Clementis Alexandrini Omnia quae quidem extant opera, nunc primum è tenebris eruta Latinitateque donata, Gentiano Herueto interprete

발행: 1551년

분량: 502페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

421쪽

s T ROMA T. LIB. VII. γυ

a nee si totum eorpus tradant. Charitatem enim non habent,ut ait Apostolus, quae generatur per cognitionen . Quaecun ille ergo fit actio a sciente, ea est recta actio. Quaecunque autem ab insciente, mala est,etiamsi maxime instet do urgeat,quonianon fit fortis ex consideratione,neque dirigit actionem ad aliquid utile ex iis quae conuertunt ad virtutem& procedunt a virtute. Eadem autem ratio est etiam in aliis virtutibus. mare etiam iis conuenienter in Dei cultu& religione . Non ergo

in sanctitate ibium talis est nobis is qui est cognitione praeditus. Religioni autem ac Dei cultui qui fit ex scientia, t etiam consequentia praecepta de alia eius vitae institutione.Vitam enim eius qui est cognitione praeditus nunc est nobis proposi, tum describere,non autem adducere dosmatum contemplationem, quam conia nienti tempore postea exponemus, simul etiam semiantes consequentiam. De uniuersis ergo vere & masnisia disieruit,ut qui diuinam coceperit doctrinam. Cum ergo initium duxisset a creaturae admiratione, quia possit accipi cognitio domo argumentum asserens, sit alacer & promptus Domini discipulus. Cum primum autem audiuisset Deum ct prouidentiam,credidit ex iis quae est admiratus. Hinc impulsus,omnibus modis dat operam distiplinae omnia illa faciens, per quae poterit accipere cognitionem eorum quae desiderat. Desiderium autem per profectum dei,consistit contemperatum simul cum inquisitione. Id autem est fieri dignum tali & tanta contemplatione.Sic Dei gustabit voluntatem is qui est praeditus cogni-o tione.Non aures enim praebet,sed animum,rebus quae significantur ab iis quae dicuntur.Cum ergo essentias & res ipsas acceperit per Uerba,merito animam quo' deducit ad ea quae oportet, illud,Non morenaberis,Non occide , proprie accipies, ut dicti im est ei qui est praeditus cognitione,non ut existimatum est an aliis. Acc

dit ergo se exercens contemplatione quae effecit scientiam, ut certamen ineat cum

iis quae magis uniuerse&magnificentius dicta sunt, recte stiens quod qui docet

liominem scientiam,vt ait Propheta,est Dominus,peros hominis Dominus Op rans.Ea ratione carnem quoque accepit. Meritδ ergo nunquam iucundum Ir fert utili,nec si casti aliquo eum praeuentum meretricie vim asserens prouocet immo-ia mulier,quoniam nec Ioseph quidem ab instituto abducere potuit uxor Domini. . Ei autem se exuit per vim teneti tunicam,ut qui a peccato quidem silerit nudatus, honestatis autem dc temperantiae ornamentum induerit. Nam etsi oculi Domini, Aegyptii,inquam, Iosepia non videbant: at omnipotentis quidem certe inspiciebant. Nam nos vocem quidem audimus,& eorpora contemplamur: Deus aut rem examinata qua sertur vocem edere dc aspicere .His consequenteris vel morbus vel easus aliquis eum inuaserit qui est praeditus eognitione, atque adeo mors quae est Omnium terribilissima, manet animo interritus, stiens quaecunque sunt huiusmodi,esse naturae necessitatem: sed sic quoque Dei virtute ea effici medicamentum salutis,ut quae per distiplinam eos beneficio afficiant qui sunt incompositiores,& a sancta pro meritis vere dispertiantur prouidelia.Vtens autem rebus crea, tis,quando dicet & quantum dicet Verbum, ei qui creauit asendo gratias,usiis eariam fit Dominus.Nunquam acceptae est memor iniuriae,nulli indignatur aut in esiacerbe inuehitur,etiam si sit odio digniis propter ea quae facit.Colit enim creatorem,diligit autem viis secium, eius miserens,& pro eo orans propter eius ignoratiam. In corpus quoque suum per cons asionem ali citur, cui quidem natura patibili est alligatus,sed non in ipsum primam suscipit at sectionem. In inuoluntariis quidem certe casibus, a doloribus seipstim deducens ad ea quae sunt eius propria, non abducitur ab iis qui sunt eius aliena,iis autem cedit & te accomodat quae sunt

eius selum necessaria, quatenus illaesa conseruatur anima.Non enim opinione aut

existimatione solum vult videri esse fidelis,sed cognitione & veritate, hoc ' fir-ν mo&stabili facto,&seimone essicaci. Non solum ergo laudat bona&honesta, scit ipse etiam cogitur esse bonus & honestus, a bono & fideli seruo transens ad amicum per charitatem propter persectionem habitus quam ex vera disti plina&multa exercitatione acquisiit.Vt qui ergo magna vi contendat ut perueniat ad sum

422쪽

αueo CLEMENT: ALEXANDR.

inum cognitionis,moribtis ornatus,habitu compositus,habens omnia illa como- Ada eius qui est vere cognitione praeditus,pulcbras respiciens imagines, multos quiadem qui recte & ex virtute seant gesserunt, Patriarchas, plurimos autem Prophetas,di innumerabiles Angelos,& postremo Dominum qui nos docuit di ostedit fieri poste ut fiammam illam vitam assequamur, propterea omnia mundi bona quq .iunt in promptu & ad manum non dita Fit, ne humi remaneat, scd ea quae sperantur,vel potius quae iam fiant cognita,sperantur autem esse comprehendenda. Hac ergo ratione labores & tormenta & asdictiones sustinet, non ut qui sunt sortes

apud Philosophos,propter irem quod prεsentes quidem sint cessaturi dolores,sint

putem rursus iucundorum suturi participes, sed cognitio ei persuasionem in generauit firmissimam futurorum spei recipiendae. Quocirca non solum quae hic sitiit a

