장음표시 사용
911쪽
IC Aragonia noui belli suspicionibus iactata est armorum stre o. ibi pitui& apparatu, urbes & oppida personare In Castella tranquile ω lae res erant, reliquis proceribus ad officium pertractis, Gegionis
Comite in Galliam, Eleonora Vasconum Regina ad virum abire compulsa, sacramento adactum in eius verba eo loco laturam, qui Reginae regioque ex sanguine prognatae esset consentaneus Abeuntem Caiastellae Rex Alfarum & ad fines Vasconum prosecutus est, propinquitati id, honorique datum, atque solatio necessitatis impositae, cui repugnare non licebat. Rex Carolus venientem Tudelae excepit ubi eius aduentum morabatur,laetitia ingenti sue verasiue simulata pro Reginae reditu,regioque coniugio instaura- ioto,supplicationes decretae sisti dies agitati, ludi, spectaculaque commissa. uni uersae gentis animi recreati. Ioannes Mendoeta principem auctoritatis gratiaeque locum apud siastellar Regem occupabat. Agreda municipio recens abs Rege donatus erat, Gria atque Borouia oppi iis in soriae agro. ea nauatae opera atque industriae merces sui meritis maior. sic vulgi opinio fuit, ut est ad dete riora promptum,&ferme magnos homines obtrectatio comitatur. Agrede in colae noui principatus iugum labire recusabant, libertatem tueri armis si opus foret parantes. Quid enim regium imperium, priuato mutarent, initio leni, deinde grauissimo siturotuli multa documenta vetera recentiaque oppi lorum
confirmabant. in Vasconum & Aragonis finibus sto municipio ac propterea iniuriae, direptionibusque opportuno, quid priuatae opes pravidit allaturat
essene maiorum certe meritis, fideique eximie cultae parem gratiam non reddi. Commotas incolarum voluntates, ut praesentia & auctoritate pacaret Castellae Rex, eo sestinandum duxit. vix se incolae continuerunt, quin venienti portas clauderent. vicit tamen sanior pars: periculose a Regibus efflorqueri,
quod esset precibus & aequitate impetrandum. Id consilium salutare suit. Dcilὸ enim Regi persuasum est ut eius oppidi possessione retenta, Ioanni Mentagio
Almasianum, Gormatiumque prioris muneris compensatio esset. sic tumultus
populares deuitati. In Galliam legati ab Henrico Rese amandati, Lutetiae ad diem dictam prata seere. Gegionis comes venire distulit, necessitate, an pru- 3s dens incertum sed cum legati de reditu cogitarent nunciatum est ad Rupellam
satonum urbem & portum nauigatione appulsum lite ergo coram Rege Gallo, uti conuenerat,contestata Gegionis Comes lege maiestatis damnatur sancitumque est,ut in sui Regis potestate esset si ita iaceret,eorum quae comisa eran veniam principatumque pristinum speraret, ipso Rege Gallo annitente depreca toreque:s recusaret, nullam spem praHidia, ac ne tutum quidem perfugium in
Gallia fore. De ea re ad Armoricum Ducem aliosque vicinos proceres,& praesectos litterae datanvetitumque eum pecunia milite armis nauibusve iuuare ad
repetendam Hispaniam. Gegionem ex isdere dedi Castellae Rex postulabat:&cum Gomitis uror recusaret virilis animi scemina, ne mora vires confrma. oret,eλ festinatum.haud diuturna obsidio suit. nulla desensionis spe, de3itum oppidum est,soloqjabs Rege aequatum.iustissimum obstinationis supplicium, re bellandi facultate privari. Isasellae Principi permissum, recepto etiam Henri- eo filio, qui obsdis loco sterat ad virum discedere sese in Santonibus tenen
912쪽
tem, neque magna, neque nulla spe principa recuperandi. capto eversoque Gegione Mad ritum festinatum, consilio Baeticae uniuersae inuisendae quod ea
tenus factum non erat, ex quo Henracus Rex erat renunciatus. mense Nouembri ad Talaueram nobile municipium Mauri Regis legatos obuios habui quo niam induciarum tempus exiverat, postulantes, uti nouo inito scedere, earum tempus prorogaret: & metus suberat, ne intestinis motibus pacatis, in Grana-tenses fines impetus seret vindicandi iniurias studio, quae Rege minore acceptae erant. integra totius rei deliberatio, in aliud tempus reiecta legatique Regem Hispalim sequi iussi: in ea urbe inter festas populi acclamationes, splen-ro dido apparatu receptus est. Archidiacono Astigitano, qui cladis illatae Iudaeo
rum nationi auctor praecipuus extiterat, iniecta vincula: caeterisque eius su plicio documentum datum, non esse temere pietatis praetextu tumultus populares concitandos. Noua lux reddita rebus esse videbatur sontibus compressis, prouincia pacata, cum Mauris expetentibus, instaurato scedere. In Henrico Rege magna virtutum semina inerant, cum aetate ad maturitatem perducta.
