장음표시 사용
31쪽
εAI FAE' ἡ λ' Ah Φ Aa Hete. Quarum rictum prima est mini', secunda, cum C sit centrum graritatis, nihilo aequatur tertia vero mae Ideoque I in Isi' i et C -υ -- qui valor in praec denti surrogatus, et pro a V υ', praebet sequentem: ν - ΣΥΜ Μ Μ i' - , huius radix quadrista est P Wi mo ideoque m fm Id. Quae plano conspirat cum ea, quam pho I 8 dedimus.
TRAIT DE LA DICTIO PAR M. STEVE,
de Iadoriri sola des Sciences de Mont Hier. Luteti Paris I 7s s. plagg. II in 8. Si oratio est quasi animus soras prodiens, quod nemo
dubitat, estuue vera huius imago verbis exprimenda; vix satis Iaudari potest opera eorum, qui, quo facilius et aptius et accommodatius hoc negotium instituatur, non sesum verborum singulorum vim et potestatem ex usura quendi constituunt, sed varium quoque universae orationis habitum et sormam diligenter observant, rerumque adeo et gnoseendarum, et vero etiam explicandarum legitimamr . tionem adiuvant. Ex quo posteriori genere cum sit hie ipse libellus, editus a Cl. Esevo consilium, quod secutus est, Iam dare pluribus nihil attineti xposuit enim via quadam et ratione, quod ante ipsum, ut ipse ait, aggressus est nemo, de distione eiusque Gestaria vi et natura; tum vero etiam de vario eius habitu et forma, generibusque adeo dicendi miseriis cuique rei accommodandis Qua re dici vix Podi
32쪽
est, quantum commendationis paretur artibus dicendi aescribendi, neglectis vulgo et contemtis ab eorum stupore et ignorantia, qui obesse etiam curam verborum et elocutionis cogitandi subtilitati, disserendique sibi persuaserunti Hoe enim perlecto libello nemo possit adhuc de eo dubitate quin arsissimo vinculo, et dicendi, et vero etiam cogitandianes, nexae sint inter se et copulatae. - Quae autem huic esseontraria vulgi opinio, quantas noxas attulerit communi literarum bono, vix est quod dicamus, cum haec legenti non possint non obversari animo exempla eorum, qui, cum neque cogitare subtiliter, neque verba sacere apte et accommodate, nedum ornate et copiose possent, ut ilIam saltem sibi conciliarent laudem, separari utramque illam facultatem et posse et debere pronuneiaverunt, omnemque elegantis
doctrinae cultum, quantum in ipsis fuit, sustulerunt. In quo mirum hoc videri debet, quod de nulla fere alia lingua
idem amismarent, nisi de Latina quam, cum omnium m ximo ignorarent, coactos sese intelligebant in invidiam adducere, suspicionemque hanc movere, tanquam impediret eius midium solidioris veraeque doctrinae iustam scientiam. Ad hunc igitur sive errorem, sive malum animum explode dum, superiorem autem illam nostram sententiam confise mandam, nihil maiorem vim habet ea commemoratione, suae omnium linguarum unam eandemque tradat esse naturam atque indolem, qua persuasionem animorumque commotionem adiuvet, et praecepta suppeditet communia omnibus. mam cur moneremus consentaneum visum est, cum
propter licentiam subtilissimorum, si Deo placet, hominum; eum propterea, quod hisce liber, etsi Francice scriptus, i me iudicio de omnibus linguis accommodatus, eodem
modo, cuius mentionem fecimus supra redarguat male sa
omnis tractatus est bipartitus. Nam et sentes omnis db tionis singulis capitibus philosophice indicantur, et vero eviam diversa genera orationis rhetorice explicantur, adiems utrinque Mempta Graecorum et Romanorum, Quamquam
33쪽
Francice, Francicorumque scriptorum, solicissime illos sis.