supplicia,led etiam iucunda contemnit omnia. Aiunt certe beatum Petrum, cum

. vidis let uxorem suam duci ad mortem,laetatum quidem esse propter vocationem, ct quod domum reuerteretur,valde autem exhortado&con lando, proprio non ine eam compellantem dixi se,beus tu memento Domini. Tale erat beatoru ma trimoni uin,dcvsque ad amicissima persecta assectio.Ea ratione Apostolus quoq. qui uxorem ducit,tanquam qui non ducat, inquit,volens matrimonium minime noueri assectione,& nequaquam diuelli acharitate in Dominum, quam tenere ad Dominum nere rinanti uxori suasit qui vere erat vir. An non est ergo eis manifesta fides spei post mortem, qui etiam in ipse tempore tormentorum Deo agunt e Gratias.Ι irmam enim & constantem, ut opinor, ridem possidebant, quam fideles quoque consequebantur operationes.Est ergo in quovis easiuisitis ac valida aninia eius qui est cognitione praeditus, quae veluti corpus Athletae, & optima est habitudine,& maximas habet vires.Est enim optimi quidem consili in iis quae ad homines pertinent,quid si iusto faciendum sententiam exponens,nempe quae superne a Deo procedunt yrincipia,& ad Dei assimilationem,uoluptatum & molesti

xum corporis acquirit moderationem.Audacter autem insergit aduersiis metiri,in Deo habens s luciam. Re vera ergo terrestris diuinae virtutis imato est anima cognitione praedita,Persedia virtute exornata ex his omnibus smul,natura, exercitatione,& quae simul creuit ratione. Haec pulchritudo animae fit templum sancti Spi oritus, quandoas ectionem Euangclio consentientem per totam vitam habuerit.

Qui est eiusmodi,insere it aduersus omnem metum, Omne periculu, & quicquid si formidabile, non solii ni mortem, sed etiam paui ertatem & morbum,& ignominiam,ila quaecunque sunt huius seneris, ut qui & a voluptate vinci nequeat, &rationis expertibus cominetur cupiditatibus. Bene enim nouit quq snt astenda,&quae non, ut qui strenue nouerit quaenam sint re vera grauia ac pertimescenda,&quae non. Vnde scienter ea sustinet quae oportet,&quae decere ei dictat ratio, stieter distinguens ea de quibus habeda est s ducia,hoc est, ea quq int bona ab iis quae

videntur,& terribilia ab iis quae apparent, utpote morte, morbo, dc paupertate, quae quidem topinioni Votius quam veritatis. Hic est qui est re vera vir bo- , nus,qui per habitum vel assectione animae virtute praeditae rumotus ab animi pe turi attonibu uniuersam vitam superauit assectionibus obnoxiam. Huius omnia a seipso dependent ad finem acquirendum.Nam quae fortunae dici intur incommoda,ea viro bono non sent sormidabilia,quoniam non simi mala. QEae autem vere sunt grauia, ea sunt a Christiano aliena qui est praeditus cognitione,utpote quae ex diametro pugnant cum bonis, quoniam ea sunt mala,nec fieri potest ut eidem eodem tempore simul in sint contraria. Qui citra ullam ergo reprehensionem agit Metum vitae,quem ei Deus aetendum praebuerit, quae simi agenda & quae su stinenda cognoscic.Nunquid emo spropter eorum quae sunt grauia aut non grauia ignorationem,consiliit pulilli &abiem animi vitium solus is qui est praeditus cogni- , tione audenti fidentique est animo,ut qui norit bona quae sunt,& sutura sent.Culiis autem, ut dixi,vni sciens ea quae non sint re vera grauia ut qui stiat salum vitium esse inimicum de exitium aliarens iis qui prosciunt ad cognitionem . armis

Domini

423쪽

ST ROMA T. LIB. VIL xu

a Dom ni munitus,aduersus id bellum gerit.Non enim siquid constat propter imprudentiam' diaboli operationem,uel potius cooperationem, hoc protinus fuerit imprudentia aut Diabolus,quoniam nulla operatio est prudentia. Prudentia enim est habitus.Nulla autem operatio est habitus.Non ergo neque quae proptςr ignorationem cosistit actio, iam est ignoratio.Sed vitium quidem est propter ignorationem,non tamen ignoratio. Neque enim animi motus,neque peccata,sunt viti etsi procedant avitio. Nullus ergo citra rationem sortis, est cognitione praeditus,nam pueros quoque sic dixerit aliquis fortes,qui quae sunt formidabilia sustinent,pr ter eorum quae sunt grauia ignorationem:ignem quidem certe sic tan- , sunt,& feras quae in hastas incurrunt,cum sint sortes citra rationem, vocaverint ratione praeditas.Fortas te autem hi quoque sortes dicent praestigiatores se in gladios rotames, qui ex quadam experientia propter vilem mercedem malam artem exercent.Qu i est autem re vera fortis, cum propter multorum inuidiam& arinulationem,manifestum videat periculum, quod accedit confidenter accipit, hac ratione separatus ab aliis qui dicuntur Martyres,quia alii quidem sibipsis prεbeant oceasionem,&ie nescio quomodo in ipsi pericula iniiciant, bonis enim verbis uti par est. ii vero se ex recta ratione componetes einde eum Deus vocaverit prompto & alacri animo se tradentes,& confirmant vocationem ex eo quod nillil temere&praecipitanter de se constituerint,& virum praebent examinandum in ea quae . est ex veritate rationali fortitudine.Neque emo merii maiorum minora tolerant Vt reliqui, neque timentes ne vituperentur ab iis qui sint eius lem loci & sententis,in consessione persistunt vocationis,sed propter suam in Deum cliaritatem labentes parent vocationi,nullum alium sibi scopum proponentes, nisi ut Deo placeant, non autem propter praemia laborum. Nam alii quidem propter gloriae cupiditatem: alii verὁ quia vitent aliud grauius sepplicium:alii vero propter quaslam

