장음표시 사용
191쪽
tuit . de impudentia 'gulari, quod adest, quod rem
frondet, μnt qui mirentur :mbi pro caetera eius aura dacia atque amentia ne hoc quidem mirandum uideratur: multa enim ιο in deos, in homines impie neo faries commisit. 3κorum scelerum poenis agitatur, et a mente consilios deducitur. agunt eum praecipitem poenae ciuium R . quos partim securi percussit, partim in uinculis necauit, partim implorantes iura libertatis
ciuitatis in crucem sustulit. rapiunt eum ad supra plicium dij patri , quod iste inuentus est, qui e compleraxn parentum abreptos filios ad necem duceret, et parentes pretiam pro sepultura liberum posceret. religiones vero, cerimonias omnium surorum, fanorums, uiora latae, simulacras deorum, quae non modo ex suis tem. plis ablata sunt, sed etiam iacent in tenebris ab istor trusis, atque abdita, consistere eius animum sine furo re atque amentia non 'unt. neque iste misi uidetur se ad damnationem offerre solum, neque Me auaritiae supplicis communi, qui tot sceleribus se obstrinxerit, contentus esse: singularem quandam poenam istius immanis, atque importuna natura desiderat. non id sosiam quaerituν, ut isto damnato bona restituantur sis , quibus ereptasunt: sed et religiones deorum immortara
hum expiandue,'cinium R. cruciatus, multorum
innocentiam singuis istius supplicio luendus est: non enim furem, sed ereptorem ; non adulterum, sed exopugnatorem pudkitis 3 non sacrilegum, sed hostem μαerorum restionumque; nonsicariumsederudelissimum miscem ciuium, sociorum s in uestrum iridicium adduximus: ut ego hunc unum eiusmodi reum post
192쪽
I N V g R R E Μ.Lminum memoriam fuisse arbitrer, cui damnari expediret . nam quis hoc non intelligit , istum absolutum di s hominibusq; inuitis , tamen ea manibus populi R.
eripi nullo modo posse ' qκis hoc non persticit, praeclare notisium actum iri, si populus R.i lini unius supplicis
contentus erit ac non sic statuerit, non istum maius
in sese scelus concepisse , cum fana stoliarit , cum tot
homines innocentes necarit, cum ciues R. morte, crucia
tu , cruce olfecerit , cum praedonum duces accepta peπcunia dimiserit i quam eos, si qlii istum tot, tantis, tam nefariis sceleribus coopertum tui diisententia sua liberarent non est, non est in hoc homine cuiquam peccandi locus iudices: non is est reus, non id tempus, non id consilium metuo, ne quid arrogantius aplid tales viros videar dicere ne actor quidem est is, cui reus tam noscens , tam perόitus, tam victus aut rectitiesurripi, alit impune eripi possit. his ego iudicibus non probabo C. Verrem contra leges pecunia, cepisse sustineb2nt talos uiri, si tot senato: ibu , tot equitibus R. tot ciuitatibus tot, bominiueus bone simi, ex tam illustri pro κincia,tot posμlorum, priuatorumq; literis non credidisse t tantae pompuli R. uoluntati restitisse' sustineant. reperiemus , si istum Quum ad aliud Iκdicium perducere potueri mus, qMibus probemus , istum in quaestura pecuniam sublicum Cn. Carboni consuli datam auertisse: q iabus persuadeamus, istum alieno nomine a quaestos risus urbanis, quod priore actione didicistis, pecusniam abstulisse . erunt, qui in eo quoque audaciam eius reprehendant, quod aliquot nominibus de cupimie , qAantum commodum fuerit, frumenti decumani
193쪽
T I B g R III. 3 detraxerit. erunt etium fortasse iudices, qui illum eius peculatum uel acerrime uindicandum putent, quod iste M. Marcelli, P. Africani monimenta, quae nos
mine illorum ; re uera populi R.'erant, o habeαbantur, ex fanis religiosissimis, ex urbibus sociorum,
atque amicorum non dubitauerit auferre . emeserit expeculatus etiam iudicio: meditetur de ducibus boastium, quos accepta pecunia liberauit: uideat, quid de illis restondeat, quos in eorum locum subditos domi suae reseruauit . quaerat, non solum quemadmodum nostro crimini, uerum etiam quo pacto suae confessioni possit mederi. meminerit, se priore actione clamore populi R. infesto, atque inimico excitatum , confessum
esse, duces a se praedonum securi non esse percussos ; se
iam tum esse ueritum, ne sibi crimini daretur, eos ab se pecunia liberatos . fateatur id, quod negari non pontest, se priuatum hominem praedonum duces uiuos, atque incolumes domi suae, posteaquam Romam reαdierit, usque dum per me licuerit, tenuisse. hoc in illo
