Nobilitas literata liber unus

31쪽

Ni a Lar stedeundum esset ad eum autorem,a quo digressus es: occulus constitue

ris persequi uestigia. Sed cum tres

sima nobis anni spositi: intra quos V mea uersabitur osultatio accedam ad eos iam 5 primum numero compectar, quae nobis per hoc tempusnteomparanda.Cognoscendusii tui nobis est Cicero totus lingviai latina de Caesaris commentarii, ocFalustius,5 Vergilius. In quo sta dio cum quid superest horarum, inaterponendum ex Plauto,ec erenestio,ec Varrone,et Lucretio csterismaliquid quod ad intelligendum facile,ec ad cognoscendum sitiucundsi. In Grecis umoribus Xenophonis'. tis Cyrus,ec Socratici commentarii, et Herodotus,eta hucydides,ec Demosthenes,et Aristotelis libri de moribus,5 de repub.ec Homerus,alcyHesiodus Et cum his interminio seri potest, seuocandus aliquando

Theocritus est,ec Pindarus,ec Euripides.

32쪽

LITERATA

pides,5 Sophocles: oc si quis est

lius aut philosophorum aut laistoria Corum,aut poetarum,qui placeat In sudijs uero scieti jatc cognitioni S, semper exploratrices dialeeiacae rea gulae sunt applicanda : Geomeutriae, o Cosmographiae, o Astrolorugiae doctiores o magistri, quoad studiorum finis requit, etiam sunt auradiendi. Ex his omnibus materia ad stylum est comportanda: qui quotia , die acuendus est:cuius natura est, ut ociora intermis ione obtundatur: exercitatione uero, ct perpetua quaα si exaratione, ut vomis splendidior, ita hic illustrior ec acutior fiat. Videritis onus, quod uestris constitui imis, Ponere humeris:quod si ad tertii an

visau Calendas Ianuarias deportabitis: consequemur, quod uolumus uiratio uestra oc prudens sit, ct diserta: idemc sit o mentisic lingus sonus: quem ego qua uis harmonia suaui rem puto. Numerose uobis,etior

33쪽

No ILITAS disseno satis distiniste, ne plene nora minaui qui legendi sim at*cognosscendi scriptores Aracppaucis etiamsta disseram de hac ratione, antequam de obseruando et imitando,et stylo, meam uobis declarem sententiam1 ut etiam,quibus singuli temporibus legendi sint,cognoscatis: oc intelligaeis, qua uia ingrediendum sit: ut ovmnes eos,quo p posui,intra id tema Pus,quod costitui,legedo intelligerure pos itis. Primum igit uetus illud. et nobile prsceptu tenendu est,quod minime facimus in temporis quam maximam rationem habeamus iceius nobis ratio constet nos meti ipsi nobis semper constemus relaactionis,et auscultationis, diligetis Perpetuitate.Quod si tenebitur, tria maximopere fugienda sunt uitia: taprimum intemperatia in edendo, re thibendo tum in familiaritatibus ina 'tem pestiua cogressio, ecdelectus de

sidiosorum:postremo viam 3 Quae

34쪽

LITERATA. is Quae tantum mali adsert: ut etiam industrios, oc solertes, ad ignauiam praua quasi oberrandi consuetura dine soleat deducere. Praecipiunt ea cum tiam id, qui de agricultura scripsearunt,qui ambulatorem uillicum eno- - se uetant: cum tamen oculus ut domini ita oc diuitis uillici equum pasiscat: oc obambulatio circum operas Plurimum excitet laborates tamen

quia imprudentes fallit ista saepe

consuetudo diligenter etiam atoliam cauendu esti ne suauitas deamo hulationum tempus negligat usu dii solicitudinem fallat: naturas honas emolliato re aec proposita fallaci cosuetudine exanimis studiosor hominu cogitationibus. exire ludat Neiu enim me nome peripateticora de mea depellit sentetia:ne mea me mouet cosuetudo. sum enim. -- natura ambulator sed illi in disputatando ambulatores erat:nos de lege

dopcipimus, cplus ego cosecutus

35쪽

NOBILITAS

essem: plura etiam effecissem: si plus ad sessionem essem assuefactus. Spasicia ergo oc ambulationes in legendo

uitupero: asia cnim sanitatis ocrelain xationis sunt tempora at in meditam do,aut comentando aut colloqueri' do concedo, si sint moderatae ut faecto modico interuallo, o interpositato temporis breui pacto reditus ad lectionem fiat. Quanqua in hiblioatheca ct inter libros inquirendo uersari ec ad pulpita astare non improus h I. status enim erectus coducit non in illis hominum corporibus ob uais' 'Fletudinem. 5cm conferendis autori has, S comparandis multis locis, transeudum adduiersa loca est: sed i tamen ut in cibo ct potu, ec in conagressibus familiarium modum res quirimus: sic etiam hic faciendum arhitramur ut consideretur quid sit 'necessia tu, Z quid mediocre quoαrum alterum cesetur utilitatis, alteruuoluptatis regula.qusco uero in

