장음표시 사용
471쪽
omissa sit; omissa enim non prodest , nee si per mille annos fuisset eontionuata , ut recte animadvertit Castrensis. Et quamvis hoc volui det Marcia nus, quod minimo credendus eii cogitasse , in quo loco occupatio coi ceditur , in eodem praescriptionem concedi , tamen absurdum erat , quod do flumine publico dictum erat ad mare commune, & quod de divertieu lo ad sinum proferre, cum haec praucriptio usum , qui est jure gentium i communis , impeditura sit, ilia autem publico usui non admodum noreat.
Alterum autem Angeli argumentum, quod ex aquae ductu sumitur 1, eo d. t. i. dem Castrensi monstrante , ut a quaestione at enit limum, ab omnibus merito exploditur. Farsum igitur est talem praescriptionem etiami eo tempore eum.1. r. gigni, cujus initium omnem memoriam excedat. Ubi enim lex omnem
S A I ' omnino tollit prael briptionem , ne illud quidem Mmpus admittitur 3 hoo ετ' η'' eit , ut Felinus loquitur H materia impraescriptibilis tempore immemoriali. c. non fit praeseriptibilis. Fatetur haec vera esse Balbus sed Angeli sententiam
si . remptam dicit hac receptione, quia tempus extra memoriam positum idem ν De prae- valere creditur privilegio , cum titulus ampli1simus ex tali tempore praelum.' .r tur. Apparet lainc , ruin aliud illos sensisse, quam si pars aliqua reipublieae,p- im puta imperii Romani, supra omnem memoriam usa esset tali jure, ei stam iμε- ὸam praescriptionem hoc colore, quasi principis concesso praeuiset. Quare eum nemo sit dominus totius generis humani , qui jus illud adversus h mines omnes homini, aut populo alicui potuisset concedere , sublato illo colore, necesse etiam praescriptionem interimi. M sic ex illorum etiam sententia inter reges , aut populos liberos prodesse nihil potest lapsus infiniti temporis. Vanis limum autem S illud est, quod Angelus docuit, etiamsi ad dominium praescriptio proficere non potest , tamen dandam esse posti.
- . L it, denti exceptionem. Nam Papinianus h disertis verbia exceptionem negat et Pin. 3. Se aliter non potuit sentire , cum ipsius saeculo pricscriptio nihil esset aliud, quam exceptio. Uerum igitur est , quod & leges Hispanicae exprimunt ι, tua. EM. in his rebus , quae communi hominum usiar sunt attributae, nullius o-- mnino temporis praescriptionem procedere. Cujus definitionis illa praeter M teras ratio reddi potest, quod qui re communi utitur, Ut communi uti via Z c. ac. detur, non autem jure proprio , & ita pretcstribere non magis , quame... l. fructuarius potest vitio possessionis . Altera haec etiam non contemnendari Ueri eli, quod in praescriptione temporis , cujus memoria non extat, quamvis titulus , & bona fides praesumantur , tamen si re ipsa appareat, titulum
s s h. s. omnino nullum dari posse, & sic manifesta sit fides mala , mire in populo
maxime quasi uno eorpore perpetua esse censetiit , & ex duplici desectu ι praescriptio corruit η. Tertia vero , quia res haec est metae faeultatis , quaeo ra. i. non praeseribitur, ut insta dena onstrabimus. Sed nullus est finis argutiaris si is rum. in V Ur sint, qui in hoc argumento a praescriptione confitetuisnetniari. Bus distinguerent , ut illa scilicet exclusi , ad hanc confugerenti Discrimea u. autem , quod hic statuunt, sane ridiculum est i ex praescriptione, a junt . e vi jus unius , quod ab eo aufertur , alteri applicari φ : sed cum aliquod ius ιν ilia. u. ita alicui applicatur , ut alteri non austratur , tum dici cometudinem
