Lydius lapis ingenii, spiritus, ac morum Gasparis Scioppii, ab Alberto de Albertis ... conformatus

발행: 1649년

분량: 768페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

601쪽

sti, nemini tamen mortalium adhuc persuasisti. ut monet sapienter idem Lavanda, a te esse virum probum. Obstant enim omnes huiusce Lydii Te berae, de verrucae, quae te bipedum improbissimum demonstrant. Ex quibus, quanta tua Rhetorices& Eloquentiae quoque non miniis, quam Logices inscientia sit, nemo tam inscius modo est . quia facile colligat, secumque caussatius Ieputet: , a In Gramm. Padico, pu Iu

Ethicis hebetudo.

I. Qirum physices, & Metaphysices disciplinas. Seioppi, nomino, infestissima tibi nomina nomino, dc nihilominus pro tua quidlibet audendi& comminiscendi inueterat 1 consuetudine , Pa diam Phasea. O Metaphasica tu venditas , cuisu, inquis, a Gm erit, ut Logica O Rhetorica Padia imbuti uno anno Thasicam , O Metaphaseam A Mῶ- seant, ut rerum scientia long. omnes silos superent, qui trienne Philosophia curriculum apud Semitarios illos sapientia in litores eonfecerunt: eis de nonnulla otiosis quastionibus, quarum nusim extra scholas Um est, nom eque altercari or vociferari poterunt.

I I. At ego sine ulla altercatione aio placidi L. smh. ac verissime, te hac tu 1 promercali Padia vaeno exposita , non philosophari, sed parasitari sed ne forte id tibi acrius in acescat, age Scio p-pi , calculos ex bibe. Rationes putemus. Ecce in Logicis imperitissime allucinatus es. & vel a ianu 1 , ut ex documentis paulo antὰ expensis Pa- et, aberrasti et te in Physices. & Metaphysices adita te penetrabis Ducem te alijs praestabis.

602쪽

in limine Philosephiae, utroque elaudus pede angenii, di iudieii eaput stlo qui ha aut modi disciplinarum operta nunquam indaga si qui hisce in studiis nullum vestigium fecisti

qui ad areanorum utriusque istius scientiae acumina & subtilitates mentis acie rimandas permeandasque tam idoneum te semper ostendisti. Suam vecors rudensque Apuleii asellus ad lyram rSed Philo phiam quid ego memoro Grammaticam tuam, Mercuriumque bilinguem; fide lux sancte oppignerata, Latinae linguae quum inte Iigentiam, tum rationes intra vertentem annum a discipulis , eiusdem Grammaticae, & Mercurii ope, atque usu, nullo negotio fore addiscendas. iam ab anno et i cxxviii. publicasti. Quis, Io go, quod pollicitus tam liberaliter es, non fallaciter expertus est omnes omnino. Fucum fecisti, imposuisti, ludificasti, meras offucias obtru4sisti. Nunquam promissis tuis fides extitit. Tua

omnia nugamenta tam multis intra tot annos tentamentis explorata, nullo unquam usu com probria, nullo documento spectata, tua Graminmatica nunquam recusa, perpetuis damnata te

nebris , ab omnibus Magistris, quotquot eius periculum fecerunt, in malam erucem iussa facesserire, ludibrioque semper habita. Adeb scatet erro ribus, adeo flagitiis referta est. An ergo qui vel in Grammaticis crepundijs tam pueriliter deIir1m. Scioppi, inuoluta Philosophiae mysteria sollerister, medullitusque enucleabis docebis, quae non didicisti edisseres, quae nescis fidem , quam in Grammatica, 8c in Logiea circulatorijs fefellisti praestigiis, in Physicis, & Metaphysicis, mentienditam exercitatus artifex, religios E seruabis Actum

prosectis de fide, actum de tota Philomphia est. D Lector fidem tibi Thrasoni tam versicolori habet.

