장음표시 사용
281쪽
se sepeliendus, vel non,controuertitur, Dn.Stryh. . mod. h.t. s.f. Reliquae quaestiones de iure sepulturae ct sepulehrorum ad ius eeelesias leui ' spe. flant. Ioh. Bapt. Asinius de religiosis umtibus funerum, Andreas Molfisus & Sebastianus Medi. ces de sepulturis. LIB. XI. TIT. IIX.
f. I.TN tu. praeced. II. agebatur de eo, qui intui L lit mortuum, sed inferendi ius non habet; hie ex aduerso interdictum datur ei, qui infert in eum locum, in quo inferendi iure gaudet,siduersus quemcunque turbantem. ne inferenti vim faciat. I. I.pr. h. t. Idem est, si quis in monumenti extruetione vel exornatione impeditur,d. l. .s.sia'.t. s. II. Ex l. a. h. t. notandum, quod lex regia neget mulierem . quae praegnans mortua sit. humari, antequam partus ei exseindatur. Qui contra seeerit,spem animantis eum grauida peremiste videtur, Refert enim Valer. Maximus l. I. c. δ. Gorgiam Epirotam in funere matris utero elapsum inopinato vagitu suo lectum ferentes eonsinere eo egisse. Hie ergo, dieit Valerius, ante elatus, quam natus est.
De rebus creditis, si certum petatur, ac de condictione.
I. cwm sub hoe titulo prima vice de contra- . ctibus agitur; hine generales eontractuum diuisiones praemisisse non inutile erit.
282쪽
g. ll. Quid apud Romanos pactum fuerit, adiit. de pactis I. I. di elum. Contractus ei oppo. nitu ui est conuentio,pe xtes Da natura quod
Deus orat in pactis, bimationem atque acti nem producens Diuiduntur autem i contractus in nominatos, qui certum ac speciale nomen habent. atque propterea certam quoque & nominatam actionem producunt, V. g. commodattam actionem commodati: emtio venditio emti venditi : locatio conductio locati-conducti, do innominatis dicetur ad tit, de aestimatoria actionς.
g. III. Nominati sunt et) vel consensuales, qui subsistunt in simplieitate iuris naturae α nihil praeter consensum desiderant, ut emtio - venditio. loeatio- conductio, emphytensis, mandatum atque societas, Fr.s s. r.I. de oblig. ex consens vesreales, ubi obligatio non ex solo consensu, sed demum post rei traditionem oritur, quales sunt mutuum, commodatum, depositum di pignus. t. r. I. quo. moae re covir. oblig. V. tit. de pactis s. I. vel verbal , Vbi praeter consensum verba solemnia, id est, interrogatio & responsio, requiruntur, ut in stipulatione, pr. I. de V. o. vel denique niterales, quando quis ex litteris, sine scriptura, ad restituendum obligatur, lieet nihil acceperit. r. l. I. de sit. oblig. quo pertinet contractus chiis grapharius. Hodie litteralem adhuc habemus. de quo postea sub lioo titulo g. XIIX. in reliquis vero omnibus ex consensu iam nascitur
persecta oblisatio. . Equidem in s. a. δε oblim
283쪽
vocabulum contractuum realium,& c. non Oeeu
runt, sed dieitur contrahi aut re, aut verbis, aut Atteris, aut consensu ; verum termini illi nune sunt τeeepti, & verba valent sicut nummi. g. IV. Contractus 3) diuiduntur in unilaterari es, in quibus unus saltem obligatur, ut in mutuo, stipulasione, literarum obligatione, &e. & bit terales, ubi utriusque mutua obligatio adest, V. g. in emtione,&e. Hi iterum sunt duplicis generis. Vel enim uterque obligatur ab initio statim, &in omni contractu, & hoc etiam in definitione con-rractus exprimitur, atque tune actio exinde pro-Deniens utrinque directa dicitur, V. g. in emtione, Iocatione, societate: vel unus saltem ita obligatur, V. g. commodatarius, mandatarius, depositarius, cte. alter vero ex post facto solum, & interdum saltem, nee hoc in definitione exprimitur,
V. g. commodans, mandans, deponens, i ce. αςontra priorem actio directa, contra poseriorem autem actio contraria instituitur, V. g. contra
rnandantem &e. quae semper ad indemnitatem ratione impensarum in rem depositam &c. iactarunt eonsequendam competit.
