장음표시 사용
101쪽
LIBER IIII. quit,quam enim ob causam celerius mouebutur in plenis enim,id necessario fit,imius enim celerius usum mediu dividi. Nam id quod βrtur,aut est iactu, figura diuidit, aut momento quod habet. Aequalis igitur celeritatis omnia erunt feri nequit. Putet igitur ex histe,quae diximus, si Mevi si contrarium illius accidere propter quod
Quod non sit uacuum inrita corporibus, quod asserebant aliqui ob rarum ac densum. C A I .-
I natis si motus ii crit, qui loco accommodatur, v in cum separatum perbe esse putant. Hoc alite perinde est, tqsi eparatu qμid locu aserunt esse: quod quide esse non pose,prius est demonstratum. At uero si perse quoquUum coctrabimus,uacuu id quod uacuu dicitur, atq; inane, uere uidebitur. Num ut si in aqua quistiam j, cubum poctum liaciat aqua det quatus est ipsiectibus: υ se cr in aere fet,sed fieribu nonputet. Et semper omne
corpus quod strat potist, ad id, ad quod aptim est seri, nisi densietur,aut ad inferas sit terra,aut ad supcras fit ignis, aut ad utraque stratur cedendo necesse est ,siue cu- 7 2
bus,sive quod uis aliud in ipso corpus ponatur. At hoc ea E quidem in uacuo feri nequit, quippe cum non sit corpus: cubum autem aequale iacuis aliu penetrase uidebitur, proinde atis aqua ligneo cubo no cederet, nes acrisidipsum omnia penet, arent. Atqui cubus etiam tantam magnitudinem habet,quanta est ea vacui, qMae occupatur ab ipso: quae etsi calida est, aut figida, Cr grauis,aut leuis, non minus tamen ob hoc, ratione ab uniuersis dilectibus
es diuersa: etiam si non ab illis sitsi amabilis, dico autem inani lignei cubi molem. Quare etiamsi ab illis omnibus Ferit separata,er neque gravis lucrit icque leuis, equa- f. ε Ie
102쪽
ει PHYSIco RVM ARIs T. Ie Astutu occupabit,in eadems laci,vacui ue parte' bi aequale erit,ut patet. quonam igitur cubi moles ab . quali uacuo disteret, atq; loco s Et si duae diles multu
rint moles, cur Cr quotquot volveris in eode non erunt
unum igitur hoc ab ita ic imposibile sequitur. Pr et, terra patet id cubui ura habere cu transertur,quod erti uniuersa cit a corpora habet. Q nares nihil a loco dis strat, cur corporibus acere locum oportet praeter unius, . cuiu*; moles moles sit affetuu expers s nihil enim eo, fert tale circa in statiu aliud sit aequale Ex his L twr patet in ratione rem uacuus aratu no esse. SED carr. ata sunt qui putant per raram,ac densum patere uacuum se. Nam si non fit rara,de delictum,nes fieri potest, ut cor pora coeant, atq; premantur. Quod R id non sit, aut ni tus omnino non erit, aut uniuersum fluctuabit, ut inquit muthus at in aerem aequale, atq; aquam feri muritione semper oportet hoc inquam pacto, ut si ex aqua poculi
unius oriatur deritanta fimul aqua ex aequali aere gen retur,aut necesse est,uacuu esse. Alio natis modo fert ii quit,ut corpora coctringatur, ac dilatetur. si igitur id inquiunt ese ruru, quod habet multa uacua separata patet si uacuu separatum esse no posit,sicut neq; locus spatiu habes,nes rarum in ratione rerusic esse. si vero nosi separabilesta rimen inesse quid uacuu dicunt, minus quiade, s hoc ii Vibile. Accidit aute primo quide no omnis motus causam uacuum esse, ed eius duntaexat, quo supera loca petuntur: rura enimIeue est,quapropter Cr igne rhrum inquiunt esse. Deinde non e se uacuum motus siccausam,ut in ipsio quid moueatur: ed utres mouet id sussum, quod adiunitum est ipsis,ex eo quia sursum ipsi Ieruntur, D sis er uacuum sursum mouere.At quoni pacto Iulio uacui in potest,
