장음표시 사용
51쪽
ait Paulus, regi ut supremo ait Petrus ad coercitionem facin0rosorum. Adiicit Petrus libertatem omne huic iusta contrariam fore velamen malitiae , asylum scilicet & protectionem quandam scelerum, Paulus lasciuiam fore carnis. Vera enim libertas christianorum, inquit Petrus, est seruire
deo & huic mandato quo regu glam dio subiici illis praecipitur. Cum iurisconstultis romanis hi apostoli, maxime vero Paulus natus ciuis romanus, plane consentiunt. Primum alut V περ χουσαν magistratum supremum, quem Aristotele S gw twυω--ἀυ χαύω dominum omni u VO-cat. Ait Paulus, hic magistratus Q
constitutio humana. Verba iurisco stultorum sequitur Paulus, fer uitus est constitutio iuris gentili. Sic
52쪽
CONSULTATIO. apostoli, regia potestas est costitutio reru humanarum a Deo facta. Dein dicunt apostoli magistratu supremu
η καοπιιών, iurisconsulti vero potesta
tem gladii ad animaduertendit infacinorosos homines. AitPaulus magistratum supremum gestare gladium coercitionis causia I hoc, forte, ideo quia princeps solus & quaedam maxina de potestates, ut praefectus praetorio &qui vicariam praefecturam administrabant, sedebant in cognitionibus habitum militarem induti &cingulo militari cincti. Tum etiam quia potestas gladii & omnis coercitio criminis, legis fuit apud romanos non iurisdictionis neque magistra tus. Aiunt apostoli laudi bonorum
non tantum coercitioni improboru: ti,bonos,inquiunt, no
53쪽
CONSULTATIO. 43 tantum metu poenaru sed praemiorum quoque exhortatione efficere cupientes. Aiunt apostoli omnem animam subiici. Gratianus sub can. magnum II. q. I. ait omnibus clericis praeceptum esse a Petro: Atqui Petrus
ipse initio epistolae ait se scribere ad
omnes sanctificatos in Christo. Aut ergo ex illis non sunt clerici, aut hoc prαCepto cominentur. Paulus dicit se omnibus sanctis qui Romae erant scribere, id est ecclesiae romanae, qua' re aut sanctorum appellatione non censentur clerici, vel illis quoq; praeceptum est ab apostolo. Sed ingenue
agnoscit Pelagius papa ad Chil e-bertum regem FrancorumClodo uel filium scribens, RegibuN, Inquit,nos esse se litos sacraesicripturae pMcipiunt. a. satagendum 23. q. I. De sua & pontuficii romanoru persona loquebatur.
54쪽
lorum praecepta intelligit notissima& quae in omnium christianoru ore versabantur. Longe secus ac romani
scriptores huius aetatis qui publice
profitentur clericos non esse regibus siubditos. Secus etia ac libellus aphorismorum Romae probatus qui asserit clericos committere n5 posse crimen maiestatis. in principes temporales quod illis non sint subditi. .ae
doctrina est pestis & euersio reru publicarum, quas, cum ex iustitiae regulis sunt costitutae, gratissimas esse deo agnoscunt etiam pagani solo lumine naturali edocti quod illucescit omni homini venienti in hunc mundum. Quare ex apostolorum duobus locis coniunctis regia vel silprema potestas nihil aliud est quam constitutio dei qua omnes mortales iurisdictio-
55쪽
CONs VLTATIO. Ini regum subiiciuntur in eam rem ut boni laudentur, improbi coerceantur. Haec sunt quae ex iure diuino sumpta pertinet ad primu caput huius controuersiae. Cudex canonicus veteris ecclesiae vestigia apostolorum sequutus est. Quod enim Paulus christianos hortatur ut controuersiae eΟ-
rum, sentetia arbitrorum iudicentur, id vetus ecclesia transtulit in clericos. Nec tantum id comprehenditur codice ecclesiae catholicae sed & codice vetere romano. Hi duo codices praecipiunt ut a litibus inter se abstineant clerici: Si quae oriatur, ad episcopumeant, cuius suasu arbitros eligat quorum sententia quod aequu & bonum sir de con tr' uersia eorum statui, dis
cant, antequam iure in foro congrediantur. Hoc praecipitur canone 9.
