장음표시 사용
101쪽
atch a praesentissimo veneno timuit ciuibus usi quupletit non aliter existiment'eatas ciuitates quam si quam maxime abundent opibus, Quodam interrogante,quur Argivos cu Lacedae. 26s moniis bellum gerentes,quu saepenumero vicissent, Indu non deleverint,Neoptauerimus sidem, inquit, illos strier, deletos , ut habeamus si iuuenes nostros exerceant, i Perspexerat egregius dux corrumpi iuuentute si permittas ocio,luxus ac malorum omnium magistro. Percotanti cuidam qua ob causam Spartiatae non dicarent diis spolia ab hostibus detracta qm inquit,a Fortitet a timidis venerunt. Porro quς parta sunt ab his et ob 'il timiditatξ capti sunt, nec decet intueri iuuenes, nec . diis colectata reponi. Sensit in bello aut vincedit aut aloi sertiter occumbendii,adeoq; rem ignominiosam tu idicabat metu mortis,ut aliens quoq; timiditatis mo . numenta putaret ab iuuenum oculis submouenda.
Cleomenes quum amicus quidam hospiti in phi/ rati ditiis nihil opposuisset nisi vinum nigrum,di panem 3 igni duratum, succensuit homini dicens erga pere
s grinos non Oportere nimium λοικωνιlειν. Seueritas estor si quis a stipi exigat victum duriorem,ar inhumanitatis est hospitem eodem compellere. I CLEOMENE SALTER .s Cleomenes Cleombroti filius cum quilpiam illi as. ts donaret gallos gallina cecos pugnaces,ac munus su Lepida: um ornans verbis,diceret illos ob victoriam pugnana do interire da igitur,inquit, mihi aliquot ex qui hoss occidunt. Nam illi his sunt praestantiores. Vir milita as ris ad bellum torsit omnia. Quisquis laudat victum s illustrat viistoris gloriam- LABOTVS 3ον Labolus cuidam apud ipsum prolixiore utenti str Loqua/
ο mqne, Quid mihi inquit , de re pusilia longi teκη citas
102쪽
prooemia Quanta res est, tantam oportet & oratio. nem esse qua uteris. Est hoc omnibus Spartanis pe/ culiare,offendi sermone,quam causa postulat, longiore, adeo nusquam non placebat frugalitas. Nam ad causim non magnam adhibere iuperuacuam verbo, rum copiam uxuris genus est.
LEON TYCHI DAS PRIMUS 31 Leonti chidas huius nominis primus cuida obii/Non ha cienti quod facile mutaretu mutor inquit,sed pro tebetur in porum ratione,non ut uos,proprio morbo. Pruden Graeco tis est pro re nata nouare tosilia. At sine causa subin. de alium fieri inconstantiae vitium est.
3i idem rogatus a quoda quo pacto quis boha quae
Pruden adsiliar tueri valeret,si non Oia,insit, Ertuna credideret rit. In animi bona nullii ius habet sertuna. Tum ex/terna bona reddemus nobis stabiliora,si quaeda seposuerimus,nec sertunae volubili com serimus. At sunt
principes qui proserendς ditionis studio,semet in periculu convcmn ne hoc ipsiim quod habent impe rtu admittant,multi item diuites augendae rei studio quicquid habent totum committunt nauibus: i33 Interrogatus quid potissimum oporteret pueros Habetur ingenuos discere,quae illis inquit, ubi ad virilem aeta ante pa. tem peruenerint usui sint iutura. 14. apo. Percontanti cuidam quamobrem Sparti alae parcissime biberent,ne,inquit, pro nobis alii, sed nos po/34 tius pro alus consultemus,Salsissime notans vinos Sobrie non esse ad consultandum idoneos sed salubriu conras siliorum parens est 2brietas. 3s Leontychidas unus' seniorum numero, quos se runt Lacedsmoniis misse viginti octo,cum Corinthi lcoenaret apud hospitem,rogauit num illic ligna qua '
- - drata nascerentur,illo negante, id igitur,inquit,si