472쪽
quasi vero eum jug navigandi , quod eommuniter ad omnes pertinet , exclusis aliis ab uno usurpatur , non nec e sit omnibus perire quantum uni accedit. Errori huic ansam dederunt Pauli verba non recte aecepta , 'qui cum de jure proprio maris ad aliquem pertinente loqueretur , fieri hoc posse , dixit Accuruus p , per privilegium , aut consuetudinem 'et quod uia ν V. ditamennim ad jurisconsulti textum nullo modo accedens mali potius com L i jectoris ecte videtur, quam boni interpretix. Mens Pauli supra inplicata eit. Caeterum illi si vel fua Ulpiani verba e , quae paulo ante praecedunt, civis considerassent, longe aliud dicturi eranti Fatetur enim , ut quis ante K- S. sis. des mcas piscari prohibeatur , elsa quidem usurpatum , hoc est . receptum consuetudine, sed nullo jure t ideoque injuriarum actionem prohibito 'non dunegandam. Contemnit igitur hunc morem , & usurpationem vocat, ut & inter Christianos Doctores Ambrosius /-merito. Quid enim sarius , L 'Mam non valere consuetudinem , quae juri naturae , aut gentium , ex ad- 'G-Mi. ver opponitur Consuetudo enim species est juris positivi , quod legi Perpetua: Obrogare non potest. Est autem lex illa perpetua, ut mare Omni- . Lobus ulu commune sit. Quod autem in praescriptione diximus, idem com xt Λααsuetudine verum est , si quis eorum , qui diversum tradiderunt, sensus excutiat, non aliud reperturum, quam consuetudinem privilegio parari. e.,ώ- . Atqui ad versus genus humanum eoneedendi ptivilegium nemo habet pote- D t. statem 1 quare inter diversas respublicas consuetudo ista vim non habet.
Verum, omnem hanc quaestionem diligentissime tractavit vasquius , decus illud Hispaniae , cujus nee in exploratulo jure subtilitatem, nec indoincendo libertatem unquam desideres. Is igitur posita thes , loca publica, V V M. jurae ζωσιum commmia , prae ibi ustu posse , qtam multis firmat auctorubus et exceptiones deinde subjungit ab Angelo , & aliis confictas , quas
supra retulimus. Haec autem examinaturus recte judicat , istarum rerum . Veritatem pendere a vera juris , tam naturae , quam gentium , o Witi ne. Jus enim naturae eum a vivina veniat providentia , esse immutabile. Hujus autem juris naturalis parum esse jus gentium , primaevum quodd citur , diversum a jure gentium secuti sario, sise positivo i quorum po- ωεινωμsturius mutari potest. Nam si qui mores eum jure gentium primaevo re pugnent, hi non humani sunt, ipso jud te, sed ferini P corruptelae, ee . ,'' auuius , non leges, & usus. Itoque nullo tempore prael cribi potuerunt , m nulla lata lege iustificari, nullo multatum etiam gentium consensu , i L i. e :pitio , & exercitatione itabiliris quod exemplis aliquot,, & Alphonii Ca--νεν. 1trensis aheologi Hispani teltimonio oonfirmat quibus apparet, ita, De quis, grιam Iu ecta D sententia eorum , quos supra restitimus, exapimantium ι
Gulfuin , aut pelagus sui nistris, qitasi aequm a it a priscripserint, id quod nom
Dium evi contra seges ν , sed etiam es contea inuus se natura , aut gentium MV. L 7.rrv curim, quod mutari non post diximus. Quod fit mutua isiud ' , eou sorax, quia non Alum maria , acit aequora eo iure communia eran/ , sed etia n, A.
