장음표시 사용
191쪽
LIBER VI II. retrnatura molleri dicimus , quo in principi motus in lysis inest. Quamobrem totvim quidem animal, nam stipsim .
mouet,corpus tamen Cr natura,er praeter natura moueri potest interestenim tuli an tali moueatur motu,CT ex quo magis elemento constet. Eorum autem, quae mouentur ab alto,quaeda natura, quedam praeter naturam mouenigra praeternaturum,terra fur , nudeor .Partes inl*per animalium,saepenumero praeter naturam mouetur,obpositiones,motusq; modos. Ais maxime quidEpersti- citiar id, quod mouetur ab aliquo motu cieri,in hisce quae
praeter naturam mouentur,propterea quod ab alio moli ri patet. Postea suro que praeter naturam mouentur, I
perlicitur in hisce,quae natura quidem mouetur se auriet is imotu cientur,in animalibus inquam. Non est enim ob cur sanimal ab aliquo moueatur: sed quonampacto distinguere oportet i quod movet ipsius, π id quod mouetur. Nam ut in nauigi Aeπ in hisce quae non natura comiis,' Cr in animalibus quod mouet, σquod movetur diui ura esse uidetur,atq; hoc pacto totu ipsi anserui seipsim motu ciere. Maxime uero dubitatur res, quum ciliae diuisionis ultimae membra vi:eorum enim,que motu cietur ab ullo,quaedam praeter naturum moueri di- ximus,quaedam natura moueri .haec autem sunt,quae dubitationem affer ut a quonam mouentur, ceu lexis,gravias. haec enim ad opposita quidem locaui pulsa mouentur, ad propria uero,leuia quidem ad supera, grauia uero ad ii fera, uapte natura feruntur. A' quonam autem mouem Vettur nam imposibile est aselos ipsa moueri: est enim boo di, icium proprium. consistere etiam
4seipsis posent: nam si quippiam sibi causa fit ambulaim di rit etiam causa sibi non ambulandi. Q nares collocutum es t
192쪽
ferri:metas quos rationis egreditur,et uno motu diuaxati
seips s veridi ipsa se ipsa moueat aeterea q*ὶ fieri
oteli, ut continuu quid, copulatim ue seipsum moueat . i Nam quo quippiam unam atq; continua est,non tactu,b paseonis est expers, quo uero separatam est, eo ninrisin.
aliud agere,aliud pati est aptum. Neq; ergo quicquam ipsorum e ipsum mouet quippe cum 'pulatum sub ma. aliud continuu ullused in unoq*os uis fit, quod monet,Cr quod mouetur,necesse di quod intueri licet in e pertibus anime,c ἰm quippiam animantiam ipsa mouet. t . Verum fluit haec etia stir cr ab aliquo molleantur. ἰQuod qxide patebit ,sii causas diuidumus: atq; li si cris mou tibus ea,quae dicto unissumere. Alia nans praeter natura motiua uni ut est uectis otium pondeam, no natura. Alia sunt motiva naturauit ealiau actu, motivus eius,quod est potetia calidu. Similiter Cr inbuiusmodi caeteris. N obile etia id est natura, quod est potetia qua-k,uel quantu,uel ubi, cum in stipso tale principiu, Cy no i per accides huc . erit enim ide, Cr quantu, Cr quales accidit ulter alter Cr non per se copetit. Ignta igitur,
atq; terra ouetuar ab aliqlio, ut quide, cum praetcr natiram natura itero,cumsub potetia suos adactus mouetur.