Et primo quidem libro quae continentup, huc sere re deunt. Ars dicendi, non magis quam piibu a suppeditare debet imagines aptas et accommodata earum rerum, quas velis conspiciendas praebere. Maxima igitur cura et dilugentia scriptoris debet in eo posita esse, ut indaget ornias dicendi, ut eritati rerum consentaneas, ita vivis quasi coloribus sngula distinguentes. Sunt enim inter varios modos, quibus res aliqua aut iudicium declarari potest, eiusmodi, qui necessariam alicuius rei vim et naturam constituant, neque ullum ambiguitati locum relinquant. His igitur, tanquam coloribus utendum est, si velimus componere ea, quae iustam veramque pulcritudinem referre debeant. Eam rationem satis diligenter describendarum rerum interdum non nisi voces oregrinae quaedam assequuntur. Tum vero non debemus sequi similitudinem quandam re horum, sed vere perspicueque narrando res est quasi delineanda, ita quidum, ut remota abstramone in sensus quasi incurrere videatur. Et hoc quidem verum artificium instili figurandi. Cum ars dicendi non nisi reseret imagines rerum , illae ipsae semper erunτ longe inseriores his, quis a natura proficiscuntur. Ut igitur imitatio proxime accedat ad id, unde exemplum ducitur, necesse est, ut animus vehementer moveatur. Hanc autem rationem acrem et vis
ridam percipiendarum omnium rerum recte dixeris sere jam in dicendo. Quo si quis est destitutus, nunquam profecto poterit expressam, quam dicunt, imaginem effice e. Verba propria possint interdum veram imaginem enurre. Saepius tamen eandem assequi non licet, nisi circumscribendo, partiumque commemoratione. Iam si quis sciat causas et originem eius rei, de qua sermo est instituendus, poterit prosecto ab iis quasi partibus aliquid monstrare, quibus est maxime dignum quod consideretur, et illustrare sententiam aliquam, aut imaginem, aut iudicium, quocunque modo possit. Conua, si Quis parum investigaverit naturam vi,
34쪽
MEN SI IANUARII A. MDCCLXI. 23
neque possit considerare aliquam rem universam per singulas partes, easque discemere , prosecto neque invenire poterit modos exprimendi, et ambitus conicos, neque inferre dictioni vigorem et varietatem. Denique oportet etiam in sermone, sive in prosa, sive ligata oratione, sequi numerum quendam et modulos, idque vel maxime cavere, o laedantur aures sono aliquo duro et alieno adhibito. Dominari debet per totam orationem sa-rilitas quaedam, quae omni molestia liberet lectorem; sed referre etiam debet oratio atque insignire characterem an mi sortis, qui capiat res obiectas cum sensu quodam atque elegantia Phrasium debet sic variatio, frumque usus et adaptatio et compositio ita debet esse comparata, ut vigor augeatur gradatione. Quarum quaenam habeat minimam vim attendendum est, et deinceps per omnes quasi colores attingenda os res, donee perveneris eo, quod maximum robur exserat. Ea quidem haud dubie vera via est, qua cavere possimus, ne virtus animi, semper illa sese libenter exserens, languescat, aut plane cosset. Cupit enim animus semper else occupatus, et suppeditare eam et utilitatem, et robur, et aequabilitatem, et formulacum dicendi e quisitam veramque rationem, quae omnia sunt in persectionibus necessariis orationis numeranda.
