Nouum systema medicum ex unitate doctrinae recentiorum, & antiquorum auctore Pompeo Sacco Parmensi

발행: 1693년

분량: 450페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

vel excedat, quod saepius contingit, debilitata caloris a riuitate a copia humidi lcmperiem facit frigidam, & humidam propriam temperamenti, vulgo dicti pituitosi, in . quo calor est diminutus, vel absolute , vel per excessum humiditatis , & ab hac constitutione sanguinis derivatur temperies totius frigida, humida, seu pituitosa, modo supradicto . Emanant etiam omnes dispositiones, semina morborum frigidorum, & intemperies morbosae seisidae partium deficiente calore necessario pro recta, & perfecta

executione operationum illis conuenientitim, qua propter in laesas, & aeprauatas operationes erumpunt ; ex defectu enim calidarum particularum in sanguine calcar nativus partium praecipuum operativum suaruin functioniam, non re- Paratur, nec manutenetur ab eisdem particulis in eo motu necessario ad agendum in materiam uibministratam, cum tali activitate, & modificatione requisita ad reparationem,& nutritionem dictarum partium, quibus praesidet. Hinc semper maiorem calor experitur deprauationem, & cm crementorum multitudinem pars colligit, sitam conditi nem deteriorem reddentem, de maioris morbi fundameniata iacentem . Ηἰc rogo lectorem, ut perpendat, an hae intemperies possint dici cum excerui materiae positive frigida , nam sanguis totus calidus hac caret, vel potius per desectim materiae calidae, per quem pars frigida respc titie dicitur.

Curatio huius indispositionis sanguinis factae a dese micalidi perficitur, cum eis, quae huic calidas particulas addant, ut possit debitam particularum calidarum quantitatem partibus affectis subministrare pro reparatione calaris natur liter sibi debiti, & morbosae affectionis contraret curatione. Si humidum crassum calori coniunctiim excesserit crassite opprimendo calorem, oritur cacochymia pituitosa, melaim cholica cuin viscerum obstrivstionibus. Pro huius asseetiis explicatione, sciendiim in hac sanguinis constitutione stigida , seu minus calida paucas particulas adustionem pati, quia accensio sanguinis, & effervescentia

est debilis, unde bilis in quantitate diminuta colligitur,&ι fibrar

202쪽

NOVUM SYSTEMA MEDICUM. res

fibrae sanguinis non comminuuntur, nec ad si ibilitatem reducuntur similem aquear substantiae ob dictam effervescen tiam,& accensionem debilem, quod est idem, ac humo rem melancholicum pituitosum, & acidum exaltari cum . bilis diminutione, massam sangliineam condensantem, &impedientem totalem excrementorum separationem, quae paulatim in suo sinu collecta, eam totam coinquinant, Scimpuram reddunt, inhabilemq; constituunt ad nutriendas Optimo alimento partes, & ad Clivlum recte disponendum,ela ad spiritus puros, & lucidos generandoS. Hinc est, quod haec mala sanguinis constitutio in totius damnum redundat, & praecipue partium naturalium alimenta praeparantium, non subministrante sanguine glandulis saliualibus, & ventriculo, pro elaboratione fermentiacidi, & saliuar, adeo ventriculo necessarii ad alimentorum sermentationem materiam istis proportionatam, quam-His acidam, quia acidum in hac contentum est fixum, &fermentum ventriculi, de saliue acidum volatile exigunt, ideoq; ad talem fixationem acidi, dicta fermentati o alimentorum male perficitur, & hac male peracta cruditati m 4,& excrementorum cumulus colligitur, cuius correctio exequi non potest in intestino duodenno, ubi fit separatio excrementorum , & faecum a Chylosa massa a ventriculo descendente, ob defectum bilis, hac enim deficiente, vel diminuta , non attenuatur massa Chylosa, non separantur excrementa, sed portio Chyli venas ingreditur ad augendum inquinamentum sanguinis, & hoc pacto damnum istarum

partium a sanguine illatum in maiorem sui calamitatem orcflectitur, in quam conspirant sermenta aliarum partium.& praecipue lienis, eodem modo a sanguinas impuritate . deprauatum, relinquens massam sanguinis sine volatilizatione, attenuatione, & excrementorum suis in locis secernendorum disgregatione, per quae natura lienem specifico illi strauit sermento.