breui tamen ea omnis selicitas luxuriavit, inanisque effecta est diuturna primcipis graviqi valetudine perpetua oris macie corporis viribus debilitatis, memtis vigore vacillante.vnJe curis grauioribus impar,praestare reliqua aetate non potuit, qualem prioribus annis promiserat principem: vix ut cognosci possit,ao quid deinceps rerum gesserit.quod non scriptorum incuria magis accidisse arabitror, quam ipsusmet cessatione principis, Republica nullis aut leuibus tempestatibus iactata, id diuino magis beneficio, quam hominum industriae tribuatur necesse est. Dux Beneuentanus ad Montem regalem asseruari iustas, D. Iacobi Magistri cura. fideque, inde Almodovarem translatus est, annis constaquentibus.ea iniuria Compostellanum pr sulem maxime urebat,uirum in exi. guo corpore, praestanti animi magnitudine, ingenio turbido, neque in adulationes prompt8. se agente datam Beneuentano fidem conquerebatur esse vio latam. Praeterea ex Auenionensibus pontiscibus religiones captatae, quos ublio creatos disputabat: legibus Romanos ea sue vera causa fuit, siue praetens a. 3o fuga in Lustasiam certe dilapsus Episcopus Con imbricensis primum deinde Bracarentis Lusitani benescio creatur.abdicatae Compostellanae ecclesiae compensatio suit, mutatae id fidei praemium. in eius locum Lupus Mendora sub-hilutus est Compostellanus Episcopus. Palentinis iura sacra Ioannes Castrius ea tempestate dicebat: fidei constantia erga Petrum Regem, eiusque posteros quam re alia nobilior clario j. Lecestriae Ducis beneficio Episcopus Aquensis in Aquitania factus antea , Constantiae uroris precibus datum in cuius ille obsequiis erat, pace ficta, redux in patriam Giennensi Episcopatu primum, deinde palentino donatus est. Hunc serunt, de petri Regis rebus gestis commentaria scripsse multo synceriori fide ijs quae vulgo circuseruntur,ex fraude
o & mendacio composita eius, qui perfidiae maculam eluere, seque ad fortunae motum mouere induxit in animum. sic sima fert sic magni auctores testantur. intercidisse tamen eam historiam constat. non tam iniuria temporis quam eo-Tum arte, quibus veritatem celari, & rerum memoriam inuerti, commodum erat. Haec illi.nobis communis hominum sententia,quae una famae vox est, pi
913쪽
3 tior videbaturmeque mentis σαω minus ossicit amor, quam odium ut verum syncere dispiciatur, nullo in alterutram partem praeiu3icio. In Aragonia quietae res non erant.Ioanni Emporitano Comiti,quoniam Fuxensis partes sequebatur ex memoria acceptae i niuriae, an caussae aequitate motus,vincula iniecta, ne sese commouere posset. ordinum conuentus Caesaraugustae ad sextum Nonas Octobris, in D. Francisci habiti sunt, ex uniuersa gente frequentes. communi consensu tumultus indictus, desumpta saga, habiti tota prouincia dele Eius. petrus Vrge litanus Comes . omnibus copijs praesectus imperator.Fuxen sis Comes cum iusto exercitu pyraenei saltu superato, Ilergetum regionem, quam Sicoris amnis interfluit, ferro, igne, 3ireptionibus vastabat: mense No- 1 ouembri extremo Barbastrum obsedit. habebat sub signis quatuor equitum millia : peditum numerosa multitudo sequebatur. in castris regio in sagni desum pto Reges proclamantur rixensis ipse uxorque. In Valentino agro mense De cembri dimidiato, terra horrendo fragore mouit, magna aedificiorum strage. concidere alia nonnulla conuulsa sedidus suis inclinata manserunt, magno intuentium miraculo. vulgus eX ea re religiones captare,futuraque mala suspensis animis ominari. breui tamen depulsus metus, Furens propter inopiam commeatus,locis omnibus corrupti, aut in alia loca conuecti, obsidionem soluere
