Hieronymi Cardani ... De rerum varietate, libri XVII

발행: 1581년

분량: 1095페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

381쪽

298 DE RERvM VARIETATE, di,uidi sapius: refert ipse, hos uermes in utranque partemo si duo habeat capita, abse discrimine moueri. Ex pinu

π . mu gigni ais tanta copia,certu est,arborum folia omnino absumam. decim coliant anulis, praeter caput a cauda, crassilies minimo minor digitor longitudo crassitiei ferm qumtupla, capite formica facie erucae, pedibus quat Mordecim: Morufex priores unguibiis hamatis, quibus f tela te, xunt, odio postremi ferruti, qui b. dum texunt foth; firmiter inhaeret cutis nigra, pilis tenuisis is , at φ rigenti b. ut plus longe urtica urant, unde uenenum tam exitiale at uirib hae purim differunt a cantharidibus: ex uno enim in aliud geου nus fi transitus . tela pityocamparum tenuis admodum, o

fructu haud minus quam stricea esset,contumax. Iulis eur Sunt praeterfupradicta animauia exanguia, alia ab quadragin- numero, ut aselli qui sub urnis aquae inueniri solent: abili ota quatuor tabani, qui carnibus uescuntur: bruci,hilphu,costi curabei pedes, ho- foedi: iutides qui quadraginta quatuor habet peges, csinui. moduo sta laam malia terrestria ustuma si numerupedum fortitata habeat. Ant,nes XX aut XXX fedaraneo aut scorpioni maximus

pedu numerus Ucribatur a tulisse, qui tame dece pedes non excessui. Causa huius est, quod pedes ad perfectionem unia malis attinent ideo quatb pauciores,eb absolutiores o fri miores: ob iά hom ni duo tantu, quadri pedib. quatuor, ob notas totide ut superius dictu esse. Sed ut pedestria pes sedis isma,ut animalia quae sunt bipeda, ultra hunc ni neru quo Nanu mol- pilares sunt pedes, eo imperfectiora: ut aranei irascorpior re aut cru- nes inter terrestria, polypi a cacri inter aquatica, c eius statum, uo- modi generit. Ob id nes molle, nes crustatu ullum sonum cem aut so- adit: quonia a perfectone multu absunt. Itilis autem tot perium aedit. des habuit, quia proxima est rusturae uerrinuidis media inster

382쪽

1 1 3 E R VII. ror pedestria er uermes. Prox a enim sunt pedibus care. re,o numerosos habere: quod mi imperfectissimi. Unde

diademur,nonm llis uermiu generibus,quasi toto uentre ueastigia pedwm subesse. Sunt cygallerucae o canthari: at phaec nunc hyc notiora,alia alibi,Cr posteris. Qyaeri potest, quae nacti causa,quo animalia imperse, dia tam facile ubi generetur,et sub nivibus uermes, quod Tin M in admiratione omnibtis uideri potest dignu, qui non animad Ri ς.

uerterunt m nitie, quae aestate seruatur, tineas gim , ta ob id non niuem potui unxn cent sebolum in ea cirneas refrigerant,uel aquam uini miscentes . Adeo foecunda natura eorum, qua nos tantum odimur. Animal quoquescarabeo simile babeo, quod haud fatet,c molle est edmodu,celer, Animal mi- rima omnium qua nouerim annulosorum cui uocant uni, rae uelocit malvi forma etiam a scarabeo multu differes: colore malin iis est fulus,obscuro,no nigro,sexpedibus,duabus alis tenuib. perbrevibus, quae cauda minime tegunt. Caudam habet cupiti Aimilem ut bicipite esse dicas, locustae marinae forma in hoc quasi refert,na cum in capite os habet insupina capitis part duos ibi cornicula sub meto breuia, duo rursus alia in prona toto animali logiora, totide in cauda sed his duo, bus quae in capite longissima sunt, euiora. Ex his tameni superiora inferioribus longiora sunt a crassiora

SERPENTES.

