장음표시 사용
461쪽
posita est, quae naturam imitaretur. Sicut enim initio per applicationem eis ponalem usus ille habebatur , unde proprietatem primum ortam diximus: ita sint ili applicatione res proprias cujusque fieri placuit. Haec est quae dictitur Oecupatio, voce accommodatissima ad eas res, quae ante in medio m. I . sitae fuerant: quo Seneca Tragicus alludit gr
Positum occupanti. h dis. Et Philosophus ε: Equestria omnium Equitum Rymanorum sitivit m illis tamen lacus meus bis proprius, quem occupavi. Hinc Quinctilianus dicit, quod ἡ αα mnibus nascitur, indultriae efie praemium 3 & Tullius , 4 factas esse veteri ot occupatione res eorum, qui quondam in vacua Venerant. Occupatio autem x. haec in rebus, quae possetiioni renituntur, ut sunt ferae belliae, perpetua esse debet, in aliis sufficit , eorpore coeptam possessionem animo retineri. occupatio in mobilibus est apprehensio, in immobilibus initructio, aut limutatio : unde Hermogenianus cum dominia distincta dicit, addit, agris ter I L s.1 minos positos, aedificia collocata Hic rerum status a poetis iudicatur:
non laqueis caprare feras, U fallere visco
m Virria non primum subiere domos. m. Communemque prius , ceu lumina Ala ,-aura. οὐH. C Ius humwn longo signarit limite messor.
Celebratur post haea, ut Hermogenianus indicat, commercium, cuius gratia ν ωα Humbis ignotis insultavere rarinae
Eodem autem tempore & respublicae institui coeperunt e atque ita eorimi, quae a prima communione divulsa erant, duo facta sunt genera. Alia enim sunt publica , hoc est, populi propria quae est genuina istius vocis significatio alia mere privata , hoc est, singulorum. Occupatio autem p L. i, i ' De P eodem modo fit, quo privata. Seneca ρ: fres Athemensinctu, alis Camparam ' ' rum vocamis , quoi deinde inter se vicini privata terminatione di, guunt. Gens
enim unaquaeque Partita fines regna constituit , novaπε meras timuxit urbes. s
IIoc modo dicit Ciceror , agrum Arpinatem Arpinatum dici , risculanum: Tusculanorum , sin nisi quae est , inquit , privatarum posse ιonum descriptio , me ma quo quia suum missique fit, eorum, qua nMura fuerant communia , quod craiqua . ut Fusique teneas. Contra autem Thucydides , eam terram , quae in b. 9 divisione populo nulli obvenit, ἀοπιον, hoc eli, indefinitam, & limitibus uac nullis circumscriptam vocat L Lx his, quae hactenus dacta sunt, duo in.
462쪽
tellἰgἱ possunt. Prius est, eas res, quae occupari non possbiat, su ceu passe numquam sunt, nullius proprias esse posset quia omnis proprietas uti occupatione
coeperit. Alterum vero, eas res omnes, quae ita a natura comparatae sunt,
ut aliquo uten e nihilominus aliis quibusvis ad usum promis ue sussi iant , ejus hodieque conditionis esse , & perpetuo esse debere , cujus fuerant cum primum a natura pro litae sunt. Hoc Cicero voluit : Ac titisme quidem Iu cre/1r hominibis inter i os, onmib a inter omnes, societ u hac es , in qua se nutum
rerum, quu ad communem usium natura genuit, es servanda com nuuitu. Sunt Eutem omnes res hujus generis, in quibus sine detrimento alterius alteri
enmmolari potest. Hi ne illud esse dicit Cicero , non prohibere aqua prosit ente. Nam aqua profluens qua talis non qua flumen est, inter communia Oinutum
a durisconsultis refertur: & a poeta : Quid prohibetis aquis Z usus communis aquarum s. Noe solem proprium Natura nec aera fecis,
Nec tenues undas. in publica munera veni.
