Publii Ovidii Nasonis quae extant omnia opera Publius Ovidius Naso ex recensione HeinsioBurmanniana cum selectis veterum ac recentiorum notis quibus sua addidit Johan. Aug. Amar ..

발행: 1820년

분량: 517페이지

출처: archive.org

분류: 시와 노래

441쪽

Debuit humanis altior esse malis. ω Ille vigil, summa sacer ille locatus in arce, Res hominum ex tuto cernere dignus erat. Nec seri ipse suis, nec quemquam sere suorum Nec, quae nos patimur vulgus, et ipse pati. Vidimus erepta maerentem stirpe sororis: sis,

Luctus, ut in Druso, publicus ille fuit. Condidit Agrippam, quo te, Marcelle, sepulcro Et cepit generos iam locus ille duos. Vix posito Agrippa tumuli bene ianua clausa est:

Persicit ossicium suneris ecce Soror. I.

Ecce ter ante datis, iactura novissima, Drusus A magno lacrimas Caesare quartus habet. Claudite iam, Parcae, nimium reserata Sepulcra

Claudite : plus justo iam domus ista patet.

Cedis; et incassum tua nomina, Druse, levantur, os

si. BD in I, summa satertiae etc. Non sἰne υωωαι repetitio haee. δε ter in eoelo scilicet, ubi suam Augusto iam stationem poeta adsignat. fg. Erepsa stirpe foraris. Mareello,

etauiae silio, qui Iuliam Augusti

filiam duxerat, et tantam sui spem morum eandore, et omni virtutum genere secorat, ut m/Heus desune tum, anno quidem aetatis decimo M.

lavo, vetas prosequutus fuerit. Not; nimis , quam ut hie reseram , Virgilii do oo versus, vi , 883. Sed in dubium nuper revocavit Cl. Moninoe . e Socii a Regiae Inscript. Αeademiae , animo Oetaviam defecisse, roeliante Virgilio hunc versum , nniareeltas oris; et i ussisse , pro singulis huius argumenti versibus auetori dona sosterita numerari. Desiderantur,sateor,scriptorum testimonia quae saetum comprobent, a Donato primum, ut videtur, confictum : legimus contra rapud Seneram, Consos ad Marc.II, carmina ce franda Maris ui memoriae eo ossea resecisse ἰsed ne laudem hanc Musis et tanto poetae invideamus lG8. Et rapis generas i m Detis su duos. Destineto anim Marcello , Iuliam Augustus Agrippae nuptui dederat , exorata sorore, ut sibi generum rederet Suel. Aug. 63. o. Peseia coctam furiaeris ecce soror. Oetavia , quae, Mesecto vix Agrippae funere et quum tumuli ins

ne clausa esset tantia. Romae decessit, quinquagesimum et quartum

agens aetatis annum.

442쪽

CONSOLATIO. 4ra

Ullima sit sati haec summa querela tui. Iste potest implere dolor vel secula tota, Et magni luctus obtinuisse locum.

Multi in te amissi: nec, cui tot turba honorum, Omnis cui virtus contigit, unus eras. I , Nec genetrice tua secundior ulla parentum ,

Tot bona per partus quae dedit una duos. Heul par illud ubi est, totidem virtutibus aeqvum '

Et concors pietas, nec dubitatus amor pVidimus, attonitum fraterna morte, Neronem 35 Pallida promissa sere per ora coma, Dissimilenssiue sui, vultu prostente dolorem :

Ηei mihil quam toto luetus in ore sui ty

Tu tamen extremo moriturum tempore fratrem

Vidisti; lacrimas vidit et ille tuas; D

Adsgique suis moriens tua pectora SenSit, Et tenuit vultu lumina fixa tuo ;Lumina, caerulea iam jamque natantia morte; Lumina, fraternas jam subitura manus.

quo mortum eiebant, proprio eos Nomine vocantes; unde Docantar le

gendum forie censebat. Mieyllus vero , de titulis et nominibus magni- scis quae iam sibi Drusus vἱriule paraverat. Unima si fati sinc summa qtiere a sit. Optat poeta , ut ocreiadae de ora Drusi sit landem uti a. quum tol secum bona abstulerit Tentaverat olim Heinsius, sed non sua, ut mihi videtur, fortuna r

