장음표시 사용
81쪽
quod sequatur, caussa sit. Nulla sunt apud illum eventa non necessaria a nulla est cogitationum libertas sed assensus omnis caussam habet ortam ex caussis aliis infinito quodam ordine procedentibusu sive sit visum externum, sive internum , sive aliut
quippiam in tanta complexione rerum O. bis ignotum . Ex quo neri censet, ut alibi aliter , alia alio tempore velimus pro a. rietate caussarum aliter atque aIiter impeI- lentium quae causis ita nos urgent, libique obnoxios habent , ut nec alio tempore aut loco esse possimus, quam quo sumus; nec aliter velle atque volumus nec aIiter agere atque agimus . Deum quoque
ipsum fato subjicit, hoc est omnibus loci. temporis is motus affectionibus illigat
ratus, supremam illam potestatem nihil es.se aliud , quam communem quamdam rationem variis nominibus expressam pro diis versitate rerum , quibus inest ' quarum natura utitur ad mundi administrationem Uno verbo , fatum definit, quo modo S nec lib. a. at oua si c. 36. Necestatem rerum omnium Miloumque , quam ista Drumpat . Nihil poterat excogitari potentius
ad omnem religionem moralem Philosophiar penitus extirpandam . Quid enim
est, aut cur Deos veneremur, si fato aviam prospera Madversa distribuunt aut cur hona honesta anxii faciamus, si hoc non est in nobis, sed in natura ,in caussarum connexione positums Miror equidem amnus hoc dotarinae non uni aut alteri mini
82쪽
D ACROASIS . mini di sibi ut a perdit , sed Philosophi
cis familiis , atque inter has Stoicis ipsis probari potuisse, qui Deorum cultum inprimis laudabant M absolutam quamdam virtutis atque honestatis speciem praesesere
Quamqucim in istiusmodi haeresi non subre Stoici omnes. Nam Chrysippus ejus sectae princeps, ut paullo ante dixi, vim Meti moderari conatus est ob eam au fam arbiter honorarius a Cicerone nuncupatur inter suos in Epicureos . Eius haec erat sati definitio , quam refert Gelliu I.
6. G 2. Fatum est sempiterna quaedam ct η- dedisabilis series rerum, o catena A ns se me ipsa is implicans per aetereor consequen tiae orianes . ex quibus apta connexa e est
Admittebat igitur ipsi quoque causarum seriem velut catenam quamdam , cujus tamen anuli non essent aequalis virtutis ac fimmitatis. Alias enim caussas ajebat esse natura sua necessarias , quarum eventus ceriato quodam modo se haberent , nec aliter se habere possient; ut cum interjectu terrae Luna obscuratur : alias ancipites ac liberas vocabat , quae quamvis cum agerent, una dumtaxat ratione agerent aliter tamen a gere possent ut cum ego stans disputo qui tamen poteram sedens disputare. Pria res illi, qui caussas omnes unius generis es se volunt, junt voluntatem quoque certis
firmisque legibus parere atque ita parere, ut neque visa praecurrant , quin fiat assensio neque fiat assensio , quin una praecum
83쪽
rant Chrysipeus concedit quidem, visa o. mnia , unde incipit assensio , caussas diei posse , sed externa dumtaxat atque exta. tantes , quae internae ipsus facultati aesti. bertati nullam vim afferant. Explicare co. natur similitudine quadam a cylindro turbine petita Neuter enim movetur, nisi is, qui extrinsecus pulsando exeitet: at id cum accidit , suapte vi in natura circum. agitur . Ut igitur ii ylindrum aut urbi nem pulsat, tribuit ei volvendi prineipium, quod est externum volubilitatem autem quae utrique interna est , minime tribuit rita visum imprimens in animo sui speciem, irincipium quoddam motionis edit ad af entiendam, assensio tamen ipsa in nobis est ' libera voIuntato fit . Neque enim
causa omnes anrecedentes, quae rem quo
quo modo impellunt , statim etiam cogunt; sed illae si lummodo , quae plena a perfectae causis sunt; quibusque positis, quod fit. non potest non fieri Mens hominis objecto vis, non trahitur, ut bruta solent; sed consultat, quaerit, expendit, deliberat in quo uno maxime ejus ex Ilentia posita est inte dum vincit, interdum vincitur modo materiae pondere pressa ceditu modo se suis viribus tollit: est cum aliorum opinionibus iactata se rapi sinita est etiam cum omnes suorum consiliorum rationes ex se una pen. dentes habet. Hinc ratio omnis virtutis ac vitii laudationis vituperationis immiae supplicii Pugnam hanc tam describunt
Poetae, nobisque ejus imaRitiem ob ocustos
84쪽
ponunt tametsi sere genus hoe ad satum inelinat , unde plenior uberior carminis leges existere solet. Sit vobis instar omnium Medeae fluctuatio apud Ovidium Iib. 7. e.
ramorph. U. q. Concipit interea validos Distras ignes rra luessam diu , postquam ratione furorem Vincere non poterat frustra, Medea, reis prina a serio quis Deus obstat, aura mirumque, ,si Me est, in aliquid certe simila huic, quod m
Nam eur jussa patris iamimis ibi inavidentur pS- quoque ura nimis . Cur quem modo denique Didi, Ne pereat, timeo sitietant caussa iam ris meum Virgine eone in pectore flamin
Si potes, infelix. Si possem, sanis essem: Seu trabit invisam nova vis aliudque es M is, aliud suadet ' Video meliora probo
Attamen vicit demum animi vis . seque in libertatem vindicavit. Dixis, mari ocula rectum pietasquepvid queCoisiterant is victa dabat jam erga Cupido.