603쪽

s sa Pars III. Cap. 7.g. 3. missicitia

t III. Ne porrδ habeat, non ego solus, sed Eugenius quoque Lavanda a mecum belle ita intercedit : Experto erede. Seioppius quinquaginta prope annia iam cerebrum fatigat. O tantum Phasice. O Me- raphasce sapit, quantum Grex inseptin de molendinaria. Hic forte ingressus in molendinum, quum puluere farina caudam inspersu iterum ad socios reddisset.

Ei molitor sum, docebo vos artem, virum posthae du

cendi, non in foraminibus, sed in istinarijs: ut porro felem prope sensit, curis concito proreptus. cum farina artem excusiit. Fabula signiscar, Gionium leuis imo sientiarum puluere inoersum . iactare se in tuto magni e apud sui similes ;s periclitandum se .farinam evanescere. Tirones semitardi in pleri ne libris Seiodi pianu deprehendunt, vix rite SIstogismum formari, nedum recte quidpiam concludio quod ex Principiorum ignorantia procedit. Hoc si in Posicis, quid in absima- citi ci sensu e in Metaphusicis, inquam . Md qua consideranda nunquam assurgit, qui rnrer porta. Indocto casia pergens eclpitare consueuit. . b hoc homine quu Phas- ea. O Metaplasica institutionem requirat ' non quid

quid farina in persum est . ad moleniann moectain: Omerito lauim Iurisconsultin negat, Unam molendiis nariam ea appellatione eontineri.

I U. At qui in physicis, dc Metaphysicis tam absurde operam Iudis, Sci oppi ; minus insubide fortaste Ethica utpote non adeo abluuia tractabis. Tu quidem certe animum tu inimh despondes, sed cristas imporenter erigis, speciosoque huiusmodi

itulo maxime paratragoedias Padia Ethica,seu Morata Philosophia e cuivi usus erit magu ad recte οιeat. viu ndum, quam ad ingeni,e O expedite de moribus disputand m.

v. vertim aquam, mihi crede, scioppi, tundis in mortario. Nam sutelae tuae, ac prς stigiae cui iam ignotae circumforaneae tuae pollicitationes, cuia In dia human. O dimn liter pag. iti

a DR f, Coo le

604쪽

non compertae in AEthiops suum exuet nugrorem, atramue cutem, tum verba dare, os sublinere, circumducere, sycophantari tu desines. Negasue sed frustra. Non longe abeo. Si alias unis quam inscitiae, ae dementiae litasti, in Ethica profecto. vel solitaurilibus, aut hecatombe ei litas quam maxime. Nolo cunctos tuos Codices, ita quibus pleraque de moribus garriuisti, in praesens excutere. Solum tuum Logicarum suppetiarum perexiguum libellum ad rectae disciplinae normam exigo, nec totum, ne longior euadat oratio. sed carptim dumtaxat libatum, prout vlus erit. V I. In moralibus sanh columen praecipulam est cuiusuis aetionis ossicium. At qu1m inargute absoneque id tu discriminas, dum ossicium , quo asefectuum regimen, seu quomodo υitiosos animi assectis medicari, vel moderari oporteat, explicatur, o tum internum , ossicium vero, quod regulas actionum tradit, quodqne 'Deum ct homineι oectat, externum nuncupas Qu' enim , IOgo , nomine hoc tu externum vocast an quia Deus, de homines extra nos

sun. Ine allidE. Ex te enim scitor. -m Deum ex toto, atque omnibus modis, proximum autem, sicut nosipsos, diligimus. nonne ossicii nostri partes explemus 3 Extra controuersiam est. At quid magis homini internum, quam amorῖ qu m quid in quid in animo agitur quam ipsemet Deusὶ Dei nisde pericula quoque,& Diuitiae nonne extra homirinem pariter sunt fateri cogeris. Et tamen istarum cupiditatem . illorumque timorem cohibere. ac moderari, ossicium externum, ne tu quidem auistumas, etsi id, quo refertur, foris sit. Ergo discrimen a te somniatum inane est.