473쪽
te , puta quoad dominium , V proprietasem terserum , quarum domin- δε re naim a commune, dissiarum, B: drissum , seque ab illa comminio sto gation fuit et tamen diversum fuit , V est in dominio maria , mod ab om Y hine mundi ad hodiernum usque diem es , fuitque semper in communi, utilis
a. -f- ex parte immutatum , ut ese notum. Et qtiamυis ex Lusitanis magnam tum, is με audiverim in hac esse opinione, ut eorum Rex ita praescripserit na- . ...ia. vigationem Indici inridentalis forte Orientalis , eisdemque vastissimi maris, ita νι reliquis gentibus aquora illa transfretare non liceat , V ex nostri est Ilispanis vulgus in eadem opinione fere esse videtur , in per Vastissimum , immensumque pontum , ad Indorum regiones , quas potentissimi Reges κων subegerimi, reliquis mortalium navigare , praeserquam Hispanis jus minime fit, a M. i. . quasi ab eis id ius praestriptum fuerit, tamen sortim omnium non minin infame et Aut o niones . quam eorum , qui quoad Genuenses , U Venetos, m eodem δε- .i .F.;. re somnio esse adsolent, quaι sententi.u ineptire vel ex eo dilucidius apparet , de ore. O quod fiamn nationum finguia murra se ipsas nequeunt praescribere ι hos δ , non ζ respublica Venetiarum contra semetipsam , non rupublica Genuensium , eoutrais,i musta semetipsam, non regnum Hopamicum contra semetimum , non regnum L et D nisum contra semeti - '. Esse enim disra dinrentia inter agentem, N p. d. istis. t. tientem. tantra reliqum vero nationes longe mima prascribere possimi r quia sap-- - praeser alaintra es mere civile , is fuse osendimur supra. Ergo tale is ensas , t se eum agitur inter Principes, vel populos , superiorem non recoguo centes in tem. LEMN pores bis. Iura enim mere civilia cij-cumque regionis , quoad exterat populos, nationes, vel e iam homines sagulos , non magis μνι iri confideratione , quam . --- si re vera non esset tale j- , aut nunquam fisset, B: ad se commune emittimi s j primaevum , vel secundarium recurrendam e- , eoque urendum , quo jura talem
maris praescriptionem , S u pationem admissam non fuisse , μι- constat. Nam
homine o.-hoiae t in aquartim communis es , nyn secis, quam erat ab origine mum
di. Ergo V in aequisibin , ε' aquis nusiin jin es , aut esse pote i hum ar- . generi, proerquam quoad usem communem. Praurea de jure naturali , UL ID A.ino es illud praeceptum , ut quod tibi non vis feri, asteri non facias. Umma des da eum umigatio nemini post eise nociva msi ipsi navigami , par edis in nemini/-, po sit , aut debeat impediri, ne in re Aa narura Lbera , fibique minime n ma navigantium libertatem impediat , V iadat contra dictum praceptum, set
. c. de confra regulam e praesertim ci- Ω-ia intelligantur esse permissa , quae non r .ia periuntin expressim prohibita . Ounimo non Νlum contra iis nasu ais ossa ,3 -am. velle impedire talem navigationem, sed etiam xenemur contrarium facere , hoes es , progesse iis , qui bin possumin , cum id sine damno v ro feri potest. f. i. z. Quod cum multis auctoritatibus tam divinis , quam humanis confirmassa ν c. set, subiungit postea t Ex superioribis etiam apparet , susspectam es sen-- si imita, mamis Abri , Aneeli , Baldi , U Francisii Balbi, quos supra H d coetra tulimus, existimant ri , hea juris gentium communia es acquiri non positast..ctare praescriptione , p6se Mnen σcquiri consetudine , quod om o falsum es , ea ..is . l. que tradula taeea , N nubila es, omnique rationis lumine carens, legemqua . uriis, nou rebae imponem 4. In exemptu enim de mari inspanorum , Lusis
474쪽
streum , Vmemnon , Genuensium , se reliquorum, constat, eousi tussiue iis tale navigandi, V alios nauigare prohibeκῶ min magu acquiri, quam pro Lptione Utroque euim casu, ut apparet, eadem est ratio. D quia per iura , . y aluΗ ratioπω supra relatae id esset eontra uaturalem aquitatem , nec tillaru in F. ωιιδε
ceret utilitatem , sed solam tisovem , sinue ut lege expressi introduci non posset , ita etiam nec lege tacita , qualis eis consuetudo f. D tempore id nou - f Triss caretur , sed potita deterius , miurisin ivdes fereri Ostendit deinde , 'et ex prima terrarum occupatione, pode populo ut venandi jus , ita piscandi V a. i. z. in suo flumine eompetere ι & postquam illa semel as antiqua communione
