장음표시 사용
601쪽
AD CANTUM AC PERTINENTIBUS. C. VII. s6s
ingrata posteritas , maiorum suorum labores OSce discit Tos compacturae librorum , aut aliis vilioribus adhuc usibus destinavit, libros olim ad divinum officium. imprimis sacratissimum altaris lacrificium consecratos Alias tamen gemmis, auro argento , a fronte praesertim Ornata, intus picturis, purpura, laminis, litteris aureis , in thesauro inter sacra vasa, ac pretiosam suppellectilem custodiebantur. Inventarium thesauri monasterii Abdin host, sub quarto abbatem UMBER ΤΟ , in itinere suo litterario PΡ. MARTE NI Us DURANDU descripserunt, ubi inter alia notantur ita chora-P. V p. 4r. lix, o fertoria L. Duaria IV X tria evanPelia, missatis liber plenus, item alim, tres alii cum collectis, tres tionarii, O quartus cum evan elio. Misia sale plenarium id erat , quod non solum Collectas, sed alia etiam' ad hoc ossicium tantum pertinentia , complectebatur, cum alias consuessent haec separatim conscribi, ut est sacramentarium Romanum, lectionarium pro epistolis, aut evangeliis in Missa. iEo V. in homilia de Cura pastorali, mi is sale leuarimn , inquit, 'lectionarium, d antiphonarium unaquaeque e cisa habent. In plerisque antiquis catalogis librorum paulo ante citatis, plenaria seorsim etiam recensentur ab aliis eiusmodi libris eluti in m talogo S. Mic Η ΑΕ Lis lanat P. Plenaria L. In catalogo tirens, inter scrae scripturae libros, post vetus testamentum Deinde de n0vo testimento sunt hic duo plenaria, num ab invicem es divisum Ubi per plenarium nihil aliud, quam totum novum testamentum, vel IV evangelia continenter scripta, debent intelligi Alias, ut ad nos redeamus, collectanei vocabantur libri, in quibus collectae, pisolarii, in quibus epistolae admissam legendae , textus, ubi conteXtus evangeliorum ad eundem finem continebatur, quorum librorum curam armari BERNARDUs in ordine Claniac apud P. HERRGOΤ , committit Debent etiam armario adeo noti esse omnes libri ut edes.
ministerio ecclesie necessarii, collectaui fidelicet, episolarii, uextas, taeteri si que huiusm0di, quatenus fiuisque e0rum, quibus ipse nece ssuri fuerint, iueis desistius perdiderit inum, rati non potuerit reperire lacum, item debuerit, ipsesne qualibet mora inveniat ei. De hoc signo menti, fit in ord. Rom. III apud MABILLONIUM : Subdiaconus . . . a diacono accipiat librum T. I Mus. PNan eli0rum , ut per ipsum aperiatur diacono locus, in quo sinum lectionis δεφι fuerit postum Alia sunt signa, de quibus in constitutionibus Hirsu Da p. a. sibae , apud eundemss. HERRGOΤΤ Cum magna librorum serie potissi
librorum modernae necessitati, sacris ritibus Chonestissimorum laborum oecupationes lau- servientium in promtu copiam labeamus, ni strales facile perspiciuntur. P. Ziegelba rhilominus lius honesti oblectationis ergo D s liti. O S. B. IL L. i. V. ecf. 3. servanda cuncti iudicant, ex quorum inspectio Q Tro generali signes librorum eXtendae mane antiquorum monachorum memoranda studia, num, move, sicut Diium libri moveri solet.
602쪽
L. II. Ρ. Ι DE VARIIS . LIBRI s
mam partem acrae ecclesiae, cantusque ecclesiastici, ac divini officii usui destinatorum , cuius cura directio erat penes armarium erantque huiusmodi signa , ut unico nutu, etiam procul , omnia rite disponere posset quoad cantum, lectionem , quibus constat officium divinum. Quo e iam adhuc revocari possunt sequentium librorum signa, consuetudinum, pergamen , Otulae, brevis, martyrologii c. Libros vero potissimum huc spectantes, ad Octo reVocat DURANDUS ). De praecipuis dicemus singiu
latim, de aliis subinde memoria recurrit velut de versariis, ubi agimus decantu responsori ; de tropariis, ubi de tropis c. 1I.