3. BD potest GHere dogor ele. Friget admodum oratio ad v. 83, quia longius Naso immoratur , in

ev lvenda una eademque sententia.

q. cui sol tarsia donoram con ca ete. Tol cui virtutes obtigerant: ex emendatione Scaligerἱ : nam prius legebatur. DI verba sonorum. Sed correctionem N. Holnsius intextum recipere mInἱme dubitavit,

ei transtulit, ut vidimus , Le clere, ad versum O. 83. nea 3 -ν Eud usi es ole. Fratrum seIlicet, Tiberii et Drusi,

quos eaedem exornabant virtutes , et indubitatus amor adhuc coniunxerat. 80. Tu famen ea remo morsuram

sempore frauem etc. Til ullum hie agnoscas, vel ipsum Ouid iam Tibulli sit; de sentem ἰ tortium. Vere Laee Elegia est, carmen vere sebile. quod legenti selus parum abes quin eliciat. 94. Lumina a emas iam fastura

443쪽

At miseranda parens suprema neque oscula fixit, s5 Frigida nee fovit membra tremente sinu. Non animam adposito fugientem excepit hiatu;

Nec traxit caesas per tua membra comas.

Raptus et absenti, dum te sera bella morantur, Utilior patriae, quam tibi, Druse, tuae. ID.

Liquitur; ut quondam, Zephyris et solibus telae ,

Solvuntur tenerae, vere tepente, nives. Te queritur, casusque malos, irrisaque tales, Accusatque annos, ut diuturna, Suos.

Talis in umbrosis, mitis nunc denique, silvis ii,sDesset Threicium Daulias ales Ityn : onalcyonum tales ventosa per aequora queStus Ad surdas tenui voce Sonantur aquaS :

manas. Quae mox fraterna manus Oeeludet.

M. AI miseranda parens ele. Euryali mater apud Virg. AEn. ix, 483, sed vehementius multo, ut matrem ipsam decebat :

tot. L. Aur; af quondam eis Solvitur in laerimas: propria vox eo sensu I qui M. Virg. Georg. I, 43 .

iressa e fales. Feliriter Neinsius eorruptissimum locum , qui nullum omnino sensum exhibebat, nulla ieei MSS. vel scriptorum emendantem auctor las adiuvaret , sieturavit restituendum :

Ea sest; l seelus ratἰone, quod duae postremae syllabae in irrisaque . priorem sequentis vorabuli - syllabam absorbuissenti unde ex ea quae syllaba tantum superfueral ratis secerint inepti exscriptores Naee Heinsius : sed ingeniosior certe emendatio, quam eo ieeturalio . Ut dAurea. Ut quae vitam longius protulerit. ios. Talis in timsraris ete. Nullus sane hic erat locus in rampum mythologicum late adeo excurrendi.

Quod si foete poetam Virgilii exemplum tentaverit, qui luctus Orphei , amissa Euridyce, eum luctu Phil

melae comparat, Georg. Tu, SQ τdebuisset attendere Maronem sabulam narrare, quae sua peteret ornamenta , ex ipso sonte, unde esset oriunda : Nasonem vero facto recentiori, et quidem crudelissimo, matris ipsius aures verberare. os. Distilias ago. Vide Epistolam xv , I 56.

444쪽

CONSOLATIO. 413

Sic plumosa novis plangentes pectora pennis

inniden subitae concinuistis, aves: MoSie siexit Clymene; sic et Clymeneides, alte Quum juvenis patriis excidit ictus equis.