separata sunt, ita ut particularem applicationem admittant, piaescriptione δεε. I da temporis eius , cujus initii memoria non exstet, quasi tacita populi con ' Ω cessione aequiri posse. Hoc autem per praescriptionem eontingere , non per consuetudinem , quia solius acquirentis conditio melior fiat, reliquorum vero deterior. Et cum tria enumerasset, quae requiruntur, ut jus proprium in flumine piscandi praescribatur r quid autem , subdit, quoad mare 'U in eo marti est quod etiam Ooncursius isorum trium non siti ceret ad ara quisendum tua. Ratio differentia inter mare ex una parte, V terram , Ufmmina ex astrea , quia illa in a vi olim , ita-iadis , re sempeν , tam quoad piscandum , quam quoad navigandum mansit integrum is gentium priamoris , neque unquam fuit a communione hominum separatum , alicui, vel aliquiis applicatum. 'feriore autem caseu, nempe in terra, is uminibis,
aliud fuit, is jam disseruimus. Sed quare jin gentium secundιririm , ut eam separationem et ad terras , re fumina facis , quoad mare facere desu/ ρ respomaeo , quia illo casu expediebat. Consat enim , quod si multi Muentur , aut ε.ia..pificentur , in terra , vel flumine , facile nemin feris , Ut flumen pisiibis eum
euasum redditur , id quod in mari non es. Item fluminum navitatio faciis isterior si, By impeditur per aedificia , quod in mari nou es. Item per a- uomst ductis facile macuatur fumen : non ita in mari ε: ergo in utraqua non os: aris ratio. Nec ad rem pertineι, quod supra dixim- , communem esse usum e p. r. aquarum , fumium etiam , fg suminum. Nam intessigitur quoad bibendum , set similia , qua fluminis dominium , ant iis habenti vel mini- , vel istas e nocenν .. Minima enim m consideratione non sunt. Pro nyris sententi. qu. facit, quia iniqua nullo tempore prMori risur , U Meo lex iniqua misio tompore prae seribitur, aut justis tur. Nox et V qua sunt impraescriptibilia ex legis dispositione, nee M i eo. per mille annos trasicriberentur : uod innumeris doctorum testimoniix fulcit . Ne 'ς- mo jam non videt, ad usum rei communis intercipiendum nullam quantivis tem. poris usurpationem prodesse. Cui adjungendum est etiam, eorum, qui disten- έλβ. 4emtiunt, auctoritatem huic quaestioni non posse accommodari. Illi enim de Mediterraneo loquuntur , nos de Oceano ι illi de sinu , nos de immenso e. i . Bia.
mari, quae in ratione occupationis plurimum differunt. Et quibus illi in. Ndulgent praescriptionem , illi littora maris continua possident, ut Veneti, ἰ& Genuenses; quod de Lusianis dici non posse , modo patuit. Immo & si M pr c. prodesse possiet tempus , ut quidam posse putant, in publicis , quae sunt populi , tamen non ea adsunt , quae necessario requiruntur ' Primum enim a L Dee
475쪽
exercuerit non longo duntaxat tempore, sed memoriam excedente i deindo ut tanto tempore eundem actum nemo alius exercuerit , nisi concessions
illius , vel clandestine i praeterea ut alios uti volentes prohibuerit , scien tibus quidem , & patientibus iis , ad quos ea res pertinebat i nam etsexercuisset semper, & quosdam exercere volentes prohibuisset semper, nocitamen omnes 3 quia a ii fuerunt prohibiti, alii vero libere exercuerunt , id quidem nIn suffieteret, ex Doctorum sententia. Apparet autem , debeare haec Omnia concurrere , tum quia praescriptioni pub icarum rerum lex inimica est, tum ut videatur praescribens jure suo , non autem communi , usus , idque non interrupta possessione. Cum autem tempus postulatur jerius initii non exstet memoria . non semper sufficit , ut optime interpretes ostendunt , probare saeculi lapsum i sed constare oportet famam teia majoribus ad nos transmissam , ita ut nemo superiit, qui contrarium viderit, aut audierit. Occasione rerum Africanarum in ulteriora primum ι Osoriis Oceani inquirere coeperunt regnante Johanne Lusitant i, anno salutis milia lesimo quουdringentesimo Ieptuagesimo septimo t viginti post annis , sub rege Emanuele promontorium Bonae Dei praeternavigatum est, setiusque muto ventum M saccam , ct insulas remotiores , ad quas Batavi navigare coeperunt anu O millesimo quingentesiuno nonagesimo quinto , non dubie intra aunum centesimum. Jam vero etium eo , quod uuercessiit, tempore aliorum usurpatio , adversus ullos etiam omnes impedivit praescriptionem. Castellani ab antis millelamo quingentesimo decimo nona possessionem maaris Lusitanis circa Moluccus ambiguam fecere. Galli etiam , & Angli non elanculum , sed vi amita eo perruperunt. Praeterea Eceola: totius tractus Λὼfricani, aut filiatici , partem maria quisque sibi proximam piseando , di navigando perpetuo usurparunt , nunquam a Luittanis p hibiti. Conet sum igitur sit, ius nullum esse Lusitanis , quo aliam quamvis gentem a Navigatione Oceani ad Indos prohibeant.