Pro signo libri missatis, generali signo praemisso adde, ut manum dextram extentam inter medium pollicis Mindicis alterius manus, quasi ferrum limando, trahas hoc etiam cuiusque
rei est, quam in frequentia habemus. Pro signo textus evangelii, praemissis generali signo, hoc adde, ut signum crucis facias in fronte. Pro signo libri, in quo legendum est ad nocturnos, praemiss generali signo libri, lectionis , hoc adde , ut manum ad maxillam ponas.
Pro signo antiphonarii, generali praemisi li-hri signo, hoc adde, ut omnes digitos manus dextrae inflectas, propter neu mas in eo inflexas postea pollicem in medio indicis articulo prosilire facias. ro signo libri gradualis eodem modo , quo praedicti im est, omnes digitos incurves. Pro signo regulae , generali praemisso, hoc adde , ut capillum super aurem pendentem cum duobus digitis apprehendas, propter duo nomina, quibus abbas vocatur, domnus , quia I BENEDICTUS auctor regulae huius erat, Momeli. Pro signo hymnarii, generali praemisib, adde, ut pollicem Mindicem
deXtrae manus proferens, summitates eorum
coniungas , quae praesens tempus, Vel quod primini est, significatur hoc signo ad hymnarium propter hoc solum inventum est , id est, Pri,no dierum. Pro signo salterii, generali praemita , hoe adde , ut summitates digitorum dextrae cava manu in caput ponas , propter similitudinem coronae , quam re solet portare; quia D Avio, auctor psalmorum, re erat. Pro signo libri prophetarum, generali praemis , hoc adde , ut manum directam trahas per capillos conir aurem dextram , quod senectutem signi-ificat. Pro signo bibliothecae, generali praemis-fo , hoc adde , ut proferas omnes digitos manus utriusque. ro signo epistolarum AULI, praemisi generali, adde signia in calvi Pro gno librorum Ion , generali praemissi, mentum eum dextra tene, deinde eandem dextram X- pansam super pectus ponas, quod est signum infirmitatis. Pro signo glossarii, generali praemisso, adde signum lectionis, postea omnes digitos dextrae in unum coniunge, quod Omnes fratres significat convenisse. Pro signo libri sequentiarum , generali praemissis, signum adde martyris. Pro signo libri breviarii, generali praemita, indicet per obliquum super narelltrahe, obtruncatam rem similans &c.
a se circa libros eclesiastici offieii inquit sciendum est , quod ipsum officium consistit in canis tu lectione: de cantu tres sunt libri delectione sex. Sunt etiam quidam alii libri e clesiastici prout in secunda parte, in fine tractatus de sacerdote , dictum est. Sane tres libri de cantu sunt, antiphonarius, graduarius, trophonarius Antiphonarius, a digniori, videlicet ab antiphonis nomen sumsit, quas . IGNAΥi Us patriarcha audivit, per angelos decantarici cum tamen ibi sint responsori , atque Versus. In plerisque tamen locis liber iste responsonarium a responsoriis, quae ibidem continentur, appellatur Graditarius dictus est a gradualibus, quae in eo continentur, qui a pluribus Teiarius nuncupatur ab officiis , seu introitibus , qui ibidem continentur, appellatur. Graduale dictum est a gradibus . . . Trophonarius est liber , continens τροπτους , id est, cantus , qui cum introitu issae dicuntur, praesertim a monachis. Vocantur etiam τροποι, sequentiae, sive prosae κυοι εδεεησον , neumae . . . quidam etiam hunc librum pros rum a prosis appellant. . . Caeterum libri lectionum sunt isti Primus est bibliotheca Seiacundus homiliarius. Tertius passionarius. Quartus legendarius. Quintus Iechionarius. Sextus sermologuS.