concilij Calchedonensis qui habetur
56쪽
8 C o N S V L Τ Α Τ I O. utroque codice dc ecclesiae, & veteri Iomano. Canonis verba latina sunt haec in codice romano, Si quis clericus aduersus clericum habet negotium non δε-
strat episcopum proprium m adfecularia
conuolet iudicia edprius actio ventiletur
apud episcopum proprium, vel certe conmiis eiusdem episeopi apud eos quos utraque pars elegerit quae ad litem pertinent distutiantur. Si qMis autem praeter haec fecerit canonic1s correritionibus subiacebit. Quod si clericus habet causam aduersus episcopuproprium veladuersus alterum , apud θ- nodum prouinciae isdicetur. Quodsi aduersius eiusdem prouinciae metropolitanum episeopus vel clericμs habet querelam, petat primatem dioeceseos aut)ede regiae umbis constantinopolitanae ere apud eum iu icetur. Hoc canone iubentur clerici de controuersiis inter eos. natis ad episcopum ire. Nec tame hoc canone
57쪽
vlla fit imminutio iurisdictionis magistratus, ut docetur hac VOce, priuS, quam si ex hoc canone auferas , falsam ei a finges sententiam &lmenti ecclesiae contrariam , ut faciunt qui nihil ex hoc canone citant Pr ter hac partem. Si quis clericas aduersus clericum habet negotium, no deserat propriam episscyam m adfeculariapercurrat iudicia. Liberum itaque relinquit hic canon de cotrouersiis taritum inter clericos ortis factus, illis post sentetiam arbitri, si ei stare noluerint,iudicio coram magistratibus contendere sine poena& sine appellationis necessitate: qua to magis libertate non adimit laicis, de quibus nihil statuit, clericos coram magistratibus conueniendi. Hic canon qui comprehensius est & codice canonum ecclesiae uniuersae,& codice veteri romanς ecclesiς, sum ec-
58쪽
clesiae catholicae nos docet usilue ad codicem Gratiani. Burchardi enim de Iuonis collectiones omitto, quia priuatae fuerui, nec ex illis sutit unquam
citati canones. Haec de actionibus ciuilibus quae in clericos exercentur dicta sint. In criminalibu S, codex e clesiae primitiuae separauit etiam ac cusationes dc crimina ecclesiastica clericorum a ciuilibus can. 6. concilii
Costatinopolitani, quod inter priora quatuor Cecumenica secudum est. Hic canon siimmacu prudentia constituit qui admitti ad accusationem clericorum debeant & qui reiici: simul etiam cognitionem de criminiabus ecclesiasticis clericorum tribuit epis copis, neque alia praeterea : Eius sunt haec verba. Ou iam multi qui α'clesiastisum ordinem confundere S euersetere volu nt, causas aliquia odio eo calum-
59쪽
thodoxos episcopos con ingunt , nihil aliud molientes quam ut existimationem de sacerdotibus impuram faciant, tumultus in populis pacificis excitent: hac de causea placuit uncto concilio episcoporu qui Constantinopoli conuenerunt, accusatores non recipi a que aliqua inquisiitione, neq; omnibus permittere it ecclesiae gubernatores accustent, neque etiam omnibuου prohibeo. Si igitur aliquis priuatam querelam aduersus episcopum mouerit quod ab e raudatus aut aliquid praeter ius passus sit, in huiusimodi accusationibus non inquiratur neque de persona neque de religione accusatoris. Oportet enim conscientiam episcopi liberam e e. oe eum qui se iniuria Asp- lum dicit suum ius consequi , cuiuscumque religionis fuerit. Si autem crimen ε ν cuius accusatur episcopus fuerit cc clesiasticum. tum accusatoru personas aliti
60쪽
12 CONSULTATIO mare a c. e fere oportet. Dein enumera,
tis personjs quae ab accusatione clericor uiu repelluntur, sic ait. Si vero al qui neqνe aliq strum criminum accusatineque damnati neque haeretici neque excommunica ti fuerint, dicant autem se habere accusationem ecclesiasti
dus iubet instituere primum accusationem coram omnibus prouinciae episcopis oe coram istis arguere crimina episcopi delati.Si vero episcopi prouinciae crimina quae inte-duntur dijudicare non potuerint, tum a ' dant accusatores ad maiorem lynodum episcoporu illius dioecestos, qui hac de causa conuocatifuerint. . ccusationem autem non instituant antequam scripto pari periculose ubi)cianis inuenietur in accusatione calumniose egissee. Siver pretis his quae eo quo iudicauimus modo statuta sit, ausius fuςrit regias aures obtundere oe iu-