laetitias & voluptates post mortem situras patiuntur:pueri in fiae,buati quidem, sed qui nondum sunt viri in ea quae est ema Deum charitate, ut is qui est cogniti

ne pix litus.Sunt enim,sint quomodo in gymnicis certaminibus,ita etiam in ecclesia coronae virorum &puerorum. Charitas autem ipsa propter se est eligenda &. expetenda, non propter aliquid aliud Ei ergo qui est cognitione praeditus, una cucognitione augetur persectio fortitudinis,ex vitae exercitatione, quae semper est meditata vincere motus animi. Metu ergo & sormidine vacuum, in Domino confidentem, diit suum Athletam, inuncens & exercens charitas:quomodo ei tribuit iustitia ut per totam vitam verum csicat. Est enim iustitiae compendium diueere.Erit vestrum, Nε nq,& non non. Eadem ratio est etiam in temperantia.NH. enim propter honoris cupiditate, tuomodo A thlet yrri, ter coronas & gloriam, neque iussiis propter pecuniae cupiditatem,ut nonnulli, prae se ferunt esse temperates ac moderati,graui motu ac perturbatione animi bonum persequentes. anz-que qui propter rusticitatem est continens,&non gustat voluptates, est ullus ve- , re temperans. Certe cum voluptates instauerint qui in faciendo opere vitam t runt,continentiae inflexam duritiem infringunt ad voluptates. Tales autem suntii quoque qui lege & metu prohibentur. Nam si acceperint occasione furtim legem transgrediuntur,ea quae sunt honesta fugientes. Quae est autem Propter seipsam expetenda temperantia,ut quae per cognitionem persciatur de inmper m neat, virum efficit Dominum,&qui tua auctoritate imperet, ut sit.temperans is qui est cognitione praeditus,& nec assiciatur a voluptatibus, nec liquetur dolo mbus,ut aiunt adamantem igne minime liquescere. Horum ergo eausa est sanctissuma& totius scientiae praecipita charitas.Pereultum enim eius qui est optimus di excellenti stimus,qui ex uno cbaracterem accipit, amicum simul & stium efficit in ν qui est praeditus cognitione, persectum revera virum, ut qui ereuerit in mensura aetatis. Quinetiam quq est circa eandem rem concordia ac consensio, est assensio. inod autem idem est, unum est. Amicitia autem perscitur per similitudinem c

munitatis quae sita est in uno. est ergo cognitione praeditus, cum diligat eum

424쪽

qui verὸ est unus Deus,&sit vir vere persectus & Dei amicus in filii tota coopta- atus haec enim sunt nomina nobilitatis & cognitionis & peiset onis, per Dei contemplationem, quam summum profectum cognoscens capit anima, munda planeel secta,& Dei inquit,ad iaciem Deum omnipotentem aeterne videre dignata, tota enim effecta spiritalis,cum ad id quod est cognatum procesierit in ecclesia spiritali,manet ad Dei requiem,atque haec quidem ita sint.) Cum autem ira se habeatis qui est cognitione praeditus, ct quod ad corpus attinet, & quod ad animam,&quod ad propinqitos,seu fuerit seruus,seuliostis lege factus, seu qualiscunque, inuenitur aequalis a similis.Non enim conuenienter legi diuin despicit fratrem eodem patre&eadem matre natum Eum certe quiasiligitur alleuat , cons blationi- . bus adhortationiblis, iis quς sunt ad vitam necessaria succurrens: dans omnibus aegentibus si d non similiter,sed iuste&promeritis: quinetiam ei qui persequiturre odio habet si eo indigeat, parum curans eos qui dicunt propter metum ei aedicie,si non hoc cerit propter metunt,sed ut ei opem ferret. mi enim ut inimicis subueniant non parcunt pecuniae,& odio habent improbos, quemadmodum non fuerit in suos maior eorum charitas Qx i talis est, ex hoc progreditur ad persectὸ sciendum,&cuinam maxime,& quantum,&quando,&quomodo sit daturus. Quis autem eius viri iure suerit inimicus,qui nullam inimicitiarum causam praebet omnino. Nunquid autem sicut de Deo clicimus Deum nulli aduersari,nec esse alicuius inimicum, est enim creator omnium,&nihil est ex iis quq constiterunt . quod nolit. Dicimus autem ei esse inimicos eos qui non parent,&ex eius priceptis non ambulant,ut qui in eius testamentum gerant inimicitias:eodem modo inuenerimus etiam in eo qui est priditus cognitione. Ipse enim nulli unquam ullo modo fuerit inimicus:eius autem inimici intelligi potuerint qui in viam ei contrariam conuertuntur. Et alioqui is qui est in nobis distribuendi habitus, dicitur iustiti atquinetiam habitus discernendi pro meritis aut magis aut minus, in quibus id oportet fieri ex scientia, est specics lianimae iustitiae. Ac sunt quidem quaeiuam quae vulgi more recte geruntur ab aliquibus, ut continen tia a voluptatibus. modo enim intersen tes,& ex eo quod non possit consequi quoci videt aliquis, de ex eo quod timeat homines:sunt autem etiam qui propter maiores voluptates ata octinent ab iis quae sunt iucuda in praesentia,ita etiam in fide, aut propter promissio farem,aut propter Dei metum se nonnulli continent. Sed est quidem sundamεtum

cognitionis talis continentia,& quaedam deductio ad id quod est melius,& ad id quod est persectum in citatio.Initium enim sapientiae,inquit,est timor Domini.

est autem persectus, pr pter charitatem omnia iuI se re,omnia sustinet, non vi homini placens,led Deo. Manquam eum quoque laus sequitiar per consequentiam,non ad suam utilitatem,sed ad imitationem & vllim eorum qui laudant. Dicitur autem in alio quoque signiscato continens,non solum is qui comprimit animi perturbatione, sed etiam is qui bona continuit, ct is iter ae stabiliter acquisiit scientiae magnitudinem,ex qua producit eas quae ex virtute sunt operationes. , Eafacit ut siquis casus euenerit,a proprio habitu nunquam excedat is qui est praeditus cognitione. Est enim selida& immutabilis boni quae scientiam constituit miles sio,vi quae sit scientia diuinarum rerum & humanarum.Cognitio emo nunquam sit ignoratio,neque bonum mutatur in malum. Quocirca comedit,&bibit, &vxorem ducit,non principaliter,sed necessiario. Uxorem autem ducere,&co, si verbum dixerit, & ut conuenit. mi enim fuerit persectus, exempla habet