compulso, atque in Vascones primum elapso, fugientis instar quod sestinatio& impedimenta multis locis relicta indicabant: inde sese per vicinos montes Nin Galliam retulit inglorius nullo opera pretio facto amissa suorum parte:cum Vrgelitanus locis omnibus instaret, urgeretque assiduus inses usque. Sic Ara a 3 9 6 goniae tranquillitas reddita principio anni millesimi trecentesimi nonagesimi
sexti Martinus nouus Rex rei gestae nuncio recreatus,compositisqj Siculis motibus in Hispaniam redire constituit, classe Messanae comparata, instructaque ex itinere Sardorum etiam motus eI parte pacati . nouo Regi cuncta esse facialia videbantur.Aὰ prouinciae oram delatus,aduerso Rhodano Auenionem vectus, pontificem Ben 1ctum omni comitate complexus, ab eoque tum aurea rosa tum maxime Sardiniae. & Corsicae imperio donatus, data acceptaque fide, sospes tandem S tantorum regnorum accessione clarus, triumphantis In mo- sorem, Barcinonem classe appulsus est. In ea urbe regnum se iure capessere professus fratrixque destincti tes amento: Fuxensem Comitem,erusq; uxorem, quoniam in regium nomen inuaserant, armatique prouinciam vexarant, lege maiestatis damnanti: iure, an iniuria quis statuati Verum haec aliquanto post, ad
intermisia reuocanda narratio est.
Asitim Lusitanicum repetitur. Cap. VII
I C in Hispania res erant non omnino male. Orientis imperium in praecipiti importuno Graecorum procerum dissidio, perpetua ηοOthomanorum felicitate. Amurales Turcarum Imperator, ab ea parte accitus, quae in ciuili certamine impar erat,aliorum calamitatem suam occasionem secidi Callipolique ad sauces Hellesponti
atque H adrianopoli urbe nobilissima occupatis, reliqui impetij obtinendi spe
914쪽
imminebat s nitimis etiam prouincijs infestus formi 3abilisque,pannoniae maxime:ubilate imperabat sigismundus,pace in ecclesiam consequentibus annis
reuocata quam hello felicior. Ab eo ad Regem Galliae Carolum VI. legati venere, auxilij impetrandi spe aduersus ingruentem tempestatem. Communem Christiani nominis causam agi, communibus armis periculum propulsandum : priusquam imperium gentis esserae & barbarae in Europa diuturni late confirmaretur. Missi Ioannes Burgundi filius, philippus Magister equi tum in Gallia, Henricus Borbonius, alij viri principes genere & fictis nobilissimi. iustus equitum numerus adiunctus In pannoniam ut ventum est Bu-aο dae consilium belli geren3i cum sigismundo Rege communicatum . primo quoque tempore praetio decernere visum est, priusquam ardor cum quo Galli
venerant, mora remitteret. praedae ex vicinis locis actae. ignobilia oppida ex pugnata. Ex re prospere gesta securitas orta, hostiumque contemptus semper
in bello exitialis.ad Nicopolim Thraciae urbem nostrorum castra hostium castris coniuncta, pugnae mox signum propositum. Galli suarum virium fiducia elati, prius in hostes irruunt quam e castris Hungari processissent. ea temeri tate victi oppressique nostri. Ioannes Burgundi filius venit in hostium pote statem: paternoque auro reὰemptus est. Sigismundum iuga seruauit. ipso D. Michaelis proseuo die insignis ea clades accepta est, anno millesimo trecente- 1j s seto simo nonagesimo sexto . pii toto orbe non praesenti tantum malo, sed etiam suturi metu soliciti ese: prouinciae omnes luctu personare, in vota & supplicationes verti, si caelestem iram placare possent. Granatae Iuraphus Rex diem obiit.phuthensis Rex specie beneuolentiae eius vitae insidias comparauit,splendida munera mittens,atque in his vestem veneno medicatam usque adeo esticaci ut cum primum eius pulchritudine inuitatus induit, morbo lethali oppressum serant: atque intra item trigesimum inter grauissimos cruciatus expirasse, laceratis diiuuentibusque sanie artubus regnum ab eius morte Mahom ad coagnomento Balva defuncti minor filius armis occupauit obtinuitque: Iurepho maiori fratre,quem aetatis praerogatiua ad regnum meliori iure vocabat, prae-3o termisso in ordinemque deiecto. Erat nouus Rex ardenti ingenio promerendi hominum stugia arte praeditus. Henrici Regis conciliandi cura solicitabat, ne fratris patrocinio suscepto imperium eriperet ergo Toletum eius conueniendi