603쪽
II. De omnibus deinceps appellationis causas discrimina affert, pari Lectiona=Iἰ ter ac BELETHus quem DURANDUs in recensione horumce, ad ossicium di-Varu etian vinum spectantium librorum secutus est in explicatione divini officii c. 8. μ μ δμ μ ω 9 ne quis fallatur generali, aut aequivoca appellatione bibliothecae, e g. qua hic designatur volumen sacrae scripturae ex omnibus libris veteris , O novi te stamenti, a HIERONYMo compostum, ut ait, librum, qui vulgo Comes appellatur, indigitans a . Huic alter mox iungitur Bomiliarius con a tinens Sanctorum homilires, ut ait DURANDUs, S igitur in dominiose, in 'ς
natali, 'in esse auctorum , propria evanPelia habentium c qualem iussi CAROL M. digessit ΡAu Lus diaconus, asservaturque in bibliotheca Au
giens duobus voluminibus, quibus continentur sermones, homiliae AMBROSII AUGUSTINI, HIERONYMI aliorum, in dominicis diebus msolemnitatibus, ac praecipuis Sanctorum festivitatibus, usque ad quadragesimam. In pluribus MSS. eiusdem, ac aliorum passim monasteriorum habentur passiones, vitae Sanctorum, praeter lectiones homilias de Sanctis, festis Domini. Respondent hi passionario, legendario DURAΝDΙ, quorum hoc discrimen facit, quod ille passiones martyrum , hic vitas confessorum contineat, in eorum festis genitus , quo etiam nomine saepe Venit, atque a lectionario distinguitur: in quo , ut ait , lectiones pisolarum AULI , alia D untur. Unde etiam, ut iam notavi, epis0larim quandoque dicitur. cum nimirum solas epistolas continet, qualis antiquissimus inter monumenta Liturg. lamav edetur, atque alius IV CARI, seu THOMAs Io , editu Sest inter libros missales ecclesiae Romanae, post lectionarium, seu comitem, ab ALBINo , ut titulus habet, e praecepto CAROLI imperatoris emendatum continetque epistolarum tantum lectiones apud THOMAsΙUM , apud PAM ELIU Is vero BAL UZIUM etiam evangelii lectiones. De quo debet intelligi praeceptum CAROLI in libro I. Capitularium , ut presbyteri lectionarium habeant bene emendatum. Breviarium autem lectionum evangel evangelicas tantum lectiones continet. In monumentis nostris Liturg Aleman. habetur
MAsio, BALU Zio T. II. Capitul p. 3Ο9. qui illum ex vetustissimo codice S. ecclesiae Berivaeensis dedit multo ampliorem, quam sint vulgo usa exemplaria, auctum a THEOT INCHOPresbytero, ut habet apud laudatum BALUZiUM titulus, qui etiam veterem lectionem retinuit, Deus ae in codice Bellovacens corruptus est postea hie liber, interpolatus a quodam recentiore, ut ait, quod solet fieri in eiusmodi libris. Nec satis constat, an aliquid, aut quantum S. HIERONYMo tribuendum sit in eo libro et cuius nomine epistolam edidit Lueas D ACHERI Us T. XIII. Spicilegii, ad CONSTANΤIUM, ubi ita de isto instituto habetur: Quis re ius, quis
utilius censui , quam ut ex tanta divinorum librorum copia , singulis fessisitatibus quod aptum ex his, vel competeus esset, excerperem, quodummodo Minctissime ollocarem ' diciapiens itaque a uativitate Chris , quod es VIII. Kal. Ianuarias, in vigiliis ad nouam per ordinem, quem usidue tu ecclesia didiceram, lectiones utrius que testamenti Implicibus miniuravi. Convenit hoc cum bibliotheca DURANDI BELETHI.
604쪽
s 68 L. II. l. 1. DE VARII LIBRI shabetur capitulare evan eliorum de anni circido, quale in vetustissim co
dice Vaticano n. 43. notatur : in alter Ver 11 44. In nomine Domini
Incipis ni capitula lectionum evanBelii anni circuli ad Missus. Et iterum in alio eiusdem bibliothecae n. 729. Incipiunt cupistila lection evan elicarum de anni circulo, secundum catholicae id apo stolica Romanae ecclesiae ordinem.