De genitam inter quosvis liberam esse mereaturam. V o D si dieant Lusitani, cum tussicis eommerela exercendi ius quodadam proprium ad se pertinere, eisdem sere omnibus argumentis refellenia γ. L. ex tur. Repetemus breviter , & aptabimus. Jure gentium hoc introductum se , ut cunctis homin: bus inter se libera esset negotiandi sacultas , quae abis. ω numine poli. t ndi mi i Et hoc , sicut pust dominiorum distinctionem eona, tinuo iret eis. riuru fuit , ita originem videri potest antiquiorem habuit se. o. ν. Subtiliter enim Aristia ele, dixit - άναπλήρω ν τηι κατα τυ-
476쪽
sto αυταρπιίας , hoc est, negotiatione suppleri id , quod naturae deest, quo
commode omnibus lassiciat. Oportet igitur, eonmunem esse jure gentium, non tantum privative, sed & positive, ut dicunt magistri, sue amrmati ve e. Quae autem illo modo sunt juris gentium , mutari pollunt : qriae hoe . ina, modo , non pollunt. Id ita intelligi potest. Dederat natura omnia omnibus. --.λSed cum a rerum multarum usu , quas Vita desiderat humana , loeorum 2 : 'intervallo homines arcerentur, quia , ut supra diximus, non omnia ubique proveniunt, opus suit trajectione et nec adhuz tamen permutatio erat, sed aliis utillim rebus apua alios repertis suo arbὶtrio utebuitur :quo sere modo apud Seres dicitur rebus in solitudine relictis sola mutan tium re igione peragi commercium L Sed cum stati, a res mobiles , mon '. strante necessitate, quae modo explicata est, in jus proprium transiissent , M. ιι inventa est permutatio , qua quo is alteri deest, ex eo , quod alteri supe rest , suppleretur Ita commercia victiis gratia inventa, ex Homero Pli nius probat L. Postquam vero res etiam immobiles in dominos distineui s . 'coeperunt, sublata undique communio non inter homines focorum spatiis rent. discretos tantum , ' verum etiam inter vicinos necessarium feeit eom 33 mercium et quod ut facilius procederet, nummus postea adinventus est , dictus απ. του νοαου , quod institutum sit civile ν. Ipse igitur ratio omnium ed. Lircontractuum universalis , η , a natura . est : modi autem ali- quot singulares , ipsumque pretium, η χροματις ικη , ab instituto .: quae vetustiores juris interpretes non satis distinxerunta Fatentur tamen omnes, r. Gproprietatem rerum, laltem mobilium a jure gentium primario prodire , ALitemque contractus omnes, quibus pretium non accedit i. Philosophi 4 τῆι uatis λιαδαελητικη f , quam translationem vertere licebit, genera statuunt duo, '
indicat, inter gentes dissitas , ordine naturae prior est, & sic a Platone po 'D alitur Κἀπηλικη' eadem videtur esse, quae παράτα ς Aristoteli, taberna- exta , si νe stataria negotiatio iliter cives. Idem Aristoteles τη, δε πορικην dividit in ιυκληρίαν, & φορισIais, quarum haec terrestri itinere, illa ma xitimo merces devehit. Sordidior autem est καπηλική, contra honestior .-- I αι. περικη, & maritima maxime, quia multa multis impertit ' Unde navium με exercitionem ad summam rempublicam pertinere , dicit Ulpianus : instito tum e.