maiestatis iudicis si licuisse sibi ostenderit, ego oportuisese concedam. ex hoe quoque euaserit. proficiscar eo, quo me iampridem uocat populus R. de iure enim libertatis, e ciuitatis suum putat esse iudicium, recte putat. confringat iste sane uisiva consilia senatoria , quaestiones omnium perrumpat, euolet ex uestra seuearitate. mihi credite, armoribus apud populum R. laαqueis tenebitur . credet iis equitibus R. populus R. qui ad uos antea produm testes, ipsis in 'ediantibus ab isto ciuem R. qui cognitores homines honestos daret, sus blatum esse in crucem dixerunt. credent omnes V σ
194쪽
M. Annio, se praesente ciuem R. securi percussum esse dixit. audietur a populo R. uir primarius eques R. L. Flauius, 3κisuum familiarem Herennium negotiastorem ex Africa, cum eum Syracusis amplius centum ciues R. cognoscerent, lacomantess defenderent, pro testimonio dixit, securi esse percussum. probabit fidem, ex auctoritatem,strelidonem suam L. Suetius, homo omnibus ornamentis praestus, qsa iuratus apud vos dixit, multos ciues R. in Latumiis istius imperio ierudelissime per uim morte esse mulctatos . hanc ego causam cum agam beneficio populi R. de loco suprariore, non uereor, ne aut istum uis ulla ex populi R. suifragiis eripere, autά me ullum munus aedilitatis amplius, aut gratius populo R. esse possit. quapropter omnes in hoc iudicio conentκr omnia: nihil est iam, quod in hac causa peccare iudices quisquam, tusine stro periculo, possit. mea quidem ratio cum in praeteristis est rebus cognita, tum in reliquis explorata, atque prouisa est.-meum studium in remp. iam illo tem Fore ostendi, cum longo interuallo ueterem consuetudinem retuli, ετ rogatu sociorwm, atque amicor m populi R. meorum autem necessariorum, nomen hominis
audacissimi detuli. quia meum factum laetifimi uiari, atque ornatissimi, quo in numero e uobis complus res fuere, ita probarκnt, ut ei, 3κi istius quaestor 'isesea ,σ ab isto usus inimicitias iustas persequeretur, non modo deferendi nominis , sita ne subscribendi qui dem, cum id postularet, facerent potestatem. in Sicistamsum inquirendi causa proselius : quo in negotio
195쪽
L I B E R ITI. indu mam meam celeritas reditionis, diligentiam multitudo literarum, testi:im declaravit: pudorem ueraro, ac religionem, quia cum uenissem senator ad μαrios populi R. qui in ea prouincia quaestor fuissem, ad
bo lites meos, ac necessarios cause communis defensor diuerti potius, 3Pam ad eos, qκi a me anxilium peti, Misent . nemini meus aduentus labori aut sumptui neque publice, neque priuatim fuit. Mim in inquirens do tantam bes ut, quantam mihi lex dubat, non quanatam habere poteram istorum studio, quos ille uexarat. Romam ut ex Sicilia redij, eum iste, atque istius amis
in homines lauti urbani, sermones huiusicemodi dissipassent, quo animos testium retardarent ; me magna pecunia a uera accusatione esse deductum: tametsi probabatur nemini, quod ex Sicilia testes erant ij, qui qua torem me in prouincia cognouerant, er bine Domines maxime illustres, qui ut ipsi noti sunt, sic nomstrum unum quenque optime norunt ; tamen usque eo timui , ne quis de mea fide, atque integritate dubitararet, donec ad rei ciendos iudices uenimus. sciebam, in rei jciendis iudicibus nonnullos memoria nostra paelionis susticionem non uitasse, cum in ipsa accusatione eorum industria, ac diligentia probaretur . ita reseci iudices , ut hoc constet, post hunc statum re . quo nunc uti
mur, similis lendore, π dignitate consilium niallum fuisse . quam iste lauaem communem ait sibi esse mea
cum : qui cum P. Galbam iudicem reiecisset, M. Lua cretium retinuit: cum eius patronus ex eo quaereraret , cur suosfamiliarissimos Sex. Peduceum, M. co
196쪽
IN. V E R R E Μ. 8 eos in ivdisando nimium sui laris, sententiae cognosseret . i ine iudicibus reiectis sterabam iam onus meum uobisium esse commune: putabam, non solum notis , sed etiam ignotis probatam meam Iidem e se, πdiligentiam. quod me non fefellit: nam comitiis meis,
eum iste in inita largitione contra me uteretur, popuαlus R. iudica κit istius pecuniam, quae apud me contra
Iidem meam nihil potuisset, spκd se contra honorem meum nihil posse debere. qκο 3κidem die primum iudires citati in bκnc reum consedistis, quis tam inimicus huic Ordini fuit, quis tum no rum rerum, iudicios
rum, iudicums cupidus, qui non consterit , consissus vestro commoueretur cum in eo uesa mihi dignitas fructum diligentiae referret, id sum assecutus, ut una hora, qua coepi dicere, reo audaci, pecκnioso, prosumso, perdito strem iudicij corrumpendi praeciderem: ut
primo die testium tanto numero citato populus R.
