Galeni Ars medicinalis, commentariis Francisci Vallesii... illustrata

발행: 1567년

분량: 474페이지

출처: archive.org

분류: 생리 & 의학

261쪽

COMMENT IN ART.tur,transponere tentandum.Eadem correctio

es errorum inpositis.conflat erὸ Δ tria errata posse consiissere in na parte. Vt in eo qui entrem exiguum simul rotundum inseptum transuersum incumberem habebat. Viriata enim erat in ei murnitudo, sorinatio, positus: erat Aurem temperioria,LOH.Hunc in id quod secundum narura agere nuta artifclops ibile erat , quom oti auteminorem ab ipso molestiam sentiret feri poterat. Nam quandoquidem di cuber spirabat

pleno entre pauciora, multum nurrientia nes tarde descendentia offerebantur bis die. Alteri autem ob rufitione facita in hepat ob angustiam asorum quae inerari, salutaris causa inuenta est, idius extenuans. Vstia in compositione sunt ut dictum erat

antea in quatuor generib ,in figura, ma

gnitudi'. numero , de positu. Atqui figura habet tria vitia,in amplitudine .aut angustia caui,si quod habet pars , desinasperitate , aut leuitate extremi figura prQprie vo-ςαta , ut qua nasus dicitur simus , au acutus. Haec omnia vitia possunt accipere differetias stelina, ni m ii dc ni inus , tres aut quatu*r

262쪽

aut etiam olures, deniq, qu Caria voles. Nam omne genus quod iecudum inagis minus, dicitur eis infinitum diuisione Pol Tunt haec vitia esse morbi, aut non , se maturalia vitia, neq; solum differunt lapsus qui morbi fune ab iis,qui noriunt sola ratione magnitudinis, ut scilicet parui lapsus non sint morbi, magni sint , sed etiam atq; adeb multo magis eo

quod praeter naturam, aut se naura naxura sit. Nacum in definitione morbi sit ratio eius quod pr ter naturam, certe quod secundum naturam est non sit morbus, sed naturale vitium: quare morbus es cum est ρraeter naxu-ram, S tantae magnitudinis, ut actiones satis laedat. Neq; quidem praeter c*mmualem hominum naturam esse debet vitium , ut morbus sit, sed praeter propriam cuiusq;. Non

enim eaedem affectiones omnibus hominib' morbi sunt, sed calor qui bilioso naturalis, pituitoso est febris Igitur di cui hominii ece . tur digitus, morbuia contrahet, tame si quis nascatur quatuor habeni dietitoCnultu morbum habebit, sed viriosam natura. Quanqua

morbos est declaret, vitior1 naturalium exe-plis uti consueuit sed re vera longe dister ut id ratione quae est iecun Lum, aut p. ceter naturam.

263쪽

COMMENT IN ART.

naturam Corrigere haec vitia cum naturalia sunt,aut exigua, ducere est, cum praeterna tura Titis magna,curare. Nunc ergo ea corrigere docet,cum sunt naturalia, paulo post docebit curare,cum sunt morbi. Atqui omnia vitia quae possunt esse morbi, possunt essievitia sanorum hominum, quaquam non omnia possunt esse secundum naturam: nam viretium in numero aucto,redundante substantia aliqua praeternaturam, ut in renibus lapi,

de in vicus quodcunq, non potest non esse praeter naturam,possunt tamen ob exiguitatem referri inter sanoru vitia. Partes quae nascuntur male formatae, ut btest, ut ars, quq Vitia crurum sunt,aut obliquae, quod est aut crurum,aut etiam manuum,facile emendari dicit,cum adhuc tenellisunt, recens nais, formatione manibus facta, auretia alligatione.Nimirium manibus sunt reformand partes,tuc enim utpote molles sequaces sunt,&quam quisq; dederit, figuram accipiunt. Verum quoniam mollia vi facili accipiutita parum solent retinere,ne facile parres in figura redeant in ipsa generatione contractam,alligatur,aut simplici alligatione,aut etiam cum quibusdam ferulis,molli aliqua lana,aut stirpa interpost a.Nune astringentia cataplasmai a moueatur: eadem arte utuntur obstetri