Notandum vero, quod in ordine Roma7Io I. n. 28. capitulare etiam vocetur liber, ubi lectione aliae, quam evangelicae, continentur : Dicit schola antiphonam ad introitum, pontifex dat orationem , Igitur lectio una, sicut
in capitidare c0ntinetur. Ubi notat MABILLONIU Capitulare appellant indicem episolarum X evanPeliorum admissim, quae in e librorum sacro mantiquitus primis ac Uremu verbis deri nari solebant. Alias passim distria
butae sunt, ac ordinatae in codicibus lectiones, evangeliorum mepistolarum, in ossicio ecclesiastico per annum cantari solitae. In bibliothecae nostrae codicibus saec. X., XI. quorum alteri collectae totius anni decursu recitandae adduntur , notae musica lectionibus evangelicis superpositae sunt. Codices eVangeliorum etiamnum pretiosis in reconditoriis alicubi solent praeferri in processionibus , ac textus nominantur , cuiusmodi apud nos saec. X. Odex habetur aDud Rinau ienses Oo annorum plenarium, ubi adhuc stylus, virgula lignea sunt, quae ad dirigendum lectorem quondam serviebant. Sic etiam ornabantur dicti codices, ut maior pompa sub cantu gradualis deferrentur ad solemnem cantum P. X tali codice etiam nulla in monasterio S. Dio Nus1 evangelium a diacono solemniter X ambone decantatum audivi quod in praecipuis festis graece etiam fit e laudato codice. Specimen codicis graeci evangeliorum cum notis musicis Xhibet MONΤFAUCO-N1 Us Meminit eiusdem P. I ELON p. 176. bibliothecssi sacrae, notatque,
praetera De quorum pretiosis ornamentis videri potest ILTHELMIUS iati comment ad diptychon Leodiens in appendice , item citat aucto chronici
lenis ecclesie Iv. tomus evalagellorum. Quibus addi possunt in nostra Germania Corbeieni is, Tui-tienisis, rumieni D, S. AXIMINI apud Treeturos, ibidem collegialis ecclesiae S. SIMEONIS, Abdiugii enud, Calii Passim etiam tales vidi in Galliis , in monasterio Semnens, rixo wiens, Parisis apiid S. MARTINUM , S. GERMANUM , prope Parimos apud S. DIONYSIUM&c ubi praeeuntibus canonibus evangelicis . sequuntur evangelia e orditae, ad calcem index evangeliorum pro circulo anni apponi solet in eiusmodi odioibus.
b Quem illustrissimus abbas DCAMPs lib. III.
Palaeogr. p. 26O. LUDOVICO XIV obtulit, charactere quidem saeculiam nonuin , X eius sententia, praeferent : quod tamen scribendi ge
nus in libris , ad chori, liturgiae, Scit divini v sum destinatis, etiam faeculo decimo, undecimo usurpatum, in plerisque Iuliis hibliothecis observavit. Istum autem librum ad usum ecclesiae descriptum fuisse , ex notis interlinearibus minio depictis , quae ad cantum. inflexiones vocum depingi solebant, deprehendit. Idemque colligitur ex praemissa distri
butione evangeliorum per annum. Cum variae item lectiones prima, ut videtur, manu X
ratae uno ductu continitatis litteris deseriptae decimi iaculi notam praeferant, petendam hinc existimat codicis aetatem. i
605쪽
praeter distributionem evangeliorum per annum praemitti EU SERII monitum, ac canones evangelicos, ut passim in latinis etiam fit. Specimen exhibet of LAN cui Nius Evangeliarii quadrupl. Tab. V. Cum aliis antiquioribus adhuc e codd. Vatic saec. X. X. QVIII. circiter, litteris quadratis, quales duo etiam reperiuntur codices in bibliotheca Medice Flarentina, cum notis musicis. Huiusmodi nos infra dabimus in palaeographia notarum uisi- Carum, ex antiquistimo etiam codice bibliothecae cibico ad S. AMςM4.suPustae Vindelicorum, cuius character simillimus est antiquissimo Vaticano n. O 67. vel Is et a qui item geminum prorsus habet hisanum gr. n. 16. ut iam est a Leone ALLATIO annotatum a . Continet primum evangelia, prima ieiuniorum hebdomade recitanda , in pervigilio pernoctatione fer. II. III. IV. V. VI. Et postea evangelium recitandum fer. I. st na hebdomaclis. Item,