dicaret, ipso absoluto remp. stare non posse: ut alter dies amicis istius, defensoribus non miso stem uis Elariae, sed etiam uoluntatem defensionis auferret: ut tertius dies sic hominem pro temeret, ut morbo situmulato, non quid restonderet, sed quemadmodum non restonderet, deli raret. deinde reliquis diebus, his criminibus, bis testibus, et urbanis, et prouincialisbus, sic obrutus,atque oppressus est, ut bis ludorum diebus interpositis, nemo istum comperendinatum, sed condemnatum iudicaret . quapropter ego, q:ιod ad me attinet iudices, uici: non enim stolia C. Verris, sed existismationem populi R. concupiui . meum fuit, cum causa
accedere ad accusandum: quae causi fust in strumquim
197쪽
a tam illi Ibi prouincia defensorem constitia οὐ agi rel. cοηsulere: quid iam reipub. honestius, quam
in tanta inuidia iudiciorum adducere hominem, cuius damnatione totus ordo cum populo R. in laude, o Irin gratia posit esse ζ ostendere, ac persuadere, homi
nem nocentem addufium esse: quis est in populo R.qui' hoc non ex priore actione abstulerit, omniκm afite duramnatorum scelera, furta , flagitia , si in unum locum conferantur, uix cum huius parna parte aequari, conraferriq; posse nos, quod ad uestram famam, existimarationem , salutemq; communem pertinet iudices , prosticite, atque consulite. stilendor uester facit, ut peccare sine summo re . detrimento, ac periculo non positis: non enim potest Iberare populus R. esse alios in senatu, qui recte pose,int iudicare, uos si non potueritis . necesse est , cum de toto ordine desterarit, aliud genus homian; m, atque aliam rationem iudiciorum requirat . hoc
si uobis ideo leuius uidetur, quod putatis onu esse grarasse , o incommodum, iudicare: intelligere debetis, primμm interesse , utrum idonus nosmet ipsi reieceritis , an, quod probare popHO R fidem vestram, π religio. nem non potueritis, eo uobis iudicandi potestas erepta sit. deinde etiam illud cogitate, quanto periculo uenturari simus ad eos indices, quos propter odium uestri populas R. de uobis uoluerit iudicare. verum uobis dicam id, e ' quod intellexi iudices. homines scitote esse auosam,' quos tantum odium uestri ordinis teneat, ut Γος palari iam dictitent, se istum, quem sciant esse hominem imo probissimum, hoc uno nomine absolui uelle, ut ab ρα natu indicis per ignominum , turrit dinemq; ausea. tκr,
198쪽
I N V E R R E M. 8srantur . bὰc me iudices pluribus uerbis uos cum ageα re coemt non timor meus de uestra fide , sed stes illo. rum noua: quae cum Verrem a porta subito adiudi,
tum retraxisset ; nonnulli si bicati sunt, non sine carusa illius consilium tam repetite esse mutatum . nunc ne querimoniae genere uti posit Hortensius, π ea dicere, opprimi reum, de quo nihil dicat accusator nihil esse tam periculosum fortunis innocentium, quam tacere aduersarios ; ne aliter, qκam ego uelim, meum laudet ingenium, cum dicat, me, si multa dixissem, sublevaturum fuisse eum, quem contra dicerem ; quia nomdixerim, perdidisse a. morem illi geram utar oratiora ne perpetua ; non quoniam hoc pit necesse; uerum ut experiar, utrum ille ferat molestius, me tunc tacuisse, an nunc dicere . hic tu fortasse eris diligens, ne quam ego horam de meis legitimis horis remittam nisi omoni tempore, quod mihi lege concessum est, abusus ero,iquerere, deum atque hominum si dem implorabis, ciso cunueniri C. Verrem, quod accκsator nolit tandiu, quandiu liceat, dicere . quod mihi lex mea causa de dit, eo mihi non uti non licebit ἰ nam accusandi mihi tempus mea causi datum est, ut possem oratione mea crimina causamque explicare. hoc si non utor, non ti bi iniuriam facio, sed de meo iure aliquid, er como modo detraho. causam enim, inquit, cognosci opor tet . ea re qodem, quod aliter condemnari reus, quam vis sit nocens, non potest. id igitur tu moleste tulis.