caussa festinauit ibi tametsi commisse videbatur,ut hostis loco esset, instaur to scedere pactisque inducijs a congressu discessum. Quo tempore Toleti quidem regni conuentus agitati de summis reipublicae rebus. regiumque edictum promulgatum externos homines a sacris Castelis benefici js arcensun quo aliarum prouinciarum exemplum secuti sunt: venia tamen legis, nonnullis priuatim data,ac Lusitani omnes excepti. id blandimentum genti promerendae, in partesque trahendae datum. Hispali autem die Iouis, tertio Nonas Octobris, o Ioannes Gusmanius Nieblae Gomes decessi successore Henrico filio. Henrico natus Ioannes Gus manius aut nomen referens Assidoniae Dux consequentibus annis Regum beneficio dictus est. Calatrauae militibus vestis nigra qua pectusti humerum tegentes insigni vii consueuerant, rubra cruce quadrata forma mutata. Consaluus Gus manius eius militiae Magister Benedicto pontifice con
915쪽
Gὰente sanxit, quod perpetuo usu ad nostram aetatem confrmatum est. Ηen rici Regis valetudo Lusitanisaeontemptui esse coegerati nouo bello lacessendi occasio quaerebatur. inducias a Castellae proceribus non esse opportuno tempore confirmatas accusant. bellum indicitur repente correptis armis pax Augusta locis snitima a Lusitanis occupatur. Garsas Ferrerius Marescatus ei urbi praesectus capitur. malorum orbis repetitur, quae superiori scedere procu
rata erant. bellum toto triennio non minori,quam ante animorum conten
tione gestum est. Rodericus Dauatus equitum Magister recens creatus erat,petro Trastam arae Comite defuncto incertum, an in or3inem redacto. maris praesectus Dieghus Mendoetius erat. his praecipuis Ducibus bellum admini- 1: stratum. proximo mense Maio, salutis anno millesimo trecentesimo nonage simo septimo, a Castellae classe quinque longarum nauium, septem triremes Lusitanae victae sunt: quae Genua veniebant, armis omnique bellico apparatu onustae. atum captat,una ad terram eiecta duae tantum suga euaserunt:homines quadringenti in mare proiecti sunt parta victoria. crudele exemplum:sed
eius gentis insolentia insigni si ueritate reprimen/a videbatur. praeterea a Diegho Mendo io maris praefecto, Lusitana littora longe lateque vastata: direpta, incensaque oppida abactae praeda . multi viri nobiles, siue caussat aequitatem sicuti, siue Lusitani Regis imperio sessi, in Castellam aufugerunt: Regique Henrico sortem & fidelem operam bello paceque nauarunt. in his Acunij ab satres, Martinus, Egidius, Lupus: praeterea Ioannes & Lupus paci echi &ipsi fratres , unde nobilissimae sumiliat in Castella propagatae sunt. Tude
urbs Lusitanis armis in Cala cia occupata. Belli impetus in eam veteris Lusitaniae partem versus, cui Beturiae, nunc Fxtremadura nomen est. At cantara nobile ijs locis municipium circunsessum, Magistri equitum occursu periento est ereptum. praeterea vicini hostium fides igne ferroque vexa, ti. ignobilia oppida expugnata. magnus genti terror illatus. Alia parte Miranda urbs, quam Durius amnis alluit, a Calatrauae Magistro Dieghoque Mendoeta, atque stunica regio praetore obsidione premebatur. Accurrit eo dem Dauatus Magister equitum: & cum resisti non posset, ciues deditio. 3onem facere compulsi sunt. sic Lusitanorum audacia compressa in praesin ti est, in futurum spes concepta animis concordiae inter utranque gentem
Indutia Astaurati. Cisp. VIII.