103쪽
LIBER IIII. 8' potest,uel locus essesuacui nans uacuum id erit,ad quod 'retur. Praeterea quam causam in nabunt,qua graue sddeorsum In turi E t in ter patet,si quato rarius quippia,nugus uacua est,tanto celerius sursum fretur, quod uacuumsit omnino, ursum id uel celerrime seri. At D tanσhoc moueri non potest. ut enim demonstratu est in v cuo cuncta immobilia,sic eadem ratione uacuum etia domonstrabitur immobile esse:celeritates enim coparari no possunt. intenim cum uacua quidem non esse dicamus,
caetera aute uerellat dubitata,G haec confideremus opo DLNam aut motus no erit raritu densitus ue non erit, g aut inundabit coelum, aut aqua ex acre, Cr aer ex aqua
semper orietur aequalis:patet enim plus ieris ex aqua semper oriri. Necesse est igitur,si corpora no premantur is densientur,aut id quod haeret siciat tandem expus , utvltimum turgeat atque tumescat,aut alio in loco aequalis aqua ex aere fat, ut tota moles aequa tu fit uniuersi, aut nihil penitus moueatursemper enim cu aliquid mouetur, id decidet,nisi uerbetur.At no uniuersa uersantur,sed sunt
Te que recto motu cienturi.illi igitur ob haec ipsu, ud-cuu quid dicerent esse. Nos aute ex hisce,quae iam con-s cessa sunt dicimus materia issim spe utrari rii, calidiis IItatis inquam,atq; frigiditatis,er caeteraru nuturalium cst elatam π ex ente potentia,ens actu feri. Ais nonribe quidem ipsam materia separabilem:ratione uero esse diuersam. Et una numero coloris si frae fuerit:σ culiditati iis frigiditatis. Et corporia ite materia eande magni, Wς pam quod quide ex eo maxime patet. Nam si ictus est ex aqua,eudem materia sim est aer:nulla re in uper ouaskmpi sed quod erat potentia d tandem Actum est ri Et rursus trali modos orta est ex aereaqua, Ead
104쪽
p ΗΥs IcORUM ARIs T. nans materia nunc in magna ex parua,nunc in parva ex magna uertitur mole. Simili igitur modos er aer ex in lare stringitur in minorem,er ex minore rursus in maiore extenditur molem: materia ipse,quae est ambo potentia,' uicisim utruns Nam ut ex frigido calidum eadem,π exealido stigidust,qui potentia erat umbo sic Cr ex calidost magis calidu,nulla prorsus ipsius parte tunc emergῆteealida,quae non erat antea calida, cum calida minus erat. Quemadmodu nes si circunfretia circuli in minoris umbiliu est redactas fit eadesue fit alia pars ipsius nulla sum est curua,quae iis erat antea curua,sed recta. Non enim ex eo quippiam minus,aut magis est tale quia id intermittitur,quo minus aut magis dicitur tale. Neq; fit ut famae pars ulla a maturi. in qua caliditas,albedos no sit. Quare cr ipsa moles sensibilis no ideo exteditur,aut co-pringitur,quia materies aliquid insuper accipi aut abijestsed quia ipsa materies utrus subire potest. Quo fit ut idem sit rarit,er densium: Cr utriusq; materies una. Atqui densium quidem est grauetrum aute leve. Duo nans comitatur utrus: grave enim,Cr dum,densa esse uidEturi seue
ti ro ac mollere a Verii in Diuio ac sereo reduc iurum
ratu,aut simpliciter,aut in raro,nes potentia uacua esse: iis quistia uoluerit omnino uacuit id appellare, quod scausa lationis.Hoc aute pacto grauis ipsius cuis quae materies,ut est talis,uacuum erit. Raru enim,ac densis, hac quide cotrarietate,lationis sunt effectiva. Ratione vero duriam iuue causa sunt acilis difficilii e pastonis, crnon lationis,sed potius alterationis. sed de uacuo quidem quo pacto est,Cr quo pacto non est in ratione rerum, hoc si modo determinatura.