Apostolos, ct re vera vir ostenditur, non in eo quod vitam elegerit monasticam: sed ille viros vincit,qui in matrimonio,& liberorum procreatione,& domus cura ac prouidentia, citra voluptatem & dolorem se exercet, & cum domus curatione

est indiuulsus a Dei charitate,& insiti sit aduersus omnem tentationem quae asser , tur per filios,vxorem,& simulos,& possessiones. Ei autem qui domum non habet magna ex parte euenit ut non tentetur.Qui ergo sibi sblummodo curam gerit,

vincitur ab eo qui cum sit inferior quidem in iis quae pertinent ad tuam salutem,superior

425쪽

sT ROMA T. LIB. VII.

A perior autem in iis quae ad vitae spectant dispensatione,ex am re vera conseruat imaginem, veritatis prouidentia. Sed nobis quide quam neri potest maxime prius varie exercenda est anima, ut ad suscipiendam cognitionem sit operatu facilis . N5videtis quemadmodum mollitur cera & purgatur P t accedentem accipiat chaiaracteremi Iam vero ut mors est animae separatio a corpore: ita cogniti o est veluti mors rationalis, abducens & separans animam a motivus & perturbationibus, &deducens ad vitam benescentiae & bonarum operationum,ut tunc Deo dicat libere,vivo sicut vis. Nam cuius est institutum ut placeat hominibus,is Deo placere non potest,quoniam non quae conserunt sed laae delectant multi eligunt. Qui aua tem Deo placet, bonis hominibus per consequentiam sit gratus S acceptus .Quomodo ergo cibus Motus & venus ei amplius fuerit delectabilis, cum etiam sermonem qui aliquam assert voluptatem,motumque cogitationis & operatione iucundam habeat sui pectam Nemo enim totest duobus Dominis seruire, Deo&Mammonae.Non pecuniam dicens sic nude dieit: sed suppeditationem quae sta pecunia

invarias voluptates.R.e Vera non potest fieri ut qui Deum cognouit m nifice &vere,eis quae aduersantur si ruiat voluptatibus. Est ergo unus quidem solus ab

inni cupiditate alienus ab initio, benignus & clemens Dominus, qui propter nos quoque est homo.Quicunque autem student assimilari characteti qui ab ipse datus eri,ut fiant expertus cupiditatis magna vi contendunt ex exercitatione. Quie enim c5cupiuit,& seipsum continuit,ut vidua quae est rursus virgo per temperantiam,is eam cognitionis mercede seruatori &magistro reddidit,quam ipse petiit, nempe abstinentiam a malis,& bonarum actionum operationem, per quas accedit salus.Quomodo ergo qui artes didicerunt, per ea quae docti sunt,alimenta acquirant ita is qui est cognitione praeditus, per ea quae sci vitam acquirens, si saluus

Qui enim noluerit perturbationem animae excindere,seipsum occidit.Sed,ut videtur,alimenti quidem desectus est ignoratio animae,nutrimentum veris,cognitio. Hae autem s in t cognoscentes animae, luas assimilauit Euangelium virginisus sanctificatis quae Dominum expectant. Nam virgines quidem stant ut quae a malis aiastinuerint,expectant autem Dominum propter charitatem:& suum lumen acceno dunt ad rerum contemplationem, prudentes virgines,dicentes O Domine, iam tandem desideramus te recipe re .Consequent er iis quae tu mandasti viximus,nihil praetermittentes eorum quae praecepisti.Quamobrem promissa quoque petimus Precamur autem quae sun t utilia,Vtpote 'uod non conueniat a te petere que si intpulcherrima,& accipiemus omnia ad utilitatem, etiamsi videantur esse mala quae accedunt exercitia, lus quidem nobis tua praebet oeconomia, ad stabilitatem exe

cendam &constantiam. Atque qui est quidem costatione praeditus, propter insignem sanctitatem,est paratior si petat non assequi, quam si non hetat assequi . Precatio quidem est ei uniuersa vita,&cum Deo conuersatio . Quod si sit mundus a. peccatis, omnino quod vult assequetur. Iusto enim dicit Deus. Pete& dabo tibi: cogita & faciam. Si sunt ergo utilia, accipiet protinus, inutilia autem nunquam

petet:& ideo no accipiet.Sic erit id quod vult. od si quis dicat nobis quoidam

etiam peccatores impetrare petitiones:hoc quidem raro fit propter iustam Dei boilitatem. Datur autem iis etiam qui pollunt aliis benefacere.Unde non si donatio propter eum qui petiit,sed ceconomia praeuidens eum qui per ipsum est saluus futurus,rursus iustam facit donationem.Iis autem qui sent digni, ea etiam quae vere sunt bona dantur etia non petentibus. QEando ergo non neccssitate vel metu vesspe suerit iustus aliquis, sed ex libero animi instituto,haec dicitur via regia,quam ingreditur regale genus.Sunt autem lubricq & projpites aliae ab ea declinationes. Si quis ergo metum & honore abstulerit,nescio an adliue sistimierint afflictiones

ν praeclari qui libere loquuntur Philosephi. Cupiditates ergo & alia heccata dicta

sunt tribuli&valli.Operatur emo is qui est preditus cognitione,in vinea Domini,plantans, putans,irrigans, Vere diurnus agricola eorum sui sunt plantati in fide. Et qui malum quidem non secerunt, aequum censendut otia mercedem accipiant.

426쪽

CLEMENTO ALEXANDR.

