장음표시 사용
521쪽
erigere possent,cum iniuria vetustatis, & Iibera licentia nouitatis, scriptunia namque est Iacobi I. Nolite plures Magistri fieri fratres meι, scientes quoniam
maius iudicrum fumitis. Quae verba exponens S. A gust.in prol. retractat.dixit. Magistros autemplures ι- fieri existimo, cum diuersa, atque inter se diuersa sentiunt. Cum vero ii iam dicunt omnes verum iacunt, ab υmus veri maginerio non recedunt, fendunt autem,
non eum ilii multa dicunι , Ied cum addunt sua e quippe incidunt ex multiloquio in D loquium : ergo Augustino interprete, non plures Magistri prohibentur, sed diuersa loquentes, &a prioribus Magistris EccIe. dissidentes, qui ex multiplicitate contrarietatis,&despectu vetustatis scindere possent cathedram,& Magisterium unitatis, ut magisterium amplius non unum sit, sed multiplax,ipstque Cathedrae,etiam Doctoribus multae sint,qui unum esse debent in unitate doctrinae, ex quo fit, ut addentes sua, destruentes aliena, verum non dicant, & ab unitate ex multiplicitate deuiantes, in multiloquium inclinent , di ex illo in falsiloquium
incidant. 13 Sed erigatur noua cathedra, novus ibi sedeat Magister sine magistro in rebus grauioribus, quem sequatur docens,imo contra Veteres Magistros, praesertim Augustinum,&Thomam nouas phantasias enuncians;quis quaeso auditorum praestabit fidem, cum de suo loquatur, nec suae doctrinae habeat testimonium Certe hoc modo loquens, tantae authoritatis erit discipulus addiscens, quam praeceptor docens. Amplius ex horum Magistellorum veteres contemnentium turba,nihil certi deprehendi posset, tam ex destitutione auctoritatis, quam ex contrarietate doctrinae, cum enim
522쪽
enim aspicient audientes, nihil a sontibus veterum descendere,sed ab exigua ingenioli concha aquam sapientiae propinari, nec solidissundamentis , sed potius omnia coniecturis, nouellis inuentionibus, interis. minabilibus phantasiae eonceptionibus res tradi ; insipientem esse,ipsi quoque miriones eum adiudicabui, qui relicto trito veterum Doctorum calle novas, easq; de uias semitas eliget ad incedendum; eoque magis, quς tradentur vera ne, an falsa sint, in dubitationem
cadent, quo minor,& inferior veteribus comparata , iuniorum authoritas apparebit:& infirmior ratio nouitiam opinionem landas, antiquorum soliditati, imo& veritati non coli ere deprehendetur. Quanto modestiores Nazianzenus, & Basilius posteris normam tradentes, erga veteres, modestiae & obsequii qui ex Ruis lib. 2. cap 9. Cum adolescentes essent, O facris studiis operam dare coepissent aram intelligentiam, non ex propria praesumptionetaed ex maiorum scriptis , O am horitate hauriebant, cte. Intelligebant enim modestios mi Ecclesiae iiiij,& Patres populorum, maiorem gloriam ess e posterorum discipulos esse veterum, quam . nouorum disti pulorum nouos prςceptores, dictorum, que prs cedentium benevolos potius excusatores, qua eorundem aculeatos censores, quod egregie praestasse scripsit Nissentis in Hexa mero. Nemo igitur exp ectet a nobis,ui quaestionibus, quae,vel ex scriptura sancta, vel ex his,qua apraeceptore no rostatim de irataiquaque
in communem FInionem Ndere videntur , i hcemur.
Nobis enim es propositum,ut ea conciliemus, qua prosi 'nus apparent esse contraria.
13 Quod si meliore ratione, vel intelligentiam nactum esse dicet modemus,eo incertior erit noua via ad pro'
523쪽
merendam fidem, quo veteribus insultans, aliis eon tradicendi viam parat. videntes enim posteri nouos veteribus praeserti, magis ad contradicendum instructierunt nouitati, quo ipsi promptiores fuerunt ad contradicendum vetustati; unde Athanasius epistola ad Episcopos Africanos,eos laudans, qui veteribus non contradicebant,ait, quod quisque eorum Mi per ad haι, η Ioluerit alisuid ex decretis maiorum,occ onem se daturum posteris,ut quod ipsi egissent, resinderent. Sed quomodo prosequar cum eodem Athanasio eor,
quibusluccessere,Patres suos appellabunt, quorum Memsentias isculpant2 aus quomodo veraces apud suos discipulos habebuntur,quibur persuadenι praceptoribus nocredendum III Dicet quis,in multis,quae ipsi probant,cum his Ducibus Augustino,&Thoma conspirare: in csteris , quς
non probant non esse mirum,si contradicant. Verum
vi dicebat Lactantius id quoque in Philosophorum sectis prstexebatur.Nulla siquidem,ait ille lib. 7. c. 7.