Q noniam aute esse potentia multipliciter dicitur, hie est sane causa,ut non fit peribimu a qssona talia moucari tui ut ignis, sursum et icrra deorsum. Diuerso uule do potentia scies est,qui distit, cr qui iam lantia habet, Cr non cotemplatur. cum cute actinu, atq; pastauin sine si euadit interdum id,quod est potetis,actu rite :nt idqgod distitier ex eo quod est potentia, fit aliud potentii rursus qui nun cientii habe CT non contemplatur, est poten
193쪽
didicilliet. Atq; cum is sese habet,nssi quid prohibeat,
operatur,ac contemplatur,uel in contradictione, ignor
hones eriti simili modo sese habent haec, Cr in ipsis natur libos rebus: frigidu enim esὶ potentia caliduaeum autems tractatu,iam est Unuiniscoburit, nisi quid prohibeat, atq; impediat.Similiter res sese habet, Cr circa grave,Crime:ex graui nant ii ipsum leue: ut aer, ex aqua hoc enim erat prijs o potetia, er iam est leueCais cotinus πω rabitur,si non aliquid obstet: in v aute legisi e fulicuu diri esse, atq; insupero loco: prohibetur uero cum est in loco contrario. Et hoc similiter sese habet,et in quam, et quoii. Quaeritur igitur,propter quid leuia, grauias ad busiota mouentur Est autem causa,ipsa apta esse aliquo mo Wri,atq; hoc est ipsium grauis, leuus esse instro loco,s-- peros dictinctuuleue uero,graues potentia, pluribws cst modis,ut diximus nam cum est aqua,lcue potentia quodD modos:Cr cum est aer,adhuc potentia est ieri enim p
is, ni ob impedimentum non sit supero in loco: sed si id quod impedit fuerit sublatu operatur , fimpers super fis liter er quale ipsem,ia actu rite mutaturaeotinub ovans contemplatur er hisce qui scietiam habet, nisi quid obstet.Etinum etia quanta extenditur , si nihil sit quod impediat. Qui uero id,quod sustine prohibetq; dimouit,
partim molle partim non mouet ut qui colamna divellit, cui ab utre,qui est in aqua,lapide premetem dimovit, poeaccidens enim mouet quemadmodum Cr pila reflexa, non
pariete,sed ab eo qui proiecit,s mota. Nihil igitur horum ut patulo seipsum mouet: sita motus quidcm habctprincipiam non mouendi tamen uis agendi, sied pulici diiQFdcti omnia qκις mouetur,aut natur aut praeter 3 3
194쪽
natura,er uiolentia motu cientur, T ea quae ui,praeteribnaturum mouentur ab aliquo cuncta ut 3 ab alio mouet tur ut patet: σ earumsus, quae natu ra mouentur ab aliquo motu cientur,siue istitiis moueantur ut unimaliud ne non abripsis ut leuia,fruuias nam aut ab eo moue tur quod generauit, ac leue 'it, uel graue , duit ab eo qSed quae prohibent,obstinis dimoxio uniuersa quae motu cientur,ab aliquo prosecto movcntur. , ξ.
Quod necesse sit pergetes aut ad aliquod deueniamus quoes sit immobile,aut quod moueat teipsum. C A P. v.
Melarauit μ π D autem quod mouet est duplex. Aut enim non perso prη φ P M 1 irium mouet , sed per aliud quod quidem id motu ciet ''T T qiuia mouet,aut per se mouet. Et hoc, sat primu post ulti'
tapi, se A. mam, aut per plura media mouet: ut baculus mouet Iaplare nrcesse esse dem,m mouetur a manu,quae quide ab homine motu cre- mire σο' turiat is non ulterius ex eo mouet,qxia ab alio inemot
m re cietur. utrunt igitur mouere dicimus, Cr ultimu in mobile. uent tu, metia primu, sed Nuga primu, hoc enim ultimum et, sita ultimu, primum non mouet:er sine primo quidem ultimu non mouebit, ineucro hoc, primu moWre po, test baculus enim, si homo non moueat, non mouebit. Si igitur omne quod mouetur ab aliquo moueri necesse est,et aut ab eo quod mouetur ab alio , aut ab eo quod non ino urtur ab alio:σ si ab eo mouetur, quod ab alio motu ci tur,mouens aliquod esse primit, quod non ab alio moue tur,necesse est. Sin uero cile estprim,non necespe est alto