His expositis, fundamenta quasi asta esse videantur, quitas, quae libro secundo sunt proposita , nituntur in cuius capite de variis dicendi generibus, eorumque virtutibus in universum disputatum est. Et Sectio quidem prima de stilo simplici et tenui, qui tamen habeat vim exacte reserendarum imaginum cuiusque rei, exponit, quod genus dicendi Atticum alias audire solo: Quo in loco reperire liceat, quibus in rebus, a quibus hominibus, qua denique ratione, idem illud si adhibitum. Duobus deinceps capitibus agitur de stilo sublimi, et nativo, quorum uterque illi Attico dicendi generi, tanquam forma suo generi, est subiectus. In priori quidem, inter alia exempla egregia et bene multa, de verbis istis,sat lux, et facta s
35쪽
Iuxi eorumque duplici sublimitate dictum est, eum alia esset in imagine, quae ibi lateret, alia in sententia. Discrimen ne inter et stilum nativum quem vocat, ponit in eo, quod in illo plus gravitatis insit et vehementiae quam inipe quidem, qui non nisi declarando perspicue, et exquisite eloquendo, cum facilitate quadam versetur. Neque vero hic desiderentur exempla, quibus, quod postum est, ill
sectio altera exponit de stilo ingenioso qui et ipse vivis quasi coloribus utatur hoc est, qui contineat sententias acutas, animumque suaviter assiciat, nec tamen a naturae veritate recedat, sed eam potius cum sensu quodam doceat. Quod quidem dicendi genus iterum dupliciter consideratur. eum distinguitur inter formosum brillant , et floridum Stilum formosum auctor clarissimus non cumulare dicit, ut in. geniosum, antitheta, Iusus verborum, allusiones, et quicquid mentem singulari quodam modo assciat, sed illustrare res cum simplicitate quadam, ita quidem, ut non semper exacte veritatem naturae exprimat, sed tamen quocunque modo perspicue pinga Ut igitur hoc dicendi genus o namenta sibi quaevis indulget, modo ei primendae rei distinguendaeque sint consentanea; sic alterum ilhad, quod floridum dicebatin , no expers illud quidem est ornamentorum, sed tamen paulla minus est audax quas neque sublimitatem admodum sequitur et vehementiam sed potiris pulcritudinem cum sensu conivnflam. In Sectione tertia agitur de genere dicendi eo, quod imaginationem non excitat, quod non pingendi vim habere diei potest. Nimirum, cum non nisi verba eiusmodi et Armae dicendi adhibentur, quibus arbitrariae significationes additae sunt, quae propriae dicuntur, nec sunt translatae ullo modo, quae sunt facillimae intollectu, tum adhiberi dicitur dieendi genus eiusmodi, quod non ringat. Interim tamen illud Ulum, aeque ac dicendi genera ei, quae pingere dicuntur. vario modo tractari potest, ut etiam sublimitatem, cumen, simplic.tatum sequatur. Quarta Diu a , GOoste
36쪽
Quarta denique sectio agit de stilo abrupto in quo non nulli vim eloquentiae ponunt, qui quam valde aberrent a
vero perspicue docetur. Haee fuerit Arma quali et deseriptio huius libelli ut elegantesimi, sic prosecto utilissimi, ut quem profuturum putamus plurimum ad intelligendam diu iugitendamque cuius que scriptoris dictionem. Neque vero innotuit adhue nobis liber eiusmodi, in quo ita coustituta esset haee pars doctrinae , ut in hoc quidem vidimus cum facilitate quadamttachim esse. Interim tamen audeam affrinare, in uno in cerone, de quo, ut et Aristotele et Quintiliano, subiniquo LAuctor iudicat, omnia genera dicendi reperiri, quorum mentio facta est in hoc ipso libello, quamvis non eodem modo quasi subordinaverit. Tanto minus iactantiae idem Cicero est accusandus, qui lectorum iudicium voluit esse, quid in seribendo sit secutus Aristotcles etiam in libris rhetor, eis, plus aliquanto praestitisse dicendus erit, quam Gorgiae contutationem; nec minus certa manebit Quintiliano ingenii excellentis gloria, ut qui Clemonem ipsum unus omnium . qui uandem imitationem suscipiebant, assecutus est. Praeter haec nihil molestum nobis suis; immo tanto quaeque iucundiora, quanto maiori cum elegantia, et faciutate, et venustate sim perscripta.
DIONYSII CATONIS DISTICHA DE MORIBUS
ad Filium: praeter sedulam variantis lectionis per onmia conlationem, lectissimis etiam adornata flosculis Poetiaris. Una cum fingulis adposita Distichis, binorum νο-que versuum Icomatum vero diverserum, interpretarione quincuplice Adiecta sunt lemmata Catonianasis
stelaedam 1719. apud Franciscum H itum, Alph. I. in 8. Quae propter brevitatem, concinnitatem, argumentiquo dignitatem, a plurimis amata fuerauit Catonis Dis
37쪽
eha, quod inde apparet, quod multorum praestantinnocrumque hominum ingenia in iis vel vertendis, vel explicandis elaborarunt, ea recentissimus eorum Editor, qui nomen suum latere voluit, mova quadam ratione sibi illustranda sumsiti Nam similia poetarum dim, quae ceteri, ut se sorte obtulissent, in suis commentariis posuerant, is studi sus cum ex antiquis, tum ex recentioribus auctoribus colle. git, et semper in altera pagella collocavit, hoc secutus consilium, ut omni eorum eonquirendorum taedio lectores te. varentur. In quorum plurimis magnam sane cum auctore convenientiam deprehendent, sed de aliis quoque quin non satis apte, et loco posita esse iudicent attenti, non dubit mus. U. c. Uirgilii Aen. V 8s . cum Dilhch. a. L. I. Iuvenes. Sin XIV, I . eum Dist. 26. Placuit praeterea, breves quasdam de varietate lectioius admoestiones subii.