Dieit haee non esse natura proprIa, sicut Vlpianus ν, natura omnibus pate-Tς, tum quia primum a natura prodita sunt, & in nullius adhuc dominium pervenerunt ut loquitur Neratius tum quia, ut Cicero dicit , a natura ad usum communem genita videntur. Publica autem vocat tralatitia signi fi Ἀωocatione, non quae ad populum aliquem, sed quae ad societatem humanam pertinent, quae publica juris gentium in legibus vocantur ', hoc est, com. M. H. munia omnium, propria nullius. Hujus generis est aer, duplici ratione, γρ- : D tum quia occupari non potest, tum quia usum promiscuum h)minibus dehet. Et eisdem de causis commune est omnium maris elementum , infinitum a L. um scilicet ita, ut polsileri non queat, & omnium ulibus accommodatum : sive navigationem respicimus , sive etiam piscaturam. Cujus autem juris est mare, ejusdem sunt si qua mare aliis ulibus eripiendo sua fecit, ut arenae maris , quarum pars terris continua littus dicitur .. Recte igitur Cicero φ: quid tam in zCommune, quam mare fractuantibus, littus Hedyis Z etiam Uirgilius auram , un- eL eis. dam, littus cunctis patere dicit. Haec igitur sunt illa, quae Romani voeant Communia omnium jure naturali 4, aut quod idem esse diximus , publica iis t. iuris gentium t sicut & usum eorum modo communem , modo publicum sevocant. Quamquam vero etiam ea nullius esse, quod ad proprietatem alti L. i. Net, recte dicantur, multum tamen differunt ab his, quae nullius sunt, &communi usui attributa non sunt, ut sarae, pisces, aves: nam ista si quis soccupet, in jus proprium transire possunt, illa vero totius humanitatis con ι. o. de sensu proprietati in perpetuum excepta sunt propter usum, qui cum sit o ' .mnium, non magis omnibus ab uno eripi potest, quam a te m hi quod L in. L meum est. Hoc est quod Cicero dicit inter prima esse Iustitiae munera, re -- t. hus communibus pro communibus uti. Scholastici dicerent , esse communia 4 uria ιω. alia affirmative , alia privative. Distinctio haec non modo Iurisprudent bus mulitata est, sed vulgi etiam consessi em exprimit: unde apud Athenaeum Tom. IV, M m m conis
463쪽
Convivator mare eommune ese, dicit, at pisces rapientium fieri. Et In platiatina Rudente servo dicenti, mare quidem com nune certo es omnibtu, assentit Piscetitor ,r addenti autem, in mari inventum est, commune es, recte occuriit Meum quod rete, atque hami nacti sunt, meum potissimum es. Mare igitur proprium omnino alicujus fieri non potest, quia natura eommune hoc esse non permittit, sed jubet; immo ne littus quidem et nisi quod is haec addenda est interpretatio : ut si quid earum rerum per naturam occupari possit, id eatenus occupantis fiat, quatenus ea Occcupatione usus ille promiscuus non laeditur. Quod merito receptum est e nam cum ita se habet , cessat utraque exceptio, per quam evenisse, diximus , ne omnia in jus proprium transscriberentur. y Quoniam igitur in aedificatio species est occupa- . . ip , in littore licet aedificare, si id fieri potest sine caeterorum incomm s. t. m. do , ut Pomponius S loquitur , quod ex Scaevola explicabimus , nisi usus publicus , hoc est communis , impediretur. Et qui aedificaverit, soli dominus -- ius fiet: quia id solum nee ulliu proprium, nec ad usum communem necessia. d. b. .: tum fuit, est igitur occupantis: sed non diutius, quam durat occupatio, - 2 2 quia rei uctari mare posseisoni videtur, exemplo serae, quae si in naturalemne quit in te libertatem' receperit, non ultra captoris est, ita & littus postliminio mari cedit. Quicquid autem privatum fieri occupando , idem & publicum , hoc rerum Γαα est , populi propr uni posse , ostend: mus. . Sic littus imperii Romani finibus inclusum, populi Romani e Te, Celsus existimat: quod si ita est, minime mi-ἁ.A. randum est , eundem populum subditis suis occupandi littoris , modum pet Principem , aut Praetorem potuisse concedete. Caeter uin , & haec occupatio non ber M. minus, quam privata , ita restringenda est, ne ultectus porrigatur, quam ut pinae. ι.ε. salvus sit usus juris gentium. Nemo igitur potest a populo Romano ad
, . ta littus maris accedere prohiberi, & retia siccare, & alia facere , quae semelinam. rari omnes homines in perpetuum sibi licere voluerunt. Maris autem natura
hoc differt a littore, quod mare nisi exigua sui parte nec inaes ficari facile, i.. 9 nec includi potcst: & ut poget, hoc ipsum tamen vix contingeret sine usus 8. io. N promiscui impedimento. Si quid tamen exiguum ita occupari potest, id o . :,. ' cupanti conceditur. Hyperbole est igitur t
Contracta piscet aquora sentiunt actis in altum molibis.