non eundem esse usum : quia illa Omnino secundum naturam necessaria est. ζῶ Le. eis. Aristoteles ': εγι γαρ η μεταβλητικi πάνlων ψαμεν , το μεν προτεν
τους ἀνθρωπους. es enim tr-Ltio rerum onnumn capta ab initio, ab eo, qtiod . M rep. est Iecundium naturam, cum homines partim haberent plura , quam sit cerent , Vc.. s. partim etiam pauciora. Seneca 3 : quae emeris, vendere, gemitim jus es. Com 3. --. Lmercandi igitur libertas ex jure est primario gentium , quod naturalem , S 3 - perpetuam causam habet , ideoque tolli non potest , & si posset , . . . non tamen posset nisi omnium gentium consensu : tantum abest , ut ullo modo gens aliqua gentes duas inter se contrahere volentes juste impediat '
477쪽
Mercararam cum Indis propriam auis esse Lusitanorum uiui
occupationis.. ma. P RImum inventio , aut oecupatio hie loeum non habet, quia lus me a
Wν - eandi non est aliquid corporale , quod possit apprehendi, neque prodesset e 3' Lusitanis, etiamsi primi hominum cum Indis habuissent commercia, quod tamen non potest non esse falsissimum. Nam ct cum initio populi tu diversa iere , aliquos necesse est primos fuisse mercatores , quos tamen jus nullum acquisivisse, certo est certius. Quare si Lusitanis jus aliquod coma petit, ut soli cum Indis negotientur, id exemplo caeterarum servitutum , ex concessione oriri debuit aut expressa, aut tacita , hoc est, praescripti ne : neque aliter potest.
Mercatinam cum Indis propriam non es Lasanoram thaeis donationis Pontificia.
oncessit nemo, nisi sorte pontifex, qui noti potuit nemo enIm quoi suum non est concedere potest. At Pontilex, nisi totius mundi temporilis sit dominus, quod negant sapientct , ius etiam commerciorum universate sui juris dicere non potest. Maxime vero cum res sit ad solum quaestumaeeommodata, nihilque ad spiritualeni procurationem pertinens, extra Ruariieessat, ut fatentur omnes, Pontificia potestas. praeterea a pontifex solis i , lud Lusitanis jus tribuere vellet, idemque adimere hominibus caeteris , d, plieem faceret injuriam e primum Indis , quos ut extra etclesiam positos Pomtifici nulla ex parte subditus esse, diximus. HA igitur eum nihil, quod ipsorum est, adimere possit Pontifex, etiam jus illud, quod habent cum quuhuslibet negotiandi, adimere non potuit. Deinde aliis hominibus omnibus Christianis, At non Christianis, quibus idem illud ius adimere non potuit fine causa indicta. Quid, quod ne temporales quidem domini in suis imperiis prohibere pollunt commercior uin libertateria, uti rationibus, & a iusto kimtibus ante demonstratum est 3 seut di illud confitendum est, contra jus perpetuum naturae, gentiumque, uitile ista libertas originem sumsit m oinua tempus duratura, nullam valere diatincta auctoritatem.
