장음표시 사용
221쪽
Im ratores in quibusdam causarum cognitionibus . adhibito Iurisconsul.
torum consilio , praesentes erant , di decreta edebant , quae alibi diximus, Paulum Jurisconsultum in unumcol legi Ile ; eorumque exempla non desunt in Pandectis, & Codice: Rerum secundum leges iam statutas decernebant nec unquam 'eis asserere in mentem venit , publicis legibus se solutos esse in iis, quae pertinent ad lites dijudicandas inter privatos . Concludendum igitur est, quae leges
generales extant inter Ritus Magnae. Curiae , Ubservandas esse in Sacro Consilio ' necnon etiam ea , quae neeess4rio requiruntur tum iure communi , tum nostro , ad ordinem judiciorum perficiendum : cetera autem , quae sunt peculiaris styli foren-ss , observantur secundum consuetudinem jam introductam in quolibet Tribunali a IV. Quae hucusque disputavimus
confirmant , quo alio loco monuimus , Doctores nostros , dum loquuntur de Sacro Consilio , confundere ejus auctoritatem cum iure Summi imperii , quod solius Principis
est . Haud equidem inscias eo . Sacrum Consilium inter reliqua Tribunalia apud nos eminere , supremam que obtinere auctoritatem . Verum
id intelligendum est in causis , ut vulgo dicitur , merae justitiae . Da- , tum quidem ei est, prout solet diligens , Re Eudens paterfamilias adtonservandit . publicum decorem , vel ad concordiam familiarum inducendam aliquando p sse recedere ab ordinario iuris, & causarum agendarum tramite , & quid pro utriusque litigantis utilitate aequius melius videbitur , decernere . Sed non usque adeo id porrigendum est, ut l. 'iuitiae , & legum ipsarum generales
regulae offendantur ὁ '. praesertim ubi agitur de aliquid decernendo, insciis, vel inauditis iis , quorum interest . Hae equidem in re sic scribit idem
idque quia Regem repraesentat. Haec ratio & vaga, Sc generalis admodum est ; quandoquidem non dici potest absolute , Sacrum Consilium repta sentare Principem ; sed tantum iatis , quae pertinent ad facultatem juris dicendi inter cives qua in re ipse Princeps si judicaret, &causam, & rationes redderet sui decreti , ne uideretur ad arbitrium petition. litigantium reducere voluisse . Sint exempli loco innumera Romanorum Principum Decreta , quae extant in
Codice Iustiniani , in quibus , dum Ius illi decernuat , k rationem , &eausam addere solent . Utitur ali quando Princeps auctoritate Summi Imperii , cuius scilicet ratio, ut loquitur eleganter Tacitus an ual. I. ,
non aliter constat. quam se uni rem datur . Sed hoc ille essicit in causis magni momenti , in quibus Respublicae salus versatur ; tunc enim rationem gestorum non reddere , summa ratio est . At cum agitur tantum de iure privatorum , de privatis civium controversiis , cuinam bono , ut prolatae sententiae nullae reddatur ratio ; unde qui se hesum sentit . non possit ordinariis remediis iuris uti λ Non utique credendum , hac extraordinaria auctoritate temere uti velle Senatores Sacri Consilii, qui semper doctrina , & integritate fuerunt praestantes ἰ sed non semper mores hominum in uno statu pe manent . I plamet Petra , dum supe-
'em Sacri Consilii praerogativam
222쪽
zi8 COMMENT. DE JURE REGNI NEW. .