Congelat interdum lacrimas, duratque, tenetque, Suspensasque oculus sortior intus agit. Erumpunt, iterumque gravant gremiumque Sinusque, in SUsusae gravidis uberibusque genis. In vires abiit flendi mora : plenior unda Dessuit, exigua si qua retenta mora. Tandem, ubi per lacrimas licuit, sic flebilis orsa est, Singultu medios impediente sonos: Illo Nate, brevis fruetus, duplicis sors altera partus, Gloria consectae, nate, parentis, ubi es' Sed neque jam dupli is, neque iam sors altera, partuS, Gloria consectae nunc quoque matris, ubi esῖΗeul modo tantus, ubi esῖ tumulo portaris et igni. ias Haec sunt in reditus dona paranda tuos p Siccine dignus eras oculis occurrere matris p

inniden continuo is apes. DiomedissocIos designat . qui durem amissum tam amare defleverunt, ut illos Di; in eycnos immutaverint. Dicunt alii in aves conversos, Oh iramVeneris, quam serro Diomedes laeserat. D. Me η is clam ne I sis efc Henetris. Mater Phaolontis et sorores. Vid. Nostrum Mel. lib. II. i 3. Congelat inferrim Iacrimas. Facit premendo, ut subsistant lacrimae , aquae more, quae acriori, vel inter eadendum frigore eorrepta, subἰio pendet adstricta. De oeulis Hom. Odyss. T, ara : Oρεια si δ' iuste a leti 'ςασοει , ιὸ ubi reete Scholiastes κιρα e ἐκ interpretatur. Inde continuoculi apud Sue . Tib. e. 7 ; et mox Noster r

Quod est resors e fleum, ut aἱt Senee. Ilere. CEL a 285. I . In Hres ossi Andi mora. Id est , eo suunt laerimae uber; res, quo longior eas mora detinuit: rem comparatione illustra .

αα. GIoria conse is parentis. Moerore scilieet a nondum enim annis. Veli d. consper ποῦ quae vox in tanto dolore ambitiosior rpossit tamen defendi, oppositiovis

445쪽

Sic ego te reducem digna videre sui pCaesaris uxori si talia dicere fas est;

Iam dubito, magnos an rear eSSe Deos. a MNam quid ego admisi ' quae non ego numina cultu, Quos ego non potui demeruisse Deos pHic pietatis honos' artus amplector inanes.

Et vorat hos ipsos flamma rogusque Sinus. Τene ego sustineo positum scelerata videre ῖ ias Tene meae poterunt unguere, nate, manuSyNunc ego te infelix summum teneoque tuorquet

Essingoque manus ' oraque ad ora sero pNunc primum adspiceris consul victorque parenti pSic mihi, sic miserae nomina tanta refers p 14 ,

respectu eum Noria sit; , undo

multo magis cons cienda mater.

Venus quidem ad Amorem , I . libro 1, 668 :

Ias. Caesaris uxori si talia diaereius est Beele corrIgit quae mox dictura : non enim de bal Caesaris uxorem , qui ut rebus pol ticis, fieel religiosis praeerat , diali are a Bia essent . licet eo desperationis adduetam et amen lIae, ut furenti

quidquid exciderit, ipsi Dii Deiles

ignovissent et sed occasionem nac-liis Ovidius suam Augusto pietatis famam gratulandi, non voluit praetermittere. 3:. Quos uo non ut est. Quem inquit. Deorum neglexi, ut adve sum sperare meruerim p. 3ώ I flos Ipsos igammam uiae sistis. Libri veteres r

Qui versus quidem , quin vera sit lectio , minime dubito; nec stavis, pro suas legentibus ullus adsentior. Agii enἰm de artubus, quos isan samplectitur , quosque iam Doris rogus satis. id est, qui ad romburendos paratur. Fuit qui vellet suos , quasi illos artus iure suo rogus sibi jam vIndicaret; verum hoe argutius. Quam iacile autem in eootas abierit es Dorae, non dis

tinete satis exaratum, vix dicendum.133. Tene ego sustineo positam Hera a ridere. Sustineo pro possum, vulgare; et orium. solemne in exequiis. - SMI DI Pollutam se aliquo scelere suspicatur. ideoque

mium rependerent. Idem enim Maepe sceleraus ac impurus , αυήσι re 'ste serieratas eam us dicebatur, in

quo Vestales , quae ineexlum secerant , defodiebantur: et scelerata Poria Carmentalis, unde sex et trecenti Fabii, cum clientium millibus quinque, adversus Hetruscos egressi, pugnando iniersecti sunL Vid. Tii. Liv. iI,4 alo. Nomina tanta referat Consulatus quippe, et Germanici co-