mnia. Tum in lavatione peditna lectio M evanBelitim. Fer. V. inter Missarum solemnia. Officium passionis dominicae post indicata principia tropariorum, versiculos, sequitur istis ex acharia propheta Paulo postolo ad Galatas. et an elium Matthaei. Item post indicata troparia , versiculos , sequitur secunda lectio ex fata. Ex Pauli epi sola ad Romanos. Evang elium Murci Sequitur lentio tertia, post troparia, versiculos, ex
L fata. Ex episeola Pauli ad Hebraeos. valetelium Lucae. os versiculos, troparia sequitur lectio quarta ex Ieremia. Ex episola Pauli ad Hebraeos. Evaletelium Ioannis Feria VI evangelium in Missa ex Matthaeo. Sabbato sancto
a seCoclicem esse antiquissimum, rarum, si qui
ante mille annos, ex charactere ipso textuque litterarum tum maiorum , tum minorum , Ude
eo ipso in tempore erant in usu, iratascriptiis esse, palam videtur ex atramento ipso non subori , sed ex pilis combustis , Omlii tamen in cinerem conversis. Et quod magis est , co- de hic cum alio evangeliorum codice Vaticano,qiii antiquissimus inter alsos existimatur , lanonntillis , an cre , Inihi nonilium ompertum est, vulgatum aliqualido Riit , eum esse manu S IOANNIS cir Uoini scriptum. Utcunqtie sit, code Vaticantis hic hi antis ita sibi consimiles sint, ut Ovtim ovo, Hac lacti, aqua aqriar non tam similia sint. Et mater ipsa fila , ut concludam cum PLAUTO ita illos peperit, internosla 'n posset. Diceronique1pse, e eadem matre , genio assumentis, licet gemellus foetus , iiiiiiiii tamen codicem, etsi non
integrum Erat liquidem dispartitus in tria
volumina quorum alterum continebat vana, gelia a dominica paschatis ad dominicam primam quadragessima : alterum a dicta dominica ad dominicam patularum tertium a dominica palmarum ad dominicam paschatis. Primum continet codex Vaticantis , tertium hi antis, seci indum . ilo quadragesimalia continebat. quod iam desideratur, aut malis Oininilmai tibiis deperditiun aut latebros sese occultat Utinam aliqliando secundis ventis in licem prodeat. aeo Leo ALLATIUS annotavit de hibiano codice. In quo p. I. recentiori mani haec leguntur : Ego EO DEGARI Us crinthidiaconus politanus dono libri ni tum ecclesia'. Francisci, ου mitto eum per manum AIACOBD, rogans j supplis an pro Dei in G
ricordia , ut me peccatorem in orationibus fra
trum dignemini sociare. Et pag. postrema Liabe se es de librari S. Francisci de ossi par
606쪽
57 L. II. l. I. DE VARIIS LIBRIS
sancto mane lectio ex episeola prima Pauli ad Corinthios Dan elium malathaei: In Missa ex epistola Pauli ad Eomanos lectio. vangelium Matthaei.
Dusdecim Dan elia, quae DBuntur inter incia eadem hebdomade de Passione Domini. His accenseo omnium vetustissimum evangeliarium, quod fuit in usu Maronitarum 'ibi Laurentianae Florentiae Pl. l. c. s s. scriptum striace an scis additusque est recentiori manu in foliis bombycinis inde lectionum
evangelicarum in ecclesia S rorum per anni circulum. Solent autem tria eva
gelia assignari e g. in festo Encaeniorum in primis Tesperas Matth. O. ad matutinum Loan. 27. In Missa Murciis a. Aliae in corpore sunt, . citatis diversis, eiusdem cum ipso codice antiquitatis sectiones, quae lectionum omdinem, tempus designant is cum illis, quae in polyglottis exhibentur, non semper conveniunt. Eodem modo se habent evangeliaria apud Graecos non continuata serie, sed in certas partes, jectiones divisu, ut ait ALLA-
eccles si ad ustum singulorum dierum, festivitatum non ita tamen, ut seriem evangelicam prorsus interrumpant: Xceptis enim solemnitatibus, quae peculiare sibi poscunt evangelium , in reliquis anni diebus ita dispertiuntur, ut unius prius evangelistδ textum in memata , seu sectiones, dividant, diebus applicent, donec finiat, postmodum ulterius continuent, donec Omnia ad exitum perduXerint. Refert ibi carmen e codd. arberinois aliis,
in evangelium hoc ordine ad usum ecclesiasticum digestum, ita a Ioanne ARYo Lo in latinum conversum ordiens: Verbum sequentium hic sacer quaternio Fundet perennis coelitus Mens melas. vens m0vetque saxa blandiens sono.