exponit, sic ait n. 88. An huiusnim eum nostris, praestant a , quod tum, di vero aereretis latis EX CAUSIS, Sc legitima existente causa , possit arirc tamario denegatur , ac proinde quando Sc testantium, oc conualien-roro interponenda dicebat enim tium voluntates interpretari, M a Franciscus Marc. ree orandum certam formam redigere in HS., quae esse, Rr Deus nos praefervet ast expe- pertinent ad fideicommilla, luonitu dienri magni Consilii . ct ab aet λ tiones, vincula , Sc condItiones appo rare Tartamenti J Igitur satis patet, stas tum in testamentis, tum in con quam grave subditis esse soleat iudN tractibus. Dixi interpretara, nam i candi methodus . quoties causae sen- hera iacultas commutandi ablque evi tentiarum ignotae sunt , 3c occultae . denti necessitate, atqlle voluntate eo Et , quod pejus est, omnis aufertur rum, quorum interest, Voluntates o defensio , omne temediom juris ; minorum circa dispolitiones rerumnam , quod idem Petra docet , non suarum, subvertit omnia Iuris Princidari reclamationem ab iis decretis , pia, & bono publico adoriatur, Pu sed tantum restitutionem in integrum, blice enim expedit, ali Paulus mnescio quo pacto evenire possit; ete- s. D. quemai testam. Oper. ,ιupremanimo restitutio competit ex laesione di hominum judicia exitum nabere. t quomodo condemnatuς in senten. quot attinet ad contractus, m nil amtia Sacri Consilii lata ex causis , d se congruum fidei humanae e L, quam ci potest tresus , cum ignorat , nec ea . quae inter contrahentes acuer ΤΠquam divinare potest , quaenam servare, ι. r. D. se pocru . retinfuerit ratio sententiae et quidnam Sa- rectissime in pragm. un. M vin M., scrum Consilium impulerit . ut hoc. seu condit. mc. nimi liςςoti A'u' Vel illo modo decerneret λ Dum opi. olim Iudices, δc Tribanaria 40l a Dronem Petrae inetor Romanus de serebant, subvertendo tenamentorum, P rst. S. C praest. 33. e. a. n. s. in Sc contractuum statuta, Interdicam, M , addit , competere quoque reme- ca Uetur, ut deinceps, ubi AEgi ur ex
dium nullitatum . Sed quales nult, iusta eausa de vinculis amo venuis st/tes exprimi poterunt, ubi nescitur sive in testamento appoti tis, uve in R ius , δέ factum , ex quo Iudices codicillis, vel donationibus, circa judicaverunt ' Ex his facile diluun- prohibitionem alienat ovis, commina tur , quae idem Romanus proponit ilonis, surrogarionis δα, appo it δ' praesi δη ., nempe Sacrum Consilium per testatores, aut contra nentes; ianon debere iudicare secundum alim nulli bi fieri possit nec coram quo um g ta , di probata . sed secundum que alio Iudice, rilli In - 1ΠDuna propriam conscientiam ; nam si hoc Sacri Consilii, Regi Camerae, auverum esset , supervacanem utique Maenae Curiae. Tunc autem legi redderentur omnes constitutiones , id fiet in Sacro Connuo, eum Da mΠes pragmaticae circa ordinem πι- rum Aularum Consiliarii in unudici Ornm observandum in Sacro Con- conveniunt Praeside praesente, ariiDRS
filio ; 3t inutiles forent litigantium iudiciariis consectis, & auditis omni- per tot labores , & dispendia com- bus iis , de quorum commodo ,
pilatae probationes. vel damno agitur. Statuit praeterea V. lia eo autem sutum est aucto- pe quantica, ut, ubi id faciendiam nirlias S. uri Cor. lilii, sive mavis d. re in Magna Curia, duae itidem Auta
223쪽
eonveniant. 8c telatio fiat in Sacro Consilio. Sed quoniam haec dici aliquo modo possunt causae majores propterea mandatur in h. f., ad exequutionem perducendum non esse, quod decernis Sacrum Consilium . nisi antea authenticum decretum illius in Colla terati Consilio praesentetur, &Regius impetretur assensus . VI. later praerogati vas Sacri Consilii numeratur a nostris, quod illius sententiae Regio nomine pronunciantur', idque & in pragm. s. de . . S. C. natu tum usa viare patet . Fortassis id placuit Ferdinando Regi statuere, ut auctoritas Sacri Consilii ex oriat. naria sua insti tutione permaneret scilicet cum Rex ipse in eo aderat. Et hinc iactum puto. cur tales, postquam latae sunt, sententiae, opus non habeant notificatione, prout consuetudine forensi, & iure ordinario in reliquis Tribunalibus observatur; nam de eo quod Princeps decernit, & suo in Consilio statuit ad supplicantium petitiones, tenentur ipsmet supplicantes sese certiores reddere; nec solet Princeps alia ratione voluntatem suam Patefacere. Verum postquam decem .dies lapsi sunt post sententiam prolatam, usus est in Sacro Consilio, ut sat Mandatum sive ipsis litigantibus, sive Procuratoribus eorum, quod Vulgo dicitur in foro de parendo, quas, quod ex eo debeant 4itigantes parere iis, quae in Consilio Prine pis decreta sunt. Di scri mes 4utem est in sormula loquendi, nam estectu, sive norificatio dicatur, sive Mandatum de parendo idem prorsus est, cum eadem juris remedia com petant ad rescindendam sententiam. Haec scire necessa. rium est, ne conceptiones tantum verborum , ut vulgo fieri scitet. memoriae mandantes. eorum ratio ignoretur. Quemadmodum vide re est , &B. In C A P. V. a I in alia sormula in foro introducta,