Acidum solum in hac partium, & sanguinis indispositione vires acquirit, sed contra naturae finem, quia spiritum, & se mentunis allium fluiditatem sanguini impertiens, & quae natu L a ra

203쪽

164 POMPEI SACCHI PARMENfri

ra determinauit tenuia, volatilia,& defaecata condensat, si Xat,& coinquinat. Hoc modo sanguis alteratus per multitudinem excrementorum, & condensationem, lentd circulando, per vasa in istis etiam mediocris capacitatis relinquit partem dictorum excrementorum crassam, a qua transitus sanguini impeditur, & hoc modo contingit obstructio in partibus. His sanguinis indispositionibus occurrendum medicamentis , quae . accensionem, & fermentationem augent, & crassitiein minuunt, volatilitatem spiritibus fermentis, & sanguini tribuendo, qualia sunt omnia aromatica, & harrbar aromaticae, & carphalicae, ut sunt Rad. Angelicae, Aronis, Api , Ariastolochiae, Curcumar, Filicis, Gentianae, Imperatoriae, Pet sitidis, Raphani, Sylvest.Nasturtij Aquaticii, Valerianae,Zin-Σiberis,Cortex tamarisci, Fraxant,lignum Sassuras: Fol. Absinthii, Agrimoniae, Calaminthae, Cardui benedicti, Eupato , Origani, Pulogij, Satureiae Serpili,& alia, ex quibus suini parari uecoctiones Syrupi, Pullieres, & electitaria ;Spiritus volatiles sepius ennumerati inter haec efficacissima sunt Arcanum duplicatum Mynsulet, vel sequens spirituς. R. salis Tartari, vitrioli, Salis communis an. lib. s. Calcinentur leni calcinatione, postea addatur puluis carbonum

crasso modo pulueris in trina proportione, omnia mixta it

dantur retortar, testillentur s. a. & spiritus exiens post phlaesema acutus, & penetrans sine aciditate seruetur, & de hoc e hibeatur scr. s. in aliqua aqua, vel decocto aperienti ex supradictis herbis, & radicibus confecto,conueniunt & salia al-kalica,volatilia,& fixa, a quibus aucta aliquo modo accensione, & effervescentia, excrementa paulatim separantur, &purgantibus haec sunt educenda per Epicrasim, & hoc miro praestant pillulae melanagogae, & Tartareae ad scr. s. vel adicr. I. ante cibum manE,&sero sumptae, vel aliquod Ap zema solutivum cum supradictorum simplicium decocti ne paratum, & vltimo cum Calybeatis, Antimonialibus,& tartarcis, remittenda sanguinis constitutio, & obstru tiones eisdem tollendar, vel cum puluere Cacheetico Q iercetani, vel cum seqtienti puluere R. limaturae calybis quantumuis irroretur aqua Absinthii , de Fraxini, in qui

204쪽

NOVUM SYSTEMA MEDICUM ὶ

hiis istorum simplicium sales sint di luti, relinquatur tamdiu, donec rubiginem contrahat, huius Croes R. dr.3.Cornu Cervi philos h. prae m. s. salis Tart. fixi O.2. Antim. Di

phor. cir. I.s. Salis armoniaci M. I. saecular rad. Aron. dr. a.

alis rosmarini Laue illae, Saluiae, Absinthii an. dr. 1 irr rentur omnia s. p. aqua Cinamomi stil. & spir. Vini exsiccentatur ad umbram. & per tres vices hoc repetatur, huius dosi erit dr. I. cum decoc. facta cum aliqua ex dictus radicibus, de herbis. Aquae minerales. acidulae, & maxime spadenses valent, & loco istarum substituendae artificiales in inesse me dico Spargirica lib. 3. cap. 3. & in Claui Schroderiana lib. s. cap. 3. deicriptae, his remedus non solum obstractiones toti latitur, sed languis crassus, de sementa partium sira attei uantur , & volatalizantur ideoq; suae integritati , &persectioni restituuntur, & consequenter alimentorum optima concoctio renouatur.