Nam Celsus iactas in mare pilas eius eae, Aeli, quἰ ecera, sea iδ non
, concedendum, si deterior maris usus eo modo suturus sit. Et Ulpianus eum, in L. a. qui molem in mare jacit, ita tuendum dicit, si nemo damnum sentiat. I. . s. N m si cui res noctiora sit , interdictum utique , Ne quid in loco pmx, blico far, competiturum. Ut & Labeo, si quid tale in mare struatur, i te. dictum vult competere, Ne quid in mari, quo portus, Ruio, itote navigiis η ς deterim sit, fiat . Quae autem navigationis, eadem piscatus habenda est raia' uo. ut communis maneat omnibus. Neque tamen peccabit si quis in maris iuvem
464쪽
diverticulo piscandi locum sibi palis circumsepiat, atque ita prIvatum faciat
sedi eullus exciso apud Neapolim monte ad villam suam maria admisit . . me Et huius generis puto fuisse , piscinas maritimas, quarum Varro , & Co i lumella meminerunt. Nec Martialis alio spectavit, cum de Formiano Apollinaris loquitur ρ: . m.
es quando Nereus sentit Alali renium, Ddet procellas tuta de suo mensa. Et Ambros e Inducis mare intra praedia ista, ne desint bellita. HIne apparere poteth, quae mens Pauli fuerit, cum dicit, si maris proprium jus ad ali quem pertineat, Uti posUriis interdictum ei competere. Esse quidem hoe interdictum ad privatas causas comparatum , non autem ad pub icas, inruibus etiam ea comprehenduntur, quae jL e gentium communi facere pos limus sed hie jam agi de jure fruendo, quod ex causa privata contingat, non publica, sive communi. Nam, teste Marciano ν, quicquid occupatum est , & occupari potuit, id jam nun est iuris gentium, sicut est mare. Ex empli causa , si quis Lucullum, aut Apollinarem in privato suo, quatenus diverticulum maris incluserant, piscari prohibuisset, dandum illis interdictum Paulus putavit, non solum injuriarum actionem , ob causam scilicet priva tae possessionis. Immo in diverticulo maris, sicut in diverticulo fluminis , si locum talem occuparim , ibique piscatus sim, maxime si animum privatim possidendi plurium annorum continuatione testatus suerim, alterum eodem jure uti prohibebo; ut ex Marciano 3 colligimus, non aliter, quam in lacu, qui mei dominii est. Quod verum quamdiu durat occupatio, quemadmodum in littore antea diximus. Extra diverticulum idem non erit, ne scilicet communis usus impediatur . Ante aedes igitur meas, aut praetorium, ut pistari aliquem prohibeam, usurpatum quidem est, sed nullo jure, adeo quidem ut Ulpianus V contemta ea usurpatione, si quis prohibeatur, injuriarum dicat agi posse. Hoc imperator Leo cujus legibus non utimur contra juris rationem mutavit, voluitque προθυρα, hoc est, vestibula mari. tima , eorum ei se propria, qui oram habitarent, ibique eos jus piseandi hahere: quod tamen ita procedere voluit, ut septis quibusdam remoratoriis, quas Graeci vocant, locus ille occuparetur: existimans, nimirum, non sere ut quis exiguam maris portionem alteri invideret, qui ipse toto mari ad piscandum admitteretur. Certe ut quis magnam maris partem, etiamsi pol sit, publicis utilitatibus eripiat, non tolerandae est improbitatis: in quam merito Vir Sanctus ν invehitur r Spatia maris sibi vindicant jure mancipii, pseluinque jura scut utirnacuserum , conditione Hi servitii subjecta commemore ι. his , inquit, sinus maris meus es , ille a 'im. Dividuri/ elementa mi potevtes. Est igitur mare in numero earum rerum, quae in commercio non sunt . ,