Qui autem bona secit ex nudo ac puro animi instituto,exigit mercedem ut bonus Aoperarius. Duplam corte is accepistet,&propter ea quq non secit,& propter eaci bene secit. Hic qui est cognoscendi potestate prseitus,a nemine tentatur, nisi

Deus permiserit,idque propter eorum quicum eo versantur utilitatem. Co firmat

certe ad fidem per virilem adhortans tolerantiam. Et profecto propterea beati Apostoli,ad confirmandas& stabiliendas ecclesas, ad experientiam & testimonii; ducti sunt perfectionis. Cum ergo habeat is qui est cognitione prsditus, vocem in auribus res nantem quq dicit. Quem ego pei cussero,tu eius miserere, petit ut ii etiam qui odio haben ducantur poenitentia. Nam quod de malescis in stadiis si imitur supplicium, est etiam puerorum non contemplari.Non potest enim seri ut

ab iisdem unquam doceatur vel delectetur is qui est pr ditus cognitione,qui ex li abero animi instituto ut bonus esset&honestus se exercuit .Et ideo qui voluptatibus minime est liqitefactus,nec in laeccata unquam incidit alienorum malorii exemplis non castigatur.Multum autem abest ut terrenis voluptatibus & spectaculis delectetur, qui naudanas,&ssiit diuin contempsit promtissiones. Non omnis ergo qui dicit, I omine,Domine,ingredietur in regnum Dei, sed qui ficit voluntatem Dei.Is autem fuerit qui est cognitione praeditus operarius,qui mundanas quidem vincit cupiditates icet si adhuc in carne. De iis autem quae cognouit futuris, &quae adhuc sub visum non cadunt, tam certam habet persuasionem, ut ea magis adesse nutet quam quae sunt praesentia.Hic est aptus & opportunus operarius , qui iis quissem quae nouit laetatur,qubd autem in huius vitae necessitatibus volutetur, ani amo contrahitur,nondum dignatus enicace eorum quae nouit participatione. Hac ratione hac vita utitur tanquam aliena, quantum requirit necessitas. Nouit ipse ieiunii quoque enismata horum dierum, quarti,inquam,& sexti.Dicitur autem ille quidem Mercurii,hic vero Veneris . Ecce enim ieiunat in vita & ab avaritia & a libidine, ex quibus omnia oriuntur vitia.Fornicationis enim iam tres sit premas ex

Apostoli sententia posuimus disterentias,libidinem,auaritiam, idololatriam, Ieiunat ergo etiam ex lege a malis actionibus,& ex Euangelii perfectione a malis c gitationibus. Et exhibentur etiam ten lationes,non ad expiationem, sed ad propinquorum,ut diximus,utilitatem, si laborum dc dolorum periculo ficto, eos cotempserit& amandarit.Eadem est etiam ratio de voluptate, est enim res maxima,cum o quis eam expertus fuerit,deinde abstinuisse.Quid enim magnum, si quis se contineat ab iis quae non nouit Is cum executus sit praeceptum quod est ex Euangelio, facit illum diem Dominicum,quando malam abiecerit cogitationem,& acceperit eam quae est ex cognitione, eam quae est in ipso, Domini glorificans resurreeti nem.Quinetiam cum theorematis quod est ex scientia acceperit comprehensione, se Dominum videre existimat, visium suum deducens ad ea quae cadunt sub aspectum,etsi videatur videre ea quae non vult videre, castigans videndi facultatem, cum senserit se voluptate aisci ex applicatione visus. Nam hoc solum vult videre& audire quod ad se pertinet. Iam vero fratrum animas cosiderans, carnis quoque i pulchritudinem ipsa adspicit anima,quae solum id quod est honestum cosueuit in- . tueri absque voluptate carnali. Fratres autem sunt qui re vera per eleeiam creationem,& morum consensionem,& operum substantiam,eadem faciunt & cogitant di loquuntur opera sancta & honesta, uae Dominus voluit iplos cum sint electi, sentire. Na sides quidem est in eo quod cadem eligant.Cognitio aute, in eo quid eadem didicerint & sentiant.Spes autem, in eo quod eadem faciant. Quod spropter vitae necessitatem in se nutriendo costimat aliquid tempotis,sedebitum fraudare existimat,ut quil suo auellatur negotio. Hinc si re vera ne somnium quide videat, quod non electo conueniat. Nam re vera is est totus hospes & peregrinus in tota vita,qui ciuitatem habitans,contemnit ea quae sunt in ciuitate , quae apud , alios habentur in admiratione,& vivit in ciuitate tanquam in soliti dine, vi n5 locus eum cogat, sed liberum eli endi arbitrium eum iustum ostendat. Hic qui est cognitione prsditus,ut semel scam, Apostolica adimplet absentiam, recte vivens, accurat.

427쪽

A accurat ὀ eognoscens ,suos iuuans necessarios,montes propinqubrum transnoues,&inaequalitates ipsorum animae abiiciens . Quanquam unusquisque nostrum sui est & vita operarius. Qui autem etiam qu sunt optima agens vult latere laomines, Domino simul & sibi ipsi persuadens quod v at ex praeceptis, ea praeserens ex eo quod esse credidit. Ubi enim, inquit, est mens alicuius, illic est etiam eius thesaurus I ple seipsiam diminuit,ad hoc nunquam contemnat fratrem qui sierit in asilictione, propter eam quae est in charitate persectionem, si se sciuerit facilius laturum, egestatem quam frater. Existimat certe illius dolorem esse dolorem proprium, &si ex sua praebens inopia, propter beneficentiam aliquo afficiatur incommodo, id non aegre fert i ed adhuc magis auget beneficium. Habet enim puram ct synceram 2 fidem eam quae est de rebus, per opera & contemplationem laudans Euangelium. Atqui non laudem ab hominibus accipit, sed 1 Deo, peragens ea que docuit Domitinus Hic cuin attrahatura spe propria, non gustat ea quae sunt in mundo pulchra, omniaqtiae hic sunt magno animo despiciens,miserens eorum qui post mortem castigantur, per ilipplicium inuita confitentes, bonam semper habens conscientiam ct lem per paratus ad exitum ut peregrinus &hospes earum quae lite sunt haereditatum memor tantum propriorum . tuae autem hic sunt omnia alie pa existimans, nosolum Domit imandata admirans, sed, ut semel dicam per ipsam cognitionem particeps diuinae voluntatis,uere familiaris Domini,& mandatorum electus ut iustus regendi autem & regna di potestate praeditus, ut cognitione praeditus, omne Qui-e dem aurum quod eli super terram ct sub terra, ct regnum quod est a sinibus ad sines Oceani dei piciens, ut sbium Domini cultum teneat. Q. ocirca& comedens, ct bibens, &vxorem ducens si dicat verbum, quin etiam somnia aspiciens, sancta