postquam formata est sententia , nam additur in calce: Lecta Iaxa . Quorum verborum quaenam sit significatio, frustra quaeritur in libris Doctorum :origo, nisi fallor, h:ee fortassis fuit . Iure Romano, postquam sententia formata erat, tenebat ipsemet Iud exeoram litigantibus eam recitare exscripto. Et quoniam scribi sciebant omnes sententiae in libro quodam originali, unde postmodum transcribebantur, ille liber dicebatur Rricu- Ium ut explicat doctiss. Gothostedus
in I. a. C. T. de sentemiis ex peritare it., ubi sic ait: Periculum nihil aliudes, quam cujusque rei experimentum . seu formatio , CP pro loco tum sententiae , non ad memor iam , ut volui3 alciatus di*uncti. xi., sed ad judicium certius formandum, ad sententiam probe concipiendam. Periculum scilicet facere, alias quoque est, quid prius tentare, ne per error νε quid porro fiat. Nos mi nuite vocamus. Er vero Me illud est, quod dicitur in L 2. C. hoc tit. sententias non finbitas, sed deliberatione habita post negotium ponderatas, sibi ante formi ras, re emendatas statim in libellum scura fidelitate conferre radices δε-- bere, scriptasque ex libello partibus
Imere . Hinc male in vulgatis G. dicibus emendatur titulus de sentenistiis ex brevicula recitandis p nam periculum legendum est. Necovideo tur verum attigisse Cujacius, qui in comment. ad eum titulum, periculum explicat, quia ex sententia semper aliquis periclitytur, aut Reus, aurJudex, si male damnavit; nam absona videtur haec nominis ethyna igia Qui autem Magistratus erant ilis res,
poterant sententias recitare coram partibus etiam per suos ossiciales. I. 2. C. de feni. ex peric. recit. . Cum
224쪽
Σ1o COMMENT. DE IURE REGNI NEAP.
igitur Sacrum Consilium eminens sit pellendum eum, qui Iudici non pa- Tribunal , necessitas recitandae senten. ret, rem restituere jubenti, L qui ν tiae definitivae nulla est, sed tantum Rituere 68. D. de rei vind. igitur, Magistris Actorum tale munus deman. dicet aliquis, inutilis fuit provi
datur ex. Praescripto cit. pragm. 6. cit. prag. ς. Nequaquam, nam mens
Quod neque fit in singulis causis, Regi Ferdinandi ea fuit, ut ex modo sed ex consuetudine, dum feriae aesti. exequutionis appareret , sententias vae indicuntoe, & Nativitatis Domi- Sacri Conlilii habendas, tanquam abni, & Paschatis, publice leguntur ipso Rege profectas; ceterorum Jud,
sententiae in anteacto tempore prola- eum sententiae exequuntur quidemiae; idque merae solemnitatis gratia, mann armata, sed ab Apparitoribus, nam nec omnes recitantur,nec fit co- & Lictoribus, qui eorum jussui praeram partibus. igitur, ut denotetur, sto sunt ,& specialiter innisterio cujus- sententiam jam lectam eine, adduntur que Curiae sunt Meri Consilii, non . illa verba, lecta laxa, quibus fgn minus ac Regia mandata, voluit irificatur, eo ipso, quod lata suit sen- etiam ad exequutionem perducerenturrentia , haberi eam pro lecta . Sed per Gubernatores , & eos, qui rei nudae, ut jam dix mis, he formulae militari praeerant in Provinciis. Et hoc sunt, quae effcctum prope nullum sane denotant illa verba strogmaticae ,
Continent. a nostri et non animadversa: Me vero tantae
Ull. Postremo supremae tribuitur iurisdictioni t ententiae. decreta,ordium Sacri Consilii auctoritati, quod illius tinne provisiones eirritasnt, rimum sententiae armata manu exequi possint iisnnes. Locumtenentius 'rogenerali Un- ex pragm. s. eod. xit. Hoc sane cum tellige qui nunc dicitur Cuitaneus G nostri interpretes proponunt. Majesta. neristit exerci pus j omuum De Copititem inde apparere ejus Tribunalis nete, stipendior it militibus noseris, ae praecipuam contendunt. Sed quis un- Siciliae Re ni Mogistratibur, ut illoquam dubitaVit, quemcumque . non rum exeouutioni, fi opus fuerit, D dico magistratum, sed & inferioris tem, aνmniamque manum prasent, notae Iudicem , sententias suas armata impreamur. Verum posteriori aetate manu exequi posse, cum nec Jurisdi- usu inductum est, ut stipendiariorum stio intelligatur ulla , nisi & impe- militum non possit ministerio utirium mixtum habeat, hoc est vim Sacrum Confilium pro exequutione coercendi 8 Ulpianus sane in rei vin- suarum sententiarum, nis ubi ex u dicationis iudicio, quod recte coram genti necessitate antea Prineteps com=uotumque Judice instituitur, mani- sulatur, eiusque iussu Praefectis miliaeste nos docet, manu militari com- . tiae expediatur columissio.