hoc est, quae proprii juris fieri non possunti Unde sequitur, si proprie lo quamur , nullam maris partem in territorio, populi alicujus posse censeri. Quod ipsum Placentinus lentae videtur, cum dixit: Mare ita esse commu-M m m a ne ν
465쪽
ne, ut In nullἰus dominio sit nisi solius Dei r & Johannes Fabet η, eum
mare alserit relictLm in suo jure, & else primaevo, quo omnia erant communia. Alioquon nihil differient quae sunt omnium communia ab his , qi AE publica proprie dicuntur, ut mare a flumine. Flumen populus occupare potuit , ut inclusum finibus suis, mare non potuit. Territoria autem lunt ex Occupationibus populorum, ut privata dominia ex occupationibus singulo rum. Vidit hoc Celsus Φ, qui clare latis illi tinguit inter littora , quK p pulus Romanus Occupare potuit . ita tamen ut usui communi non no retur , & mare, quod pristinam naturam retinuit. Nec ulla lex diversum indicat ε. duce Veio leges a contrariae lententiae auctoribus citantur , aut de in
sulis loquuntur , quas clarum eli occupari potu ille , aut de portu, qui non communis eli, sed proprie publicus. Qui vero dicunt , mare aliquod eue imperii Romani, dictum suum ita interpretantur , ut dicant, jus illud in mare ultra protectionem , & jurisdictionem non procedere t quod illi jus a pro prietate diltinguunt: nec sorte satis animadvertunt Id ipium , quod Populus Romanus , clades praesidio navigantium disponere potuit, & deprehensos inarari piratas punire , non ex proprio, sed ex communi jure accidisse , quod& aliae liberae gentes in mari habent. Illud interim satemur , potui illa inter gentes utiquas convenire , ut capti in maris hae , vel illa parte , hujus, aut id lius rei publicae judicium subirent, atque ita ad commoditatem distinguendae jurisdictionis in mari fines describi, quod ipsos quidem eam sibi legem se rentes Obligat η, ut alios populos non item : neque locum alicujus proprium facit, sed in pet linias contrahentium jus conitituit. Quae disti uctio, ut na turai rationi consentanea elt, ita Ulpiani responso quodam comprobatur a qui rogatus , an duorum praediorum maritimorum dominus , alteri eorum , quod venderet, servitutem potui set imponere, ne inde in certo maris loco pilcari licet ut, rospondet: rem quidem ipsam , mare scilicet, servitute nulla aifici potuisse, quia per naturium hoc omnibus pateret, sed cum bona fides coni. actus legem venditionis servati exposceret, personas po1sidentium , Ain jus eorum succedentium per ist in legem obligari. Verum eli, loqui Ju risconsultum de praediis privatis, & lege privata , sed in territorio, & lego populorum eadem hic eli ratio, quia populi respectu totius generis humani privatorum locum obtinent. Similiter reditus, qui in piscationes maritimas constituti Regalium numero censentur, non rein , hoc eit, mare, aut pisca tionem , sed personas Obligant e. Quare subditi , in quos legem serendi potetias reipublicae , aut principi ex conseiisu competit, ad onera illa compelli torte poterunt: sed exteris jus piscandi ubique immune esse dcbet, ne servitus imponatur mari , quod servire non potet t. Non enim maris eadem, quae stuminis ratio elis: quod cum sit publicum , id est, populi, jus etiam in eo piscandi a populo , aut Principe concedi, aut locari potest, ita ut et , qui conduxit, ctiam interdictum veteres dederint de loco publico si uenis , addita conditione, si is, cui locandi jus fuerit, fruendum alicui locaverit frquae conditio in mari evenire non potest. Caeterum , qui ipsam piscationem num nam inter Regalia, ne quidem illum locum, quem interpretaban Lur ,