γ' ruam esse: Di enim non potest, ut in sim proficisco tur id,quod mouet, atq; mouetur ab alio quippe cu in iatoru nihil sit primu. si igitur uti diximus omne quidequod mouetur ab aliquo motu cietur,id uero quod prima mouet mouetur quide,ut non ab alio Humpro lecto prismum
195쪽
LIBER VIII. Num a stipso moueatur necesse est. Praeterea hoc etiam ratione hanc eandem transigere licet. Omne nansi quod mouet,cT aliquid, er aliquo sane mouet:aut enim seipso, cui alio mouet: ut homo aut stipso, aut baculo mouet: eraut i e vctus deiecit, aut lapis que pepulit uentus. Fieri vero nonpotest,ut id quo motuε allotur,moueat absq; eo
quod mouet stipso Sed si id quide sit, quod motu asstris
ipfio,non necesse est aliud est siquo motus asstrilin Sin v rosit aliud, quo motus asyrtur, est aliquid prosecto quod quide non aliquo, sed si fio mouebit,uel in infinitu abibitur. Si igitur mouet quippia iis mouetur etκr, er nota infiniti pergatur,necesse cst: nisi baculus moveat,quia 'mouetur a manu,manus ipsa prosictb baculo motu asteri: quod si manu etiam quippia aliud moueat, Cr illud idemtidem manu mouet. cum igitur id, quod motum asstri, aliud aliquod mouet,tu id sit prius, quo seipso mouet, nocesse est, quod si hoc motu quide cietur, ab alio autem non mouetur, necesse sinum proficto stinum motu ciere. Quare huc etia ratione, aut ab eo stitim quod seipsummouet, id quod mouetur, motu cietur, aut ad hoc in tandem acceditur. Insuper, 'sic etiam confiderabimus eadem accident uniuersamu ct omne quod mouetur, ab eo mouetur quod motu cietur, aut hoc ipsis rebus per acciadem copetit, ut quippiam moueat quide motum cr ipsi su cipiens,non tamen quia mouetur, aut non per accides, sed per se inest. Si igitur per acci m copetit, non necessect moueri quod motu cietur. Quod si id fit, patet poseoliquando nihil eorum,quae sunt, moueri non enim est nece Jurum id quod accidit, sed mis non essee si igitur u be posuerimus,quod esse potest, nuru accidet in Vibi-k dysau qu At non esse motu,s impos ibile: id
196쪽
rti P ΗΥs Ico RVM ARI s T. enim lain demon' diu esst,motu inquam necessario si peresse. Atq; idip um,cu ratione erit accidit. Tria nunc necesse est esse,id quod mouetur, is quod mouet, Cr id insuper quo moues mouet. I d igitur quod mouetur, moueri quide necesse est: at non necesse,est motu ciere. Id aute quo amotus aikrtur,π mouere necesse est, π moueri: cu enim sit simul cum eo quod motu cietur,una cum ino murum: quod intueri liret in hisce,que loco mouet:nam aliquo is tempore tangat ea,quae mouetur,necesse est:at id quod iocmouet,ut eius no subeat ratiove,quo motus affertur, immobile nimira est. cum igitur sit Cr ultimum ipsum ut consemus,quod motu quident cieri potest, principiu autem in tus non habe π id item quod mouctur quide, ed ab alio non a seipso cietur ationi conferirineu est necessariu dicam π ψ tertium esse,quod mouet quidem,immobile
autem est. Quapropter σ Anaxagoras reste dicit mente inquiens payione uacare, Cr no mixtam esse,quippe cunti notus ipsam principium acies, hoc enim pacto oli ni monebit,nullum su cipiens motu,πuincet, mistione penituso vacans. At uero si non per accidens, sed necessario mo- uetur id quod motu alijs alteri, atq; adeo ut non moneae si no moueatur,necesse est ipsim utut motu subit,aut eadespecie motus, ut alia moueatur: ceu ut si calefaciat cui
fui, si sanet satietuir, si fera feratior, aut si viet fe