Quamquam postea viso Iasone , rursus in
85쪽
eensa est maluit, quod prius damna
Qui hujusmodi assensiones necessitate fieri putant , quaerunt is Chrysippo in anobis, quomodo voluntas talibus visis ecim. mota, adhuc sui juris sit, libereque affentiatur Scilicet quia voluntas est, cujus natura non patitur , ut extrinsecus cogatur Ad animorum motus voluntarior inquit Cicero de Fato c. r. non est requisenda exter. 1. motus enim Muntarius eam natu.
m i se ipsi comiser, ut sit in Hira potest re nobisque pareat nec id sine eatissa , estis Antiis rei caussa ipsa natis est. Ita ariebat Democritus, non aliam esse caussam, cur a. tomus deorsum seratur . quam ipsam at mi naturam, quae ita est comparata, ut insto sibi pondere raravitate ad lineam descendat. Libertas haec voluntatis cognita
.explorata nobis est, quia illam virido sensu constantique percipimus; quo sane uis dicio nullum potest si pravius . Siquis e
nim a me erat, num sim , num vivam
num sentiam idque sibi probari velit quid est, quod respondeam nisi rem ita esse quia ita plane percipi, Igitur cum sentio, me libere velle ac nolles, stare ae sedere
tacere ac loqui , revera ita est, sicuti sentio. Facultates reliquae extra nos sunt, ac sensio una est in nobIs unde illud veteris Comici monitum , si pro potes, ut is , fac υHis, ut potes . Aliis rebus iis , Walidi
86쪽
Itaque Plaucius Lateranus ad necem raptus, quod adversus Neronem coniurasset jussiliaque sub ipsam poenam, non sine vita spe, rem totam aperire plenus constantis silem iii iugulum Carnifiei obtulit: cumque u geretur ab Epaphrodito Neronis liberto denique respondit , ut est apud Arrianum de Sem Epitecti lib. I. c. I. Siquid dicere
vellam , dicerem domno tuo . o liberam o
cem libero homine dignam i Poterat Romanus Imperator urbes condera ex- seinderea poterat Reges dare lauserre
paterat orbem terrarum dillo concutere pace componere ' unius hominis voluntati vim sterre non poterat. Dicerem , inquit Lateranus, si vellem nec alii dicerem, nisi ut vellem.
Verum non concedunt Diodore , visa itula, quae voluntatem impellunt, qua hscumque lit impulius, non est necessaria 4 ,
to fiunt in in illa indeclinabili Chrysippi
serie continentur : ac proinde ne illud quidem dant, voluntatem libere moveri , quae ita ab Auctore natum condita est , ut viso moveatur; quemadmodum neque cylindri, neque turbinis motus Itber diei debet , sed partim ab eo pendens . cujus impulsu editur , partim ab eo , qui utrumque volubilem fecit . Ita e arunt, Dialecticum nimis acutum contraria conciliare voluisse sed et multas orationis contortiones eodemum esse delapsum , ut verbo a Stoicis suis disterat, reipsa in eamdem incidat fatorum necessitatem . Nolo hominem deserere
87쪽
fere qui latrasse fati nomen adhibuit, ubi minime opus erat sed tame non peperit ea monstra, ut mihi quidem videtur , quae ipsi assiguntur . Primum enim fati neeelli intem poni iti rebus illis, quae semper uano modo fiunt in quo nemine reprehemditor: deinde illa quoque in fatorum serie collocat, quae fieri ac nota fieri possunt ;non quod haec ipsa per se ancipitis naturaeno sne , sed quia non fieri necesse est cum non fiunt; fieri , cum fiunt Prastost Chrysippo Aristoteles noster, qui in libro
I UmM . 9. n. Ιχ. Us est, inquit portet esse, quando est o quod non Mιet mn esse , quoad non est . Verumtamen
aurum alienum videt , mapotest ejus speciem oculis oblatam repelle. res: ecce vobis prima seu ratio . At poteli ea specie due ac non ducia hoc est appetere' non appetereti afferre manum abstiner ecce vobis fati ratio altera, quia alterutrum p cul dubio faciet. Erat in a Ito natura Socratis, in sugula concavat non haberet; ex quo coniicere se posse mlabat Topyrus Physiognomon, eum Ecbata dum mulierosum esse fuit tamen inci erate ipso , istiusmodi vitia , ad quae naturalibus caussis ferebatur , studio ac discipliana corrigere. At cum correxit, hoc ipsum sat rationem induit, Quia non potu,t, non elle.