tegendo

36쪽

LITERATA. legendo utiliter interueniunt no reli Fcimus. His igitur tribus uitiis expliae

catis: quid deinceps constituendumst videamus. ct fortat e proximum est:utio sideretur , possint ne omnes

quos nominaul aut Orcs, ella his trishus uitatis, per hoc triennaum amorabis absolui: o quibus id fieri possit A ο --,

temporibus. diltinguenda enim tem pora sunt: ut etiam actiones Omnes inon solum opere: sed etiam temporaris spatio homines mei iuntur. Ergo α. a religione principium sumatur cuti iprimamrac postremam diei horam tribuimus.nem dubiu est,quin multa triennio possint his duabus horis 8c intelligi,oc memoriter teneri quae ad religionis doctrinam, et ad uitam Christianam conferant praesertim

cum multa sibi stylus usurpabit ex sacris scriptoribus ut ex latinis bonis meliora faciat: ct Graeca uel ita interpretetur,ut latinus sermo purus perom ineat:uci ita tracter,ut expoliat utiq

37쪽

N O BILIT A saliquid preesari appareat,unde autei sumptum sit non animaduersam tura aut si appareat aliquid, existat

quasi speciosius, magis peruditum. hsc inquam tria tempora et legendi, rescribendi magnam, & uariam mediocribus ingeniis religionis oc do,ctrinae materiam poterut suppeditararessi diligentiam perpetuo coparent subsidio. Reliquas horas minantemeridiem Ciceronis libris o stylo tribuo quos nullum dubium est trienni omnes legi, dc intelligi posse. f. πη---- quod si cocedatur : etiam uerum est: horis pomeridianis in reliquis scri

ptoribus,tum Graec tum latinae lina

guae tantundem posse cognosci:prster eos libros, quia anagnoste, de quo prscepimus ,recitabunt. Iam obrem hoc triennium relinonis cladi hit magnam cognitionem:& in αcerone philosephiae non minimam partem:exempla multa, multas p sui

teporis historias quae in epistolis oc

38쪽

LITERAT Morationibus condiscuntur praeter omne genus sententiaru cdsiliorum, Deiorum,dietorum .at 'sc omnia labore antemeridiano ne magno, nec ingrato:si ratio ec modus adhia, Mat. meridiana uero studia mulata dabunt ex Aristotele, Platone, Demosthene,Xenophote, Herodoto,Thucydide,Homero Hesiodo, Euripide,Sophocle, Pindaro si eliis quisc,oratoribus o poetis Graecis: ite ex latinis,ut Caesare,Salustio, Caton vergilio Lucretio,Cai ullo Horatio:etiasi reliqui adiugi no possint: quantuan ex his doctrinae,et uarietatis coparari possiit, facile perspicitis. Sed tamen nullu ueto scriptore prs tetiriaex quo no aliquid deguset: eccuius pars nonaliqua percurratur et aliqua diligenter obseruetur.uerti ita ut teporis cura geratur et haheat aerio triennii et finis que constituimus studioru Atm hac de causa nec oes scriptores nominaui ne oes hos in

39쪽

NOBILITAS gere iubeo nec ueto eos quos non nominaui nycognoscere. Poetaue Τα. - re Romanus est Plautus natura o poeta copiosus et cocinnus Ovidi, si , . Us et Plinius uter*perutilis et histo Rus gradis Liuius S uerus explica tor Tacitus.et qui de agri cultura scripserut o de architectura: oc de re militari quis neget eos homini literato, ec docto, non esse complectendos sed mea praeceptio triennη est: θ acra commodata est ad uestram aetatem, e genus,et uires. uobis enim scribo: in quo ego qualem nobilem erudiri uelim ad Caesarum , Regum consilia,ec ad rerum publicarum curati θnes,considero ne tamen mihi ulla est dubium: si quae partim intelligerare oportet, partim tenere memoria consequemini: ex sacris autoribus,et ex Cicerone toto: oc ex orationibus

Demosthenis melioribus: θ ex Aristotelis, at Platonis libris de Rep. et de legibus et ex illis quos paulo

ante

40쪽

LITERATA Mante:ndicaui paucis: in quibus etiaaliqua praeteriri patiar itempus id flagitet:& tamen si solum lisc inqua

curae ratione assequemin::non dubito, quin grati futuri sitis, omni erudito coetui omni literatocongressioeni omni prudenti consilio: non misnusquam in sermonibus tribus de oratore Cotta, o Sulpitius, Scevols, Cras ,8 Antonio gratie iucundi fuerunt auditores ecquam fuit acceptus Ciceroni in disputatione de finibus bonorum adolescens Triari us Sed iam tempus est,ut ad ratione legendi discribendi accedam: quae pars est praecipua huius instituti. Hiam iam fere omnes sciunt, Mi sint

tegendi praecipue: Z qus legenda uaniculo utiliter quomodo uero le- ----- gendum sit primum id scire paucoarum est : deinde uariu est quot enim inquit ille capita tot sensus. ego uero mea uobis sententia meo arbitratu,

meo More expona: nihil propria