478쪽
Mere Iuram cum Indis non esse Lusitanorum propriam jure praesertini
Ε s T A T praescriptio , seu eonsuetudinem mavis dicere ' Sed nee hirujus, nee illius vim esse aliquam inter libaras nationes , aut diversarum gentium Principes, nec adversus ea, quae primigenio jure introducta sunt , cum Vasquio ostendimus. Quare & hic ut jus mercandi proprium fiat , quod proprietatis naturam non recipit, nullo tempore essicitur. Itaque nec titulus hic adsuisse potest, nec bona fides, quae cum manifesto desit, pra scriptio secundum canones non jus dicetur, sed injuria. Quin & ipsa meta candi quasi possessio non ex jure proprio contigisse videtur, t ed ex jure communi , quod ad omnes aequaliter pertinet i sicut contra , quod aliae nationes cum Indis contrahere sorte neglexerunt, id non Lusitanorum gratia seeisse existimandi sunt, sed quia sibi expedire crediderunt: quod nihil obstat quominus, ubi suaserit utilitas, id facere possint, quod antea non fecerint. Certissima enim illa regula a Doctoribus traditur . , m his, qria sum arbitrii, seu mera facultatis , ita ut per se auctum tantum facultatis dis , non autem jmnoυum operentur, nec praesicriptionis, nec confiuetudiuis timA amios etiam mille valituros : quod & affrmative, & negative procedit , ut docet vasquius. Nec enim quod libere feci, facere cogor, nec quod non feci, omittere. Ali quin quid esset absurdius , quam ex eo, quod singuli non possiimus eum Lingulis semper contrahere, salvum nobis in posterum non esse jus cum illis, si usus tulerit, contrahendi Z Idem Vasquius & illud rectissitne, ne infinito quidem tempore emei, ut quid necessitate potius, quam sponte factum videatur. Probanda itaque Lusitanis foret eoactio , quae tamen ipsa cum hae in re juri naturae sit contraria , R omni hominum generi noxia , jus facere non potest e. Deinde illa coactio durasse debuit per tempus, cujus initii non extet memoriar id vero tantum hinc abest , ut ne centum quidem anni exierint, ex quo tota sere negotiatio Indica penes Venetos fuit, per Alexandrinas trajectiones L Debuit etiam talis esse coactio, cui restitum non sit ε. At restiterunt Galli, & Angli, aliique. Neque sumeit , aliquos esse e factos, sed ut omnes coacti sint requiritur, cum per unum non coactum servetur in causa communi libertatis possessio. Arabes autem, & Sinenses a saeculis aliquot at hunc usque diem perpetuo cum Indis negotiantur.
Nihil ergo pipdest ista usurpatio.
479쪽
MARE LIBERUM , Cap. m. CAPUT XII.
Nulla quis te niti Lusitanos in prohibendo commercis. II X his , quae dicta sunt, satis perspicitur eorum caeea aviditas , quI ,
. m. - De quenquam in partem tueri admittane, illis rationibus conscientiam suam Dei. AL p. placate student, quas ipsi magistri Hispanorum , qui in eadem sunt causa , v. o. niani se me vanitatis convincunt . Omnes enim, qui in rebus Indicis usu ta . A '' pintur colores injulte captari, quantum ipsis licet, satis innuunt , ad να r. n. . duntque , nunquam eam rem serio Theologorum examine probatam. Illa - is . . vero querela quid iniquius, quod dicunt Lusitani quaestus suos exhau-.ῖ ι . riri copia contra licentium ' Inter certiisima enim juris enuntiata est , nec de re c. 1ur. in dolo eum υerstri, uec fraudes,s facere , ne damurim quidem alteri dare vita, ita Mi, q u jure suo utitur. Qiiod maxime verum est, si non ut alteri noce evia. La . tur , sed rem suam augendi animo quippiam fiat. Inspici enim debet id, quod principaliter agitur, non quod extrinsecus in consequentiam venit. L is i. d. Immo si proprie loquimur cum Ulpiano, non ille damnum dat, sed tuo ero , quo adhuc alter utebatur, eum prohibet L Naturale autem est , &xi is i. sumino juri, atque etiam aequitati conveniens, ut lucrum in medio posi m. tum suum quisqua malit, quam alterius, etiam qui ante perceperat V. Quis, ου' 'li, serat querentern opificem , quod alter ejusdem artis exercitio ipsius com-Sεν it./. i. moda evertat οῦκ Batavorum autem causa eo est justior , quia ipst,rum hae, in parte utilitas cum totius humani generis utilitate eonjuncta est, quam, . . ' ' Lusitani eversum eunt 4. Neque hoo recte dicetur ad aemulationem fieri, o Vim ut in re simili ostendit Vasquius : aut enim plane hoc negandum est , ta 'r . aut asseverandum, non ad bonam modo, verum etiam ad optimam aemu-