ratur,et si ferat accrescat. At primu ut patet feri nequit' nu dicere haec oportet, uis ad indiuidua descendendo ceus quid Geometria doceat, id eande Geometria doceri, si prolicia eode proiectionis prohci modo. Nec etia sic ut motus alio genere moueatur,ceu ut id quide quod fel in-- cremetasu cipia id aute quod hoc auget, ab alio alter
tur : er id quod illud altera alio motu quoia itidem in
197쪽
veaturinani stetur,necesse s: motus enim mitifimi. obuero redire dicit, idq; quod alterat strei, perinde faeit, ut si Ititum id seri dica quod frt,et id doceri,quod Eo,
ex patet enim omne quod motu cietur, που superiore moverimouentricis magis ab eo quod caetera antecedit:Ahid feri nequit: cidit enim ut id discat, quod docet quom ulterii habere scientium, alterim non habere necesse est. Hoc praetcrea magis qua dicta rationis sines egreditur,omne in qui motiva mobile esse quod accidit,si omne quod
mouetur, ab eo mouetur quod motu cietur .erit enim in
bile perinde atq; si quilia dicat,omne sinatiuu ac sanans sanabile, aediscatiuum aedificabile esse, aut 'tim, aut
perplura:ceu si moueriquide ab alio motivi omne , sed 'io eo motu,quo mouet propinquiι bi sed diuerso moti ri dicat: u funatiuu,discere,no sanari. At id ascendes pedi i . veniet tande ad eunde speciem motus,ut antea diximus Horim igitur altersi simposibile, ilicrura figmentu absurrim estenim,alteratiua,iccrescens necessaria esse. Noli mergo necessc est id, quod mouetur, ab eo si per moveri, quod ab alio motu cietur.Erit igitur exitus huiuste tindε procesionis. Quare quod petimo movetur,aut a quiesco te mouebitur, avt ipsam seipsum motu ciebit. At ueroscosiderare etii oporteat utrum sit causa motu atq; primc iv,utra id,quod motu seipsium ciet, an id quod ab allio agitatur, illud omnes litis ponent: quod enirnpers aure
sa est,id semper prior nam stod peraliud ratione causae subiti hae cum ita sint, considerandu salio principio siumptis δῖ quid scinum moueat, q onam modo semo , tu ciet. vanne inq; quod mouetur, in si per diui bilia diuisibile se nec be est: demonstratin est enim priua in hisce, quae de natura uniuersaliter dicebamus, omne q*od
198쪽
13 PHYs Ico RVM ARI s T. per se molletur, continuum esse. Fieri igitur nequit, ut id quod motu scipsum cicisse totum penitus moueatiunt enim, ac indiuid lectebretur totum reis latione e dem,ta t abitur,et alterabit quare docebit, atq; doc bitur imi cir sanabit, a sanabitur eadem ut sanit te.Prxterea definitiι est antea id moueri, quod mobile est: hoc aute est potentia cum moncturi non actu: ea quod est potetis,prosciscitur nimiruta actu. Motus aute actus est mobilis imperiistus.At id quod moue actu iam est,ut potet:calocit enim id,quod est caliduactu, Cr omnino generat id, quo Jrmam iam habet. Qui re simul idem, e denis calidum erit iis non calidum,Cr unumquodq; e terre similiter, qus terminos habeant eiusde nominis, rationius necesse est..cius ergo,qui motu cietur interno, .i Cr uoialiud mouet,aliud mouetur. Essedula lup tum scinum quicqua hoc pacto movere, iit ab utros move tur utrus,ex hisce sane patebit.nam si utruns, mouebit virus,nihil erit prosecto quod moueatprimu: id enim glprius mouet, causa magis est ut moueatur id, quod motu cietur, quam id quod illi coheret. Duplex senim id quodmotu ciet diximus, quoddamenim mouet, ab alio
su cipiens motum: quoddam cino mouet. Atq; id, quod longius ab eo dimi,quod mρtu cietur, propinquu est ma-i gis principio motus,quam id,quod in medio collocatur. Praeterea quod mouet, non nec ario mouetur, nisi a se moueatur per accidens ergo movet, alteriam contra. At accepi iam,posse ipsim no mouere:ali d ergo, in ---QΣ vebitur,aliud mouebit immobile.Praeterea ces riu ia,quod movet cotra mouerisse necesse est aut immo-