446쪽

Quos primum vidi fasces, in funere vidi:

Et vidi eversos, indiciumque mali. Quis credat' matri lux haec incestissima venit, Qua natum in summo vidit honore suum lJamne ego non felix' jam pars mihi rapta Neronum, i a Naterni celeber nomine Drusus avi pIamne meus non est, nec me saeit ille parentem '

Iamne sui Drusi mater' et ipse suit p

Nec quum victorem reseretur adesse Neronem,

Dicere jam potero, Major, an alter, adest' ictu Ultima contigimus : jus matris habemus ab uno:

Unius est munus, quod tamen orba negor.

Me miserami extimui, frigusque per ossa cucurrit; Nil ego jam possum certa vocare meum. Hic meus ecee suit: jubet hic de fratre vereri;. 15b Omnia jam metuo: sortior ante sui. Sospite te saltem moriar, Nerol tu mea condas Lumina, et excipias hanc animam Ore pio. Atque utinam Drusi manus altera, et altera fratris,

gnomon Druso , eo ipso, quo periit, anno obligerunt.1έα. E Min eoenos. Quidam lare sos. Solebon enim virorum insignia, vel arma in stinere in rite qui mos adhue apud nos. Sie Virgil. AEn. XI,

lib. O, in Pallaniis stinere e

1 3. via Aine maratissima Neri . Carissima vett. omnes edd. Quod ita non improbem, ut ironice dictum , neque ideo a summo dolore alionum. Confirmant praeterea quae sequuntur, 345 : Iamne ego non

a 46. Mas mi θυι- nominem Eas ari. Drusorum familia, Livia primum denominabatur; sed quum unus ex illis Gallorum ducem quemdam , Drusum nomine, oecidisset. hoe sibi cognomen addidit. Hine genus dueehat Lissa musiata. de qua hie agitue. Drusos Virgil. hono- se commemorat. AEn. vl. 8αέ ;sed adulatoeIe mala, quam historice. I M. Maio , an an ν oris p Nee quaerere iam potero , uter adest victor 8 Natiano maior , Tibe qua scilicet, an Drusus frater p Ambo autem vietorps iam redierant e Rhaetis , Vindelitis ele., quae quidem victoriae magnisee adeo suo-vunt ab Horatio decantatae, lib. IV,

447쪽

i5 AD LIVIAM AUGUSTAM

Formarent oculos comprimerentque meost 1 Quod licet, hoc certe tumulo ponemur in uno, Druse; neque ad veteres conditus ibis avos. Miscebor cinerique cinis, atque ossibus OSSa. Hanc lucem celeri turbine Parca neati nHaec et plura refert: lacrimae sua verba sequuntur, Oraque nequicquam per modo questa fluunt Quin etiam eorpus, matri vix Vixque rem imum, risequiis earuit, Livia, pene Sui S. Quippe ducem arsuris exercitus omnis in armis, Inter quae periit, ponere certus erat. 3 o

Abstulit invitis corpus venerabile frater; Et Drusum patriae, quod licuitque, dedit.

Plenus hἱe miseratἱon;s et quIdem dulei imae linus, qui nobis ponit ob oculos hine et itide natos m

Hturae matri assidentes , excipientesque extremam animam , et Oeulos pia manu componentes lis i. Vtiod Lee , Me cerie, I mura componemur is uno. o OH legendum monebat IleinsIus. Ttim Io in uno. In mausoleo Caesarum , non in moniamento Clau-d Iae vel Lἰviae gentis; et ita saetum fuisse Darrat Dio Cass. LV. 163. n. solor eiaerique rinis. Nee volo exeidit: nam in eodem tumulo , quo Drusus , Livia condita fuit; teste seriptore eodem , ineunte lib. Lum. - Conserant, qui talibus deleriantur , Orationem hanc Liviae cum verbis Evandri. IE . XI, 352, super exstinctum Pallanta prorum-beniti, eruulpentisque in has vocest