CAPUT XXIX. E R. Ρ E N T V Μ naturam diximus es'

siccissimam, no quia eis humidum acqueuml desit sed quoniam pingue tale est Ob id tu, - niores minus noxq, nocentiores senes, cum humidum aquei quo abundant,nihil nost. Ob id igitur muti

383쪽

3oo DE RERUM VAR ET A TE,

cornuti quidam,ut cera Iles: alij ungulam habent, ut uipe, rarum genera quaedam. Manifestum est autem, talia omnia studines esse maleficu. Sed a testudinibus in cauda unguis quandor unguem in que est, non absim lis gallorum culcaribus. Opinor, quod cauda ha- cum te Sacra sit, seu callo, seu amputata summitate, uelut

beatς s. ex lacertis,duriorem renasci sed corticibus ut calcaria constat . Serpent m autem ungues non dissecui, ratio tamen eadem est: num a cornua talia sunt, solidiora, pinguiora: Miat monocerotis Excoctium nans tale humidis,serpentum autem crudum. Testudines autem comulas,meliores

existimant: plane tales esse uidentur, quὸd immodice mi humidae Pauca sunt ex hoe genere in nostris regionibus

quae edi soleant, praeter has . Nam ranas a paucis annis cietra, edere Itali consueuε runt haec tamen citra horrorem. Tmana fer Apud Indos tamen, Peru uuana lacerti genus eost quod op ens, in aquis edi terra uiuit, di inter arbores, fordum aspediu, sed tamen volu iucundum . praecipue oua . Cum enim apud nos

omne hoc genus inuisum bit, quod succo carcat apud Imdos, ob aeris caliditatem, o humidum fel, stantiam, ut crescunt ita etiam pingues evadunt o ob id esui apti, praeseratim quod in aquis etiam degant. Neap boc serpentumgeηνι est, quod quattuor habeat pedes cir in aquis uersetur: pinaguescit astricto arena uentre, nouo inuento, ut ferunt: nec serpentum Imrurn, cum fricto carnes augeresoleat . Incrementi uero magnitudi- maximi huius generis tum serpentum, alias exempla attvπnisae do ei usinunc duo haec adiecisse stificiat: alterum, cui ut Pea Iitatis mira trus Chi a meminit, cidisse Hispanum serpentem uigiis exempla. tipedes longrum,cuius caput rubens, ocu i uirides ac pro minentes . Sed nullum euidentias exemplwm, quam quod narrat Diodorus Siculus,adi ciens captura modum Et ne

quid historia addam, aut detraham, illum propriis uerbis

384쪽

L I B E R V I l. 3os subiungere libet.Sunt autem haec: Cospecta Ptolemari Se eundi in huiusmodi donis munificentia, Graeci uenatores

communi animo decreuere, aliquem magnum serpentem uiuum in Alexandria ad eum traducere. Cum haec resyaxuis,difficiliis VI et , fortunaeon consilio opitulata est. Serpens erat triginta cubitorum longitudine, iuxta aquar, qui reliquo tempore immobilis , se in circuitum redigent quiqcebat: accedentibus ad aquam potur causa caeteris asnimentibus subitb assurgens, ore. nonnulla capiens, alia circiumnectens cauda depascebatur. Hunc conspirati hoamines, e sim longior esset,hebess natura, laqueis a catenis illum capere ex ictimantes primum fidenter ad eum accesserunt Bestiae appropinquater, Rictis igneis oculis, liugua lambente bimula,1 quammaru asperitate, dum moturetursirepitum ingentem redssente, dentibus insuper eminentibus, oris quos a pectu horrido, immutato colore admodu exaeterriti sunt. Itas timide iniectis ad caudam laqueis, ad eontadium funibus corpus,magitis fi lis conuersa betu prospinquiorem ore eaptum uiuum de iniuit alium fugiente, cauda longe apprehensism,ais ad se tractum oecitatereteri metu percusi, fuga saluti consuluere cnon tame omitte tes belua capiendae curam, spe lucri timoremsuperate. Ete igitur est 2olo potiore,uiribus beluam sunt aggressi. Primilm ualidis, spissis fumibus rete cocauum, gibbi forma,

belluae capax,fecerint. Tum spectitantes ferpentis cubile, ais exitu reditus s notato tempore,ut primum serpens ad consuetum animatam pastum prodiit, me adirus ingenti, bris lapidibus terras obducto, in proximo riallis loco latuin primis ingressum, tum arctrorem interius ueluti cunicatalum cubile uersus in quo rete po*um esse fecere.Reuertenanapastu beluae sagittar 3 unditores , tDm eqxitum marvas