105쪽
Inquistio de Tempore. Et primcin, an sit:deinde, quid sit:& quod non sit motus. CAP.
. Ost haec aute,confiequens est de tempore pertractare, me HIM
nes exteres si sit in ratione rern nec ne, deince coaemplar ibis ιε. dum est quaenam sit ipsius tandcm natura. Ex his itaqucison esse eonte
tempus no esse penitus,sut uix esse,ac exigue qκilii su-demei GH Isticabitur Nam aliud ipsius ut atq; non est:aliud est
turum, T nondum est. Ex hisce agie con ut CT iustitissm,i , si aris, 1. er quod semper accipitur tempus. At hoc in ratione reru reprobari
esse,quod ex histe quae non sunt, constit, imposibile esse videtur. Praeterea partibilis omnis Nisi sit, necessc est ocum est,aut omnes partes,aut nonni das esse. At temporis, quod quidem esse partibile constitialiae partes transactae, alta futurae fiunt,nullas penitus adcst. lnsim cute, nunc, partem no esse conitit:pars nans metitur,at ipsum, nunc non metitur. Ex partibus praeterea conjici totum opo retiat tempus ex ipsis, nunc non videtW constire. Insu- 9 operipsum,nunc,quod praeteritura distinguere ιturumq; uidetur,utrum unum, idemssemper pomaneat, an aliud .
At,ais aliut,no disterni acile potest. Nam si sit aliud, atq; aliud semper,cum plures partes teporis nullae finiui, nict altera contineatur ab altera,perinde atq; minus a m iore tempore continetisr,atq; id quod nunc quidem no est, antea uer) suit, necesse sit aliquando esse corruptu,ipsi, nune pro to fumi non erunt. Prius autem semper codiruptum esse,necesse est In stipsio igitur corruptu esse non potest,propterea quod tunc est. In alio uero nunc, qui feri potis ut fit corruptus sit enim hoc imposibile, ipsa nune sibi haerere ut pudio punctu.Si igitur no in eo quod est deinceps corruptus,sed in alioun ipsis prost to nune ,
106쪽
mediis simul erit, quae quide sunt infiniti. At fieri nequiit.
si At uero ridem emper permanerepotest. Nullius
enim diuisibilis finiti sinis est unus: siue ad unum, siue ad
plura continuusit. A t inum,nunc inis est lepusq; fumidi finitu potest. Praeterea cum simul esse tempore, Cr nesprius, neq; posterius nihil aliud sit, quam in eodem nune esse: si priora postcriora ue in hoc nunc,sunt,eu prolictb, quae ante centies centenos annos sunt icta, simul cum ijserunt,quae hodierno die conficiuntur:σ nes prius qui ouum alis,nes posterius eritiatilligitur quae insunt te- mHi tosnt dubitari. Sed quidnisit tempus,er quaesitos ipsius natura imiliter est obscura:Cr ex ijs, quae a mai ribus nostris tradidi fiunt,m ex ijs quae nupera nobis sunt dicta.Quidam enim uniuersi motu quid phaeram ipsam,
uersionis pars,tepus est quoddi:couersis uero hio est.Pars enim eouersionis est id,quod si ptu est:no couersio. Pr terra si plures essent coelinmotus uniuscuiusq; 1 militer te-pus esset. Quae plura tepora simul essent. Sphaeram cute uniuersi quidam adeo lepus esse putarunt,quia Cr in termpore,Cr uniuersisthaera sunt cuncta. Sed hoe adeo stultu est,ut superuacaneu sit ea imposibilia,quae sequuntur coruuerare.cum uero motus quidam, ais munito quaedam, tempus esse maxime uideatur,id si sit, cosideremus oportet.Μuntio igitur,motus ne in ipso est quod muritur du- taxat:aut ubi id est,quod mouetur,atq; mutatur. At tem ius ubiq; est aeque Cr apud omnia. Praeterea munito quisdem omnis celerior est atq; tardiorriat tempus no est.T a dura enim,σ uelox tepore estdefinitu Num id quidem est V uelox, quod in breui tepore magnu id te tardum, quod in longo paraustatium transi At templis nec ut qua tum