466쪽
lals Inspexerunt; quod Isseritiam , & Alvotum non latuit. Demonstratum est, nec populo, nec privato cuipiam jus aliquod proprium in ipsum mare, o vic nam diverticulum excipimus competere posse , cum occupationem nec 'ρ natura, nec usus publici ratio permiti t. Hujus autem rei causa tinstituta fuerat haec dispuditio , ut appareret, Lusitanos mare, quo ad Indos navigatur, sui juris non fecisse. Nam utraque ratio, quae proprietatem impedit, in hac causa est, quam in caeteris omnibus , infinito efficacior. Quod in aliis di L .ficile videtur, in hac omnino fieri non potest: quod in aliis iniquum judiacamus , in hac summe barbarum est, atque inhumanum. Non de mari interiore hic agimus , quod terris undique infusum alicubi etiam fluminis latitudinem non excedit, de quo tamen satis constat locutos Romanos jurisi hconsultos , cum nobiles illas adversus privatam avaritiam sententias edid
runt : de oceano quaeritur, quem immensum , infinitum, rerum parentem , coelo conterminum antiquitas vocate cujus perpetuo humore non sontes tantum , & flumina , & maria , sed nubes, sed ipsa quodammodo sidera pasci,
veteres crediderunt: qui denique per reciprocas aettuum vices terram hanet humani generis sedem ambiens , neque teneri, neque includi potest, & ponsidet verius, quam possulatur. In hoc autem oceano non de sinu, aut freto , nec de omni quidem eo , quod e littore conspici potest, controversa est. Uindicant sibi Lusitani quicquid duos orbes interjacet, tantis spatiis discretos , ut plurimis saeculis famam sui non potuerint transmittere. Quolsi Castellanorum , qui in eadem sunt causa, portio accedat, parvo minus omnis oceanus duobus populis mancipatus est, aliis tot gentibus ad septentrionum redactis angustias e multumque decepta est natura , quae cum elementum illud omnibus circumfudit, omnibus etiam suffecturum credidit. Iit tanto mari si quis usu promiscuo solum sibi imperium, & ditionem exciperet , tamea immodicae dominationis affectator haberetur: si quis piscatu a ceret alios , insanae cupiditatis notam non effugeret. At qui etiam naviga
tum impedit, quo nihil ipsi perit, de eo quid statuemus 3 Si quis ab igni, qui totus suus est, ignem capere, lumen suo de lumine, alterum prohibere lege hunc humatiae locietatis reum peragerem e quia vis ea est istius naturae, O nati minus iasi laceas, ema illi accenderit. - ' ἡ μαααQuidni enim , quando sine detrimento suo potest, alteri communicet in is, quae sunt accipienti utrita, danti non molesta - haec sunt, quae philosophi i non alienis tantum, sed & ingratis praestari volunt. Quae vero in
rebus privatis invidia est, eadem in re communi non potest non esse imma- 3. anu . nitas. Improbissimum enim hoc est, quod naturae instituto, consensu gentium , meum nop minus, quam tuum est, id te ita intercipere , ut ne usum quidem mihi concedas , quo concesso nihilominus id tuum fit, quam antea fuit. Tum vero etiam qui alienis incumbunt, aut communia intercupiunt, certa quadam possessione se tuentur. Quia enim prima, ut diximus.