6 . seria etiam comtis mafri inavisque remissum. Is erat militum amor ira Drusum , ut aviserendam ipsis fuerit eorpus; quod quum re-l nere non potuissent, duet saltem monumentum inane quidem, sed splendidum posuerunt, ad Rhenum, ipsis in locis Dbἱ Germanserum impetum ad tempus fregerat i i. Arrio. Tiberius, qui, audita vix fratris valetudine . ad illum advolavit, defunctique corpus ae pedibus toto it here praegrediens, ΗΟ-mam Usque pervexit M. Ab hoe uno Tiberium omnem discas licet. Rem sustus narrat, nec adulatorἱeminus Val Maxim. v. s. ae Tantum amorem princeps , inquἰt, parensque noster insitum aDImo fratris

Drusi habebat, ut quum Ticini .

quo victor hostium , ad complectendos parentes venerat, gravi illum et perieulosa valetudine in Gemmania fluctuare cognosset , pr inde metu attonitus erumperet. Iter quoque quam rapidum et praeceps. vel ut uno spiritu rore puerit, eo

patet, quod Alpes . Rhenumque

transgressus d;e ae nocte, mutato

subinde equo, ducenta millia passuum , per modo deviciam Barbω.

448쪽

Funera ducuntur Romana per oppida Drusi; II eu sae inust per quae victor iturus erat; Per quae deletis Rhaetorum venerat armis.

Hei mihil quam dispar huic suit illud iteri

Consul init seactis maerentem fascibus urbem. . Quid saceret victus, sic ubi vietor inii pMaesta domus plangore sonat, cui s gere laetus

Parta sua dominus voverat arma manu.

Urbs gemit, et vultum miserabilis induit unum; Gentibus adversis forma sit illa, precor llacerti clauduntque domos, strepitantque per urbem

Hie illic pavidi clamque palamque dolent.

Jura silent, mutaeque taeent Sine vindice leges: ii Adspici inr toto purpura nulla soro . Dique latent templis; neque iniqua ad funera vultus Praebent; nec poseunt tura serenda rogo. Obscuros delubra tenent: pudet ora colentum Adspicere, invidiae quam meruere metu. is

Atque aliquis de plebe pius pro paupere nato

Sustulerat timidas sidera ad alta manus: Iamque precaturus : u quid ego autem credulus, inquit, Suseipiam in nullos irrita vota Deos '

riem, An labagio duce solo eomiis, Evasi . . Omnes , ut videtur, ex Livio, Epit. lib. CXL. x77. Consul inu etc. Sie olim I gebatur et

Versum hunc corruptissimum omnium primus Micyllus restituit, legitque pro constitui . consul inu. Sequuti deinde Pithoeus, Sealiger, Heinsitis etc. Sed viri modestiam animadvertas , quaeso; qui quum plurima felicitate pari emendaverit , textum nusquam immutare a Lsus est; talemque omnino, qualem invenerali si deliter exhibuit. ι8a. αδ s gemis, et Diauum mis A. Vs in uia ianum. TristItia eadem omnium in vultu pariter insidet :quod geniabus a cerris accidat, Pr catur poeta; scilicet, ut sic Iugeant.

Ritant ue Per urbem ele. Nihil e,t quod addas , nihil quod velis demere picturae desolationis huius,

quae magnam urbem in publica ea. lamitate solet invadere. tu . Incidis, quam memere, me π.

449쪽

Livia, non illos pro Druso LIxia movit : ' i 65

Nos erimus magno maxima cura Iovi ' nDixit: et iratus vota in suscepta reliquit; Duravitque animum, destituitque preces.

Obvia turba ruit: lacrimisque rigantibus ora Consulis erepti publica damna refert. Omnibus idem oculi; par est concordia senili.

Funeris exsequiis adsumus omnis Eques. Omnis adest aetas : incerent iuvenesque SeneSque Ausoniae matres, Ausoniaeque nurus.