E L LI Lusitani initio duo Franciscant sodale quorum nomina memoriae prodita non sunt, Christianae pietatis propagandae studio incens, gentisque Mauricae ab stulta persuasione, ad veram religionem reuocandae, Granatae in magna populi frequen- η etia conciones habere aggressi sunt: moniti videsisterent,adduci non potuerunt, ac ne verberibus pulsati . Mauri sacerdotes facto agmine Regem adeunt: iniuriam patriae religioni fieri expostulant: impetrantque, ii lege maiestatis in eos homines ageretur. capita amputata. corpora Vnco in semonias
916쪽
iii gemonias tracta inter populi conuitia. sed post fata tamen a nostris dica ii templis sunt,atque in sanctorum Martyrum numero habiti. Auenione Pontifex Benedictus Rege Gallo infesto a suis desertus, atque intra palatium obsessus, pontificatus retinendi, neque magnam neque nullam spem habere. terrebat eum popularis inuidia, qua sagrare coeperat. Regum Hispanorum studia adhue integra faciebant animos. Eo, Rea Gallus litteris & legati nibus a Benedicti amicitia deducere satagebat. concordiae reuocandae nullam viam esse, nisi Benedicto abdicante, quod sanctissimo iureiurando erat ipse pollicitus. Salmanticae Episcoporum aliorumque virorum eruditionis, o opinione praestantium, conuentus habiti sunt ex uniuersa ditione generales. assuere Aragoni j legati Vitalis, Raymundusque iureconsulti . novari tamen nihil placuit squamuis Rege ad mutandam fidem propenso. sancitum tantum, ut rescissis ab utraque parte in3uctisque decretis, quae in alteros promulgaram : loco communi consensu designando, duo pontifices consilia pacis
constituendae serio inter se,&quamprimum communicarent pompelone templi maximi praecipua pars prostrata iacebat, ante septimum sorte collapsa
annum. eius instaurandae rationes excogitata . impensae magnitudo terrebat, cui priuatae opes, pares suturae non erant. quadragesima regiorum vectigalium in annum duodecimum insigni Caroli Regis liberalitate operi faciena o do dicata. extantque de ea re publicae tabulae a3 nonum Κ alen las Iunij, hoc ipso anno datae oppido, cui a D. Ioanne nomen est ad radices pyrenaei montis in ora Galliae sto. Cura eum ditionis pristinae recuperandae solicitabat, quam maiores in Gallia amplissimam obtinuerant. Eburovicum atque partis Norimanniae. actum de ea re per legatos :& cum nihil proscere tur, ad Gallum Regem ipse contendit . ex superiori morbo diu quam planὸ restitutum, sed pectore per interualla temporis titubanti, imparique regni curis. ergo nullo operaepretio ficto mense Septembri anni millesimi trecen . 1 3 3 stesimi nonagesimi octaui,in patriam redijt siliumque sibi cognominem,quem
proximo anno ex uxore susceperat, regni successorem sore sanxit, cunctis o ordinibus in eius verba sacramento adact1s. tota caeremonia pompelone peracta quinto Kalendas Decembris . laetitia haud diuturna fuit puero breui,immatura morte extincto. Lusitanorum serocia non una clade castigata, ad
pacis consilia animos reuocarunt. Henricus se, neque causam eius belli suis se respondet, neque moram paci facturum i si modo aequa &honesta conditione fictit ab armis discedere. pax stabilis constitui non poterat riores mo-dh induciae instauratae. De Aragoni js fama indies grauior, ne alienati arriperent arma : & cura crescere Castellae Regi praesertim Villenae Marchio ne ad utriusque regni confines amplum principatum obtinente. is in curiam Regis venire recusabat, in quo multum osse sar erat. Accedebat hone
6 sta occasio belli inserendi. duobus Alsensi Villes e Marchionis fili), Al
sensio petroque, duae Henrici Regis amite connubio iunct e fuerant. dos dicta triginta aureorum millia sngulis. ea Anglis data paternae libertatis pretium, pro quo Alsensus filius erat obses . petrus ad Aliubarrotam ce ciderat, eius Henrici pater, cui a Villena cognomentum fuit, eruditionis Lli tantum