88쪽
88 ACROASIS . esse . videtis quam facile sanari Chrysippi
doctrina possit , seu potius Chrysippi se
In eo quoque accusatur a Cicerone, quod conatus sit, humani arbitrii libertatem eum Deorum scientia , de rerum futurarum significatione componere . reposuit . enim Chrysippus naturae fatorum ordini men tem divinam,inc mundum providentiaead ministraret, rebusque humanis consuleret significando etiam interdum ira monendo, quae cuique nocitura, aut profutura insent. Ita autem Tullius disputat ut quod est validissimum ex eo loco sumamus , seis cutii Augustinum ita , inquam , dispinta adversus illum . Si Deus praenotat fuistura. hominibus etiam aliquando significat, hoe ordine evenient, quo ipse eventura esse me scit si hoc ordine evenient, certus est rerum ordo p noscenti Deos si cerutus es ordo rerum, certus est ordo caustarum. quibus res esticiuntur si certus est ordo caussarum, omnia quae fiunt, fato fiunt quod consequitur, nihil est in nostra potestate Id visum est ita firmum Ciceroni, ut non existimarit, voluntatis libertatem stare posse, nisi sublata divinatione, ademta Diis
suis cognitione futurorum. Nam si est, nouit, libera voluntas, non omnia fato fiunt; si noni innia lato fiunt, non est caussarum omnium certus ordo si certus caussarum ordo non est , nec remm certus est ordo praenoscenti Deo si rerum ordo praenoscemis Deo certus non cli, non omnia scis '
89쪽
niunt . ut eventura ipse prenoscitu si non omnia sic eveniunt, non est in Deo cogni.
tio futurorum . Nos hic quoque stamus a Chrysippo. Neque enim , si Deo certus est ordo rerum de caussanam, illud eruitur ut nihil sit in nostrae voluntatis arbitriola Et ipsae quippe nostra voluntates in hozcaustarum ordine sunt quandoquidem ipsae
quoaue agunt atque ita qui omnes rerum
caustas cognoscit, profecto humanas volu tates ignorare non potes , quas nostrorum operum caussas este cognoscit. Nos igitur
inquit Augustinus lib. s. de Civitate Dei
c. 9. non timemur , ne ideo Nolantat non a ciamin , quod voluntate facimus , via id nos
fa ros iste praesemit . Hur praeselemia fassima potest. Aliter si enet, ne verba quidem invenirentur ad id explicandum . Quomodo enim vellemus , quod nollemus aut quomodo nollemus, quod vel Iemus mine apparet, quam frigida sit, atque adeo impia illorum excusatio, qui in divina rerum cognitione asylum quaerentes , sce era sua fatis imputant. Non ideo peceas iam , piruruit Augustinus ibidem eap. o. quia Deus
tum peccaturum rori ideo non ab rasur ipsum peccare, cum mecat, quia ille, cuia
ius praescientia falli non potes , peccaturum esse praeseruis qui si noli omnino non perem , no peccatri eas precare uoluerit , etiam Merais praescivit. Urget Cameades conjunctis eum Cicerone viribus. Deum praescire non posse, nisi sint caussa rerum, qua imiciantur, certa ac necessariae, ex quibus tamquam
90쪽
rinis, quod nondum est, intelligatur. Vudete , quos enores menti objiciat vox adhibita loco non suo. Tollite praeiciendi ver-hum, in plano res est . Cum enim Deus non intelligat per temporum discrimina sed uno intuitu complectatur spatia omnia, meteritum, instans, tuturum, D pille
seire , sed seire dicendus est . Itaque non inesset signis sed sicuti nos, quia videmus ea quae nunt , ex hoc ips quod fiunt, esse cognoscimus ita Deus, qui omnia biptaesentia videt, ex hoc ipso, quod ita videt, perfectissime tenet . nepti sumus, si temporis notiones' vocabula ad aeternitatis rationem traducimus ex angustiis mentis,ost de divinae intelligentiae viri re immensa atque infinita judicamus. Quae cum ita se habeant , si aussam ii Iam primam rerum omnium effectricem mputamus , omnia quae fiunt, fato fiunt quia nihil illi tio prauens ac manifestum, nihil non certum ac firmum est. Hac rati,
ne satale tibi est ex hoe morbo convale. scere fatale mihi ex hoe loco diceres sed si tu medicum adhibeas , sed nisi ego me domi teneam quae ipsa quoque in illa si Prem mento iam sunt is confatalia di. cuntur a Chrysippo . Et ut ad ipsum hujus disputationis caput redeamus, tempus o peram perdunt, qui nos per δε υam ratio. Wm interrogant. Si enim res satalis est modus ejus est confatalis ac proinde alimSutrum, quod rogatur . promi dubio fiet illudque ipsum divinae menti notissimum ae