V II. Sed quὶm math ossicia diuidis, tam inscienter Ethicorum morali Philosophiae eandem facis. Ethica, inquis, a seu moralis Philosopbia, qu4

605쪽

s 34 pars III. Cap. 7. . I De instria

ars bene vivendi desinitur. At quo tu ex libro Aristo. telis, quo ex loco. qua ex plagula Scientiam Moiis ratem . Et laicae nomine ab iplis insignitam docere potest volve, reuolue, quaere, scrutare latebras omnes, rimam huius appellationis in eo nullam offendes. Caeterum Etitiea,si qua eiusdem Arist telis reuerentia tibi reliqua est , Politices pars dumtaxat ponitur; Politice autem praeter Ethi eam, uniuersam etiam Philosophiam Moralem, ut erudite disertissimus uvangnerechius a reuincit, comple istit ut, quod te plane fugit. Sed ne id porro ignores, aduerte, sis, animum. Nam quorsum, quaeso, Philosophus initio Ethieorum ad Nicomatachum, in quibus de Morali disputat Philosophia Politi eam 1e tractare, nulla alterius scientiae menistione iniecta , articulat E profitetur quorium lib. I. ibidem eap. 3. summum bonum, siue finem ultimum , tanquam materiam propriam eidem Politicae asserit, reliquas vero scientias illi velut

principi subiicit quorsum inibi enumeratis praeineipuis scienti js a Politica diuersis, Ethicam omniis no praeterit, nisi ut hanc extra Politiae ditio cem minime versari, sed istius eme partem, Politicam vero eandem prorsas ae Moralem Philosbphiam manifestb prodat 3 Quid quod lib. ro. Ethicorum. Op s. 8c libris Politicorum doctrinam de ferendis Legibus, 3c de Republiea explicat, de de eadem doctrina ibidem, non ut de noua scientia, sed de eius, quam in Ethicorum libris exposuit, parte

diserte praefatur.

VIII. -m perspieuh etiam hoc ipsum ex

tribus vivendi generibus, quae tum lib. I. Ethico Ium,i p. s. tum lib. I. Eudemi Orum lc 2. reis censet, elicitur ad vitam beatam, inquit eo ordinatasint tria,qua prius dicta sunt,uelutpo tissima bona, Griin, o Sapientia, O VoluptM: vide

606쪽

ι eun vitas , quaι euncti μι compoυι agere eliganti 'itieam. Philosesbiam,Roluptuariam. Ex his Philo

I ιιι experit Sapiretiam, O contemplationem verita. Politicus actionet honestas hae enim sunt,qua a vim eproueniunt P Voluptuariin vero voluptatem corpo-

Cernis hic, ut virtus. actionesque virtutis ad liti en tantum, de Politicos, nee ad aliam ullam ultatem, ex Aristotelis sententia pertineant,oq; nullum aliud virtuti genus vivendi, quam liticum, ab eodem Philosopho tributum siti Atridiana luee clarius lis. I. Magnorum Morat, cap. I. huic etiam deito idem philosophus ita

stipulatur et ean mimin dieere de moribus,mum eon εrandum eris .eui iam facultatis par mor. Ut igitur breuiter dieam. videtur non alteriuri .m Politica pars esse. Non enim poteΗ inaeoliticisi ιν am e i, nisi quu qualis sis: qualem -tem di probri Probum vero esse, esF virtutem habere. Net igitur eum qui Politica geret, morib-ρον--t. Suare pars HI, uti videtur. O Prineipium Pol a Tractario de Moribu/. Totam ver. appellationem Je .rdetur habere hae Tractatio. non inoralem, seu

hicam, sed Politi m. An planilis Aristoteles,oqui non ubique planissimus, hie loqui potestaden', ut Philosophia Moralis ex eiusdem plaei- nulla alia sit, qu m Politica 3 viden', ut Ethlea liticae pars censeatur viden, ut Ethica non s s ad Politi eam . qu m dissertatio de terminis, aiunt, simplieibus, Ac de enuntiatione ad Loram spectet viden', ut doctrina de Legibus, de Republica, sicut disquisitio, de sanctio de Sria Iismo, & demonstratione est Logices pars prin- palis, ita Politices primaria pars sit, huiusque amen veluti per antonomasiam retineat In - i. igitur, ae perturbath Ethicam. ac Moralem illosophiam eandem esse pronuntias,& quae va