Auctorisque sui praesertur imagine moesta, ausQuae victrix templis debita laurus erat. Certat onus lecti generosa subire iuventus Et studet os scio sedula colla dare. . Et voce et lacrimis laudasti, Caesar, alumnum; . Tristia quum medius rumperet Orsa dolor. MoΤu letum optasti, Dis aversantibus omen, Par tibi: si sinerent te tua sata mori.

Sed tibi debetur caelum : te, fulmine pollens, Aeeipiet cupidi regia magna Iovis. Quod petiit, tulit ille; tibi ut sua facta placerent: at S

diae tam acerba Drusi mors apud Romanos debeat inestare. 2oo. Consulis erepti pu/lica damna refers. Enumerat illaeTymatis ,

quot quantoque Reipublicae hona consuias . id est Drusi , letum inviderit. Nee sine mente μέν II indixit e prolata enim est, a Tiberio fratre , Drusi Episti, qua secum , inquit Soelon. I ther. so, de cogendo ad restiuendism tu faum Augissio agebat , Quid mirum Dune , quod incerto mortis genere , triginta vix

annos nattis . e vivis excesserit l

am. U -- H Iacrimis ete. ἀ Vi-vtim tantopere dilexit Augustus , ut coheredem semper filiis Iti,ii-luerit , sἰcut quondam in senatu professus est: et destinetum ita pro concione laudavit , ut Deos precatus sit , a mἱles ei suos Caesares sacerent , f;bique tam honestum quandoque exitum darent , quam ipsi dedissent. . Sueton. Claud. e. I.

mulo , versibus a se composilis insculpsisse , etiam vitae memoriam

prosa oratione composuit. N

450쪽

Magnaque laudatus praemia mortis habet. Armataeque rogum celebrant de more cohortes, Et pedes exsequias reddit equesque duci. Τe clamore vocant iterumque iterumque supremo; At vox adversis collibus icta redit. Ipse pater saxis Tiberinus inhorruit undis :Sustulit et medio nubilus amne caput. Τum salice implexum, muscoque et arundine, crinem Caeruleo magna legit ab ore manu ;Uberibusque oculis lacrimarum sumina misit: scis, s ix capit adjectas alveus altus aquaS; Iamque rὀgi flammas extinguere suminis ictu,

Corpus et intactum tollere, certus erat. Sustentabat aquas, cursusque inhibebat equorum, Ut posset toto proluere amne rogum. Iri,

Sed Mavors templo vicinus, et accola Campi,

posuit, quam ut sua tIb; facta probarentur : ergo vitae et moriis ipsius praemium habet , a te post mortem putillae laudatus. αM. I se pater po Ingemus -- floretiis naris. Ouum ad Tiberim, in campo Martio , defunctorum corpora cremarenthr , flumen i sum poeta evocat, in partem communis omnium liaetus : sic suo institutam narrationem amplisiecit, quae iam protracla longius, admodum frigeat . auxiliaribus ornamentis destituta. Ornari quidem negat dolor ; non respuit tamen , quae ex

ipsa re enascuntur ornamenta.

Fraois vindis. Solemne fluvii huius epitheton et neque alitei' illum uti quam designant Virgilius et Hor tius. De Origine et vero sensu vo eabuli , vid. Tumeb. Adv. xx ri , T. diciti. Λώ3ius. Tristis et et fronte quasi nubihus obducta. αα3. Tvim sagiae M Lexum ele. H ne forsan noster Boiae . in ce-lohorrima de Rheno quem Galli duee Ludovieo xiv et auspice traieeerunt, Epistola, Rheni essisIem duxit adumbrandam,

dicis. V ad etas etc. NulIa tunc Tiberis exundat;o : sed resert poeta ad funus Drusi , quod evenisse narrat DiO, MII, quo tem pore obiit Marcellus: Milicet, a auelum repente Tiberim pontem sublicium evertisse , fecisseque , ut urbs per triduum esset Davibus pervia. 227. Flamisis ista. Immisso undarum impetu. Sie illum sngit Hor.

lax ia... violati ex undia. Ire dei oetuin motiumenta, a gis .

SEARCH

MENU NAVIGATION