facit & cogitat, ea ratione semper mundus ad orationem . Is uero etiam precatur cum Angelis, ut qui iam sit etiam aequalis Angelis, neq; est unquam extra cancta naeustodiam,& licet oret lolii, ,habet chorum Angelorum una assistentem.Dupliceis nouit,& eius qui credidit operationem,& eius quod creditur, eam quae est pro digna excellentia. Nam iustitia quoq; est duplex, una quidem propter charitatem, altera vero propter metum. Dictum quidem certe est, timor Domini castus, permanens in seculum seculi. Qui enim conuertuntur i timore ad fidem & iustitia, permanent in seculum. lam vero abstinentiam 1 malis operatur iis qui timet. Adho D tatur autem benefacere charitas aedificans super voluntarium ut quis audiat Domino.Non vos amplius dico seruos, sed amicos. Et iam cum fiducia accedit ad pKces . Genus autem ipsum orationis est gratiarum actio propter praeterita, praesentia, di sutura,vt quae snt per fidem iam praesentia. Id autem praecepit, accepisse cognitionem. Quin etiam sic quoque petit ut vivat vitam in carne definitam, ut cognoscendi potetia te praeditus,ut expers carnis, ct consequatur quidem quς sunt optima, sugiat autem quae sunt deteriora. Petit autem alleuationem quoque eorum quae nos peccauimus, ct conuersionem ad agnitionem, tam acriter sequens eum 'ui voeat in excessis qu- ille uocat,ut ita dicam,pi odiacens, propter bonam conscientiam sestinan, ad agendas gratias,& ut cum illic suerit cum Christo, v t vi seipsum dignum praebuerit propter puritatem, per contemperaturam habeat Dei virtutEqi ae suppeditatur per Christum. Non enim caloris participatione calidus, neque ignis,lucidus: sed vult totus esse lux. Is accurate nouit id quod dictu est. Nisi odio habueritis patrem & matrem,& praeterea propriam quoque animam, di nisi signa

portaueritis. Nam ct carnales assectiones, quae voluptatis maximas habent illecebras, magno animo despicit omnia quae sunt accomodata ad creationem &ni tritionem carnis sed etiam insurgit aduersus animam corpoream, imperium detrectanti spiritui experti rationis fi enum iniiciens, quoniam caro concupiscit aduersus spi ritum. Signum autem portare, est mortem circuserre , adhuc vivum renunciantem omnibus,quoniam non est aequalis charitas eius qui seminauit carnem,&ν eius qui animam creauit ad scientiam. Hic cum ad benefac laudi habitum peruenerit,dicio citius beneficio aiscita, rans ut fratrum quidem peccarorum si particeps

428쪽

Iob.

iues CLEMENT. ALEXANDR.

ad consessionem & cogitatorum conuersonem: ad propria autem bona amicissi- Amis commuilicanda paratillimus, Ipsi autem sic ei sint amici. Augens autem quae apud ipsum de nuntur semina, ea quam mandauit Dominus agricultura,manet

quidem nulli peccato amnis.sit autem continens,& degit cum iis qui sunt simili spiritu in choris sanctorum,etiam si adhuc in terris detineatur. Hic toto die de nocte dicens di saciens iussa Domini, iii pra modum laetatur, no Glum cum mane surgitta in meridie: sed etiam cum deambulat & dormit & vestes induit & exuit, & d ces silium, si si genere si ius. In separabilis a madato & a spe . Deo semper agens gratias, sicut animalia glorificantia, lus allegorice dicu tur per Esaiam. Tolerans cuius uis tentationis Dominus,inquit, dedit Dominus abstulit. Talis erat lob quoque

qui propter in dominum charitatem omnia sibi externa una cum sanitate auferen nda deposuit. Erat enim, inquit, iustus,sanctus,abstinem ab omni improbitate. Sanctum aute significat ea iura quae ad Deum pertinent tu omnem oeconomiam, quae quidem sciens, erat praeditus cognitione. Oportet enim neque si sint bona, eis esse nimium dedi tum,neque rursus si mala, nimium egreserret sed utrisque esse si periorem, haec quidem conculcantem, illa vero ad aegenos transimittentem. In dispensando autem & se demittendo, &acco inodando est admodum cautus is qui est praeditus cautione, ne forte non intelligatur, aut pro constitutione habeatur dispensatio. N unquam meminit eorum quae in se peccata sunt,sed ea remittit. Quocirca ius id etiam orat diceris. Dimitte nobis,nam nos quoque dimittimus. Nam hoc quoque unum est ex iis quae vult Deus,nihil concupiscere, nullu habere odio . e Est enim opus unius voluntatis omnes homines. Nunquid autem eum qui est co snitione praeditus, persectum esse volens Seruator noster, sicut patrem coelestem, hoc est seipsum, dicens. Venite filii, audite a me timorem Domini, non vult nos