quadrata nasceientur, faceretis rotunda e Ita Pul/
103쪽
tarchus in vita Lycurgi. Quanquam hoc alibi reser
qct Demarati amici male de eo loquerene, Per deos φ inquit,nihil miror, quandoquidem nullus illorii de quoqua bene loqui posset. Docuit cotemnenda esse maledicentiam quae non a iudicio,sed ab animi mor Malediby bo proficiscitur. Qiii vero p assim maledicunt Omni centia' ' bus,eos palam est id naturae vitio Ecere,non ex e a tum merito quibus obtrectant. Cii porte alii proxima clauem draco circunuolu/ 3 rus esictet coplexus,id , augures affirmarent eme por tentu clihi,inqui nequaquam vides,sed si clauis Bisset circumplexa draeone portentu erat,Lepide irrisit Lepide si hominu stiperstitionem, qui terrentur nis quae causa, t nec prster natura accidunt. Hunc mortalis ingemimorbum alui augures,arioli,aruspices,ac diumi. Ve/
rum ubi quis pister rectum N honestum in stiruit ne/st faria consilia, tum oportebat horrere portentum, &aliquid magni mali sequuturum expectare. PniIippus quida erat profitens Orphei mysterio,& ι3ls his alios initiare solitus. Is quum esset extremae pau/ Supertalii pertatis,tamen apud Leontychidam diceret,eos qui tio nul apud ipsiim Orphei sacris initiati essent, post obitu las Dre beatos Qi in igis inquit o demens quam Ocyssip me vitam abrumpis, ut desinas in selicitatem tua ac inopiam deplorare' o animum ab omni mperstilo/ο ne liberum. Post hanc viam filices erunt,qui hic pie iuste vixerint,non qui fictas ceremoniis fuerit inti uatus. Hoc persuasum erat Lacedsmoniis, si hic pie si vixissent, s ab obitu fieri diuos,
J Leon Eurycratidis filius interrogatus, in qua tan e i i i
104쪽
dem urbe aliquis possit tuto vitam agere In ea inqς quam qui incolunt,neq; plus possident,nem minus, S ubi iustitia viget, iniustitia imbecilliς est. Graviter admonuit aequalitatem esse pacis N tranquillitatis: altricem in equalitatem seditionis esse seminarium,nec ibi locum esse iustitie,ubi ut quisque potentior est , ita licentius opprimit imbecilliorem. Ide quit videret in Olympiis cursores Bllicitos de emissione, ut aliqd lucri haberent ad occupanda victoriam , Quanto maior est, insit, cura curseribus de celeritate q 3e iustitia. Vit integre metis etia in ludis volebat haberi ratione iustitiae nec tantu agendu, ut prior qs ad meta pertingeret, sed ut iuste vinceret. Cuidam de rebus haud quaquam inutilibus in Etempestiue loquenti, O hospes inquit Ire oportuna
non oportunae uteris. Nihil oratione melius si parce promas linguae thesaurum.
LEONIDAS Leonidas Anaxandridae filius, frater C Ieomenis, cuidam ad ipsiim ita loquenti,exepto regno,nulla re nobis praestas, At inquit,ni vobis fuissem melior,non essem rex. Moderatissimo dicto & resellit conuicium S suam dignitatem sibi desendit. Etenim ubi reges non nascuntur,sed ciuium suffragiis eliguntur, hoc ipso publicis calculis princeps iudicatus est caeteris melior, quod ad regnum ascitus est. Cu ad Thermopylas proficisceres,cu Persis cossi ctaturus,vxori Gorgoni rogati, si qd ipsi mandaret, Vt bonis,inquit nubas, bonosci; liberos patias . Η cvox testabas illii animo praesegisse interitu, nec haCprssensipite deterius est ab expeditione,pulcherrima esse ducens pro patria pugnantem occumbere. Ephoris dicentibus quod ad Thermopylas prosi eiscens paucos st cum educeret,ad hoc ipquilines M.