385쪽

3or DE RERUM VARIETATE.grius numerus,ad haec tibicines ad id praeparati, omnesseda se of Sendere: nulli tamen propius adire sunt, aliorum

malo edomi. Hos ille ut conspicatus est, caput alte extulit. Sed tum conietiit procul manu telis, tum equorum constrae tu, tum latrantium canum multitudine, ad haec tubarismconcentu, territus serpes, adsol uum aditum profectus est: quem obseptum ci ἰm reperisset, illi insequendii armorum ecpιorunis strepitu, tubarum insuper clangore, π uenanutium clamoribus, iam feritate depol tu obstup facitum belluam, ad praeparatum ad id aditum adegere: quem ingressa,m rete incidit. Deinceps reluditantem,retes dentibus magnis aeditis sibilis lacerante,compresserunt. Nam a cuniculo cum reti extracta, miat iss aa caudam ictibus percussa, estructis dentibus,exs ea re dolore perculsa fera, mitior est effectu Eo pacto irretitum serpente deferAes Alexandri g,

Regi obtulerunt miranduspectaculum, a uix audientibureredendam. Deducto binde paulatim ad conterendas etiares cibo, feritas eius remissior reddita HS: ita ut ob illius o. mnes mansuetudinem obstupescerent. Ptolemaeus uenato, ribus tributo praemio se Aem dimenso enutriens cibo, ad regiam uenientibus exteris, pro mirando spectaculo o terradebat. Constat autem ex his quae Diodorus recitat, hanc feram sui generis fuisse postea quam mansuefacta fuit.

Braennes. Sed deserpentibus alutis, dum Lutetiae essem, quid uia derim apud Guliinitim musicum referam . Hubebat ille quinque tales, quales nunc describam: qui αἰm omnes diauer is temporibus habiti essent, forma uero eadem penitus; dicabant non fuisse commentitios: neque enim diuersi homines, eadem ad unguem, o maxime diuersis temporibus fingere posbunt . Erant autem bipedes alis exiguis, ut uix

Molare posse crediderim . Caput paruum a serpentum

386쪽

, I B E R v I r. 303 caput si le,color luridui .ptanae nullae,nee pili. Magnis tudo eius qui praecellebat alios , n culi. Praestitisset, ficonsidii fuissent, alas tam grandes addere, ut posse uolare

existimarentur: delator ex India constat: dracones uulgus uocat. Ommes serpentes frigore obsΙupescimi, quomam serpentes pauco fatauine praeditisunt: omnia etiam odorata Mehea quibus h

menter serpentes hebetant,ut allia υ cxpe: quadam ueria betentur dea proprietate, ut arum, monocero is cornu, fumus cemini obstupe- cornu, apud Mexicanos mirum in modum Picuit,her, seant.bae genu aliῖ quaedam descripsimus.

Suru cst in Cumana ut referunt)salamandra, palmi salamad ramagnitudine, gracιulames ut gallina, quarum morsus adae in Cumana modum exitialis est. Seu ex eo genere fit, seu non, qua mapes est. Illud mirum quod refcrunt, a pro certo comperarum est,uidneratos sagittis medicatis, cuius medicamenti forinam alias descripsimus, uel etiam intincta cuspidesii. guine vipera malocae. etiam si praeter spem conualuerint, ex uenere uulnus consolidatum t m d frumi: paulo co pio isi bibant: b se supra modum exerceant, ut incommos di aliquid patiantur, revirescere flagam o dolores ac fes,res excitare,adeb noxia laetatis ueneni uis esῆ. Iuxta Caput Lancti Ar gus imi serpens est,quem casca. Serpens e Mellam uocant Hispani,quas imi in butum serpendo enim cauella. fragorem hunc ficu, quoi Jonent i tmabula: id esse potre si,qub,Duammis duris ac mobilibit; hi armatus, uel ces inde insiticiam uoce ipsa, quam dum graditur, emittit: nrip smum b cap.37.in n-fo, an similessoni sunt, sed proxinniorem hunc existima, ne ubi sitirunt Constar enim, serpetes magnos serpendo dum concutitiunt armatwm corium sirepitu non leueni es'. cere Ese artatem rex o illa talibus monstris accommodata. Si ιicient in