225쪽
De strigine, atque auctor irate Regia Camera,
ORico huius Tribunalis antiquis.fima sane est in Regno : sed si novam ejus formam ab Alson primo Aragonensi statutam inspicere veIimus , novum illud aliquo modo dicere possumus; di propterea de eo post Sacrum Consi Itum aetere instr- tuimus. Praetermittendae hic equidem
sunt nostrorum minus apta comparae
tiones inter Regiam Cameram, &Procuratorem Caesaris, Comitem Sacri Palatii, Sacrarum Largitionum, Rerum Privatarum &c., nam viris doctis eat omnino non probantur ἰcum satis constet, ex diversa forma publicae rei administrandae. summi que imperii exercendi , diversa quinque Magistratuum, atque ossicialium munera facta esse , Et quemadmodum mores notiri cum antiquis Roman rum inuitutis non conveniunt, ita nec publicarum rerum cura , atque
ossicium. Sunt equidem nonnulla, in quibus similitudinem quandam in v nire poteris inter antiqua, & nova ossiciorum genera; sed non ideo recte dicetur, haec successisse in illorum lacum; quandoquidem ea ratione &Ionge remotissima quae sunt, poterunt ad antiqua referri. Apud omnes sane Nationes, publicae pecuniae, nempe quae redigitur a tributis. & vectigalibus, quaeque publici pendiis e servit, cura , atque adminis ratio cem iis personis committitur; quae variis nominibus delanantur. quemadmindum Ze locus ipse . ubi talis pecunia conservatur . Longobardi Cameram adpellare solebant locum, in quo Rcgia gaza reponebatur, fortassis quia habebat fornices convexo'; Umde & laudi. quae consistebant incerintis annuis redditibus persolvendis ex Erario Priicipis, appellabant seuda
de Camera Lb. a. seMd. ert. I. , ubi Cinacius Cameram interpretatur Rrarium. Idem confirmat Hotomanus verb. Actiae v. Camera, ex illis
verbis .testamenti Caroli Magni apud Eguinarthum: ineipit descriptis , atque diυisio, quam perfecit de theseaeris suis, αρ- peeumia, qua illa die in Camera ejus mventa eβ. Et censet Hotomanus oeudum Sold tete, & Camerte in fibris laudorum idem significare, ut tit. 'Io. 6uM. Iib. . Soldatae nomine intelligebatur stipendium militi concessitiK in pec nia , vel annona sub conditione fidei, atque obsequii . Fictum verbum avoce germanica Iold, quae stipendium, vel mercedem significat; unde apud antiquos . Germanos Solavry vid. Caesarem de bes. gau. ILA 3. appetilabantur milites mercede conduci i . II. Expulss a Regionibus nostris Longobardis , Normanni , qui in
dominatum successerunt, quaedam eorum histituta retinuerunt, unde postmodum in nostras leges translata sunt; necnon etiam quaedam V abula apud illos usitata. Hinc Rex. Rogeri u . cum septem suprema Regni ossicia statuisset, quibus publicarum rerum cura commi ssa fuit, inae. semim Regiae pecuniae adpellavit Cais merarium, scilicet quia praeerat Ca. merae, idest aerario Principis. Erant& sub Normannis Restibus alii officiales statuti, ad quorum curam eli. in Diuiligod by Corale
226쪽
εχ . COMMENT. DE IURD REGNI NEAP.