105쪽
A P o p Η τ ΗΙ L I Bi I. cium ad quod proficiscimur e Indicans satis multos Argute educi ad moriendum in bello. ' . Rursus quum Ephori percontarentur,si quid prae sisterea rei lacere statuisset,nihil aliud inquit,quam ver Mors Botenus impediturus barbarorum transitum , sed re contem vera pro Graecis moriturus P Egregium imperterriti pia pectoris documetum,in cause honesta pia I; nec cerν , ram mortem horrescere. Vbi puenerat Thermopylas,sic comilitones assa. 46tus est, Aiunt barbara in propinquo esse nos aut tempus terimus. Nuc enim puenimus ad barbaros, quos aut vincamus opzlter,aut victi moriamur.
Quodam ita dicente. pre iaculis barbarorum nee 4 solem videre laeebi An noti,inquit, lepidum merti, Lepide si cum illis sub umbra pugnaturi sumus ' Quid hoc ,
t animo irtius Ad mortem eunti etiam iocari libuit, Sed ludens interim metum exemit suCrum animis. . Hoc apopthegma resert M. Tul. Tuscul. qusst. lib. t. :i velut de ignoto,E quibus, inquit, unus quum Perses 1 hostis in colloquio dixisset glorians,istem prae lac i '1Orum multitudine,& sigillarum umbra non videbit eis,in umbra igitur,inquit,pugnabimus. 3 Cu elius quidam n litus de hostibus dixisset, Sut gi Prope nos,& nos,inquit, prope illos,significas ob id Aio lei non minus imminere discriminis hosti si ipsis. Cuida dicenti Sicci necti paucis aduersus multos insi helli Brtuna experturus huc veni Leonidas, Si pu Fortiteri ratis,inquit,me multitudine fretum , huc venisse ne Noa qdem omnis Otis P, Siquide ea ad barbato i rum multitudinem collata exigua portio est, Sin vira Iti tute,& hic numerus suffecerit. In bello Idicauit plus habere mometi quales ducas milites,qQ multos. Alteri cuidam disenti quod cum paucis aduersiis Ao, multos conflicturus iter,Immo multos,inquit,duco Φ
106쪽
LEONIDAEvt morituros. Hoc conuenit cum eo quod ante re
spondit Ephoris.s a Xerxes Leonidae scripserat, si desinasides cum diis bellare, sed meis te copi s adiunxeris,
potes Graecis fieri monarcha Huic ita respondit, Si nouisses quae sint in vita honesta abstinuisses a cocuiuste piste dis alienis. Mihi vero potius est pro Graecia mori,si m populares meos gerere monarchia. Quid tam impiu est,quod mortalium vulgus non admittat una. pli principatus gratia ρ At hic prius duxit honestam mortem pro amicis liberandis oppetere si monarcha fictus eos struitute premere, a quibus venerat depubiuius seruitutem barbarorum. o Rursus quu Xerxes scripsisset mitte arma, rescri Alose Veni di cape. Maluit armis mori, si traditis armis turpiter de vita cum hoste pacisci. , Caeterum ubi iam adornaret cum hoste confligeregrῆultor belli duces admonuerunt,expectaret reliquos siocios Ncn adsunt, inquit qui pugnaturi simi An nescitis eos Bisis cum hostibus pugnare. qui reges verentur ac metunt Non putauit eos expectandos qui ad prς stris tum ab impciatore tempus non adessent. Reli quos etiam si ad sint non pugnare. Milites sic adhortatus est, ita prandere comilito nes tan si apud i feros coenaturi. Haec vox ignauis ademisset animuset viris litibus ad didit,ad mones ne cibo vincq; graues venirent ad prilium, aut certe pro patria irriter occumbereat. Idem percontanti.quam ob eausam Bites viriss gloriosam mortem in gloriae vitae anteponant , Quomam inq uit alterum naturae proprium, alterum praeuliariter suum esse ducunt. Nam naturae beneficio
vivunt S ignauissim Lat honeste mori non contingit nisi untute prsditis.