607쪽

3s Pars III. Cap. 7. . 3. De inscitia

Nam , ut egregi h te premit V van gnereckius, nou tantum Aristotelis opinatione, sed etiam documento, quemadmodum ars quaedam bene vivendi Privatim est, quae per antonomasiam Ethica diei tur 3 ita alia ars bene vivendi publich est, quam Politicam appellamus. At vero uniuersa morum scientia, vel facultas. quae philosophia Moralis, de Politica quoque nuncupatur , tanquam genus Ethicam, Politicamque particularem, veluti spe .cies suo ambitu continet: ac proinde inscite, ac Peruerse speciem generi , Ethicam Philosophiae

Norali eandem asseueras.

I X. Hinc tam ruino in fundamento semel iacto haud mirum, si parietes tam lapsabundos inae indificas, improbeque tradis, non esse Politici muneris,hominum animos ab impotentissima dominatione, seu Tyrannide aucupanda abducere. . Ex hu, ais, a facile ect intellectu, quam si Ethtea prium a Politica alienum , quod Censores isti a Politieis tractari postulant. Nam deterrere hominum ania mos ab assectanda, vel tuenda Drannide, ad partem Ethica Paranetieam, seu Praeeptiuam pertinet ho-rannidis ver. Turpitudinam describere ad partem dogmaticam , cuivi e I de honeso O turpi duputare. qua sunt forma, ac veluti amma virtutis, cor vis. Imb vero, Scioppi, ex his multo pronius est, inintevigere, te hie nihil intelligere. sed planὶ desipere. Tune enim 1 scientia alienum reputes,quod ad scientiae partem spectat non eris, credo, adebvecors, ut vecordiam hanc tibi patiaris excidere. At deterrere hominum animos ab affectanda Tyrannide, huiusque turpitudinem describere Ethiis eae praecipuum seu a natura, seu ab humana insti. tutione datum esse, tu ipse in tuis Suppetνr. vi mo do retuli. Haec porro Ethica Politicae pars, auctore Aristotele, ut ostendi, est. igitur , Politica

- EN

608쪽

mus deterrendi homines , Tyrannide assectanis, huiusqtie turpitudinem describendi alienum i Scilicct. Nisi forte pari amentia statuas,quod libris Perihermenias Philosopho explanatur. logica esse alienum. Quin Aristoteles Ethicam liticae ita addicit, ut illam huius appellatione n prehensam velit, de duplici quidem ex caussa; n quia homo natura ciuile animal est, ut lib. I. ditie. cap 2. & alibi sepe docet; cui conseqirens mores humanos, & plerasque virtutes ad ciui- ia societatem referri, atque in hac exerceri, ac ffici: tum quia sine Legibus, & Repub. non u- . - ὶ mores ad virtutem formari, neque viriai possunt, ut Itbao. Ethieorum, cap. s. animalis

x. Sed tuae Ethleae imperitiae ae stupiditatis igh foedior adhuc labes , seloppi, est, quum exributo quaestionis constare vis, ad quam ista

entiam attingat. Memoro tibi tua, quae exara i verba; haec runt enim ipsissima: a Uta thoragistris docemur, omnis quaestio, aut dissutatio ei u ropria ect, euius fuerit Pradieatum, siue Attrμtum, ut hae quasio . Sitne Avarita liberalitati eontrariae li emithiea, sed Dia Iemea. Nam quid sit centra- m. ex Dialectica disitur, quamuis subiecta snt lbica. eet autem Dialectica esse eontraria illa, i

: sub eodem genere posita plurimum dissidem. Et unde ta

c tuae ignorantiae commenta hausisti Methois i i Magistris Methodi, inquis imo distortionis,ucinationis. errationis. Quis enim ita delira - unquam, ut te adeo flagitios λ, non tam imbue- . quam infatuaret Nemo, nisi tu ipst, aut tui illes, qui earum rerum, quas nunquam, aut non ini vitios E didieerunt, magisterium temere sibi Ogant. Quid ea quaestio, Sitnaquaritia Libν-γtati contraria r te arbitro. in Dialectica

