Aristotelis Poetica, per Alexandrum Paccium, patritium Florentinum, in Latinum conuersa.

31쪽

hn rari. Comoedia vidim est ut diximus peioruquidem imitatio, no tamen secundum mire vittis unus: qiuinquam ridiculion a turpi proficiscitur. Ridiculum enim aliquo pariis pecorum est, turpitudo sine dolore, m ct noxia:perinde ac ridicula 'tim appareat deformis foes,d brta sine dolore. Intur depromvitioram Tragoediae. per quos, sitis consist .sim uero de

Comordia siquidem imito,quod parrum sit larisos habuerit aluit sero enim ab Archote comoedorum chorM,

ut quisique se si obtulisset,indu bis est. Erus uero rosis

fores ubi iam aliqvirmi eciem praest tulit, ure morantur in is autem persio mis,prologyssistrionum uinititudinem, Geteraq: huiusmodiprotulerit, prosus ob urv. Caeterv consinvre fabulaου, quod quidem a Sicilιa primum n&rmsisit, Epichar s,er Phormis coeperuiu simri quoque ex themensibus Crates ambim prors Pranone omissa in uniuersum sermoMs,uel fibulae confinxit 'Ituque Tragoediae popeia utaxat similis spe apparet quod metrico firmo praestati v rtatio est. bo diffri, quo simplici utitur metro, quodq; enarratio est,ten Itudine praeterea : quoniam Tragoediae quidem Dura unius potissimam solis, vel paulo plus mi sue periodum actio est: qiurndoquid Epopeia temporis statio non rudur. quis sane libertate An Tragoediis perminia ac in exametris a prinopis usi sint Cirm uero partes,ut hae ambae in aliquibus inter se non discrepan :isti propriae notussae,atque seculiares huius uias. QS sit, ut qui de Tragoediae uirtute, remotio judicit re nouerit dem quoque de exanutris nouerit: siquidem quae exarmetrorumsunt,in Tragoedia prorsus in

32쪽

rum Amentes, hae se dicim s. Tragoedia est ' tuti a mouis illustris, olutae, mutum ι rem Libens, fer movesu i,si paraum smydi uneribus infirtibus

avntibus, onperenarrationem, per inflerioordiam vero atque terrorem perturbationes huiusim di purpni . fer momm si timem appello,in quo merim, harmonia, o melos inestud uero separatim, nere da tin Atm cumetro tantum qui edam ab Aluuntur, quaeda rusum melodia. omam uero tota imitatio inachone versatur,

pr-- quidem apparatum ipsium,partem Tragoediae ponere necese est,nωx melodiam, dictionem Vt ilex quibus imitationem doctum: die horam appello tua quidem metrorum ompossitionem meloόram, ullis o

mnivo μου per si ipse satis apparet . Sed quoniam a-

sonis i triti est, Itur ci ab avntibus subiit aam, quos tum cribus,tum sententia reles es omni operutet, sicuti quoque amotus abci' 'se diles di nus: manis tum est hariam adhoram duas esse causas, sin-stnnam, mores per τι plane uel uoti compotes, vel minime oompotes omnes sunt. Ad haec achom imilatio abuti est. Fabulam uero rerum ipsim Oompositi' nem appello mores, fecundum quos avntes tuus se dicimus sententiam ex quocunque dicentes uel aliquid

declarat,uelirentem propriam aperiun Neres e s. iptur cuiuslibet Tragoedιae siex se partes, fecundu quas tulis es' ncuetur. HAE uero sum, a, mores,

33쪽

Tragoedia, sed amoris,atque uitae,ium flictans,inst. liciditis ue. Quippe eli crus ab actione pendet: finissipst,acho quaedam est,n qualitus. At qui uero per mores iun tules: at per ipsis a mones aneptias uel infelices No ergo ut insaentu mores, jamone uersantur:

sed per a boues mores compleMintur. apropter a chones, fabula, Trag αὐ si1us se dicuntur: Ommsi autem maximi , im est esen sine a mone Tragoedia quidem fieri non postsi,sine moribus potest:siqurde

tumorvo non paucae, crura expotes inuem l .