107쪽
Cii cuperet iuuenes coelibes,quo forent stolumes, abesse a belli periculo sciret , illos in minime latu/ros,singulis illoru tradidit scytalas dest epistolarum Laconicam genus,cum si his nil sit illos ad Ephoros Cu vero tris emam ex his qui grandiores Iam duxe rant uxores optaret se tuos,ac simili praetextu ablegare conares in patriam,inrellecto dolo no sustinuertit accipere scytalas. Quorum unus ita se excusauit,non praeco,sed pugnator te sequutus sum. Alter vero hie, inquit,manens ero melior. Tertius porrC,non postremus, inquit,horum,sed primus inibo pugia a m. viruhic potius admirari conuenit,ducis ne animum,qui de ae nihil sellicitus, eorum incolumitati prospexibquos adhuc vivere reserebat patriae,an in state floreti tantum vitae contemptum.
na e filiis ipsius alter interisset, Olim scieba, insit, illi moliedu esse. Nihil illi visum est nouae rei,fi moitalis natus morere nec magni referre paulo latius an ei lius vita decedere cui oino breui Bret decedendu.L Υ CVRGVS Lycurgus is qui Lacedaemoniis leges condidit,quii conaretur ciues mos a moribus prissentibus ad temperantiorem virundi rationem traduce te eosq; virtutis & honesti studiosbs reddere,nam erant cor rupti desiciis, duos educauit catulos, eodem patre eadem*, matre progenitos, quorum alterum passus est domi lautioribus vesci cibis, alterum eductum venatibus exercuit, Dein quit ambos produxisset in Bruapud multitudine, posuit illic spinas, simul & escas aliquas delicatiores,moX emisit leporem,Quu uteri raperetur ad assueta,alter ad escas,alter leporem minuaderet, An non videtis,insit ciues duos catulos,quuHuma niter
108쪽
ι ' LYC Vi Rc I eiusdem sint genetis tamen ob diuersem educatio nem ad modii dissimilis intcr 22 euasisse , plusq; ad
honestatem mclinenti habere exercitationem quam naturam 8Sunt qui dicant ab illo productos eatulos non quidem ex iisdem parentibus natos , sed quorualter esset ex ignobili canum genere, qui aluntur ad aedium custodiam,alter ex his qui aluntur ad venandum Deinde qui erat ex ignobiliore genere exer/cuit ad venatum ,alterum qui erat ex prestantiore genere tantum delitiis exercuit. Dein quum uteri ser/retur ad ea quibus assueuerat, atq; hoc pacto palam omnibus fecisset Lycurgus,quantum institutio vale re dum ad meliora um ad deteriora dixit, Proinde ne nobis quidem O ciues nobilitas qua miratur ho/minum vulgus, ductumq; ab Hercule genus prome rit, nisi ea gesserimus per quς ille mortalium omniuclarissimus ae generosissimus extitit, ac per Omnem vitam quae honesta sunt & discamus,& exerceamus. Repperit vir ingeniosiis viam,qua multitudini phi Iosophicis rationibus non satis idoneae, Virtutis imaginem ob oculis poneret, magis enim mouent ac penetrant in animos quae cernuntur,et quae audiuntur.