amplius opus habere auxilio quod datur per Angelos, sed a seipso cum dignu, euaserit accipere,& a seipsis habere praesidium per obedientiam. Qui talis est,exigit a Domino, non autem petit , ct egentibus fratribus non petet is qui est cognitione praeditus, pecuniae copias ad eis impertiendum, sed opta Sit illis suppeditari ea quibu, indigent. Nam sic dat etiam preces iis qui indigetit,is qui est praeditus cognitione,& non per preces inscienter simul prs et & simpliciter. Saepe ergo paupertas & morbus,&tales tentationes,praebentur ad admonitionem&correctionem opraeteritorum,& ad curam futurorum. Qui est eiusmodi, his petens alleuatione, ut qui habeat id quod est eximium cognitionis, non propicr vanam gloriam, sed propter hoc ipsum quod sit cognitione praeditus,exercet ipse benescentiam,vt qui factus sit instrumentum Dei bonitatis. Dicunt autem Matthiam Apostolum inter caetera dixisse. Si electi vicinus peccauerit, peccauit electus. Nam si se ita gestisset ut iubet Verbum seu ratio, eius vitam ita esset reueritus vicinus ut non peccasset. Quid ergo dicemus de eo qui est praeditus cognitiones An nescitis, inquit Apost ius, quod templum Dei estis Diuino ergo est is qui est praeditus cognitione,& iam sanctu, qui Deo asstat & afllatur. Iam verbostendens scriptura eum esse alienum a peccato, eum quidem qui offendisset vendit alienigenis. Ne aspiciat autem ad , concupiscentiam mulierem alienam, dicens, apertὰ dicit peccatum esse alienum, ct praeter naturam templi Dei. Templum autem, unum quidem est magnum ut ecclesia,alterum verὁ paruum, ut homo qui seruat semen Abrahm. Non conciupiscet ergo aliquid aliud, qui habet Deum qui requi scit. Iam vero relictis omnibus qxiae ioni impedimento, & despecta tota quet eum abstia hit materia,coelum secat per scientiam & spiri talibus transmissis essent iis, & omni principatu He potestate, tangit sit premos thronos, ad illud solum tendens, propter quod sol uni cognoscebat. serpente erso commixto cum collimba, simul perfectE vluit,&cum bona conscientia, spem fide commiscens ad expectationem futuri. Sentit enim donum quod accepit,ve qui disnus sit hahitus qui consequeretur, & translatus sit a seruitute in filiorum adod tionem,consequenter scientiae:& neque non Deum cogno- uerit,uel potius sit ab ipsb cognitus propter finem,& pro gratiae meritis ostendat operationes

429쪽

sT ROMA T. LIB. VII. asI

A OZerationes. Opera enim sequuntur cognitionem,n6 secus ae umbra corpus. Merito ereo nihil eum conturbat ex iis quae accidunt, neque quidquam veretur ex iis quae diuino consilio sunt propter utile,neq; erubescit mori, ut qui bonam habeat conscientiam ut ostendatur potestatibus,ab omnibus,ut semel dicam, animae maculis emundatus, & qui sciat post excessum ex hac vita fore ut secum agatur metuus. Vnde iucundum es utile nunquam praesert oeconomiae & diuino consilio, per mandat a seipsum exercens ut euadat Domino gratus de acceptus in omnibus, de apud mundum laudabilis,quandoquidem dependent omnia ab uno Deo omnipoten te. ira tropria,inquit, venit filius Dei, & sui eum non receperunt. Q motarem etiam in usu rerum mundanarum,non sbium agit gratias di admiratur crea-B turam,sed etiam utens ut oportet laudatur, quoniam ei finis desinit in contemplationem per operationem ex cognitione protectam, quae fit conuenienter mandatis. Hinc iam per scientiam colugens viaticum contemplationi postquam magnisce accepit magnitudinem contemplationis, procedit ad translationis sanctam remunerationem. Audiuit.n. Psalmum dicentem. Circundate Sion,& comprehen dite eam narrate in turribus eius. Significat enim, ut arbitror, eos qui verbum alte susceperunt, suturos altos ut turres,& firmiter & stabiliter staturos in fide &cognitione. Et laxe quidem quam seri potest breui si me dicta sint Graecis instar seminis,de eo qui est praeditus cognitibne.Sciendum est aut em, quod si unum vel aluterum ex his fidelis recte gesserit, non tamen geret omnia, neque cum summa illac scientia cum qua is qui eli praeditus cognitione. Atque illius quidem, ut ita dicam, impatibilitatis quae nobis est in eo qui est praeditus cognitione, ter quam persectio eius qui est fidelis, per charitatem in virum persectum procedens ad nausiuram peruenit aetatis, Deo assimilata, ut quae verὸ facta sit aequalis Angelis, succurrunt multa alia,quae ex scriptura adduci possunt testimonia. Satius aute existimo hanc laudem propter orat ionis prolixitatem iis relinquere qui volunt laborare,permi

tentes ut una etiam elaborent dogmata per allegationem scripturam.Vnius autem breuisti me memineto, ne locum praetermittam non adnotatum. Dicit enim diuinus Apostolus in priori epistola ad Corinthios Audet aliqui, vestrum habens negotium, cum alio, iudicio contendere apud iniustos,& non apud sancto si Ait ne- D scitis quod sancti mundum iudicabunt,& quae sequuntur. Cum sit autem ea pars maxima, opportunis dictor u ostolicorum vientes dictionibus,pauci stimis persequentes,& dictionem enuntiantes veluti metaphrastice, oste demus sententiam

dicti Apostolici, per quam describit persectionem eius qui est praeditus coῆnitione. Non constituit enim eum qui est praeditus cognitione, ex hoc solii in quAd magis iniuria assiciatur quina assiciat: sea eum docet etiam obliuisci acceptae inititiae, i nec permittens male precari vi qui fecit iniuriam. Scit enim Dominum quoq; aper' te iussisse orare pro inimicis. Dicere enim eum qui & aisectus iniuria tu ilicio contendere apud iniustos,nihil est aliud quam velle videri vicem reddere, & velle iniuriam referre, quod quidem est ipsum quoque similiter facere iniuriam. Dicerea autem aliquos velle apud sanctos iudicio contendere, ostendit eos qui petunt precibus ut iis qui fecerunt iniuriam par pari reseratur.& esse quidem prioribus sec sidos meliores, sed nondum planὸ obedientes, nisi iniuriae persecte obliuiscentes ex doctrina Domini precentia a etiam pro inimicis. Pulchrum est ergo quod bonam