Iiapc vero obstruentia uniuersalia miscenda sunt cum eis cliue respiciunt partem affectam, obstruetiun, vis hen o tiructum sit, selenica adiungcnda, si uterus uterina, Sc haec vel in Qrma salis, vel extracti, vel tinctiirae, vos decocti idem dicendum de obstructionidus in Mesenterio. ,:& H pocondriorum Regione ; His medida naentis est eciam optimum vnire purgantia ad mundandam maestam sanguineam a suis impuritatibus, vrit haec Oinni tertio dii' exhibenda, dc pro hoc exequendo praeter seperissis dichi valet Syru-pus Chacheticus Ferneuj, & Sympus de Cicorea cum a inhabarbaro. Si adhuc portio materiae sulphureae, & calidae minorm itire, de humidum ad moderationem datu in fucrit valde .

Craniim, oritur temperies sanguinis stigida, Se sco, stigida ob paucitatem partis calid, , sicca ab humidi crassiti

a qua c sistentiam tota massis. acquiriti, non ablata num-b state , sed talis consistentia respectu tenuitatis ei debitae, dicitur sicca. l . su silmili lia Haec constitur stponit massain sanguinis ad morbos -- ἐIancholicos, quia talis tomperies est eaden in suis qualitatibus , ciun temperie melancholica, ab Authoribus de-

L 3 scripta,

205쪽

POMPEI SACCHI PARMENSIS

ipe Per naturam euiscriti Uec tomperies

non discedetido ab Antinui, uili dogmatibiis in hoc . quod isti calorem per simplicemi qualitatem sui propagatniana

explicant, viis Neoterici calorem in effluxu substantiali aco poce calido ei uiante cognostunt, qui dumi recipitur in . aliud e pusi; vel in propriani, in quo latebat, perturbato in tu excurrit, dicitur. lefacere, S: sibieetiam calore qualisi ς re uel qui vero Autiquitati consecrat s Auidennam, & alios Antiquos sectiti sunt ε, sestimet vi , esenteni inimi in mixto, temperamenta non alio moi explicarimvῆ lqualitateς propagari, nis per communicationem fictilaruliadi clament .

inunicati; isc dicimus temperami tum. tollita calidum, es siccium quia bilis in corpore super alios humores excedit, frigidum, & humidum, quia partes calidae sunt minoros in hoc , quam in praecedenti temperamento , & hutnidim esti uus, siletidum, & siccum, quia melancholia abundat, quae de casero parum. participat, cum crassitie modσm0κe plicata, calidum & humidum , quia i mrtes sanguinismatam constituentes magia, excessu inter se non dissenuit, sint calidae i& humidae super alias eminent... a Sanguinem toti temperiem dare, ex hoc deducituti quod totius: tenrponimentum debet emanare a substantia, quae sit conmunis tot huicques rarim qualitani initum idus dispenset. &: itinostro horpore milia alia est subflautia huic communis,

nisi saliguis, consequentcr huic origo viailieri illa temperamenti corporis 'est tribuendae, in inicere iii Seholis unam qualitatum resultantem ex sinone qualitatum partium principalium, est potius somnium ennartaue, quam dogma utile eere .l aes mitis ni I l

206쪽

NOVUM SYSTEMA MEDICVM. 46'

rla, curn haec sempera sanguine alterato proueniat, Millud, quod dat,& conteritat lcmperamentum naturaele, si alteretur, efficit praeternatiirale,& quamuis ab extrii decis crasis

temperamentum alteretur , tameia cum earum influxtis, non

sit continuus sed cesset videntur non posse habitualem in

temperiem enicere, nisi ui Earum auxilium sangitis concumrat finiendo, vel aligendo: intemperiem a causa. extrinseca. an parten introductam , SI iic discurrendo etiam, de ali qmorborum generibus'; percipiemus, pro maiori partea irini la sanguinis dispositis orae, vel trint tuto, set in qualitate

prouenire, quod nouum non est, cum obseruem Antiquos caulam antexedentem an borinti irrianguini, depraiictionem refundere , &si intemperies a partibus contractas dicent sanguinem: alterare, aduertant praetici hanc interim periem ab aliqua causa cxterna, vel iraterna prouenire ue Interis non .potest esse nisi sanguis; externaci si alterat partem solidam imitato magis Toteriti litterare estndanry thalis testianguis knc Milia uin dia luxui antinus j resistens p di sangu i alacrytus solio alterationum a bauia omissileea us parto iii ditelam; eamq; 'liabitualem . mcddit, . Hrrint et ire recit partein intemperatam sanguini phraeani circliniui fuος lanis