re quibus puto, nobis,oque nonnulla licebit addere. In Dist. N. Sperne repugnando tibi is emtrarius esse Conveniet nulli, qui secum dissidet irae.
Frustra legere Barthium, ait, iras, quam verissimam lecti nem esse nobis quidem persuasum habemus. Sed videtur CI Editor eorum sententiae deditus esse, qui statuunt, pr nomen ipse alii pronomini additum semper esse in Nomin tivo ponendum ita Ciceronem, ita probatae latinitatis avictores omnes, dixisse unde et ipse ad Praefationem lib. III.
Non mesori torem, sed te neglexeris Ese posse ait, hinc de
aetate et bonitate scriptoris decerni in quo tamen etiam loco, i ut propter rationem oppositorum desiderandum videtur. Igitur intellexisse videmur, quandocunque lex oppositionis, quam et in priore loco agnovit Barthius, pronomen ipse in alio, quam Nominativo casu, poni sed aliter rem se habere in ceteris, ubi ista oppositio non siti Utriusque rationis quaedam exempla posuimus. Prioris quidem, praeter auctoris nostri haec Cicero pro Marcell. 4. Et reteros quidem omnes victores uerar: Eodierno vero dis i ipsum
38쪽
s eae non fuisse, in quasi sum eminem fuisse Calain. I. g.
Horat. I. pist. 2, 32. Ut jugulent homine Iurgunt de nocte latrones. Ut te i um serves nonopergisteris Florus III, 18,7 quum regum et gentium arbiter populus ipsum se regere honisset. Alterius autem Cicer Ep. Fam. I. 2I meestri, non ut de me irae dicerem, sed uidi eadem eo lares. VII. I. Reliquas vero partes diei tu eonfiumebas sis delectatis arbus, quas si irae ad arburrum Tuum eo armar quo pertinent ea exempla omnia, quae Io. Iurus ad h. l. eommemorati Sallust Catil ao. 6. mihi indies magis animus aerenditur eum considero, quae eonditis vitae futuras, se nosmet imi indiciu m libertatem. Tacit. Histor. IV. II. μfius Pristus se ias interstes. Hine iam deeerni de aliis locis poterit an non in verbis Cieeronis Ep. m. I. r. 3 omni siet a pietate ceteris satisfaeis omnibus, muti lasemmquam satisfacio legi debeat issi an non Lib. XI. Is pro οQuod superest, perge mi Brute, et iam non eum aliis, se tuum ipse certa accuratius sit tecum iaso an non etiam de Lem. 32 legendum si is duabus sis personis quas supra dixi, tertia adiungitur, quam Uur Misis aut tempus imponis, quarta erism quam nobismet tot iudicio nostro accommodamus. Pro rnobi et ois, quamquam nullam varietatem viri docti adn tarundi Hinc apud Tacitum Histor. IV. o. Legiones a NMσesio traductae se sese in verba μεθα ni cingunt viditiam Ernestius is a rescribendum esse se Asiae. Quam ipsam medicinam desiderare videtur Curtii loeus I. s. 9. e. teri, cui e situerant, ditioni Alexandri se i or permittunt, ut
legatur se i , vel ipsi se contra apud Iustinum XII 8. s. - non mutibus vati e Ibi rent, cum plurimis Codd. legendum erit ipsIbi L. II. Distich. XXV. quod ita habet:
Rebus in adves animum submittere noli, Fem retine. Sperum hommem nec morte relinquit persuadet sibi editor, aliam ieetionem, quae habeat, per una homines, mone relingum praeserendam esse propterea, quod auctor christianae relugionis placitis imbutus non fuerit. At enim vero nec ab ethnico tale ententiam abesse debere statuimus, eum suis
39쪽