917쪽
tantum studium, ut magica etiam sacra, carminaque caluisse sima sit. ex iant ingenii monimenta: in quibus multa reconditaque eruditio est , ele
gantiae parum quippe assectatae, sea horridae, & cum Hispana lingua Lati. nam miscentis. Alsensi coniugium diremptum, ob male iectas uxoris libidi
nes. Henricus Rex earum taminarum patrocinio suscepto, cum dos non restitueretur in ditionem inuolauit, atque praeter Villenam & Almansam, quae in fide perstiterunt Aragonio praesidio, es locorum firmitate defensae, caetera omnia eius principatus oppida regi s praesidijs occupata. Henrico Villenae
aetate eruditioneque aequalis paulus Carthagena stit, cognomento surgensis a patria unde ortum habuit, & ubi Episcopum egit, prosessione antea Iu- 16 datus,copijs,nobilitate,doctrinae laude,in ea gente fac te princeps Is Diui Thomae Aquinatis scripta de Theologia peruolutando, facile intelloit, quantum Christiana religio Iudaicae superstitioni praestaret. noster essetius, religionis quam suscepit placita litteris 1llustrauit: librosque edidit in suo genere mirandos.Erat enim ingenio facili,copioso perspicaci, & diuinarum litterarum cognatione praestabat Treuigni Archa diaconus primum, deinde Carthaginensis Praesul, postremo Burgensis creatus. id probitatis eruuitionisq; praemium fuit. addita consequentibus annis scrini j regi j praefectura perspectae fidei argumenio quod rarum in ea gente est. Eiusque illa vox sitit. sic fama tulit)Ex ea gente
prognatis nullam reipublicae partem committendam videri, moribus ex frau- acide atque mendacio compositis simulare mentirique natis, neque bello bonis, neque pace.tris filios es unis nuptijs reliquit, priusquam noster Uet susceptos: Alsos sum ex Decano Segobienti in defuncti patris locum subrogatus Burgensis Episcopus: cuius extat de Hispaniae Regibus opus non inelegans, cui Ana- cephaleost nomen fecit. Gonsaluum, virtutum merito placentinum Episco pum. Aluarum Garsam familiae propagatorem, sanguine, uti erant eius tempestatis mores, cum nobilibus Hispaniae familijs confiaso cuius extant com mcntaria de rebus Ioanne secundo Castellae Rege gestis, non ineleganter
stes AragonM. Cap. IX. OE D A tempora ecclesiae dissi dijs,pestis lues magis insignivi
superiori praesertam anno, ad oram maritimam Barcinone Auenionem usque grassata: Iberi & orbae inundationes cum magna agrorum,aedificiorum pecorum hominum strage. I Aragonius his malis mitigatis, Barcinone ubi se tenuerat,Caesaraugustam,ad eam urbem regni conuentu euocato abi jt ad tertium Kalend.Maii. In D. Saluatoris aede concio abs Rege ad circunfusos proceres & populum e solio habi- , ta est: amplissimis verbis gentis Aragoniae laudes celebratae. Non serro. in- o, quit, atque copi js militaribus, sed fide ciuium imperia constare, viri amici, , & necessari j si alia argumenta deessent , domestica erempta satis de lata, rant. Sic nostri regni ab humili principio, angustisque sinibus opes auctae, sunt. nominis gloria uniuersum terrarum otbem peruasit. Ab ipso pyreanaei
918쪽
;, naei montis saltu, ubi aegre maiores libertatem tutabantur, socorum magis, , munitione, quam armis confisi, ditionis fines non in Hispania tantum prola- , , ii,sed ad extremas etiam insulas maris Mediterranei. Vestrarum laudum tro , , phara in sardinia, Sicilia totaque Italia extant nobilissima atque pra clara. O, , magnam concordiae fideique vim. Non numero, sed virtute Sanctius &pe
, , traue sanctij filius Osca expugnata, quasi ex latibulis , ubi se tenuerant, in ,, planiciem dilapsi sunt. Hac ipsa urbe Alsensus de Mauris capta, regnum, , confirmauit: posteris ad bene sperandum signum sustulit. Ecquid attinet ve-
, , tera commemorando, tempus conterere ' nos Ipsi quingeniis Aragoni)s equi.