Tu poterarum plerique tulis omnivosans ut etiam ex pictirιLM Zeuxhia Polu mi diffrre dicimus. Poluuotus emm Utru optimus expresseo fisit contra uxidispi Bira mores minime referre uidebatur. Siquis praeterea ordine moram fer- s,dictiones, sin

tenti se bene or in affrat wn quidem penitus nencium,s od est ipsius Tragoediae propriu, squetur. id quod illa Tragoedia vinito rebus prae haerit , quae tutibu Atetur, perinde ac sicundo locu ne serii. cum iam mulam erisq; contextum habuerit Ad haec,quabus maxime nwrditium amnis Tragoedia delectat, Fabula quidem paraester eme, dest metusim contra

34쪽

ARIς ΤΟΥΤ LI sritin et agninoires sint. Eius praeterea re sirnum est, quod citi constrere aggrediatur, actum illud, ante querit idi holis,atque uinibus atmnure, qui alino nes colla tuerint id quod ueteres poetarum ferme om res fare consueuerunt. Est istiur principium,ac uelut anima Tragoediae, abul C. Imdo uero lom inwrepta in quo

etiam I i rasimilis es apparet siquis enim uos pulcherr is tabutim bissem illinet, non ciues ne dele misit,ac si masenem albo tantum di bnxerit. Itaque ac biems imitatio est tunc per hanc ponsi ι avntisi. Tertio sequitur sententia. haec uitem est posse explicare, suae in bins,atque ira iratu id quod mi olum oratione

ficultetitus ciuilis atqli Rhetoricae proprium numine l. sane Aeteres ciuiliter diantes Oon inubaris nostri uero rhetorior. Mos vero tulis est, quo uidelicet itialis uoluntas siti his rebus, in quibus non satis liquet steriliturne urd, an Apat ipse dioens declaratur: quo sit ut fermones interdunn morit lis careatu . Sententi his

Mersatur. quae quomodo aliquid est, uel uon est, obn-dunt,uel uniuersi eminciant. Q ars sermwns cucto a Pello autem, quemadmodum dixinus a prisici pio, Dimouem, ter uerbasensus explicretio rem id quod minetricaeque ac ni οἰχει oratione eadem uim habet. Reliquaru n uero quinque partitis sic Melodia suauissim est ut 'ectaculi gratisi mim quod tumen tuc artificiosum est,inc ipsius Poeticae proprium siquidem Tragadiae uirtus extra quoque frenam, ac sine sirionibus nonsi bi. Ad haec ars struendoruum apparatuum propria mons prau, qui poetis est. His absolutis, deincepi dicendum, lualem omnino esse deaut rerum

35쪽

P Ο Ε T ICA. Iromtextum Mocemni premum, maxinum e in Tragoedia est propositum cli me bis Tragoediam imitatio tum se armotus persi flae,mnMul, mrigm uritum quidem aliqvim alentis siquidem et torum an Horri-gnitudine direns diffum uero est, quod principium, medium inque sinem habit. Principi u nillud esse dicimus,

quod mon ne serio post aliud est: contra posuerius i. cuod es uel fieri, tum est, Fietem, huic contrarium ttudit i m quod post aliud m tum est,ese cesserio uel plerumq; Medium, quod aliquo pollirius, aliquo prius

est. Deret autem rite contextas pasulas inim me temere delibet initiumsumere: mcitem temere libriiset terminari: isti uero semper sipra di in partibus. Α haee pulchrum siue animal, siue quodmnque ex aliquibus

compositum, Hordine tantum, uerlim etiam curirlieri

magnitudine confarre debet siqvidem ex magnitudine, ordimal pulchrum oritur. Nam sicut feri mn postst ut per exi Paem omnimo animal,pulchrum appareat quadoquidem quae in knsiensibili tempores eortatio fit,confunditur:pari ratione nec illud quod omnim stipermas m. ipsa enim 'en latio miserimon postst: istud aretum, vim e contemplantium oris deratione potius elabitur. Quapropter poeti tum in orporibus,tum se an maentibus magnitudinem inesse deret, eam dico, quam probe omlis Uurpemus usti in Obulis onytu desinerit qiur quidem menwria ficile completis r.