Fallax si er o vatis EAGRII oroe IOANNis ipsa verba possunt saxen
Mollire chordis namque curdis intima. Quae in codice contineantur, sic describitur valet elisarium continens Cai Belisarum contiuuationem , unde incipiant , isnde uiant. Praeterea canones triginta quinque , tu quibus semper invenitur dominicarum totius avni evan elium, similiter malistinumn se quis onus canitur stetidis Domianicis alia necessaria o Liber aliqui apud eosdem Vocatur Drοςολο- ex actibus apostorum, epistoli PAULI, canonicis, nec non apocalypsi compositus, ut idem ait ALLATIUS; teXtus in plures partes est divisus, diebus singulis, ac festis accommodatus, ita, ut completo libro ea quoque omnia terminentur Subsequitur liber alius, non multum dissimilis, eum
607쪽
AD CANT UNI SAG. PERTINENTIBUS. C. VII. S7Ι
cit. De Ambrosano eiusmodi libro epistolarum, evangeliorum, praeter sacramentarium Cantiphonarium, iam superius aliqua diXimus ex epistola Ratisbonensum ad Ambro,ianum thesaurarium, apud MABILLONIUN. p. 9ν. III. Solebant lectionaria dici breviaria, quando praesertim, Ut hodieque psaltesia. fit, alia eis etiam, quae ad cantum pertinent, iungebantur quale breviarium, seu lectionarium, Cum notis musicis saec. XL habetur in bibliotheca regia Parisen si alterius item eiusdem saeculi breviarii pars hyemalis, ad usum olim monasterii S. MARTIALI , pars itidem hyemalis eiusmodi lectionarii, antiphonarii saec. XII. In monasterio Neroiens adhuc hodie cernitur psalterium, a S ROBERT illuc allatum, cum his in fronte verbis: si Inter alia attullit praesens psalterium : quod per compositionem postmodum, si auctoritate apostolica inter Mercienses, Molismenses factam , remansit si apud Cisercium, super quo totius religionis psalteria transsumi, in lita
se tera, accentu, ac punctatione debent. Sed ordo non acceptavit prae, cedens calendarium , nec sequentem litaniam. Frequens erat ii eiusmodi libris a fronte calendarium mitanias vero etiam habet codex antiquis-ssimus monasterii Gottnricensis saec. IX. ubi postea sequitur titulus : Origo prophetiae adid Mis , salmorum numero centum L. quae introductio ad psalterium esse videtur reverendissimo auctori chronici Gottiricenses post m. epistolas, Α'Αs QS HIERONYMo adscriptas, versus leguntur
madere is docuit dulci modulamine Sanctis c. Consequenter In Chris nomine incipit psalterium de franslatione LXX.
interpretum emendatum a sancto HIERONYMo presbyter in novo. Congruit hoc cum eo, quod alafridus TR ΑΗ dicit: si salmos autem cum secun rior si dum LXX interpretes Romani adhuc habeant, Galli termanorum ali si qui secundum emendationem , quam HIERONYMUs pater de LXX editio, ne composuit, psalterium cantant Quam GREGORI Us Turonensis episcosi pus, a partibu Rumanis mutuatam, in Galliarum dicitur ecclesias trans-- tulisse. Ad idem, quo laudatum psalterium Guttiricen se scriptum tempus referendum est psalterium TFRIDI Wijsenhur en is caenobiis Ord. S. ΒΕΝ. cum paraphrasi theotisca prosaica etiam in cantica veteris novi testamenti, cuiusmodi opus rhythmicum in evangelia edidit Agit de eo ΑΜ-Agcius in commentario de bibliotheca caesarea, ubi JUSS alia recenset eius Z- IL G ς ε generis psalteri , cum Canticis etiam ac musica ecclesiastica singulis psalmis ι ἡ 7 7 praefixa Apud Graecos pariter psalteria comparent, iunctaque cantica Veteris novi testamenti, ut pluribus Xemplis apud eundem auctorem videre li-
608쪽
37 a L. II. l. I. MD VARIIS . LIBRI s
cet, e manuscriptis bibliothecae caesareae Vinictbonenses, quae abundat eiusmodi libris , spectantibus ad officium divinum ecclesiae Graecae, Latinae, cum notis antiquis musicis passim ἰ unde praesens argumentum plurimum illustrari queat ex liturgia Graca Latina , hoc pr3esertim medio aevo, quando floridior musica ecclesiastica effecta in liturgicis libris 1mul notari solet. Secus cum fiat in psalmorum modulatione, noti musicis carent antiqui codices tam Latini, quam Graeci. Hi psalterium antiquissima consuetudine in viginti καθ ίσματα seu se sisne dividunt quale LAMBEcius recenset lib. III. p. o. bibliothecae Vindobonensiis, cum subiuncti per , Θ κ res quibusdam lectionibus, precibus. Meminit huius divisionis psalterii Theodorus BALsAMON in Yplicatione T. canonis Onc La0dic. Cum psalmi, inquit, ex antiqua traditione , uno C0ntinuo si recitarentis , O populus hanc ob rem molesta 'erctur, F defessus nullam eius curum amplius gereret, sede elisa e rederetur, fatueratnt Patres , non esse psalmos in sacris con reχ tionibus connexive recitandos, sed intermedi etiam lectione 6se faciendas, ut p0pulus quiesceret aliquantulwn , ' deinde rursus caneret. Propterea enim