pertriebat rerum fiscalium exactio . rum ossicialium paulatim e anslatum atque administratio; & dicebantur fuit in Camerarios, ut videre eitiu ag seri VMaestores , ut in cons. eit. eonstit. praesenti qui plures erant praefents tit. de Ge. Secreti, non in Provinciis, & dicebantur Magistri dissimili sensia, ac olim apud Roma- Chmerarii : Sc quemadmodum sub nos dicebantur Quantores Trarii . Magno Camerario. Eorum ossicium qui quoebant , sive conquirebant temporibus Gulielmi l. non tantum Pecunias publicas. Erant & alii qui versabatur circa res, ad Fiscum , ce'ntur Dobanae de secrerit, ut sue ad Erarium Principis pertinen-m ead. conss., ο in seq. nominan- tes; sed etiam circa pretium statue tur; α non semel Secreti Dolanae . dum rebus venalibus , sive assisMQuod ossicium,certum est pertinuisse ad ordinandas, ut loquitur constit. MAE Regii patrimonii administrationem : κiβνοι Comerarios; ubi additur. id in cis, seq. conm, cujus initium facere eos debere cum consilio Baju-eu Dobans de fecretis . ad eorum , lorum . Habebant etiam jurisdicti curam, necnon etiam Quaestorum spe- nem in causs privatorum cosstinctare decernitur, thesauri inventionem, osciorum. Imo poterant i Psin Bdju'Pecunias dePerditas, quemadmodum Ios creare, & in i psos. eorumque S res ex naufragio obventas , quarum Iudices, ae Notarios. scilicet Assesso dinnini ignor tur ; praeterea bona res, & Actorum Magistros imperium Vacantia , scilicet eorum, qui sine cereis in eas bus exercere cossiit. herede decesserunt. Et notabile est. Μὴ rim i Camerarii , ubi idem R quod statuit constitutio in hac specie, Gulielmuq vetat, Camerarios Bajula scilicet, ut bona publice subhastata tionis ossicium vendere; & addit et Vendantur, & tertia pars pretii pro Indis uum nempe fore decernimus sm lentis anima pauperibus erogetur. us fiserari mum quisquam isset id reliquum redigatur in Fiscum . ministerium pretii venatitare merce Nis forte sunt verba constitutionisὶ νυν - sed Boiulistimes easdem com prαποmiπatus Secretus, ct Quaestor mittana -κis fidelibur, o Uiu 'nis nob3s vfde, expediri, ut aestimatio. electae prudentioribus,regenerosioribus: Π prgdidis tertiae pro defuncti ani. move locorum conditio mini robi πλmo Nora , ipse res hereditariae in Uerum posterior aetas haec immuta F βι πο/i pus one serυentu. . Sed vit, nam simul cum laudis vendi undenam originem duxit verbum solent Baiulationes; & a Baronibus
crexus non satis constat . Fortassi eaedem locantur absque ullo perso barbare tunc dicebatur Secretus . qui narum delectu . in controversiis,'
secernebat. hoc est dividebat iura oriebantur inter Fiscum, & Privato , si scalia a juribus prevatorum . Cui temporibus Reeis Gulielmi , Came coniecturae videtur Topius accedere de rarii non χabebant omnimodam oris. Trib pari. I, lib. 4 cap. I. Dohana iurisdictionem, sed vel i qu/ndam autem quid fgnificet iam alibi anno notionem, nam idem Rex in coini iῆvimus , nempe aedes, in quibus st .aestiones omnet iubet, ut in iis si- si scales redditus , vectigalia, portoria, mul eum Iustitiariis Camerarii coqui'
di cetera id genus tributa pro mer. rimnes, araue judicia accipiant Vul cibus , Sc morcium transuestione go dicimus capere informationem γ-nservantur. Verum munus superio- praesente Fisci Patrono, & Procura
227쪽
tore, usque ad sententiam: d M par. distinctum fuissὰ Con m , sive si alteri peremptorio termino sic ait Tribunal Rationalium , a Collegio constitutio) er per nuntium, ρο Πι- Magni Camerarii ἰ ubi , & qudam
teras suas ad GFiam nostram mittant. Iudites extabant , Pr i sidentes num.