264쪽

MEDICI N. GALENI. 33

ces ad partes alias,ad caput praecipue cuius figura rar,non vitiatur in parru . Illud ergo manibus conformant, Malbumina ovorum stupa excepta admouent, ut adstringentia, firment caput rerineantque in figura. QuMverbrecens natis facilime corrigerentur, duratis iam partibus sunt inempndabilia , quo 'niam duratio possunt ductilia esse; nisi emolatiantur emolliendi verbossa nulla ratio est,

Vt ostendamus. . meteorum. Secundum gemnus vitiatae figurae,quod in angustia, aut ni mi amplitudine vasorum cauorum aut orificiorum est,crescentibus adhuc corporibus emendari posse dicit, perfectis iam non posse. Nam dum crescut dilatationem accipiutcu perfecte aucta sunt, ab omni dilatatione cessant..Dum ergo sponte naturae dilatantur,ut plus aut minus dilatentur, arte quapiam facere haud est difficile, sed cum omnino non dilatantur facere ut denuo dilatentur,longe est difficilius.Caeterum in hoc genere,angustia semper est noxia, amplitudo rarius. Nam venae,& arteriae nunquam possunt amplitudinis gratia esse corpori inuti hqrentanto enim ventilabitur corpus medius, Merit ab obstructionibus tutius angu-uia in aliis etiam omnibus partibus noxia est VHut in ore vetticuli facit difficile degluti , s nem

265쪽

COMMENT IN ART

nem,in pyloro difficilem ciboru descensum in ore uteri facit sterilitatem. Potest tame amplitudo, quibusdam locis nocere, velut v etriculum maiorem esse, quam pro totius corporis indigentia, causa es ut aut ingeratur assiduo plus cibi,aut compri veterlaxius quam expediat Amplitudo pylori facit celeriorem descensum ciborum in intestina .Caua aut orificia,quae plus satis videntur augeri, alligatione 'uiete dicit fieri minora. Motus cert omnia dilatat, secessatio omnia facit contrahi: alligatione vero no ponsumus ad multa vasa uti. Nam interna, ut uterum, vesicam, ventriculu,intestina,aut eoruorificia non possumus alligare. Iam vero venas Marterias neq, expedit, neq; possumus alligatione minuere,nisi membroruineremqtum minuentes, id quod ad aliud genus iam pertinebit. Possumus tamen, debemus', quorundam orificiorum dilatatione nimia alligatione de quiete minuere. Velut si cui puerto videtur is meatus,qui est a regione et risia vocata scrotum qui fit replicatione peritone amplior fieri, alligare hanc partem acco

modata ligatura expedit ne homo fiat hernie opportunus.Vt si iligatura, in de in unctipnibus adstringentibus ad hanc parte uti n*nna quapa expediet , quae ab alio tuin inlo

266쪽

liberare poterunt. Scilicet cu1dam ob laxitatem arteriarum ad eam partem perrinent tu, solent laborare priapis mo , aut ob laxitatem omnium vasorum seminariorumgonorrhea qui astrictione earum partium facta ecm stive, effugissent ea mala, ut contractu con trariis de causis non possunt artigeri, aut e mittere semen, motu,fricatione, aut calidis

& laxantibus inunctionibus essent emenda' ti. Retemio spiritus crebra crescentibus adhuc corporibus amplitudine facit arteriarupra ipue asperarum,sithoraci totius, deinde vero etiam omniu in corpore vasotu Naretentus violenter spiritus in totius corporisyas refunditur, inflatq; omnia,& dilatat Ita enim videmus, si cui comprelsis ores nariabus cohibetur spiritus,totum in eo corpus intumescere. Nulla vero alia melior ratio distedendi interius valla excogitari potuit, retentione spiritus. Ventriculum multa ciboru copia distendit, ut distendit uter u foditus. Qua re si cui ventricultas minor fieti sentiretur,

quam pro corporis magnitudine,huic certe, si nondam crescere destitisset , ego Dbum semper darem, qui in tumorem attolleret in grauaret , etsi difficultatem ali quam respirandi pati cogerem dum confices ur.Nam ita in cassuesceret pluribun

267쪽

COMMENT IN ART.