tibus numerosas siculorum copias sudimus: uniuersamqui insulam fili j im , , perio subiecimus, vestra ciues fide atque constantia. quae seu vincit serociter, , instat victis, seu victa est, instaurat cum victoribus certamenmeque se opprimi , , sinit. pro quibus meritis Deum precor,ut parem gratiam reserat: quoniam no- , , bis pro noliro animo, vestrisque erga nos obsequi js satis facultatis non est. cu , , rabimus tamen, ne ingrato, aut immemori beneficium dedisse videamini. , , Quod praesentis celebritatis est, solenni vos caeremonia, ut in nostra, slij que, , nostri verba de more sacramento adigamini conuenistis i id vi praestetis pre- , , camur. propensa id omnium ordinum voluntate factum es . publicam ex ea re laetitiam noui belli suspiciones conturbarunt. equitum peditumque copiarao pyrenaei montibus superatis Tardens notho ductore Thermas Vasconum oppidum primo impetu occuparunt. Aragoniis terror illatus. breui tamen ea
tempestas disiecta est, Liliorio regni procuratore pro Vascone obuiam hosti progressb. Sicilia mollibus noui belli tempestatibus & ipsa iactata:Vbi ad quin
tum decimum Kalend. Decembris, Martino filius est natus in spem paterni auitique regni incredibili virtusque gentis laetitia.sed ea tamen breui moerore mutata, infante ante legitimam aetatem matreque, importuna morte sublatis, uti competenti loco repetendum est.Caesaraugustae Rex & Regina mense Aprili salutis anno millesimo trecentesimo nonages mo nono,de more inuncti, re-I 3 9 9gia insignia atque imperij insulas suscepere. caeremoniae Antistes Fernandus 3 o Heredia Episcopus Caesaraugustanus. Alsonso Villenae Marchioni regia im' signia, atque Candiae ducatus data abs nouo Rege sunt. Interea Auenione Bene3ictus pontitia desertus a Cardinalibus, obsessus ab hostibus, in magno discrimine erat. ad eum ab Aragonio Rege legati viri praestantes Cer-uellionus Zaquamus viri usque iuris priuati & publici peritissimus, Marinus ex ordine Franciscano praestanti eruditione vir. ab iis ὀe concordia reuocanda sublato dissidio appellatus: respon/et se in eorum Regum potestate futurum, qui ipsus partes secuti erant. Galli praesertim atque Aragonij ati bitrio, controuersiam disceptandam permittere, sibi nihil antiquius pace esse: cauerent tamen ne pacis nomine seruitutem in3ucerent: iusque &aequi 4o ratem in re minime dubia perturbarent. Eo accepto responso legati Aragonij, xti in man3atis habebant, ad Gallum Regem sunt profecti. Lute
tiae in gentis concilio de concordia reuocanda consultatum. mandata ad Benedictum missa: quorum haec summa erat: Vti pro virili parte quamprimum pacis constituendae rationem excogitaret. Ad conuentum Episcoporum ve-Lil a niret,
919쪽
niret,quem ex toto orbe Chrilliano euocare destinabant, in patrum potestate futurus Galli Regis fide atque praesidio militari, a vi es iniuria securus. In Castella pei rus senorius Toletanus Archiepiscopus decessit in ipso limine anni secularis, die veneris, ad decimum Kalend. Decembris, marmoreo tumulo
Toleti inscriptus titulus obi j se ait quintodecimo Kalend. Iunii. ipso illapsi in Apostolos diuini Spiritus festo die) vir bello paceque clarus praestantique aninia magnitudine rebus aduersis aeque ac prosperis admirabilis Tauitae in Lusi- tama natus est. ali) Talauerar in Carpetanis aiunt. iunior iuris prudentiae studi is operam dedit, in Italia cum fiatribus patria egiorris, propter turbida reipublicς tempora petro Rege. cum aetate Conimbricae episcopatum obtinuit, ici deinde Toletanum,nullo ambitu ponti scis tantum Romani,cui notus erat,beneficio, uti superius dictum est. extant multa & praeclara aedificia, tota prouincia Tenorij impensa constituta,munificentissimi animi certissima argumenta. vix ut credas tantis sumptibus priuatas cuiusquam opes pares suisse. nimirum
domi frugalis,parcus in suos ad publicum splendorem communemque utilitatem cuncta reserre solitus erat quet magna in principibus virtus est Toleti qui dem pontem,cui a Diuo Martino nomen est,hellis ciuilibus quae petrum inter& Henricum fratres fuerunt euersum restituit. Arcem subterfuenti Tago amni imposuit, quibus olim vestigijs sancti seruandi coenobium suit. semplo maxinno coniunctum peristylium amplissimum:vbi ipsus sepulcrum cernitur sa- ,Δcello dicato,prope alterumVincenti j Balboae placetini Episcopi,quo multum& familiariter usus erat. sedecim in eo sacello sacerdotes perpetuis sacris, ips& maioribus quotidie parentant Ad fines Granatenses ubi Alcata regia municipium est, turrim extruxit, captiuorum, quorum erat inter Mauros magnus numerus perfugio perpetuis per noctem ignibus monstrato itinere. Talauerae D. Catharinae nomine coenobium amplissimum templo marimo contiguum,