LonItudinis aurem promtio,quantum ad is os ludos,planeq; adsensimstem mimum artis est. Etenim,s in ludis haberi rentum Tragσdia opus uerit, litis ad cleps iuram,ut olim nensemel ammtum dimns,ha iii

36쪽

ΑRasT T E L Is beri poteruies caesae uero secundum a Aoru, 'Iuerit,ista quidem semper,quae onyusprotrahetur,dori nec tota simul in aperto fit,in munitudine quidem decennor erit. Ut autem simpliciter praesima nos quanta es fibulam uel deceat,uel necesse sit: cum sane dici sleptimum huic fre inagnitudinis terminum, cum siue

adcommodam fortunam ex incommoda, siue ex ommoda ad rem dum perpetua ferie vinistre fuerit. Una nanque est fibula non autem ut nonnulli putat si circ unum aliquem sit. Multri enim, nivreq; deter radisinere acciduos ex quiόussa ne quaedam se umn lituunt m. simili ratione unilis vinitae actiones sunt:ex quibus u nunci am actio siet. Quapropter omnes' peras uidentur poetae, quicunque uel Hera. eleidque Theseida, caeteraq; id ut spoemta confinxere: ut qui unus cum sit Herculis, unam quoq; ipsius debere, psibulam,exiph mauerintMomerum uero, qui ut in alijs etiam exasti ita in hoc quoque,siue id artis,fue naturae*erit,omlatisiuinmμisse apparet quandoquidem O seam consitivns,nisane cuncta, quae

famam. Q orvim cum alterum uenerit minime mors

sarium βιit, uel uerisimile,euenis alterum quippe qui

unae duntaxat Aionem,qualem dicimus, Goseam uidelicet,itemq; Iliadem constrivit Deorti tu quemadmodum una unius in tritio est in alijs imitatricibus artibusum sabutim: uidelicet,quae afhorus imitatio

fit, umus eiusaems integraeeoe: sice rerum inter se partes cohaerere,ut ne ulla quidem uel transfrri, uel

37쪽

siserabi queat, tu n latum illud uariem lmietur. Quod erum uel additum uel subtractrum non m rure uidetur, nulla quoq; eius erit pars. Sanemn tit ex supradiciis, non poetae esse, sic ipsi propria narrare si quemadmcdu uel uri quiverius, uel uerisivile,ne omnιno necessari si erit Hamdenim billariam,atque poem mcarmen, π oratio designant. Quippe quod alioqui foliis fississe Herodon bis bria rarim vibus panetur aeque nihilomimis, aen sine rari ne,erit bifria sed hoc dis runs, quod hi quidem resistis, ille ut uri pomerAiu exponit. Quo sit,ut sepientius atque praellantius poesis hisbria in ficilitiem illa ora ipsem uniues e plurimum versitum haec uero sin Plare sic latur. Est autem uniueriale,quae mi a noemat, direre, uel fare u semiliter quidem sit Gressario,id quodsi ecla petesiis, o m nomines imponat. Contra sin Illa re, quid est Mobiades

parit,tuleritve. Iam vero apud oe oos id man es rum. ut lut fabul ex uersi'ulibus coiishmentes , mina interm pro arbitri Gmminiscantur,non quidem ipsa fingitaria quemadmcduni iamborum compositio msD aresolems .m Tragoedia autem uera nomina renis nenturi. I llis ratio est, quoniam credibile ouidem illud

est, quod feri potest: quae uero nondi his isse scimus, fieri quidem posse par Mn credimus: uae uero si ita fer rerm pomise ambist Mino nam s fera αquiuisens, nunqWim pro resta extingens oem tamen Tragoediarum aliquae sane ex notis nominibus, uno

uel duobus adsummum sumptis reliqua deinceps corus Unι:aliquae ursis, i Aemadmod- Pthonis flos,

38쪽

ARΙς TOT EL Is ne ma.m quo,tumetsi cummimbus res ipse parito onuinontur,mhilominus Me ut Mare Non omnino quaerendi est, ut lotae sebulae,in quibus Tragoediae fans,ia P em renneantur . idem quaerere viriculis esset quundoquidem illae etiam sic taetruris quide cum notae sim, iuxta remen cunctos delectat. Ex his prur patet poetam fibularimn dies qua inr- mim,esepoetam, ut qui semper cira imitritione uer fetur:amones uero imitatur. Si intur in ea quo ου quae uere prius .ere, sinPndo incidat, non Iropterea

a poeta isa leti. qitandoquidem ex his quae, bisun aliqua quidem eiusmod es nilprohibet, cuiusmodi uel