Tam manis, vel deuιa est,qua non viderit aliquid ex υ νοςAc proptetea docet intaniam esse, quod cum aliquiali uam sectamprobauerant,eique se addixerint, esteras damnanι tanquam Di as,ct inanes, armantque se a ratiandum,nec quid defendere debeant, sienus nee quid refutare,1 ursantque passim Ane deIectu omnia,qua asserunt, quicunque dissenuunt. Vere,& sapienter dictum. Propterea non quodcunque,quod a conis
tradictoribus Sacti Augustini, vel Thoms dicitur,tanquam salsum respuitur, sed soIum illud, ex aliorum . Symmistarum testimonio, improbabile quoque adiudicatur,multa siquide sunt, quae a singulis impugnantur,quae ab alijs propugnamur, ut si quis veritatem spar.
524쪽
Lou. Dua c. Salmant. Acad. laudatae. 'ΑΑ
sparsam per singulos, per sectasque diffusam,in unum colligeret ut idem de Philosophis dicebat Lactantius
contradictores non dissentirent a nobis, quando veritas particulatim a toto contradicentium corpore com prςhensa est. Coaceruetur ergo in unum quicquid a singulis contradictoribus edocetur. Certe in unoquo que dogmate August. vel Thomς oppugnando non omnes conueniunt, sed unus in uno, alter in altero oppugnando occupatur,& plerunque huic uni, vel alteri contradicentium,c teri sodales in hoc ipso,cui hi contra dicunt,cum S. Thom. consentiunt,& ab iisdem dissentiunt. In tota igitur collectione contradicetium,
si no alijs testimonijs probabilitas, & veritas Augusti
ni an , & Thomisticς probaretur,se ipsa veritas eo I mine collustraret, quod sparsim pro se, ex dictis contradicetium posset apologia efformare, velut testimo. nijs horum Sanctorum doctrinae ad fauentibus, di ostendere, totam doctrinam eorundem contradictoru, collective attigisse,quod tamen singuli, di diuisiue non agnouerunt, vel quia singulis eius,quod impugnabatur ratio non quadrabat,vel quia in summa,id quod a singulis impugnabatur,&in tota collectione a ccteris firmissima ratione defendebatur,redigi posse non adsuerterunt . Quid ergo obest singulis,Sancto Doctori consentire, cum in omnibus collectio contradicentia conspiret Cur magis affectant singuli in hoc, vel illo dogmate Augustiniano, atque Thomistico impugnando occupari,prurigine nouitatis, vel libertate contradicendi δε supra Magistros sapiendi allecti, cum int
gra communitas eisdem testimonium perhibeat I 6 Si haec non moueant, moueat auditorum prose' ctus, quamdiu enim viderint hanc contradictionem
525쪽
Sanctis illatam, penduli,& hsrentes erunt, nescientes cui credant,nam si illud iudicium forment, Sanctis,&eorum contradictoribus credendum, ad contrarias,&contradictorias sententias distrahentur. Si vero nemini, iam Academia in Theologica schola inducta .Quid superest ut Libertinitas paulatim induci possit,& per
fragrosa prςcipitia ruere necesse esset. 17 Sed detur campus in abstrusioribus, & perplexis quςstionibus, ut contradicatur sermonibus Sanctoru, an sorte dabitur in moralibus I Non esset certe expediens libera,& quandoque temeraria opinandi licentia. In di*onendo vitae statu, dicebat Lactantius in lib.