Quibus ex verbis colligitur , tune eupati et sto' Alfonsum lutullis , ut
temporis Magnam Curiam . quae unum idemque Tribunal constituere- erat Curia Principis, sitisse Tribunal tur , tam ex Praesidentibus quam ordinarium non tantum in contro. ex Magistri et Rationalibus , Vid. .edi versiis privatorum. sed etiam in iis, Emun Alson si relatum a Topio pari. quas Liscus exercebat cum privat . I pag. cis . Statuit Pragerca lut cir-Idque optima ratione famim credi- 'ea controversias , que orirentur lotur, ut manifestum foret, Principem ratione computotum in aliis quiaeque jure cum subditis uti. Ipsemet buscumque , ad fiscales Ps snt Tiberius Augustac , etsi callidisti in m pertinente ς , soli cognitionem , atque in arte regnandi; tamen ea in re ni- jurisdictionem haberent Praesidentes ;hil peculiare bi vindicabat; unde de & iis RationalibM .tantum compet eo sic scribit eleganter Tacitus ann. rei faculta referendi , & proporiendi LM. ψ- ωρ. a. Rari per Italiam Cam quid . in dubium , 3c d sceptationem
Iarrs agri, mytrita se isto 'intra veniret , unde ab illis dest titio pro- paucos libertas domus; ac si quanis rederet . Quo deinceps factum laut , cum privaris disceptaro forum, θ' ut non amplius Rationales 'habere u-jμε ' . . tus pro Iudicibus controversiarum fi IlI. Quoniam circa redditus ad pu- stalium . Qui postmodum ima iblicum patrimonium pertinentes fuerunt Reges ampli runt cip a cura esse debet in compulis etem eius aeribunalis ad omnio ea , rationum, scilicet inspiciendo utrum in quiboe Fiscus Principis quacunque ii , quibus eorum exactio committi- ratione sua interessi perspexerit ; Sctur , probe , & recte conficiant ta- propterea successionum laudatium con bulas accepti , atque expensi et ideo troversae ibi agitantur , quaeque ad sub Norin annis quoque & deinceps studi naturam. atque onera specta Ri
maxima suit auctoritas eorum . qui quemadmodum ubi agitur de Regio dicebantur Mag stri Rationales , quas in e patronatus in beneficiis ecclesia-DOctores , sive periti in rationum , sticis Ibi etiam quaestiones tractandi compinorum inquistione . Horum me eaea redditus Universitatum Re Rationalium munus quodnam fuerit gni ; eitca officia , qu e a Rege con' olim , δέ quodnam sequentibus tem- e eduntur . sive venditionis , sue linporibus . statutum legitur , tum in eationis titulo ς circa iconductiones antὶ qua editione Rituum Reeiae C. uectigalium , & tributorum circ3,nienae iub titulo de Misio in istis. modum , & rationem monetae cuden rnm Ratis lium, tum in noυissimis dae . Et in summa ordinariae jurisdi- pragmaticis constitutioniblis , ' quas ctioni est illius Tribunalis cogno cet- explicab mus infra . Hac fame in re re . R definire de iis omnibus', intum Scriptores nostri . rum ex im quibus alitur , vel de lucro, vςl Osae n3irqm in modum varin, int, & damno Regalis Patrimonii. muris . Illud plane con ' .i, imite lU. Ex iis . nu. e narrat Angelus
228쪽
αα4 COMMENT. DE IURE REGNI NEAP.
Alsonsumarae secto Regiae Camerae , rius diploma insertum legitur in prax. qui Locum tenens dictus est , addi- 68. de UM. Procurat. Caesar. , ubi Aile quatuor Praesidentes juris peri. & certa forma praescribitur , quanamios , & duos imperitos , qui scilicet ratione negotia ad Regiam Cameram suffragium suum ferrent j iis tan- Ipectantia , modo simul ab omnibustum cnntroveritis , in quibus non de Praesidentibus , modo separatim in u-jure dBceptaretur . Sed deinde 'eum naquaque Aula tractari debeant . Sub in modum crevit illorum numerus , Regno Philippi IV. & de tertia Au-
ut consulionem parerent di, nam ex la instituenda mandatum suit. . prout catalogo apud Topium relato Ac. in videre est iu strv. 7s. ε. s l. eod. pag. IV. an. . 's. erant υἰginti se e Mi. idque ad libitum Locum tenentis, Et propterea a. Ferdinando Il. Ara- ut dicitur in notis ad eandem prag-gonenst redactus fuit ad quiri lue. Sed maticam . Procedente tempore, quod negotiorum multitudine exigente sub & hodie servatur , Ordinari uo Praesi- Hispanis R ibus ampliatus est. Ex dentium numerus 'ampliatus fuit ad diplomate relato ab eodem Topio duodecim , quorum octo jurisperiti loci rix. pag. 296. mandavit Philip- sunt , reliqui vero quatuor secus , pus 1l. ut Regia Camera in partes unde vulgo idiotae adpellantur ; qui divideretur duas vulgo in duas Au- licet aliquando contenderint , ut Palas i quarum in unaquaque tres assi- tet ex pragm. 68. eod. xit. suffragium sterent Praesidentes juris periti , unus ferre posse in controversiis cui ulcun- imperitus ; praeter Locumtenent , que generis ἰ tamen prohibitum on cui facultas concessa Mit modo in nino id eis fuit in prag. 77. eo . , una , modo in altera adesse , prout quoties de jure disceptatur , prout- negotii ipsius natura exigeret . Supe- modo diximus.