Occupatio res proprias fecit, idcirco imaginem quandam dominii praesertri m m 3 quam via
467쪽
quamvIs Iniusta detentio. At Lusitani num, seu ti terras solemus, sic mare, illud impositis praediis ita undique cinxerunt, ut in ipsorum manu esset quos vellent excludere r at vero tantum hoc abest, ut ipsi etiam, cum adversus alios populos mundum dividunt, non ullis limitibus aut natura, aut manu
positis, sed imaginaria quadam linea se tueantur. Quod si recipitur, & dumentio talis ad possidendum valet, jamdudum nobis Geometrae terras, Astronomi autem coelum eriperent. Ubi hic igitur est ista, sine qua nulla d minia coeperunt, corporis ad corpus adjunctio 8 nimirum apparet, in nulla in Iba . re verius dici polle quod Doctores nostri prodiderunt : mare cum sit in--ri comprehensibile, non minus, quam aer, nullius populi bonis potuisse a ...ilio. plicari. Si Vero ante alios navigi de , & viam quodammodo aperuisse, hoc Vocant oceu pare, quid esse poteli magis ridiculum nam cum 'nulla pars sit maris , in quam non aliquis primus ingressius sit, sequetur , omnem navigationem ab aliquo esse occupatam. Ita undique excludimur. Quin & illi, qui terrarum orbem circumvecti sunt, totum sibi oceanum asquisivisse dicendi erunt. Sed nemo nescit, navem per mare transeuntem non plus juris, quam
vestigii relinquere. Verum etiam quod sibi sumunt , neminem ante ipsos eum oceanum navitasse, id minime verum est. Magna enim pars ejus, de quo agitur, maris ambitu , Mauritaniae iam olim navigata est, ulterior , icin orientem vergens victoriis Magni Alexandri lustrata est usque in Arabun ExPlin. bicum sinum η. Olim autem hanc navivationem Gaditanis percognitam suist se , multa argumento sunt. Cajo Caesare Augusti filio in Arabico sinu res x. 31. sis regente, signa navium ex Hispaniensibus naufragiis aenita. Et quod Caelius suu ι 3- Antipatet tradi. it, vidisse se, qui ex Hispania in Ethiopiam eommercii gratia navigasset. Etiam Arabibus, si verum est quod Cornelius Nepos testatua est, Eudoxum quendam sua aetate cum Lathyrum Regem Alexandriae fugeret, Arabico sinu egressum Gades usque pervectum. Poenos autem , qui remaritima plurimum valuerunt, eum Oceanum non ignorasse, longe clarissimum est, cum Hanno , Carthaginis potentia florente, circumvectus a G
dibus ad finem Arabiae, praeternavigato scilicet promontorio , quod nunc bonae spei dieitur , vetus videtur nomen Heserion ceria sui se omne id iter, situmque littoris, & insularum, scripto complexus sit, testatusque alultimum non mare sibi, sed commeatum defuisse. Ab Arabico autem sinu ad Indiam, Indicique oceani insulas, & auream usque Chersonesum, quam esse Japanem credunt plerique, etiam re Romana florente navigari solitum.. N . iter, a Plinio descriptum, legationes ab Indis ad Augustum, ad Claudium L i' etiam ex Taprobane insula, deinde gesta Trajani, & iabulae Ptolemaei satis
ν Lib. a. ostendunt. Jam suo tempore Strabo p Alexandrinorum mercatorum classem
N ,7 ex Arabico sinu, ut Ethiopiae ultima, ita & Indiae petiisse testatur, cum olim paucis navibus id auderetur. Inde magna populo Romano vectigalia. Ad-ν Deo dit Plinius ', impositis sagittariorum cohortibus piratarum metu navigatum rsolamque Indiam quingenties sestertium, si Arabiam addas, & Seres, millies annis omnibus Romano imperio ademisse : & merces centuplicato venditas. Et haec quidem vetera satis arguunt, primos non sui se Lusitanos.