207쪽

168 POMPEI SACCHI PAR MENSIs

citandos morbos non est reccntioriura, nec inuentum, necngnaentum, sed a ditiino Hippocrate hoc. dogma rationi consentaneum acceperunt , qim in libro de Veteli Medicina locuit acidum, salsum, & amarum, quando disgregatio nem palmit a caeteris humoribus, molaestiam, hoc est mo

hum inferre, & in hoc plus ivalere, quam primas qualitates Extraneis saporibus sanguinem inultoties infici docent Salledo, Austeritas, & Aciditas,quae in saliua percipiuntur sanguit m eis de infici connotata, subministrante istoma periam pro Haborarione) is aluiae, materiae qualitates com

-oi 6 pauioniblist etiam, es dispositionibus constitutionem

mastae sanguineae vitiantibus arguimus, hanc varios sep xeontro aue Miae naturae minime Conuenient . QΜui toties enim sanguis salsedinem concipit sale fixo in eo, mittente. ad fluo rem circeto, α tunc ulcera, scabies vasortim eorrosiones, a.quibus sanguiam Brixias .HIn fui ii

ne falia diuersi generis volatilia fixa existere probat eris destitutio, confirmat selsedo, quae in eo persentitur, quam do sanguinem e venis linguae detrahimus, supradicti morbia corrotione, & acrimonia salina geniti id magis persia- .llant . Si contingat silia volatilia ab humore crasso tartareo inviscari, falsuin volatile fit fixum, iuxta illud Axioma Waymicorum fixtim additum volatili, hoc fixat, quia a fixo motus, & activitas volatilis extinguitur, & aufertur dia crus crassitie ligatur, & condensatur sal volatile fix tilini in mim ex sui natura, si fluorem, adipisciantur, hoc est si fluiditatem acquirant, eo modo, quo sal fixum, vel ab aqii , vel humido liquefactum fluit, sines deperditione tigilaxis, tunc inasiam sangulnis, per quam fluit, deprauat, ubiq; salsedinis vestigia relinquendo , & eas assectiones

parit quas fieri , diximus a false a succos Pancreatico, M a bile resultante nimis actiΗo in salsedine excedenti. . a bile nulli' acri Mngilinem acreditae praeternatiirali infici ente. unde iisdem remediis, quibus isti humores corrigum tur, lai sedo sanguinis orta a salso fluorem pati te Coenri- nda, di pro vasoruin corrosione, ea sinu adhibenda quaei sunt I

de plitisi inserius ti t. dc ribenda

208쪽

m M SYSTEMA MEDICUM. que

Aliquando ab hoc fale; sed fixato sine suore deprauat ii

tota massa tanguinis, Gun magna Gatione, & constipatione huic impartita modo praeter naturali, sal enim fixum ex ad mixtione particularum terrearum, & seculentiae Tartareae arcto vinculo unionis partes fanguinis ad initicem constri git, cum condensatione, sed coagulatione liberς circulationi resistente, & tenuitatem illius conditioni, & olficio adaptatam auserente, redacta massa sanguinis ad inusti, vel Cercuita nouellae Nariiram, λδ spirituum explicati ne, caloris expansione, & excrementorum colluvie, victa

illius exaltationis, volatilitatis , & depurationis debitae sanguini secundum Naturae leges elaborato, quae in pret dicto statu impediuntur, & a quo proueniunt Malatia , Leuchophlegmatia, Hydrops , Hyppocondria melanch lia, & Scoruutus, 'irandoqsi Nec mirum erit sal hanc crassitiem, & condensationen languini communicare, si illius fixitatem terrestrent,&ει culentam perpendamus 3 obseruamus enim in Chymicis

particulas corporis fixi acceptas intra porositates corporis

volatilis hoc triare, & sal lucerna' ardentis Lychinio impositum seminae expansionem impedire, & extinguere, de essicacius salis fixi activitas demonstratur in congelatione vini ab eo cum nive commixto facta. Hinc patere potest omnia salia volatilia, toties repetita huic indispositioni sanguinis iuvamento esse situra, sicut Momnia simplicia eodem sale ab instantia, qualia sinit Cortex abietis istius siminitates, & estentia ab istis parata. hyrii dinaria, Dracunculus , Hydropiper , Rafanum siluestre, Nasturtium aquaticum, Enula Campana, Aristolochia Rotunda, Radiκ lappae maioris', quae vimenda sunt cum Antia monialibus Chalybeatis. Aliquando maria sanguinis perseruida variisq; tumultibus, ac ciremescentijs obnoxia est, cum in uritatum redundantia,&tunc abistis effervescentiis Partes saline laten-zes, & otiantes ad motum euocantur, sulphurq; Exa, um,& aliqualiter adustum sibi uniendo ranciditatem contrahunt , quae oporem adeo ingratum Praebunt, ut patet it ν