De ossicio , atque ductoritate Praefecti Regiae Camera , vulgo
TR is UNAL Regiae' Camerae , quae& Summaria appellatur ; quia rationes ipse in Camera per Praes dentes , CT. Rationales ibidem ordi- Natos summarie invidentur , ut sunt verba edicti Alfonsi I. de quo supra habet suum Praefectum . qui Magnus Carnerarius dicitur . Uerum cum ille aliquando iustis impedimentis detineretur , unde tuo muneri vacare non pollet , vel ab aetate Regis Roberti coissuevit , ut Vicarium statueret , qui generali nomine Locum- tenens dictus suit. Ex catalogo confecto per Topium pari. I. Iib. 4. apo. de Magnis Camerariis ad paret . primum. Locumtenentem creatum suisse anno ε 3os. Berardum Caracciorum . Verum sub Regno Alfons I. fuit indushma , ut Praefectus Regiae Camerae semper esset Locumtenens , qui non amplius a Magno Camerario , sed ab ipso Rege crearetur quod & ad nostram usque aetatem
229쪽
& dignitatis et non autem muneris , di juri ldictionis.
IL Ut autem ordine, ae methodo pr.dcipua quaeque , & cognitu magis
neces Iaria proponi , & explicari pos. sint , quae in novissimis Legibus terni statuta sunt de Regia Camera
non una maximi conlatione , mque Obscuritate ; primum omnium de Locum tenente agendum et . Circa controveritas ad jurisdictionem Restiae
Camerat spectanteς, ut ord male procederetur , ulu intro luetum est . ut inuio cujulque anni Locum tenens sngulas Regni Provincias singulis I re fidei uibus assignet , ad hoc ut eo sum unusquilque sit veluti destinutus Iu .dex cujusque Provinciae ; unde a nudeum litigantes instituere possint actiones sua et , live instantias proponere . Haec dii tributio dicitur a nostiis Con Ditisio generalis. Praesidens autem a s lignatus & actibus judicialibus incum. hit , & interloquutorias sententii ς , ubi necessarium est , pronunciat , quae ab eodem exequutioni demandan 'ur , dummodo partes non interponant ad-pei Gionern . Nam consuetulo sic se habet in Regia Camera , ut ad im- pedaenda Prassidentium decreta . p riupplaees libellos adeatur Locum tenens , qui solet mandare . Ut ne η tium , de quo agitur , referatur in Tribunali , ad hoc , ut omnium suffragiis res examinetur , hic dijudicetur quemadmodum & de Sacro Consilio supra diximus . In serenda autem definitiva sententia , a Praesidente Commiliario fit relatio in Tribunali , ut demum controversae finis imponatur . Ad ossicium quoque Locum tenentis pertinet desinnare, quae .
nam caus .e diutius iis Aulis tractandae
sint et ut statuitur in prag. 68. q. de offic. Procur. Cometr. Qua in re divella ad paret agendi methodus , Tom. I.
IIL CAP. VII. 22sque obtinet in Regia Camera , ac in sacro Consilio ; etenim, ut supra diximuς, Praeses Siori Consilii decernit , ubi junitis Aulis tracta idae sint
cauta : contra vero Locumtenens ,
ubi disjuncti et Aulis . Ex quo inserintur , in Regia Camera jure ordinario omnes clusis junctis Auliς tractandas
esse , ni si contrarium a Locumtenenis te dec rn .itur . Datur autem facultas
tum Fisci Advocato, quoties sua putaverit interesse , tum privatis litiei uitiuet , adversus decretum , ut di juncti; Aulis procedatur , provocare, live ad ipsum met Locum tenentem , in cujus arbitrio erit contrarium statuere , sive ad Principem cin prag.
III. Proprium Locumenentis mu- nux est curare , ut ossicialium unusquisque recte in suo ossicio versetur. Hinc in pram Is . 9 cit. tit. manis datur , ut initio cujusque anni te. neantur Rationales, Procurator Fisci, & Secretarius iuramentum in manibus Locum tenentis praestare de feor to Tribunalis se an io . Id ipsum iam antea statutum fuerat de Praesidentibus in strae. Io. β. 7. suspIctou. ostio. Quod si eorum aliquis statutiqhoris non assistat in Tribunali, postquam admonituq fuerit , poena pecuniaria poterit coerceri per Locum terim tem . Hoc autem intelligendum
est de Rationalibuς , & aliis inserio.
ribus ossicialibus ; nam de Prauidentibuς fiet relatio ad Principem ae prae.
s. 57. Ne autem multitudo in. feriorum ossicialium consutionem P
tum . ideo cavetur in pragm. I l.