468쪽
In lingulis autem sui partibus oceanus ille & tune, eum eum Lusitani imgressi sunt, & nunquam non cognitus fuit. Mauri enim, mihi opes, Arahes, Persae, Indi eam maris partem, cujus ipsi accolae sunt, neseire neutiquam potuerunta Mentiuntur ergo, qui se mare illud invenisse jactant. Quid igitur, dicet aliquis, parumne videtur . quod Lusitani intermissam multis sorte seculis navigationem primi repararunt, &, quod negari non potest , Europaeis gentibus ignotam ostenderunt, magno suo labore , sum tu, periculo r immo vero si in hoc incubuerunt, ut quod soli reperissent id omni-hus monstrarent, quis adeo est amens, si non plurimum se illis debere pr fiteatur Z eandem enim gratiam, laudemque , & gloriam immortalem stli promeruerint , qua omnes contenti fuerunt rerum magnarum inventores, quotquot scilicet non sibi, sed humano teneri prodesse studuerunt. Sin Lusitanis suus ante oculos quaestus fuit, lucrum, quod semper maximum est in Praevertendis negotiationibus, illis lassicere debuit. Et scimus , itinera prima Proventus interdum quater decuplos, aut etiam uberiores dedisse: quibus faetum ut inops diu populus ad repentinas divitias subito prorumperet, tanta tussius apparatu, quantus vix beatissimis gentibus in supremo progressae diu fortunae fastigio fuit. Si vero eidem in hoc praeiverunt , ne quisquam se
ueretur, gratiam non merentur, cum lucrum suum respexerint, lucrum
autem suum dicere non possunt, cum eripiant alienum. Neque enim illud eertum eis, nisi ivisent eo Lusitani, iturum suisse neminem. Adventabantaenam tempora, quibus ut artes pene omnes, ita & terrarum, & marium itus clarius in dies noscebantur. Excitassent vetera , quae modo retulimus ,
exempla, & si non uno impetu omnia patuissent, at paulatim promota velis fuissent littora, alio semper aliud monitrante. Factum denique suisset quod
fieri potui de Lusitani docuerunt, cum multi essent populi non minus fi frantes mercaturae, & rerum externarum studio. Venetis, qui multa jam Indiae didicerant, caetera inquirere promtum suit. Gallorum Brittonum indefessa sedulitas, Anglorum audacia ecepto non defindet. Ipsi Batavi multo magis desperata aggressi sunt. Nulla igitur sequitatis ratio, ne probabilis iquidem ulla sententia n Lusitanis stat. Omnes enim, qui mare volunt i
perio alicujus subjici posse, id ei attribuunt, qui proximus portus, ct ci cum jacentia littora in ditione habet r. At Lusitani in illo immenso littorum . iatractu , paucis exceptis praelidiis , nihil habent, quod suum possint dicere. e. ως TDeinde vero etiam qui mari imperaret, nihil tamen posset ex usu communi See minuere, sicut populus Romanus arcere neminem potuit, quo minus mIittore imperii Romani cuncta faceret, qim jure gentium permittebantur .. Et De inmsi quicquam eorum prohibere posset, puta piscaturam, qua dici quodammodo potest plices exhauriri, at navigationem non posset, per quam mari nihil me. siem perit. Cui rei argumentum est longe certissimum , quod ex Doctorum semetentia ante retulimus, etiam in terna, quae cum populis, tum hominibus δε- iit fingulis in proprietatem attributa est , iter tamen, certe inerme , ct innoxium , nullius gentis hominibus iuste nerari r sicut & potum ex sumine. ἡ .ra Matio apparet, quia cum uiuus rei naturaliter usus essent diversi, eum duci. ι
469쪽
s , ,' non potest , contra amem eum recepi illa , per quem domini conditio det Otatis r. rior non essiet sutura. Omnes igitur vident , eum , qui alterum navigare pro- H rhibet, nullo iure defendi, cum eundem etiam iniuriarum teneri, Ulpianusii. s. v. dixerit, : alii autem etiam interdictum utile prohibito competere ex ithim λυ m. verint Et sic Batavorum intentio communi jure nititur, cum fiteantur . omnes, permissum cuilibet in mari navigare, etiam a nullo Principe impetra. L 3. eα3. ta lieentia : quod legibus Hispanicis diter te expressum est M.