609쪽

s18 Pars III. Cap. . . I. De inscitia

est Quid ergo huic facies : . . Oeur caro adis Mersetur spiritui, atque huic contraria sit ' de qua Apostolus ad Galatas alibique disputat Dialecticae quoque eodem philosbphandi acumine manet pes , statuasque, Dialectici esse, modum caussasque rebellionis, quan rae originali piaculo

stilo nihil

inlcitius. Quid huie, An Deiu sit trinus. Ovnsust quid huic : -n Geramentastat septem 2 quid huic et

KAn parteae Paenitentia tres ' eadem ratiocinandi fatuitate ad Arithmeticam has εc similes, quia huiusmodi cuncta attributa numero sint comitata.

numerus autem materia arithmeticae sit, amandare cogeris ; qua dementia nihil dementius. Quid

denique huic : An esse aternum, immensum, in i sum, omnipotentem .st Deo proprium e eadem deli-Tandi temeritate non Theologo, sed Logico, quia is propriν naturam exponit, definiendam adiudicabis. Qua stoliditate nihil stolidius. Tua igitur opinio, Scioppi, quaestionem ei adscribens arti. e qua illius attributum ducitur, & omnibus inois Pinata, de falsa omnino est. Nam tametsi . Gi atis tributum pluribus scientiis eommune est, adeo due & communium sciςntiarum effatis stabilienis dum est, eiusdem attributi explicatio, & definitio ab aliqua saevitate frequenter petitur, atque ad

quaestionem, aut conclusionem alterius scientiae disceptandam , vel probandam tanquam proloquium , seu enuntiatum destinatur; non proptere, tamen quaestio , aut conelusio huiusmodi in communis scientiae iugo sedet, sed particularis vestigiis insistit. Absque hoc enim foret, quor sum Aristoteles i. roser ev 8. estata communia 1 propriis secreuisset, si quaestio , aut concluissio, quae communi attributo, atque 1 communi. vel superiori scientia explanato gaudet, non ad

610쪽

pars stibiecta propria est, spectaret Hinc Ethicus

contrariorum definitionem k Logica quidem, seu λ Metaphysica , ubi de iis Aristoteles lib. io . cois Piose agit, mutuam sumit, qua assumpta, virtutem vitio, & Iiberalitatem auaritiae esse contrariam, ex virtutis. dc vitii ei liberalitatis, de auaritiae, horumque proprietatibus demonstiat; de tamen istorum disquisitionem non in Logicam, sed in Ethi eam cadere, in confesso est, eademque norma ad caetera quoque porrigitur.

XI. PariIi prorsus allucinatione . de virtutis medioeritatem ad Logicam, vel Metaphysicam, Scioppi, rei jcis. md mussas nonne hoc tuum chirographum omnino est Similiter quastio hae, a ,

me virtus medioeritas , in medio duorum vitiorum posita

rectius in Logiea, aut Metaphasea, in Ethisaeractatur. modo id probas sollertissimh. Ex Metaphamis enim dissimis, inquis , unum uni tantuni esse contrarium. Aristotelis Io. Metaph. 6. versunt: Planum est, fieri non posse, ut uni plura sint contraria.

In quam sententiam ubi nonnulla alia coegisti, demum ita colligis : Igitur Metaphasea doctrina

consentaneum e F , virtutem inter duo viisa nequaquam esse postam. liter duo ei vitia elisent eontraria. quum semper virt- ,-vitium t eontraria. Quorum omnium necessario conshquens est,ut si Ethiiscus nihilominus de virtutis mediocritate disceptet. falcem in messem alienam,te iudice, mittat, atque aliena pertractet. X ll. At ego te non medioeriter ista opinionis insolenti I delirare ,& iure pertendo. & nullo ne gotio ex nostro uvangnerechio euinco. nqua benim effatum Metaphysicum no ignoro : a In omnive continua, ct qua partes habet, O plus minus, ctaqua Ie reperiri,id, seundum rem . vel quod ad ηοδ aquais ver. a In Suppetys vc. est.

SEARCH

MENU NAVIGATION