σα ut cum consilio Locum tenentis ad certum numerum redigantur Scribae . R Actitantes . Quod a Carolo
V. statutum quoque suerat , ted ad F i albi
230쪽
116 COMMENT. DE IURE REGNI NEAR
arbitrium Proregis , & Locum enen possidebant partim publico , partim
iis , ut habetur ex prag. 39,6.de privato jure , eosque locare solebant, lici Proc. Caesar. Verum statuto jam vel ad animalia pascenda concedere, numero alii prohibentur adjungi , & certa pensione constituta : idque 3c noviter creari d. 33. Quoniam an . in Regno nostro obtinuisse non levistea dissidium fuit inter Locum tenen- conω eiura est . ex I. a. C. T. de patem , 8c Praesidentes , Advocatum- fuis . Quae constitutio lata fuit aque Fisei circa electionem dictorum Ualentiniano seniore dum erat in Ci-Actitolium ἰ ideo decernitur in prar. vitate Luceriae, ut patet ex ejus sub-65. g. II. de os . Proc. Caesar. eam scriptione s Luceria est Urbs Ap u. facultatem competere tantum Locum. liae Daunia: Metropolis Provinciae , tenenti : qui tamen electionem jam quae vulgo dicitur Capitau ta , cuius factam tenetur in Tribunali propo- ager uberrima continet , di amplis linere , Ut quisque adversus eam ; si ma pascua ; eis Gothos redus inter- quid habeat legitimae oppositionis , pretetur Luceriam , quae erat in Gal- pronunciare possit. Cum autem in lia Cispadana , nunc Luzara adpel. Regno nostro nescio quo salo eve- latur in Ducato Mantuano). Statuit ni at , ut quae recte provisa sunt im ibi Imperator , ut penso pascuorum gibus , usu reddantur inutilia ; ideo rei privatae augumentum , vel lici-juperiores praginaticae circa nume- tationem a mittere non debeant, earum Actitantium in desuetudinem ratione , ne praetextu graviori S pen- abjerunt ἰ R propterea in prag. an. sonis , animalia de gregibus Impe-3738. f. 4 Regis nostri qu edam le- ratoris arceantur a pastu illorum paguntur mandata ad omnem abusum scuorum . Dum Provinciae nostrae in tollendum ἰ eaque optime statuta Longobardorum , & Normannorum sunt , dummodo observentur , nec imperium transierunt , credendum est, deserviant tantum , quod ut plurimum eodem jure ejusmodi agros habitos evenire solet , multitudini pragmati. fuisse , quemadmodum & sub Regi carum , & constitutionum augendae . hus , qui sequuti sunt ; nam , uti IU. Non solum inter Praesidentes, recte animadvertit Moles in decis ut diximus , fit distributio Provincia. Reg. Cam. tri. de Dolana mens e rum , sed inter Rationales quoque ς cudum a. n. 8. , ct ins ante Al- idque arbitrio Locum tenentis: quem - fonsum primum Aragonensem , nul- admodum ubi destinantur duo Ratio. Ium aderat vectigal in Regno circanales pro compulis Regii patrimonii pascua ad Regium patrimonium spe- ineundis & alius pro iis . quae pe- ctantia , sed ea locabantur , ut ceculiariter pertinent ad exactionem ve- terae res privatorum pro arbitrioctigalis , quod exigitur rex pascuis viniuscujusque . Sed Alfonsus eodem animalium in Provincia Apuliae & tempore prospiciens , Sc commodis primum institutum fuit ab Altanso fisci , & eorum , qui pecora posside- Aragonens . postquam huius Regni bant in Provinciis Aprutti . Sc Apu-
dominus essectus ad pacis artes , re- liae , necestarium vectigal imposuit ;rumqne publicarum curam serio se . scilicet ut ii omnino tenerentur cerse contulit . Erant sub Romanis im- to pretio constituto pascua Regii pa- .peratoribus in variis imperii Provin- trimonii conducere . . Huic sententiaeciis fundi , N agri quos Principes accedit Iosephus de Rosa confult. 7o.