se in sesiones diversus socrtim diet Uum es multeritim. Gratia Nitur
sanctis illis Patribus etiam pro hac eorum cura aBenda sunt. Quantum autem psalmorum numerum unumquodque -9ισμα comprehendat, cum X hoc ipso antiquo codice S. salterii videre est, tum ex Dun. EURs II glossa rio Graco barbaro, ubi accuratam Xhibet divissionem , ex eo LAMBECI Us l. c. ZONARAS , qui septuaginta circiter annis ante BALSAMONEM claruit, in annotationibus ad suadem canonem testatur, statutum illudiatrum concilii Laudiceni, per introductionem novi ordinis rerum ecclesiasticarum, sua iam aetate fuisse immutatum Leo ALLATI Us, de libris Gracurum eccles. p. S. aliam notat divisionem ipsorum καθισμάτων si Catismata singula cinis qui in tres partes sub dividunt, quas hymno illo Gloria Patri e teris minant, aliter ac fit in ecclesia Latina, quae dictum hymnum post omnes, psalmos recitat. Preces in psalterio illo Vindobonens praeclaros subinde ac antiquissimos praeferunt auctores, a SS. videlicet AsILi Uri is eius sororem MACRINAM , GREGORIUM Nazianzenum, qui Graecis vocatur Theologus, EpΗREM, Ioan DAMASCENUM AUXENTIUM, LEONTIUM, NICO
NEM. Neque illud laic praeterierina, IOANNEM e Monte Cordino a Ico-
609쪽
AD CANTUM AC PERTINENTIBUS C. VII. S 73
LA III. saec. XIII ad Co BLAIUM imperatorem TartariCa gentis legatum, ut religionis christianae propaganda negotium acceleraret, DAVID Is psalmos, unacum novi testamenti libris, in Tartarorum linguam convertisse, teste Mos ΗΕ Mi in hist Tartar eccles . p. 94 α hist eccl. . I. saec. XIII p. 9 a. IV. Iam saepe memini, orationes, seu collectas, quae initio, medio, Sacramenta & fine Missa dici solent cum praefationibus ac canone , olim peculiari libro Ri grydWδ' fuisse contentas, qui liber proprie ad sacerdotem celebrantem spectabat; sic ii, i, feshon ut lectionarius ad ministros diaconum .subdiaconum antiphonarius ad alia e
cantores a). HONORIUS sugi si nensis duos distinguit de adventu Domini aagens, qui ambo olim admissam pertinebant antiphonarius, missulis , ' aa
habent quatuor vicia c. Hinc Missae, quae cum nuta cauuntur, aut contra Missayine nutu, librum sacramentorum, seu sacramentarium , una cum Antiphonario S. GREGORI attribuunt auctores medii aevi si Notandum Cinquit De Misi α ABERNO ut sicut sanctum GREGORIUM, quicunque has vel illas cantilenas si composui uel libri sacramentorum, antiphonarum , ita AE HIERON Aiun credimus ordinatorem Lectionarii. Et Micrologus c. I. amsi S. HIERONYMUs in libro comitis ita ordinavit, cuius libri ordinem, S. si GREGORius diligentissime observavit, sive dum lectionibus, evangeliis si mistales orationes in sacramentario adaptaret sive dum antiphonas, X eig- si dem evangeliis, quam plurimis diebus in antiphonario articularet Antiphonor vel eiscripturis, vel e X Sanctorum Actis compositae vocari solebant historia : atque ad rem est, quod D CANGIUS TO C. uota ex vitis abbatum S. ALBANi refert cantator coinp0fuit hi oriam, Mei notam melicam adaptavit Antiphonarius frequenter dicitur, qui adissicium horarum canonicarum per
tinet Ad distinctionem huius libri antiphonarii, eum . qui cantum Misae
continet, frequenter gradualem esse Vocatum, iam notavimus. constatque
ex laudat Micrologo c. a. 3. notis ad festum S. ΡΑuLL ad ossicium
a Sacramentarium, seu liber Sacramentorum o eant. Usus est sacramentarii nomines in libricabatur quam appellationem magis probat sui inscriptione HONORIUS Atigustodunens, T. PAMELIUS roleg in Tom. II. Titurg Sa ΙΙ ΡΕΖ anecd. . I. I. 249. Atque mirumque cramenta illi nuncupabantur inquit non mo vocabulum in prooemio adhil, et , in explicate do ipsum Missae sacrificium. sed peculiariter et mn libethlam de Sacramentis cosegi an cfo- iam orationes Missarum quas , .e0quod colle rum Giptis , is qtiibtis deest librortim copia, percto populo celebrari soleant, Collectam dicimus, hoc compendium idorum sublesetti inopia. H Hinc librum illum . quem ex Gesubivno codice ius nomen acramentarium scribatur eoquod per uti testimoniis IOAN. diaconi MALAFRIDI, ae illum omne Sacramenti m disini incit ignaris a-BERNO MI Tom. . comprobavimus compila periatur Ubi vides, idem 110men ad omne divit D. GREGORIUS, Sacramentorum librum in vini ossicii genus ab eo referri. quippe qui inscripsit ita enim . me, iudicio rectius ΜSS. eo opere agit non solum de liturgia i me, sed exemplaria, quam alii, qui sacra Menta tim O etiam horarum canonicarum.