Canonicis illud destinans, abdicatis voluptatum illecebris, communi mensati domicilio victuris: sed incolarum intercessione conatu impedito D Hieronymi monachis attributum est,amplissimis reditibus, ipsoque structurae gene. re in paucis insigne. ali)s locis alia, munifice omnia religioseque Mariam so- sororem Ferdinando Sylvae collocauerat: unde Alsensus Tenorius est natus, cui Casoriar praefectura ab avunculo data est. Hic ex Ilia bella Menesta geminam prolem suscepit, petrum Tudensem pacisque Augustae praesulem: cuius ex tat sepulcrum Toleti in Dominicanorum arde: atque Ioannem Sylvam qui in Basiliensi olim concilio legatus, rerum gestarum merito Cisonianus Comes
si publica consequentis anni millesimi quadringentesimi laetitia: oquo more &instituto maiorum venia delictorum concessa est omnibus,qui Romam adirent Christianae religionis caput arcemque sanctitatis, multum diminutum est, pontiscum dissidio nondum composito. tametsi tanta a principibus adhibebatur contentio, vi prope
920쪽
prope res consecta vigeretur. Henricusque Castellae Rex a Benedicti auctorita te quoniam auersum se a pacis consilijs praebebat,abdicareqj recusabat , contra quam erat pollicitus,publico gentis consensu deficit faces subdente petro Fria Cardinali Hispaniae. Regis id Galli gratiae datum vulgus interpretabatur: Aragonio tamen pro Benedicto annitente,decretum tandem inductum est. Acces . . .
sit pestis lues, quae multos mortales uniuersa Hispania consumpst, ex Gallia Narbonens & Catalaunis,ubi vis mali primum incubuit,in rei 1quas Hispamae prouincias diffusa. Hispali Castellar Rex sequens morabatur . urbis elegantia,& locorum amoenitate oblectatus mense Iulio Rege e templi marimi turria o despectante, bi magno populi concursu primum horologium,magniq; ponde ris campana collocanda erat,repente procella efforta multi': fulmine exanimati malorum prahentium 1ndi tum uturorum prauagium e e plerique esistimabant prodigio averruncan3o,supplicationes decretae habitari sunt in Vaccaeis ad oppidum Nietam, Virginis Matris signum sorte repertum: ubi constituto Dominicanorum coenobio impensa Reginae Catharinae, locus religiosus habeari coepit,plenusq; numine breuique multorum concursu in municipium effcre uit,eius templi possessione,atq; opinione sanctitatis,quam te alia nobilius Vio Jantes IoannisAragoni j Regis filia ad virum missa Barcinone esturam eatenus nuptiae dilatae erant, propter immaturam virginis aetatem. dos dicta centum ac sexaginta florenorum millia,ea lege, i paterni regni iure publicis tabulis, atq: iureiurando decederet Ioannes Montsortius Dux Armoricus decessit. Ioanna Caroli Regis Vasconum soror eo viduata cui Ioannem Richardum Arturum, Guillelmumq: genuerat) Henrico Lecestrie Duci,stichardo aemulo recens oppresso,iam Angliae Regi nupsit, & ipsi ex priori coniugio. Vnde multiplicem
prolem susceperat caelibi Blanca Vasconis Regis lilia tertia, coniux Martino Regi Siculo pacta estaeuius prior uxor filiusque ex ea, salutis anno millesimo 1 61 quadringentesimo primo decesserunt,coniunctis elati suneribus ater ad octauum Kalend. Iunias filius paulo ante. eius coniugi j paciscendi caussa, ad Cor tes Vasconum oppidum colloquium Regum fuit, Vasconis Aragoniiqi: puella 3o que in soceri Regis manum contradita, exi ia forins ventinate lectissimis motibus,praecipua selicitatem am pnoribus sororibus extinctis,stati eqj, regni ipsa paterni haereditatem accepit: sed annis consequentibus. proximo quidem, demense septembri noua nupta Valentia in Siciliam nauigauit ad virum,eius in. suse imperium ex defuncti coniugis testamento retinentem. classis qua vehebatur,ductor Bernardus Cabrera. Henrico Castellae Regi, Maria silia ex uxore Segobiae nata est Nouembris quartodecimo die, magna parentum laetitia gerisque,Alsensi Aragoni; Neapolitaniq; regis uxor sutura ventre ins Cecundo
ICOPOLITANA victoria fusis fugatisqjHungaris,Francis
oppressis, Turcae Orientis imperium spe unauersum inuaserant. sinitimis longinquisque maximus terror illatus Baiacetes eorum
Imperator filix sibi esse viilebatuticopijsque omnibus Constanti