dicu minori molestia quotidie ferret, Vi lataretur ventriculus Multis enim cotra euenire video, qui dum nullam modestiam pa*i volunt exiguum accipiunt, contrahiturq, illis venter, contractione ac desuetudine serendi cibum, mihor in dies grauantur magis. Verum si ille homo cessasset crescere, cosultum esset quod in fine capitis Gale dicit, cibare eum faepe4 pauco cibo,non quidem ut corrigatur nam id perfecte iam audio homine fieri haud potest sedit cu minori mo lestia vitium illud, naturale iam sibi,ferre possiti Accipiet ergo paucum, quoniam paucum

sustinere poterit tape quoniam pluri cibo indigebit corpus,quam sustinere poterit cericulus.1is etiam quibus exiguus uterus fatremedio esse poterit vias venereorum dum adhuc crescunt. Nam coitu dilatatur uterus vivi virile membrum. Nimixum motu proprio omnes partes dilatantur. Quare suspicor multas quae tardius nubentes non concipiunt, aut omnino non pariunt, si maturius nupsissent concepturas fuisse, perfectos eius edituras. Secundum genus vitiatae compositionis, est in magnitudine. Hic

quoque siue maius siue minus membrum sit perfecto iam homine nullo remedio est locus. S ea cum restit,posse acrementum im

268쪽

pediri quotidie nos docent mulieres otiosae: quae cum canes quos ludendi gratia nutrivitanto h maiori pretio habeant, quanto sunt minore Marte quadam curare solent, ne crescant. Nimirum alligant, rimponunt one-ra,quae crescentibus corpusculis impedimeto liniata quoque in nostris partibus eue niet, ictus aut brachium aut pars alia supra proportionem videatur augeri. Si augenda adhue alligetur constitngatur in parum exerceatur minus crescet. D ebet igitur id fieri, non quidem nimis sed quatenus tardato

eius increment ,omnes crescant secundum proportionem. Cuidam creuerat caput adeo

ut vix illud possiethumeris portare,ct fulci re ambabus manibus sempercogeretur. Huies a principio caput constrictum & compressum undique fuisset, reliqui corporis moles esset procurata iros inb ereviret moderatius Partes quae etsi nrmis videanturaiugeri alligari non potant,sest tmen pro hidendae ab actione continendaeque in oti velut si cui videatur er altero oculiis maior fieri ,ex usu erismarorem ligatur saepe velare, de alter, tum cet re, Nam ita spiritus animales' ad minorem oculum confluentes dilatabunt eum plus simulquebor alimentum copiosius eonvocabit ita

enim

269쪽

enim agendum est cum pars aliqua gracilior

aut minor Quam expedHiet,exercendanem

phest pilus iis, fricandorebrius,ita tame

tes multum sanauinis,augeturq; in eis calor ouare caua etai copiosum habentes alimetum felicius nutriuntur crescun plus.. Tertio genu vitiHicitas em numero,rediund ante sarte aut de fi ciente. verum ouod addit, si deficiat Oars aliqua earum , quae exsanguine ortum habent,n leue impossibi-lore stitui,si si ua earum que exsemine, ropemodum esse impossibi e , pone tamen loco earum limites alias neri praeter rem mihi

videtur.dicere, atque adeo oblitus instituti tui,Nam cum per 'lceraxar exesi, ut pinguedo est,regenexatur, R partes solidae fractae,aut corruptae vix fert pultant regenera ri,de loco earum curamus ali a gen crari, x callum pro que, cicatricem pro cute v rum hoc in curatione ulcerum euenit in

270쪽

mendatione naturalium vitiorum , de qua

hic erat sermo , nihil tale dici potes Nam primum non potest esse vitium naturale innumero ob defectum partium, quae exsanguine fiunt. Nam hae sunt caro pinguedo, quae perse nullam habent figuram,qua

re utcunque deficiant vitium erit in magnitudine non in numero . Nam liquIs aut toto corpore , aut toto crure habet minus caris

nisaut pinguedinis quam oportuerit m modice huic in partium numero vitium esse, sed totum corpus, aut crus, faetiam eias minus, aut gracilius . Praeterea non video quo paeto possit pars solida a primo ortu deficiens, ut digitus, aut auricula regenerari , quare non fui Ter dicendum, propemodum , sed omnino esse impossibile. Neque video quid possit medicus curare ut fiat loco partis ita deficientis. Quare ego aperto intellio o Galenum, hoc loco de emendadis naturalibus vitiis disputando pincaute ad morborum curationem diuertisse, quod factum puro , quoniam in hoc vitii genere, cum naturaliter sit defectus, corrigi non potest, ii quam pars inliqua naturalium desit potes amen corrigi, uredundat, pr cisione, curato deinde ulcere quod ex praecisione supererit.Videndum tame estne incaute fiat

SEARCH

MENU NAVIGATION