Mare, aut jαι navigandi proprium non es Lusii anorum risubdo Iionis Pon ficia. D O u 1 r i o Pontis e Is Alexandri, quae a Lusit inis mare , aut ius na
vigindi solis sibi vindiean: ib is , cun inventionis deficiat titulus, lecando loco adduci potest, satis ex iis , quae ante ducta sunt, vanitatiS convinci tur. Donatio enim nullu n habet momentum in rebus extra cum nercium Pasitis. Quare cum mare, aut jus in eo navigandi proprio m nulli hominum esse poisit , sequitur, neque dari a Pontifice , neque a Lusitanis ac ipi potu illis. Praeterea cum supra relatum sit ex omnium sani judicii hominum sententia , Papam non esse dominum temporalem totius o bis , ne maris quidem esse fatis intelligitur: quanquam ei si id concederetur, tamen jus annexum Pontificatui in Regem aliquem, aut populum pro parte nulla tran ferri debuiiset. Sicut nec Imperator posset Imperii provincias in suos usus a Vin. convertere , aut pro suo arbitrio alienare . 1llud saltem nemo negaturus
est, cui aliquid sit frontis , cum jus disponendi in temporalibus Pontifici nemo concedat , nisi forte quantum ejus rerum spiritualium necessitas r quirit ue illa autem, de quibus nunc agimus, mare scilicet, & jus navigandi, lucrum, & quaestum merum, non pietatis negotium respiciant , sequi, nullam hae in re suisse illius potestatem. Quid , quod ne Principes quidem, huc eis, domini temporales polliunt ullo modo a navigatione aliquem pro- h. bere , cum si quod habent jus in mari , id se tantum iurisdictionis, ac protectionis r etiam illud notissimum est apud omnes , ad ea facienda, quae cum lege naturae pugnant, nullam esse Papae auctoritatem. - Pugnat . a. i I. autem cum lege natum, ut mare, aut ejus usum quisquam habeat tibi proprium , ut jam satis demonstravimus. Cum denique jus suum auferre alicui Papa minime possit, quae erit facti illius defensio , si tot populos immerentes, indemnatos , innoxios ab eo iure , quod ad ipsos non mi. Ω- , quam ad Hispanos pertinebat, uno verbo voluit excludere aut igi
470쪽
tur direndum est , nullam esse vim eiusmodi pronunciationis ἰ aut quod
non minus credibile est , eum Pontificis animum fuisse , ut Castellano rum & Lusitanorum inter se certamini intercessum voluerit , aliorum au.
Mare, auι jus An standi proprium non esse Lusitanorum tituti proriptionis auι consistudinis.
LTI Huri InIquItatis patrocinium In praescriptione solet esse, aut con- suetudine. Et hue igitur Lusitani se conserunt i sed utrumque illis praesi- dium certissima juris ratio praecludit. Nam praescriptio a jure est civili un--ι. s. de loeum habere non potest inter Reges , aut inter populos liberos et mul- ω i g. to autem minus ubi jus naturae aut gentium resistit, quod jure civili sem-s d. - . per validius est. Quin & ipsis lex civilis praescriptionem hic impedit., U -L. 9.sucapi enim, aut praescriptione acquiri prohibentur, quae in bonis ege non is, aret. poli unt, deinde quae possideri vel quasi possideri nequeunt, & quorum alie-β υῆα natio prohibita est. Haec autem omnia de mari & usu maris vere dicun- tur. Et cum publicae res , hoc est populi alicujus , nulla temporis: L s. L. a .se1sione quaeri pol se dicantur , sive ob rei naturam, sive ob eorum privi. MII legium adversus quos praescriptio ista procederet , quanto justius humano I .sta generi, quam uni populo id beneficium dandum suit in rebus eommuni hus 8 Et hoc est, quod Papinianus φ scriptum reliquit, praescriptiovem longae . tostis a ad obtinenda loea juris rensium publica concedi noui soleret eiusque L. f. de rei exemplum dat in littore, cuius pars imposito aedificio occupata suerat: onam eo diruto, & alterius aedificio in eodem loco postea exstructo , exceptionem opponi non posse t quod deinde similitudine rei publicae illustrat: r. itanam & si quis in fluminis diverticulo pluribus annis piscatus sit , postea, terrupta scilicet piscatione, alterum eodem jure prohibere non possie Ap. m. d. Qi paret igitur, Angelum & qui cum Angelo dixerunt 4 Venetis & Genue fibus per praescripsionem jus aliquod Di sinum maris suo littori praejacen- ais. Παtem acquiri potuisse , aut falli , aut falleret quod sane jurisconsultis nimiiim ma iste μ est frequens, cum sanctae professionis auctoritatem non ad rationes & bisuis res, sed ad gratiam conterunt potentiorum. Nam Marciani . quidem res- μαι. ponsum de quo A ante egimus , si recte cum Papiniani verbis compar tur, non aliam accipere potest interpi etationem , quam eam quR Joanni eis p . . olim ' Batmio prohata est, ct nunc a doctis omnibus recipitur e ut sci- ίDμ r. licet jus prohibendi procedat quamdiu durat occupatio e non autem si ea α -