107쪽
s3 LIBER IIII. quid est, nee ut quale tempore definitur. Tempus igitur non esse motam, ausiam patuit. Atq; nihil impraesenti rum inters utro is a motu an mutatione inmur. - ὸ
Quod sit Tempus, quodq; licet motus non sit,uo tame sit ,
AT uero no sine mutatiiae tempus esse uidetur. Nug me HIIa cum ipsi nihil mente mutamurausit no animaduert, vim mus m se mutatos audetur nobis tempus uise: que- 'IT' Tadmoda nec hisce,quos Dunt in Sardo apud Heroas do ι - .em mire,cum fuerint experrecti. Coiungunt enim nunc ipse, η- esse. prius inquam:atq; posterius,unum s aciunt mediu ob semsus occupationem tempus excipientes. Vt igitur si non aliud,atq; aliud,sed unum,idenis nunc esset tempusJane non set, P er cum lateat aliud, uti aliud edum se, ip ny se tempus uititur.Ouod si tu sit,ut tempus esse no arbitremur,c- nulla definimus mutatione, ed in uno atq; indiuifibili anima munere uideturricium vero senserimus, definiuerimusq; mutationem, tunc tempus *fedicimus patet princto sine motu nutatione ue tempuε noesse. mae cum ita sint,patet tempus,nec motu ese, nec I sese etiam ab A motu. Q nonii autem quidnam fit tempus, quaerimus sumamus oportet hinc ordientes,quidna ipsiussit motus. Nam simul motu tempusq; sentimus.Etenim si tenebrae sint,m nihil per corpus afficiamur: motus auteinfit in anima, continuo sane quoddam etiam simul μου tempus uidetur. At cura tempus, etia quoddam uidetur' nobis fusefmul tunc er motus fuse quiddam uiacturi Q hibus ejicitur, ut tempus,aut milius fit, aut aliquid motus. Cum igitur motus non sit, necesse est ipsium at quid motus esse. cum autem id, quod mouetur ex quo- μ' dum in quoddamproficificatur agnitudos omnis coni
108쪽
magnitudo continua est,ideo Cr motus cotinum est. At quia motia cotinuus est,m tepus etii continuu est.quutus
enim est motus,tantum cr tempus semper fuisse uidetur. : Atqui prius,Gr posterius in loco est primo,atq; positi ne cam uero in magnitudine sit, in motu quos similitu-u, dine rationis prius esse posterilaue necese est .ssit uero priminis posterim in tepore etia est ex eo sane,quia sem, per alterv inorum alterum siquitur. Privi aute in motu, posterius ue subiecto quide ιζὶ motus: ino aute esse diue sum est,er no est motus. Atqui tepM quos cognoscimus, .caem motu defintavi priore posteriore ue definientes:atcbtunc fuisse dicimus impia,cum prius in motu poster silesenserimus.Hoc ipso aute definimus,quod aliud atq; aliud ipsa, Cr aliud quid inter ipsa medium esse existimamus: nam cu extrema alia a medio intelligimus esse, Cr animus ipsa nunc duo dicit,alterum prius iterum posterius,tunc Cr hoc ipsium tempus dicimus esse: quod enim ipso nuc d sinitur,id tempus esse uidetur, supponitur. cum igitur ipsam,num,ut unum sentimus,Cr non aut ut prius inmotulo laris,e:aut ut idem quidem,prioris ucro cula dum posterioris ue,tepus tune nullu fuse videtur,quoniare, νῶι δεμ neq; moim. Sed cum pris,sentimire atq; posterim,tuc Crtei vi dicimus esse.Ηoc enim est tempus. Numerus motus, per insim prius,posterius M. Non ergo tepus est motus,
gna mam plus quide,Cr minus numero plurem vero, minorem ue motu. te resalemus disternere. Tempm ergo,
γ, nu crus quidi est. cum vero duplex si navim num erid quod numeratur,ac numerabile,Cr id quo numeramus, numeram dicimus id quod nudicratur,no urilio numeramuss
109쪽