montibus tandes , serpentes sunt trabium magnitudine,

387쪽

3o p DE RERUM UARIETATE, o tamen innoxii: tales erunt, si non uescantur animalibus, Animalia nam rarissime animal laedit,nib uel uexatum, uel cibigra cur noxia. tra,vel ob filiorwm amorem dum uerentur inuadunt, uelut ursa canis. Causam uero incrementi diximusspeciem,eopiam alimenti,cI aerem pinguiorem,m his qua sicca natus sunt. In Samogithia uero serpentes nutriunt lacertis m les,sed nigros ais breues,quadrupedes tamen: pingueπscunt cura accolarum: nec hos plane serpaes esse dixerim,ribi uelut oe lacertos. Serpente, Serpentes sabinam amare adeo proditum est, ut circa qui b. planta plantam,eiusmodi in agro Comen uiperarum multitudotis gaude maxima conuemunt,plures quossuper arborem serpunt. ant. Ego id nondum compertum habeo, sed id plane compertuti numquodque genus animantium certo genere plantarum delectari Cum uero plura mi genera,licet uno nomine co- tineatur, ob id uariare haec ratio uidetur: uelut bufones suluia,Ob umbrae densitatem,uiperae eruca generaliter ferunt

haederam est D eulam Tatas esse serpentibus: uini etiam haustu ais odore pleris delectantur.

Laeerii eon Ddia intra Gangem,iuxta Mirum riuitatem, quam chiliati. nunc uoca t Cananor, lacertorum genus praegrandi capi,

te,duplicis dentium ordine, iuxtas Sagna aquas inueniari ferunt, quod conchis integitur uelut testudines ,sed pluarimis ueluti quammis Phormnes devorat, est spiritus odoremoschi refert. Est enim siccum,ais ideo favum,o conchir tectum, Cy1stercus habens odoratum. Nes magnum uideatur quammarum durarum ac crassarum genere, in rimachas transire: aorma enim sunt. Anguis in Serpentes etiam quandoque m lapidibus inventos conis

lapide. stat, ut etiam is qui Martino quinto Pontifice inuentus sin lapidicina Latij: superuixit l,quanquam nulla respirartionis

388쪽

LIBER U I I. 3ος nis uestigia essent insolido ac ursio lapide. Constat id,

men tales eje naxior, cum natura caeterorum animalium

aduersentu mis dissi,niles. insomodo uerb respiret noceotim libro superius dix u t. Foelix hoc anima cui er oratu a uita, S msrs,eadem loco futura eratas paulio altius

lupis ille des ut fuisset. Generamur autem hi, ex lapidis

substumia hi ii reputrescent qui uermes; Caeterum obsolidiorem substantiam, uiuarioressunt: ais ob id contractu suo lapidem atterunt, i ex illo attrito ais corrupto nutriuntur, geniurs Refert etiam, in ipsis lapidibus ranas, G bufones, cancros , quod magis nitrutri est,sed mortuos,

repertos.

Oderunt ferpentesignem nonsolum quod hebeteto a serpentestos eorum,sed etiam quia natura ignis ueneno aduersaturi quado uer de cum ex mortuis serpentibus nulli uermesgenerentur, mes gene- ueneno eam generationem prohibente: si tamen fulgure ini ret, re quanrerrant,uermes ex eisgenerantur,quo Iam fulguris uisues do non nenu extinxit. Refertint, serpentes odorem leopardi refuges

re,quamobrem expediet illiu ςpellem habere intra cubi alum. Verum o de his infra sequemur. Serpentibus hoc mirum inest, quod linguam habent bi, Serpetibus fidum,ac quo ex capillamenetis constructum: ijdem1 quae fugandis. mis pro unguibus costis pro cruribus adeo recte tapa Serperi tunipo te utunta ut nonnulli eorum ad cubiti magnitudinem lingua bifi- erigantur, procedanes innixi his Miribus. Albertus refert, da. uiperam ascendi se arborem, picae pullos ed Je: superaeanienspica pugnauit cum vipera, sed in coxa capta clama bute ad cuius uocem aduolareit 1is is, quae viperam assi, Historiani due in capite percutiens, interemit, deiecit . Exsitialis es' p erae, M pi- morsus cuius uias serpentis, cum alium geuoracierit,uelut caepugnariae rubetam au corpionem vipera. Elyeserpentem para ti m. M uum,