quod autem ille sedit in ciuitate, hoc euil patrifami ilias in sua domo cuit moderatori in suo grege iacie dum est, Rex qdem efficax est natura, sed potentior est iiistitutio, quς mala natura corrigit & vertit in bo nam. Quales nascans liberi nulli in manu est,at ut recta institutione evadant boni,nostrae potestatis est, Quonia intelligebat aequalitatem & ad frugalita sy tem & ad concordia in primis conducere,ffcerat nouam agrorii partitionem, & in singulos ciues aequa portionem distribuerat. Fertur itaq; quii dein ex pein Aequae regrinatione rediens iter faceret per agrii recens deὸhxῆ messum cospiceretq; manipulorii aceruos ordine pa '
109쪽
Α popuΥM. OB. I. litos N aequales delectatus eo .ectaculo tu tim di/xilia comitibus, Ut tota Lacedaemon videtur multo rum S fratrum,qui nuper inter se diuiserint heredita teln. Bono principi nihil iucundius est ciuium cocordia,rursum tyranno nihil sermidabilius Ide quia inductis nouis tabulis debitores aeris alie sioni liberasset,iam & ea quae qui si priuatim in aedibus Habebat ex aequo partiri tentauit, quo inditus e colaitate tolleret discrimen opii S inaequalitatem. Sed Muti cerneret eos aegre laturos mani sesta rerii ablatio Diuitia, Mem,lde Occultiore usa facere aggressus est. Moneta tum co, aurea simul N argentea abrogauit,lnstitutis; ut ciues tentus ferreo duntaxat num o uterentu oc ad huius permu, ratione,totius substantis modum rescripsit. Hoc secto omnis iniustitia exulίbat ab Lacedaemone. Nem enitam Brari, neq; largitionibus corrumpere cortii prue nem fraudare dolo,nel rapere per uim quisqua po/terat,quod nee celari valeret, nec parare magnificuene nec uti periculo vacaret, nec importare aut ex portare tutum iret. Hac arte vir solertis ingenii quihus diuitiarum contemptum permadere non potuit diuiciarum usum subtraxit,ac repone di studium ne gociandam, materiam ademit. . Ad hcc qcqd erat rerii superuacanearu e ciuitate enciendu curaust, adeo ut nec negotiator nec sophi I nista,nec vates, nec circulator, nec lautitiarum arti sex 'Sparta ingrederes. Neq; enim passus est illic essene in '
cuniam talibus utilenti an tum serream monetam di quae pondere Agineticos quabat min zm, valore streos quatuor. His remediis expugnatist auaritiam. C sterum quit statuisset inuadere delitias lux ulna i,
N in his quoi tollere diuitiarum admirationem inγ Ustituit syssilia, hoc est cCnuiuia pub lica . Percontanti vero cur ea constituisset, sic ut in singulis conuiuiis
110쪽
pauci eu agnis discumberent, Vt inquit expediti sint Comu ad parendum imperatis,' si quid tumultus incide/nitas rit penes paveos sit delictum,sit', inter oes potus aec ibi aequa portio. , deniq; non Blum in esculentis ac poculentis,uerum ne in stratu quidem aut vasis, aut alia re quacunq; plus haberet diues a pauper. His rationibus quum diuitiis detraxisset admirationem, po, steail nemo erat , qui veluti posset illis vel ostentare, dicebat amicis si prςelarum est o amici,ipo re decia τυφλορ ο rasse cuiusmodi sint diuitiae,si quando caecae sunt,cam ευτθ' renicii spectatoribus ti admiratoribus. Interim obstruabat , ne quis prius domi sumpta coena veniret ad publica conuiuia , expletus alus cibis , alio sue potu. Quod si quis tum caeteris non biberet ederesue, euvituperabant, ut qui aliis eduliis delinitus abhorrein ret a victu communi. Porrh qui palam couictus effetid kcisse , ei multa dicebatur. Vnde agis qui multo post Lycurgum tempore rex fili debellatis Atheniesibus domum reuersus,quum vellet unum diem cor. nam capere tu uxore,missus a syssitus poscenti, prae ficti militiae non miserunt. Ea res quum postero die innotuisset Ephoris mulctam illi dixeriit. In eodem facto geminum exemplum nobis est proditum . pri in aemum frugalit3tis deinde seueritatis, quum in causa non graui leges nec regi pepercerint.
63 Sed Lycurgo eueni quod stre Blet his qui cum
corruptis populi moribus bellum suscipiunt. Diuites hoc genus institutionis indigne serebant, coorti sunt in illum, & non solum conuiciis insectabantur, verum etiam saxa illum iaculabantur,conates eum lapidare. At quum urgerent persequentes, dilapsias est per serum,ac reliquos quidem fugiens anteuertit. Almodera cander autem pertinacius insequens fuste respicien te. ti in tergum,extudit oculum. Hunc Alcandrum quu