3.cap. 7. formanisque moribus,periculo maior; peccatur,quare maiorem diligentiam necesse es adhiberi, Usciamus quomodo nos oporteat vivere;llhc, idest, in Physicis, de quibus disserebat, res venia concessi, quia μαὰ aliquid dicunt,nihilprofunt, e delirant,nihil nocet, ut cum disputatur de punctis, vacuo, infinito: Hic vero,in moralibus,nullus locus dodio, nullus errori locus , es.Omnes unum sentire oporset,i amque Philosophiam moralem uno quasi ore percipere, quia fl quid fuerit e ratum ita omnis euertitur: in illa,nempe Physica, ut periculi minua ita plus di cultatis es, quod obseura rerum ratio cogis diuersa, O vari eurire, hic, ut perIculi plus,ita minus is ultatis,quod 1 e us rerum,ct quotidiana experimenta possunt docere quid set verius, ct melius. Cum ergo in moralibus,in infinitum sententias,& libros excrescere posse videamus, contraria, &diuersa edocentes,quos sequemur quibus credemus, ut nos informados tuto polsimus committere 2 omnes apud se esse veritatem suadebunt,par omnium autho ritas a sectatoribus ea istimabitur. Quibus autem,m, ximn
526쪽
xime Tyrones aures accomodabunt si deligere pos.sent quod melius,ad scholas non properarent, quando iam virgula censoria possent de sententiis iudicare. At quomodo possunt, qui nondum sapere didicerunt. Si vero discernere non possunt,facillime a nouo Academico in ipso scholς vestibulo pallio tyronem retrahente, atque docente , nemini credendum, perplexi
redderentur, ut nec veteribus credant,ex suasione noua,nec novo, cum nec certum afferre possit, ut sequelam mereatur. Superest igitur,ut omissis contradictoribus,& litigatoribus, illis aurem praebeamus , qui nos simplici, antiqua sapientia, informent, & in unum iter adducant. Prςsto autem est authoritas Sapiet um, ad quorum sectanda vestigia, suadet eorum vetus magiiterium,priscae aetatis morum resormatio. Ad ideminuitat altissima eorundem sapientia, ad subijciendum se ijsdem modestia stimulat. Securitas etiam allicit, ut tutius eos sequamur Magistros,quos ad subuenienduinsipientiae nostrς diuina prouideria destinauit, quiue
ex vetustate, & consensione populorum, primaS praeoccuparunt, tantam que sibi reuerentiam ,& aut horitatem compararunt, ut etiam si in una re probabili,quq a parte rei falsa esset speculatiue, eis assentiremur in praxi, ex prudentiali iudicio nullum subesset perbculum,cum rationabilius sit, rect qque rationi consentaneum probatis Doctoribus,omnium gentium testificationibus, credere, quam nouis praeceptoribus, tot
diuersa ,& improbabilia tradentibusi, etiam si. in hoc, vel illo non hallucinaretur de de qno nec conitat nohallucinari assentiri. Praestetque inuincibiliter,prude-tialiter tamen operando, in uno,uel altero decipi, in necessarijs autem a regia via non aberrare, quam prin
527쪽
pter unum,uel alterum opinantium placitum,de quo nec certi sumus, quod verum si, & tamen tanquare certum apud suos venditatur, vel re vera certum sit nobis nescientibus,a recto, & trito tramite declinare,& exoticas opiniones amplecti, di peregrinas commendare S. 3. Certia alia ratio assignatur, cur tales Prineipes
doctrinae Theologicae Salmanticenses bola - μι ariegerit. TErtia ratio. Pro fidei vero defensione merito Salmanticensis schola hos Principes Augustinum,& Thomam sibi Magistros adlegit,quia hi nihil
magis curarunt,quam retinere Unitatem,explodere
diuersitatem, sectari antiquitatem , nouitatem vero repellere. Quod si fides una est,Theologia quoque na esse debere fas erat,&Theologiae Magistros a mucos unitatis,ac proinde veritatis. Gentilitatis Academiae proprium fuit passim sine ullo iudicio, ut scribit Augustin. libro I g. de ciuitate. cap. q. con seque habere in gremio suo tot controuersias hominum dismdentium non de agris, vel domibus , vel quacunqree pecuniaria ratione δεd de his rebus Hustas aut misere,aut beate υiuitur. Vbi OF aliqua vera dicebantur eadem licentia dicebatur,o falsa prorsus,it nonsedistra taliseisitas ossicum vocabulum Babylonu acceperit, Ba0lon quippe interpretatur confusio. Eandem in Haereticis agnoscit confusionem Lutherus qui librum, cui titu Ius de captiuitate Babylonis,etiam conscripsit suisbym
528쪽
Lou. Dua c. Salmant. Acad. laudatae. 6s I
bmmistis potius, non orthodoxiae adaptandus ex
ponens enim psa Im.quintum, dixit. Sic regnum infe ipsim diuiseum desolatur, neque ulli unquam haeretios victi sunt vi,aut Uu,sed mutua disen one, neque aliter cum eis pugnat Christus , quam mixto inter eos siris umertiginis di ensionis sistit inter Sichimitas, Iud. 9. O inter Babylonica turris operarios . Ne ergo Academiae Christianae,atque Catholicς mutuis altercationibus scinderentur, & rursus Babyloniae moenia destructa iterum reaedificarentur, dum petulantia ingenia