. 'i. ω lationem fieri, juxta Hesiodum ι αγώ- δἰ ενς ψά, βαετο. .m , bona sis ima talib- hae es. Nam etiam si quis pietate movus, inquit ille, frumen--η tum in summa penuria vilius venderet, impediretur improba durities e o I V. d. rum hominum , qui flaviente penuria suum carius fuerant vendituri. V rum , talibus modis minui aliorum reditus et neo id negamus , ait , κωκ. s. sed minuunt. cum universorum homiman commodor ει utinam omnium Prine i cipum , se Tyrannorum orbis reditis ita minuerentur Quid ergo tam inus c ,. quum videri potest, quam Hispanos Vectigalem habere terrarum orbem , ut nisi ad illorum nutum nee emere liceat, nec vendere 'r In cunctis civitatibus dardanarios odio, atque etiam poenis prosequimur et nee ullum tam nefarium vitae genus Videtur , quam ista annonae flagellatio L. Merito quidem. Naturae enim faciunt injuriam , quae in commune Decunda esto : neque vero censeri debet in usus paucorum reperta negotiatio, sed Muquod
480쪽
MARE LIBERUM , Cap. XII, ct XIII. 4 s
quod alteri deest, alterius copia pensaretur, justo tamen compendio omnia hos proposito, qui laborem , ac periculum transferendi in se suscipiunt. Hoe ipsum igitur, quod in republica , id est, minore hominum conventu, grave, & perniciosum judicatur, in magna illa humani generis societate se rendumne est, ut scilicet toεius mundi monopolium faciant populi Hispani e
Invehitur Ambrosius in eos, qui maria claudunt . : Augustinus in eos , b s. Hia. qui itinera oblscia uni : Nazianzenus in coenatores , suppressoresque mer i. ciam, qui ex inopia aliorum soli quaestum faciunt , & ut ipse saeundissi me loquitur , καταπραγματευ orem τῆς ενδείας. Quin & divini sapientis ara/ m. sententia publicis diris devovetur , sacerque habetur , qui alimenta supprimendo vexat annonam , ε συνεχων σῖτον δηαοκατάραl . Clament igitur Lusitani quantum , A quamdiu libebiti lucra nosra deciditu. Respondebunt Batavit immo nostris iuvi Iamin. Hocne indignamini , in partem nos venire ventorum, & maris & quis illa vobis luera mansura promiserrat Z Salvum est vobis , quo nos contenti sumus.
Batavis jus rammercii Indicam qua pace , qua induciis , qua
O U x x et eum ' ius , & aequum postulet , libera nobis ita ut cui-
qu.ma esse Indiae, commercia , superest, ut sive cum Hispanis pax , sive induciae fiunt, live bellum manet , Omnino eam , quam a natura habrumus, libertatem tueamur. Nam ad pacem quod attinet, notum est, eam esse duum generum t aut enim pari sedere , aut impari coitur. Ci ami a ritie illam vocant συνθήκην ι σου et hanc σπιν ις εξ επιιιγματων. illa vir rum est , haec ingeniorum servilium. Demosthenes in oratione de libertate Rhodiorum : και τοι χρη τους Gουλομενους ει ναι ἔκ τῶν ὐπιlαγματων συνλ κας μυγειν, ὼς ε γυς δελειας ουσιας : eos , qui volunt esse liberi , oportet omnes conditiones , quibus leges impouuntur , ita fugere , tanquam quae proxima sunt strvituti. Tales autem sunt omnes , quibus pars altera in jure suo imminuitur , iuxta Isocratis definitionem. προςάνudeles
Cicero ρ, suscipienda bella sunt ob ea in caulam , ut sine injuria in pace r. vivatur, sequitur eodem auctore , pacena eise vocandam , non pactionein servitutis , sed tranquillam libertatem e quippe cum & philoli, phorum , & Dd Sibb. Theologorum complurium φ judicio pax , & justitia nominibus magis , , quam re differant, sitque pax non qualiscunque , sed ordinata concordia. νω. Induciae autem si fiunt, satis apparet ex ipsa induciarum natura, non de me i. Ooo a vere 3 --