610쪽
Martyrum Confestarum summorum ontificum APOLLINARIM: aliaque ita etiam distingui solebat a gradu ali libro antiphonarius, .sacramentarius. A' ALARius in prologo de ordine antiphonarii, id genus tria volumina se invenisse testatur de nocturnali Ossicio, quartum, quod solummodo continebat diurnale Passim in antiquis eiusmodi SS. ita distincta reperi volumina, pro rerum copia in nocturnali officio. Antiphonariorum
duo exempla idem AMALA Ri Us ibidem distinguit . Metens seu Corbetense
Galliciιm, alterum Romanism, quod dicit ab ADRIANO . ordinatum M tengi posterius ita ut utrumque fuerit 6mana ecclesiae, etsi tempore diverso editum, ut fiam Hori Asius Observavit passim in scholiis ad antiphon. antiq. notatque , Vaticamim ad illud propius accedere, quod Romamim appellat AMALARIUM, San-Gallens vero ad Metense. Vaticatim antiphonarium cum notis musicis recenset diarium Venetum erud. It Τ. XIX. . . Antiphonarium Compendiense S. CORNELI , quo in nova editione operum S. GREGORI usi sunt P. San-Maurenses, mire depicstum, litteris purpureis ac aureis regia munificentia ornatum, multa habet notis musicis superscriptis ad cantum comparata, Misbe scilicet. Scriptura convenit faeculo laono. lassim ab eo usque saeculo reperimus plerumque cum ipsis sacramentariis scripta, appositis notis musicis perpetuis , eiusmodi antiphonaria seu gradalia , distincta ab illis antiphonariis, quae alias responsalia etiam Vocabantur , ut etiam editore S GREGORII in digitant. . alia adhuc nomina, eorum discrinien apud Romanos notat A MALARI Us in prologo de ordine T. IV s a. antiphonarii se Otandum est inquit Volumen, quod nos vocamus antipho- FP noo33. si narium , tria habere nomina apud Romanos Quod dicimus gradate, illi si si vocant cantatorium qui adhuc iuXta morem antiquum apud illos, in a- se liquibus ecclesiis , in uno volumine, continentur Sequentem partem diis vidunt in duobus nominibus pars, quae Continet responsorios, Vocatur, responsoriale parS, quae continet antiphonas, vocatur antipho II)triuS mis is ML Obites hic nota, apud IEGLBAUR m bibliotheca Anda inensi S. HUBERO S. RP.L 1 cantatorium vocari eius monasterii historiam , circa annum II O8. a
3 3βῆ curate conscriptam. Cantatorium, seu cantarium quod spectat 0manum, de eo in vita NoΤRERI alivili, apud OLLANDUM , singularis est locus. se Erat Γ0mae instrumentum quoddam, theca, ' ad reposituram antiphona- ,, rit authentici, publicam omnibus adventantibus inspectionem, quod ais cantu dicebatur cantarium . . Tale itaque ipse Romanis apud S. Gallenses se apud nos, ad instar illius, circa aram apostolorum cum authentico, quem, ipse attulit exemplato antiphonario locari fecit, in quo usque hodie, si se quid dissentitur in cantu, quasi in speculo, error eiusmodi universus peris videtur, atque corrigitur. In sacramentario e bibliotheca cubiculi describendo,