mentem ex ea quae est ad fidem poenitentia acceperint. Nam etsi veritas eos vide

tur habere inimicos qui inuident & aemulantur,ipsa tamen nulli est inimica. Nam ct Deu, facit Solem suum oriri super iusto, & iniustos. ain etiam ipsum Dominum misit ad iustos & iniustos, qui contendit Deo assimi lari, per maximam iniuriae acceptae obliuionem, remittens septuageses senties,utpote per totam vitam &uniuersam mundi conuersionem quae hebdomadisus quae numerantur significas tur, est benignus, & clemens in quemlibet, etiamsi quis hoc uniuersum in vita yiuens tempus, iniuria afficit eum qui est praeditus cognitione. Non Diam en m posisessionem vult virum bonum aliis permittere ex iis qui ipsum esse cere iniuria: sed

Ioan

430쪽

xs8 CLEMENT. ALEXANDR.

etiam vult iustum ab illis iudicibu, petere remissionem peccatoria iis qui in ipsum Apeccarunt. Et merito, si quidem in eo selum quod e si externum, & in eo quod perrinet ad corpus, si vel ad mortem usque procedatur, detrimento afficiunt ii qui conantur facere iniuriam exqviqiis nihil est quod sit proprium eius qui est praeditus cognitione'. Quemadmodum autem angelos qui uesecerunt iudicabit quispiam, qui ipse defecerit ab illa lenitate , Ic acceptae iniuriς obliuione , quam praescribit Euangelium' Cur non ergo potius, inquit, iniuria alii cimini Cur non potius fraudamini Sed vos iniuriam iacitis de fraudatis, eis scilicet male precantes qui peccat per ignorantiam & fraudatis Dei clementia & bonitate, quantum est in vobis, eos quibus mal E precamini, fratres dicens non eos solos qui sunt in fide sed etiam proselytos. An enim is qui nunc est inimicus sit postea crediturus, nos nondum scimus. BEx quibus apertὰ colligitur, etsi non esse omnes, at nobis quidem ipsi, videri esse fratres. Iam verδ omnes quoque homines qui sunt unius Dei opus& una imago, una circundati substantia, etiam si sint alii aliis magis obscurati , solus cognoscit is

qui scit etiam per creaturas operationem, per quam rursus Dei adoras voluntate.

An nescitis quod iniusti regnum Dei non possidebunt. Iniuriam ergo facit qui refert iniuriam,seu facto seu verbo, siue etiam volendi cogitatione, quam post legis I aedagogiam circumscribit Euangelium. E T haec quidem eratis. Tales scilicet,qua- es adlluc sunt quibus ipsi non ignoscitis. sho abluti estis. Non absolutὰ vi reliqui, sed cum per cognitionem abiecistis animae assectiones,ut pro viribus as limit remini bonitati Dei prouidentiae,& per tolerantiam,& per acceptae iniuriae obli- cui onem. Super iustos,&iniustos, Verbi & operum benignitatis lucein , sicut Sol, emittentes, siue hoc animi magnitudine,hoc sibi vendicabit is qui est praeditus cognitione siue imitatione eius quod est melius.Tertia est autem causa. R. emitte,&remittetur tibi veluti cogente mandato ad salu tem propter insignem bonitatem. 1 Eo sanctificati estis. Et enim qui ad hune venit habitum, sanctum esse conuenit, nullo modo cadendo in nullam animi perturbationem,sed perinde ac si carne careat,& absque hac terra sanctus euaseri t. Quamobrem iustificati estis, inquit, no mine'domini. Facti estis, v t ita dicam, ab ipso, ut iusti essetis sicut ipse, ' spiritui sancto,quoad eius fieri potuit,commixti & eontemperati estis . Num enim omnia mihi licent Sed non in potestatem redigat, inquit, ut aliquid faciam vel cogitem, Duel loquar prster Euangelium. Eics autem ventri,& venter escis. Quas Deus destruet. Hoc est, eos qui sic cogitant & vivunt,tanquam nati sint ut comedant, non autem comedunt ut vivant quidem per consequentiam , cognitioni autem attendant principaliter. Et nunquid eos esse dicit veluti carnes sancti corporis' Corpus autem allegorice dicitur Domini ecclesia, spiritalis & sanctus chorus, ex qxiibus

ii qui vocantur soli im nomine, vivi in t autem non ex ratione, sunt carnes. Hoc autem corpus spiritale, hoc est , sancta ecclesia, non sornicationi, nec ab Euangelio desectioni. Quae nullo modo oportet inire consui iudinem, ' familiaritatem cum vita geniatum. Fornicatur enim in Ecclesiam eius quoque coipias, is qui gentiliter vivit in ecclesia, siue in facto, siue in verbo, siue etiam in ipsa co- Esitatione. mi huic adhaeret meretrici, ei inquam quae est praeter testimenti imoperationi, fit aliud corpus non sanctum in cartiein unam,& vitam gentilem, & spem aliam. Qui autem aliae rei Domino inspiti tu, corpus spiritale, diaersiam genus congremonis. Filiu hic totus, homo sanctus, impatibili, , cognitione praeditus, perfectus, formatus doctrina,Domini ut cum facto & verbo de ipso spiritu Domino adhaeserit, recipiat illam mansionem quae debetur et i ii sic vir euasit. Sufficit hoc specimen ei, qui habent aures. Non est enim euolliendum mysterium, sed tantum est ostendendum quantum sufficit ad reuocandum in memo ,riam iis qui sunt participes cognitionis, qui etiam intelligent quemadmodum di-etum sit a Domino. Estote ut pater vester persecti, pei secto peccatarc mittentes,

i & acceptae iniuriae obliuiscentes, & viventes in habitu impatibilitatis. Quonio do enim persectum dicimus Medicum,& persectum Pli ilosophum:ita,ut o nor, perfeci ἡ

SEARCH

MENU NAVIGATION