multa locasint, in quibus spem omnium rem non modo longissimam esse pronuntient, sed perdurare etiam post vitae tempora afliment. id Cicero pro Archia c. I a. Quid Dido, quae spem iniuriae ulciscendae nec post mortem abiicit Aeneid. IV. 38s. Cum frigida mors anima seduxerit artus omnibus umbra Dei adem dabis, improbe, poenas, Audiam, et haec manes veniet mihi fama sub imos. In Dist. XXXI. ego quidem non intelligo cur a recepta lectione stequentas iverint in alia eruditi. ordo satis planus mens humana dum Sparat vigilans quod optat qualis autem in illa emendatione, quam editor subicio mens humana dum vigil et sperat quod optat quem non offendat illa dictio dum vigil es, deinde ellipsis, deinde et pro etiam positum pNeque vero immutata paullulum ratione illud cuiquam plaeere poterit:
Nam mens tamana quod optat Dum vigil et Syerm per somnum et cernis id i tim. Non puto talia sibi permittunt ubique boni poetae. Sed ionec, quae in Historia Critica de hoc loco adiunxerit A ctor, viderimus, iudicium suspendimus L. III. II habentur: Comugis iratae noti tu verba timere, Nam simis insidias lacrymis, quum femina ploras: In quibus, quam sibi reperire visus est pag. 2oo editor gradationem, lateor me nora agnoscere. Neque en Florare a Iacrymis bene separatur. Lib. IV Ddi. 4. Dilige denarium, sed ne dilige formam, Quam nemo Ianctus nee hmesius capta ab aere. Quam ob caussam formam aptare ab aere existimet idem umlere quam apud philosophos, barbaros autem, abstrahere Mati re, non constat neque eius sententiae ulla necessitas esse videtur. Immo formam captare ab aere est curiosum esse formae, quam asperi et recentes mimi habent, spectatorem, qualem Caligulam suisse cognoscimus ex iis, quae Suetonius commemorat in vita eius Cap. 42. Similis usus praepos ab
40쪽
Neque vero necesse est existimare in L. IV. Dist. I7. Si famam servare rupis, vin vivis, honesam, Fac fugias, animo quae sunt mala, gaudia vitae: observandam magnopere lectionem quae honestan habeat, et Ze endendam ex illis Horatii Od. l. 22, 23. Dulce ridentem et dulce loquentem. Nam etsi potest intelligi, ut ii talibus, negotium,fama autem per se de dignitate accipi positi, ut U Uirgil Aen. IV. I o. et Catonem ipsum L. IU. D. 47. tamen ista ratio huic ico minime apta est Haec sero habuimus, quae de nova hac Distichorum Catonis editione diceremus. me Historia autem eorum eritica, proaimo erit dicendi sacultas.
BIBLIOTHECA, SIVE S ELLEX LIBRORUM
impresserum in omni genere scientiarum, maximam pamtem rari morimi, et codicum manuscriptorum qiros per plurimos annos collegit, iusto Ordine disposuit, atque notis ritterariis, uti oricae bibliognosiae opes aliquantuDuaugeantur, illustrarit ADAMUS RUIM LPIIUS SOLGER, misereti ecclesiastici Grimbergensis Antistes etc. Cum praefatione, tam in prosa, quam in ligata. Accedat index auctorum. PARS L
Satis ipse huius libri titulus Lectores nostros docebit, quid
illo contineatur, et quare nos illius mentionem faciamus, qui alias Catalogos librorum alto flentio praetem M. Possessi huius Bibliotlaecae adhuc superstes, eam. causam hunc catalogum ipse edidit, ut et cupiditati quorundam, qui rei litterariae studio teneantur, atque bonorum et rarorum librorum cognitionem sibi acquirere cupiant, satisfaceret, et ima eaveret hoc modo, ne concinnatio catalogi post mortem in marrus ineptas incidat. Hoc primo