389쪽

go 6 DE RERUM UARIEΤATE, ui , eubitis Dium magni tufine, quem reliqui omnes suo serpens sa- giant: biistis quos, quem. Dcrum appellent prodidit cer. Aristoteles. Caeterum ae edendo, mandendo deteriores feri quorumcuias animaliis morsus, non Ρrpentum Dalum, haud dubiis cuiquam esse debet. Sic est lingua bi, da, non Dium serpentibus, sed etiam lacertis,uitulo φ mairino convcnat. est, quὸd cum tenuis esset ob maxilla. rwm humilitatem, acutam quodp ese oportuit: ut uero fartilius explicaritur bifida, quo etiam melius inter dentes uti serp entum braretur: nihil earum tenue ualle latum natura fingit,quod capita un moueri oporteat. Capitis os unum est, D coniret Gisgura: o Te con- nec in eo otulorim foramina Dnt: quod ideo factum sine stanti facile laedatur,cum humi serpat.

RATIO FUGANDORUM

REPTILIVM, ΕΤ TALI v M. CAPUT XXX.

-J O R v Μ animabitam taedium graue est a. l deo, ut carere illis apud mulios, pro non exigua falicitate habeatur trifariam era. go repus da terr . Aut bis quae illa horerent, uelut frigus, sulpM aceti sex:ima moderata enim qualitatis talia participat. Aut non repetalunt longius, sed offensem prohibent, ut axungia: no enim cutim ita Daciant, dum in pilissigendis haeri ni Aut occi dum, alia quide implicando, ut re nae alia D focando, ut

oleum:alia ob virtut coe qualitatem,aut Menena,aerugo, aetulia: quad E mul urcet,er occidsit ut si apbi Iria,vuera nix: bimili modo reliqua diuisionis membra inuicem eo turuntur: commune esse omnibus,tit uel ulitinde adueniant, uel

ibi generetur. Ob hoc pluribus in locispediculi,expulices,

quant

390쪽

stam muscae: muscarim enimgeneratio non ita nos cornietatur: ob hoc ig tur inspeculis seu turritis atriis, clxod cariora loca βmt,generari nequeunt. Sed nes illud aliund aduerure, non ferentibus uiribus continusi uolatum gratus eat iam eli ascensus aere descendinit qui is Problematibus ab Aristotele d/dium esἶ. Aer quos qui in turriculis illis unde, quas perflatis fertur,ob frigus illas arce π motustio it Iis latum muscarum impedit: unde fome uento maxime friagido latent muscae, quanto ualidiorm rit. Est mihi atrium turritum in quarta contignatione, ab oriente contedi- , MA Domitianum habitare diceres fiameridie, non ab oriente erectus fulset murus,frigidior auati foret. Me tamen industria pauper regiam habitat:num

oportet friundu locum tenere ac foepit ἰs uerrere. Aliquando a prandio duae, aut tres muscae aduolarunt,puto e cubicusti ordidioribur uicinorum. Ambiat atrium nrialtitudo arabusculorum olentiis, uelut myrti ,roso ex me ἀ ci mali. In uniuersiam infesta omnia quin s modis arcentur Aut prohibendo generationem: hac in locustis ova conter ere soalemuς. Aut assuentum, ut nuper dixi de atrio turrit 'laeis quos conclusisserpentes non admittious: clausis fenestris, quoniam muscae obscuro loco non uolant, ab earum lcaedio simul tuti. QMadam aperte insecta pellunt, ex occidunt,tit duo extrema illa,Yniso prasertim flamma,c mmen nfrigus. Sed omnes fera horrent flammam,ac fugiunt: Inde sapor acris v amarissimus, velut acetum, fel tauri, decoctum cucumis anguini, hellebori albi, colocynthiadae, lupinorum. Queaedam odoris propria quadam ut, ut sulphuris, atramenti, calcantiue, forum, o foliorum Sambuci utriusque, coriandri, comunm, G 'ngularum. Q aedam mu tiplici genere krcommodi illa assciunt , V n ut rutha,

Asiueae ut non adsint. Generitis ratio fugan

SEARCH

MENU NAVIGATION