sti, a me es' id factum esse, quo minus iste condenmnari posset nam causa cognita possunt multiabo soluta incognsta quidem condemnari nemo potest .
199쪽
adimo enim comperendinatum: quod habet lex in si molastissimum: bis ut eausa dicatur. qκod aut mea caussa potius est constitutum, qκam tua ; aut nihilo tua patrius , quam mea. nam si, bis dicere, est commodum: certe utriusque commune est . si eum, qui posterius dirixit, opus est redargui accusatoris causa, ut bis ageres
tur , constitutum est . uerum, ut opinor, Glaucia priumus inlit, ut comperendinaretur reus. antea uel iussis cari primo poterat, uel, amplius, pronunciari. utram
igitur putas legem molliorem opinor, illam ueterem ;qua uel cito absolui , uel tarde condemnari licebat . ego tibi illum Aciliam legem restituo: qua lege multi semilaccusati, semel dicta causa, semel auditis testibus ,conαdemnati sunt, nequaquam tam manifestis, neque tantis criminibus, quantis tu conuinceris . puta te non bactam atroci, sed illa lege mitissima causam dicere. acacusabo: restondebis. testibus editis, ita mittam in conssilium, ut, etiamsi lex ampliandi faciat potestatem, tamen isti turpe sibi existiment, non primo iudicare . verum si causam cognosci opus est, parum ne cognita est dissimulamus Hortensi: quod sepe in dicendo exsperti sumus. quis nos magnopere attendit unquam, in hoc quidem genere causirum, ubi aliquid ereptum aut ablatum a quopiam dicitur ' nonne aut in tabulis, aut in testibus omnis expectatio iudicium est dixi prima adiisne, me , planum esse facturum, C. Verrem HS
quadringenties contra legem abstulisse. quid ἐ hoc plam nius egissem , si ita narrassem. Dio quidam 'it Halosinus: qui, cum eiussilio,praetore Sacerdote,haereditas a
propinquo permagna uenisset, nihil habuit neque ma
200쪽
IN VERREM. 86gotii, neque controuersitie. Verres simulae tetigit nos Minciam, statim Messanam literas dedit, Dionem euoacauit , calumniatores ex sinu suo apposuit, qui illam haereditatem Veneri Erycinae commigam esse dicerent.bde de re ostendit se ipsum cogniturum. possum deinαceps totam rem explicare, deinde ad extremum i quod accidit , dicere: Dionem HS decies centena millia numerasse,ut causam certissimam obtineret: praeterea greges equarum eius istum abigendos curasse: argenti uestissstragulae quod fuerit, curasse auferendum . haec neque cum ego dicerem neque cum tu negares, magni moα menti nostra esset oratio. quo tempore igitur aures iura dex erigeret , animumq; attenderet tium Dio ipsi proadiret ; cun caeteri, qui tum in Sicilia negotiis Dionis inite fuissent: cum per eos ipsos dies, per quos causam Diodiceret, reperlaetur, pecunias sumpsisse mutuas, noramina sua exegisse, praedia uendidisse: cum tabulae uirorum bonorum proferrentur: cum, qui pecuniam Dioni dederunt, dicerent se iam tum audisse, eo nummos suomi, ut Verri darentur: cum amici, bos ites, patroni Dionis, homines bonestissimi, haec eadem se audisse dicerent. opinor, cum haeserent, tum uos audiretis, sicut audistis , tum causa agi uideretur . sic a me sunt acta omnia priore actione, ut in criminibus omnibus. nussum esset, in quo quisquam uestrum perpetuam accusationem requirat . nego esse quidquam a testis bκs dictum, quod aut uestrum cuipiam esset obscurarum , aut cuiusquam oratoris eloquentiam quaereret etenim sic me ipsum egisse memoria tenet σε