extatis uerisimile sit uel ceraeferi potueri Esecundum quae sane horum poeta fuerit. 4 aeterum simplici bibularu . a homιm'ue I fodicae quidem deterrimae. Epistricam appesio,in qui juerisimiliter neque saries intui fodianwmnturpio autem hae tum ab ineptis uritibussio uitio, tum a 'probatis quoque histrionumgratia. Etenim in huiuDemodi certum πιbus, di sed uti plus aequos en mero producunt, turn

mum ordinem peruertere coPntur Nesoniam autem imitutio non tantum perfretae actionis uerum etiamf-serabilium, terribthum, est, haec autem rixime ει-lia eruns, potissimum spollebutit, quoties inques e stipsa inuicem admiranda ista acndens mi rum hoc pacis admirabilema s est offire quam si a cisio uel a Fortura' profici ci appareat siquidem minis etiam quae Fortuna proliemmis sta quidem maximam admirarationem praest frutis,quae ueluti Fol te Ampus pronemre uideatur,ut in istatua,qu siue m-

39쪽

PO UT IC A.

stellantem costapsa, thor ito tacdstanterficit. Eiusmodi enim haec Ant ut non temere factiesse opine mur ideoq; Ipulcherr et diles fibulae euadere neresse est . Fabularwm aliae simplires,aliae implexae que- admodum inactiones,'iurrum imitationes sim ipse fabulasilem illim 'eo e praest frunt. Smpho ciectionem uoco,in i . quide ut definitum est)ιοnti intus,

absque peripetia,agnitione ue,avndo fit mutatio: plexa,quae uel agnitione, uel per eliques etia utra . Haec uero in ipso rerm mntextu ire astruenda sun

ut ex his quae prius ac fueritas, Moessiario sequi, arat certe versit lix agi Ardeantur. Multum enim diffri, pans haec per haec,an ex his Peripetia est eorum,quae avntur quemadmodum di Sim est in contrariun dixtio. id autem simi docuimus aut uerisimiliter,aut nem serio fit: ut in Oedipode .ansiten ille dele laturus Cedipodem,eundemq; parens ima landae imae re tiaraturus: quis autem esset, ubi os,ndit,oorurarium efficit. In Lγncro quos duriti s ille quide est, ueluti mox imis motindus: Damius contra abstemius,ut imwlaret sidam dit ex his olyae patram sant,ut hic Mam,ille salute sit semius agnino est ut etiam ex uot M liquetin

emrg orationem otitiam ad anucitiam,velini citia

illorum sereno,qui seu fhres, umsilires determinatur pulcherrima vitem sits m peripetia fuerit: ut

do ut dictum est euenit,ut quid patrarit quM,uel nopatrari et osci sulla tamen, qua potissimum δε-bula,quae ne ab actione pendet,esi, qua diximus. Et

40쪽

εῖ in I το TE L Iserim haeusmodi agi uno,atque per etia, uel misiriodrdiam uel metum parabit.receptum autem est actionui tutionem esse ragoediam Inrtunarum qin Aper fumiferumferi ex his contivrit. Quomam uero gmtio quorundam agnitio est, alia quidem alterius data tantum sit:cum,quis hic sit,illi notus est alia rurα

si s mutua indivi notitia: ut Iphivmae epistola illi, uinus ione ab Ores quidem agmae: ut tumen ipsi magnosiaret,alia quoqκ agnitione σκ Auit Partes iuritur hic fabul. duae habentur, Agnitio. Peripetia: tertia superestperturbatio. nam de Peripetia. Agmtione satis dix mus Perturbati vero actio est et sera, eu

dolore plena,veluti cum mors,cruciatus, uulnera, caetera

raque uneris huius palim sunt. Caeterum Tragoediae partes,quibus tanquam formis uti uos oportet,superius expossimus secundum uero quanturem fretum,at'

Exodus,Choricum xhori uero alarim mobile, altersi labile, sane cune iis haec Ommblis comm nia propria uero ea, quae adscenam pertinent, commi. Prolo

P est pars Tragoediae iussa,ante chori uresim:

ael odiu pars item iusia Tragoediae,inter choricos perpetuos cuntus: Exodus μ' pars Tragoediae posiquam nullus deinceps est chori cantus Chorici uero ruresis chori integri prima locutio: Stabile, Trochaeo et Anapso cantus cominus, fue plantissest tum s chori communis cum Vs, qui in scena Fnt. Partes intur Tragoediae,quae quas frmae habendae sunt, sape ius expli mu mus rurue, sicundum quanti

retem discrerum, qua flatur inestatim quoque