199쪽
- LIBER VIII. res motu proficto quo mouet:quare calefit v, quod caleficit. At uero nes aut una pars eius, quod primo stinum mo- ne aut plures siet is movebunt: totu enim ipsem si ab ipso moretur,aut ab alia sulpuricia i a toto totum mouebitur.Si igitur quia pars aliqua mouetuar a seipso, totum ipsem seipsum moue illa pars erit id plane, quo prinum seipsem mouet: separata nans stipsam ita mouebit: totum te nostrinum mouebit. Sin uero totum i toto mouetur per accidens ipsae partes seipsas sane mouebat. Quare seipsis non nece ario mouent,sumuntur nonaseipsis mouerili res ergo totius non quaedam pars mouebit in mobilis,quaedam mouebitur:hoc enim pacto duntaxat, aliquid seipsum mouere potest. Praetereus totum seipsummouet, illud ipsius monebit illud fatae mouebitur. Ipsum igitur AB a seipso,er ab ipso mouebitur A. cum aute
eorum quidem quae mouent, quoddam ab alio moueatur, quoddam immobilesit eoru uero quae mouetur,aliud movea aliud no moueat quicqui id quod stipsum mouet, eo sane quod mouet,Cr no mouetur, CT ex eo quod moli tur,CT non necessario mouet, sed interdum mouet, inte dura non mouet, constire necesse est. Nam sit A quidem moues immobile,B uero id quod ab A mouetur; er mouet etia c, hoc autem moueatur quidem, sed no moveat qui q*am nam Erct fit ut perplura quoque perueniatur ad in m cler unum tamensolam nunc accedatur Totu igitur A B c,stinum mouet sed si austram culpsium quidem
A B stinum motu elabit . quippe cum A moveat,B moveatur,ut patet. At c non set wm motu ciebit, neq; omnino movcbitu . At uero nec ip*m B c,sine A seipsum mou bit nam ex eo B moue quia ab alio motu cietur,er no ex
quia moaetior ase,parte sua mouere. Ipsum igitur A B
200쪽
ipsum mouet,habeat necesse est, cr id quod myi cs, ct est immobile, Cr id quod motu ciet Dr, non autem necessaribmouet: quae quidem aut sese mutuo tangunt, aut ali crini alterum tangit. Q nod si id, quod mouet, continuum sit - num id quod motu cietur,necessariὸ continuum cst patet totum stipsum motu ciere,no ex eo quia aliquid ipsius e ttile ut imum seipsum in rat, sed quia totum seipsum monet mouetur autem Cr etiam mouit ex eo sane quia ipsius est aliquid, cr id quod movet cr id quod mouetnr: non
enim totum mouet,nes totam mouetur, es mouet quidem A, mouetur autem tantin modo B: sium vero C, non necessario mouetur u B: est enim hoc imposibile. Exictit di M. tem dubitatio hoc loco quaedam, si quil iam aut ipsius A si continuumst id,quod mouet quidem, sed non mouetur. aut ipsius B ,quod mouetur, aliquam auferat partem, movebit ne reliquum ipsius A, aut reliquum ipsius Amotu rictitur nam si mouebit, aut mouebitur no erit A B pro ficto id, quod a seipso primo mouetur: ablata ritim ab eo parte,reliqua A B seipsum adhuc mouebiti Ait nihil prohibet utruns,aut alterum, id inquam quod mouetur, di illibilequidem esse potentia, indivisibile autem actiis si vero diu sum fuerit no ulterius potentiam eundem habe re quare nihil obstit,ut in ipsis diuisibilibus aliquid insit potentia primo tale. Patet igitur ex hisce quae diximus
esse id quod primo mouet, immobile: nam siue stitim adinum primum immobilestae ad H,quod mouetur quidem, ipsum ut roseinum ni ef,sistitq; gradum cum libet, futex eo, quod mouetur, ab aliquo uero mouetur, acccsior utroque modo nimiram accidit id, quod primo mouet, in omnibus ijs esse quae mollentur,immobile. .