209쪽

s o . POMPEI SACCHI PARMENsta

lardo, singite linei, & nucibus rancidis, & eadem totum singui in ' : ansili, Vnt, cum rancid itate aliqua irritatnaia uli hi te deprauatur: per quam Cum aloeram crati masco diis enis tuebia evadit pro nutritione, virulara iacies, eucircli uisi e deponendo in ventriculum, &,inembranam an enterii particulas irritatiustis dolores in hiis partibus excitat , quod peragit etiam in externis muscillosis, & mem-bcanosis o si ies xlictari particii lar relis qMntur,qiiod ii irat stinis aqua ream: vel bosis ab eurrini glandulis derivomitabus, alui . num xproficiscluditur, istitati ad morultioncm hinniorum i tentoriuia is Pinedi ses coniungruuirexim L An Cie. totius praeter natur 3 Ialcititia; mitiminimicistis hac singiunis ranciditate progigni. Pro huiust indispostponis curatio illis comae nituit refrigerantia, & san inem depuraim 'nar Cicorium , Gramin, Tara lacuim Hira disii u S Focila i B ago sum lat; C lilia RQ,. Canum re snadi Tnc auiamum coenei, o Tarai et is laques Acta iis ... ' syco t eumLbri si Motin crassitieire contrahit satagius sirio erit ditate id

salsedine: sed ab aciditatiri in euis introductati alaiae ido

210쪽

NO MISYSTEMA MEDICVM. t I

impetum facie irem vocavit, ideo nec mirum, O arteria

cum hi 'noli cleiumir, nec qum impetu dilatatur sod rum

tenditur, &, mi paruo impetu , Vndo pulsiis pansitis, alia , quam taliam xqiisibenulam habet , quam illi tribuit singuis o rivistinis. ima densitare vi ita, dicam duritio coads uuat te, ad sustinetidrma .motum Artoriae cestroruini , ita ut hi perficiatur etiam si Arteria comprimatur. diri iaAb haci agulatione opprimenin Spiritus, riculus igneas in sali in rexplicatur qualitas occulta dueta ene uia lina frigidorum; lfi 3qilaidicunt specificis, & i 'cogi utogna odo cxtingui, ω chssipari spiritus vitales, cutis ulrati . cui seire generasi bi litarc y qnmutis ibias coagulatione

retiantur, ita ut ablato motu calorens toti non commimitacςnt nec organis in quibus. vitatis faculta undatur finiriri aut .,Abi si Q coagidus ae fatiguinis siti sebri dum partes istiust coagul molicsan usin patientes, ves ab eodent C agulato. Natim This naς accendiimur, es febrilem e 4 cmetcentiam concipiunt , .cum pulsus: frequentia, ω cela ritate. Coadiuuati ab aciditate orante, α detori inanis cor ad frequentcnal, ω cesecem inorum, S licet in hac fe-ybris differentia imaginari conci uiri conim omni ian, a quia si accessio dehulis , cum e tractione αλ paruitare, si rquentia, & celeritato pulsus cssiestim cum. Lie seium Guuersitate, qui a causa praedictost e mutua: accestionibus scbrium producens, non est permaiiesiuit scisti dilas, malignae, huiusviodi febris axoagulatione differe . ab illa a ldissolutione, quia in hac vires depcrduatur ; in illa conse inuantur Vrinae a dissolarione turbidae ut plurimum oti dunp, axoagulatione tinctae sed Harae. s& quandoquξ a-qrieae iii, dii lucione lappoinrisi prosterilittiri, Meoagula. xtrarie mliseruanir; iis diuoludio a fietes hostes did 'S: ad ilaippiremticam tenditi, in coagulations fornia aspectit. sanat

. Curabitur hare febris silibus volatilibus oleo ς', Cormi Cerui, Fuliginis, & similibus, quae unice an hac febre

conuentinat, & potionibus ex simplicibus Aromaticis, acri' cile praeditis, ut eη contraycrio, petasitido, Zedmi

SEARCH

MENU NAVIGATION