in dies noua comminisceretur, improbabilia pro probabilibus venditando, etiam in fidei doctrina,& dogmate , sapienter a Salmanticensibus prouisum, ne unitas Scholastica scinderetur. 19 Quid ergo, inquies, licuit antiquae scholae Theolologiae habere Thom istas,Scotistas, Nominales,& modo alios nouos opinatores,quasi sit Theologiae praefi-Aus terminus,habere non licetὶ Liceret, semperque licebit in ijs,quae fatua fide,& compage charitatis disputari possunt,inter se Theologos conflictari, ut egregie Augustinus,& Nissenus demonstrant, sed ea tamelege,ut veterum dissidiorum instauratores, no peiores scissuras faciant, nec vinum nouum nouarum opinionum mittant in vires veteres, hoc est, antiquatos, de explosos a schola Doctores; & suus veteribus deseratur honos,ne noua contra cςteros in dies ad inueniatur, ne Theologia,quod deplorabat Nazian Z. in argutatricem facultatem desistat, &ad omnia libere opinandi materia ministretur. Laudabilis fuit quondam
Scholasticorum , sed tamen Classicorum , ista partitio, atque dissensio,concordia discors potius appellanda, qui distinctas quoque cathedras in Academia prOF s a me-
529쪽
meruerunt. Mirifice effulgebat ista Academia, atque refulget, in vestitu deaurato circumamicta varietate, sed admirabili textura fabrefacto , nam vides DD. earum moderatores cathedrarum consequenter Ioqui, e diuersis opinandi principijs , diuersas conclusiones opinabiles deducere,& diuersis semitis ad unum comispi tum tendere,nec a veritate aberrare. At si daretur Ii.ce ntia noua,& peregrina superinducendi,& doctrinarum hircoceruum etaimandi hoc est, ut somniaretur doctrina Thomascotica, vel Scolotho mastica, vel Du-iadostolica quis confusione vitandam non deprehenderetὸ facilius esset atomos Democriti, vel Anaxagorae distinguere, quam si formaretur opinantium
mixturam,opinantium etiam adsistente mente, cognoscere: tam chimi ricum eis et e diuersis conceptionibus uni vocam quandam sapientiam efformare, quam bel-Iuam ex diuersis naturis compactam, qualem Nagia Z.
depinxit, introducere. Auem potius illam Aesopicam formare possent, alienis plumis amictam,quet in publicum in exponeretur, Mouebit cornicula risum , Furtiuis nudata coloribus . an sorte , auis difcosir Dei haereditas inducetur ξao Potuerunt quoque Principes suae schol , sine peri culo dissentire, nam ea opinandi libertas, suis terminis contenta erat. At multi sunt, quibus Gregorii dictum adaptatur .m Ora l. cap. I 8. Communem sententiam habere refugiunt,ne υιeris aquales existimensur, ct qua- cdam noua temper requirunt, qua dum aliν Megant, apud
imperitorum mentes, ibi de scientia singularitate gloriantur. Hinc in oculis suis,& sibi solis sapientes, &placentes,multi suae mentis conceptus, velut idolum
530쪽
quodam proponere possent,quod ne deforme appare ret, sub colore liciti,pennicillo probabilitatis cirussa- tu, ad spectandum proponeret,opinionemque improbabile pro probabili venditaret, magna fidei,& Theologis sanς iactura.Cum enim,quq dici possunt, iam sint ab ingenio occupata meliori,ex Hiero .ad Cthesiph. ac proinde seruandum sit illud Poeticum, in Aluam ne ligna ferat,ex gloriolς captandς titillatione exulcerabitur animus nouitates amans, ad peregrina inducenda,ad libros uncialibus litteris descriptos euulgados, ut grandia docere videantur,& multa ut in hoc quoque antiquos se superasse glorientur nescientes, ut dixit Callimachus, non esse ex Codicum multitudine ingenij otimationem ponderandam,vel ex librorum strue,sed ex brevi stylo,& grata facundia: & commendare librorum molem,potius est onera commemdasse,quam codices.
I Cauendum quoq; voluerunt SaImanticenses Gentilium , & H reticorum offendiculum . nam, ut docet Augustin.lib.de ovibus . GentiIes non habentes quid contra catholicam religionem dicerent, dissensionem Chrisianorum, risianis objeerunt. Ηςretici quoque Scholasticoru nomen infamant,& parum scholς des rendum volunt,ob diuersitatem placitorum Thomς,
nec prater id quidquam habent, quod nobis impingant. Velum ut eorum iniurias propulsemus, cum eodem Sancto I Avibices nobis abiectant ps vulneribus affecti;qui endicula nostra exagitant, cum turpiter si
prolabantur,qui maculis noWris gaudent, cum ipsi in coeno volutem quirisucas nobis proferunt,qua facile de