors turpi vita potior; et incoli unitas a deCus, eodem loco ita sunt:
79쪽
nec in glorium suerit, in ipso terrarum a naturae fine cecidisSe. XXXIV. Si novae gentes atque ignota Cies constitisset . aliorum Xercituum Xemplis vos hortarer: nunc Vestra deCora OCen Soto, OSt POS oculos interrogate. di sunt, quo proXimo lanlio, unam legionem ' furto noCtis adgressos, clamore debellastis: ii Ceterorum litannorum cingacissimi ideoque tamdiu superstites Quo- modo silvas saltusque penetrantibus, brtissimum in .iodque animal Contra ruere, avida et inertia ipso agminis sono in pelluntur. Si C a Cerrimi Britannorum jam pridem Ceciderunt: reliquus est numerus ignavorum et metuentium: quos quod tandem invenistis, non re Stiterunt,'. ' sed deprehensi sunt novissimi re et Xtremo
metu'' corpora defixere in iis vestigiis, cin quibus pulchram spectabilem vi Ctoriam ederetis Transigite cum expeditionibus, im- ponite quinquaginta innis magnum diem
adprobate reipublicae numquam exercitui im- putari lotuisse, aut horas belli, aut nuSAS. rebellandi. '
XXXV. Et adloquente adhuc Agricola militum
ardor eminebat, et Haem orationis ingens alacritas Consecuta est, Statimque ad arma discursum.
80쪽
RUXilla, quae octo millia erant, mediam aciem firmarent equitum tria millia, Cornibus adsunderentur: legiones pro vallo Stetere, ingens Victorio decus Citra Romanum sanguinem y- bellanti, et auXilium, si pellerentur Britannorum Cies in speCiem simul ac terrorem editioribus locis Constiterat, ita ut primum agmen aequo, Ceteri per acclive jugum Connexi velut insurgerent: media Campi covinarius' ' et eques strepitu ac discursu Complebat. Tum AgriCola, superante hostium multitudine, veritus, ne simul in frontem simul et latera suorum pugnaretur, diductis ordinibus, quamquam porreCtior acies sutura erat, et arcessendas ' plerique legiones V admonebant, promptior in spem, et firmus adversis, dimisso equo pedes ante veXilla Constitit. XXX d. Ac primo congressu eminus Certabatur: simul Constantia, simul arte Britanni, ingentibus gladiis, et brevibus cetris, , missilia nostrorum vitare, Vel XCutere, atque ipsi magnam vim telorum supersundere: donec Agricola tres
Batavorum Cohortes, ac Tungrorum' duas Ohortatus est, ut rem ad mucrones a manus' Τadducerent: quod et ipsis vetustate militiae eXercitatum, et hostibus inhabile parva scuta et enormes gladios gerentibus: nam Britannorum gladii sine mucrone', Complexum armorum, et in