mus , est tempus. Sunt autem id quo numeramus, Crid quod numeratur,non eadem,sita diuersa. Atq ut motus tos alius est atin alius,sic Cr lepus. Tempus aute omne quod era. P inest mul, si idem nam ipsim,nunciam cstsubiecto. esse νη autem ipsius diuersum s. iusiumq; tempus metitur, ut pri*s,atq; postcrius est. Ais tura est idem,t- non est ide. 'Nam μt est quidem in alio uis alio,di stri dis hoe picto est ipsium,nunc subiecto uero est idem .E tenim motus m gnitudinestqurtur,er lepus motu ut diximus. Ono sit:uter id quod1irtur,quo mota cir prius in i o,postriNim uecognoscinit Apunctu sequatur.Hoc igitur , subiecto quides idem cst enim aut punctum,aut lapis ,rut aliquid aliud nisi trone uero divcrsiam ρε rinde atq; Sophistae, cori-kara in Lγcio,cori cum in foro esse, ainunt esse diuersa: π hoc igitur ut alibi, est, atque alibi, est diuersi . Atinum, nunc bequitur id quod fertur, perinde atque tempus bequitur motum:ipso aduq; quod Dium prius ulmo- υ tu posterin IK csigno inius. Prius uerb, posterius ue ut ii merabile cit, ipsium profecto est nunc. Quare Cr hoc inura,subiecto quidem est idennestenta prius, aut posterius,quod cst in motu ipso autem esse,diuersium est: prius nanquelosterius ue,ut numerabiles, sum est nunc. Uetiam hoc maxime nunc.Num cr motio ob id quod ima tur, Cr latio ob id quod fertur, est nota. Est enim hoc albquid, id quod fertur, motus uero non est. Est igitur tum i in id quod nunc dicitur semper, tam non idem: quippe cum cir id quod fertur,relas subeat modos. Patet etiam, ior
ημης, ipsum non esse, si tempus non sit: er tempus non non siti um nunc. Nor ut simul sunt id quod femta Ar Iulio : sic cr numerus eius quod fertur, Cr num
rus iasius etiam lationis, unifimul. uenim te rius quidem
110쪽
rys PHYSIcORUM ARIST.dem nlimerus lutionis. Ipsum autem nune, eius quod βροtur perinde atque unitas, numeri. Est praerere a tempus, o i sontinia oc enim ad latione, er ad id quod 'tur,accommodatur.Nam motus,ac latio
una est,ipsio sane quod fertur, propterea quod unum est, Criton subiecto sc enim intercapedines esse posunt sed
ratione.Distinguitetiin hoc priorem,posteriorems m tum. Atq; hoc etia accomodatur quodammodo puncto.
Etenim punctum Cr cotinuat longitudine, ex distinguit. . .eNam huius principiu est,illius sinis. Verti m cam hoc pocto quid iam ipsum umit,ut ipsio lanquam duobus utatur, tunc stetur nec e est,si punctum idem principium erit cmis. Ipsum aute,nunc,quia id quod 'tiar mouetur, aliud D est, iis alitas perio gare impug est nu merus non hoc sane quod nunc ipsum perinde atq; purictum idem principium umitur, nil finis,ob id porro quod antea diximus tunc enim erit usus medij puncti,tanqua duorum: quare fet ut stetur sed hoc potius, quod eum in hoc ipsa nune
subeunt ratione,quam extrema lineae in eadem,alq; no ut ι'partes. Patet enim nes,nun ip wm temporis esse pumtem,nes diuisione motus queadmod- nes puncta sunt lineae partes,sed duae lineae semper.Inum igitur,nunc,ut est quidem sitempus non est, fita accidit. Vt autem n ,, merat,nu merin s. Num nes quidem illiue*mμό-δ imis sunt fines Num us autem horum equorum, denarius,' ' inquam,er alibi etiam est. Patet igitur tempus numerue se motus per prius,posterius ue,er continuum etia esse: cum sit continui numerus,uti diximus.
Quo pacto Numems,qui in desinitione temporis adhibetur,differt a numero simplicitatis, & ratio redditur ex , definitione teporis. ru quae deipso dictitur. CAP.x II.