q. V. Alias porro eu eontractus stricti iuris,
ubi iudex pedaneus, si exinde actio instituebatur, verbis simplieiter inhaerebat, nec ultra progredi poterat, licet aequitas illud exigere videretur. Tales sunt contractus unitaterales, Vnde v. g. iv dex ille pedaneus in mutuo usuras ereditori adiudicare non poterat, licet debitor in mora constitutus esset, requirebatur enim expressa stipulatio, LI. C. devsur. aliud exemplum habebimus
284쪽
sub tit. de eo, quod certo loco, ct aliud iam habuimus sub tit. de do mal. f. III. alius est contractus bonae fidei, in quo iudex, si exinde agebatur, liberam potestatem habebat, ex bono ct aequo seni mandi, quantum actori restitui debeat, Io. I. Marit. Tales sunt omnes bilaterales, prout colligitur eX exemplis in g. aδ. J. d. t. recensitis. Stain emto usurae debentur propter moram, quam uis nullae promissae, Lia. f. a.=. de Uur. I. a. C. eod. Hodie, quia iudieem pedaneunt formularium non amplius habemus,nee illius distinctionis usus esse potest , quae praeterea in materia de vis-ris expresse sublata in R. I. dea. icto. f. M viet
f. VI. Tandem eontractus vel est verus, qui
oritur ex consensu vero, eoque vel verbis declarato, ubi cur us; vel factis, ubi tacitus dicitur. V. tu. de pactis M. III. vel est qua contractus, qui eX eonsensupraesumto, siue io, descendit. Scilicet lex praesumit, id est , indueit consensum propter sequitatem, ne alter cum alterius damno Io- cupletior fiat. v. g. in negotiorum gestione, hereditatis aditione,&e. v. tit. J. de oblig. qua quas . oin contr. ex hie etiam infans, furiosus, ct reliqui obligantur, qui alias nee expresse, nec tacite se obligare possimi. v. l. 3. I. 4. 11. de negot. ges. Dn. Thomas iurispr. diu. l. a. c. 7. g. in seqqq. VII. Hoc quoque adhuc obseruandum , quod in contractibus quaedam vocentur hubstantialia, siue essentialia, quae adesse debent, id est,per passum contrarium 1aluo contractu mutari nequeunt, V. g. in emtione res & pretium: in
285쪽
mutuo res fungibilis: in locatione usus & mer-Ces : alia naturalia, quae adesse solent, sed pacto mutari possunt saluo manente contractu, V. g. id emtione praestatio euictionis & eulpae leuis: in mutuo, ut gratuitum sit: in locatione, Ut merces finita loeatione soluatur : alia accidentalia,quae adesse possunt, non vero praesumuntur, sed pactis
contrahentium adiiciuntur, v. g. ut euictio in emtione non praestetur: ut in mutuo usurae sol. uantur: ut in locatione merces per antieipationem soluatur, cte. v. late Usra L distinct. da contr. emt. dist. II. NIX. f. II X. His ita generaliter praemissis, sub hoe-ce titulo nune speetaliter de duobus contractibus, ct primo quidem de mutuo, deinde de contractu chirographario agendum erit. q. IX. Mutuum est contractus realis, quo rei no fraefungibilis dominium in alium ita transfertur, dissent. Salmasius in diatriba, mutuum non esse alienationem, ut illa nobis in genere iterum sit re- si tuenda quib. mod re contr. obl. l. a. r. g. I. T a.=. h. t. Res fungibilis dicitur omnis quantitat, quae non,ut species,pretium adfectionis recipit,sed ad numerum, mensuram, aut pondus datur, ae pri I. qu. mod. Datio etiam flete, scilicet per breuem manum fieri potest, v. g. s rogasti me, ut tibi pecuniam crederem, ego cum non haberem, lancem tibi dedi, vel massam auri. ut eam venderes nummis Vtereri S, LII.pr. h. t. adda. . h. t.
g. X. Mutuum dat, qui alias de rebus suis libe. re disponit. Quod si ergo minor, seruus, contra voluntatem domini, cte. dederit, nummi,
286쪽
2 a m XII. TIT. I. DE RFBVS estgDITIA si extant, vindieari; si consumti sunt b. fide, n- diei possunt, sin m. f. ad exhibendum agitur, tam- quam contra eum,qui dolo possidere desiit, v. l. v. g. a. h. t. ix quidem statim, non expectato tempore, ad quod pecunia a minore, is e. data fuit. S. XI. Mutuum accipit, qui se obligare potest Unde si pupillo soli, vel eum gutoritate tutoris mutuum datum, ille hoe non restituit, nisi creditor probet . pecuniam in ieius utilitatem versam esse, Dia. Stryh. vf mod/. t. s. ι7. s. ιδ. si minori soli ereditum, idem iuris est. v. l. t. sa. C. si adu,
creae si vero consensus euratoris aeeessit, ereditor versionem probare non tenetur, nisi sit foenera tor, id est, usuras acceperit, Dn. Stryλ. d. l. s. a . seq. Brumaem. ad I. I. CF adu. creae q. XII. Minoribus comparatur ciuitas, hinc si administratori mutuum datum, versio iterum Probanda, Lar. h. a qua probatione liberatur creditori si vel eum integra civitate ciuibus omnibus conuocatis,Vel cum iis contraxit, qui ciuitatem re- Praesentant, V. g. senatus, tribuni plebis & magistri opificiorum seniores, Dn.Stryh. cuui. contrie I.2ω
c. r. I. s. idem iuris est intuitu ecclesiarum, hospitatiunt, . te Id. vs mori h. t. 3. 31. g. XIII. Ex singulari iuris dispositione ex mutuo contracto non obligatur filiusfamiliari de quo adiit. de S. Maced dicetur. Nec competit creditori actio. si homini perdituro sciens pecuniaria
mutuo dederit. nam neque mandati actio competit, si mandauit, ut meretrici crederem, L Ia. mandati, alias vero, si creditor hoc nesciuit,
non denegatur actio, siue debitor bene, siue malo
287쪽
pale pecuniam vertit. Vnde superflua in chir graphis est renunciatio exceptionispecunia in de toris utilitritem vom M g. XIV. Mutuum sua natura eslgratuitvm,qmά
pecuniam alicui suppeditare est species ossieti humanitatis. Non ergo debentur usurae, nili vel promissie,vel mora a debitore in restituendo eom missi fuerit, de quo infra ad tu. usuris. S. XV. Quondam in Germania obsagiorum usus fuit frequentissimus, ubi debitor,. vel etiam fide iussor promittit, quod in casum non factae stato tempore solutionis in eerto aliquo diuersorio seisissere, nee ante seeutam solutionem recedere. sed aduenienti simul ereditori eiusque comitatui omnia, quae desiderauerint, suppeditare velit; ve.
Ium, cum extude commessationes ct helluationesurirentur,dicta obstagia in reform.polit. dea.σ77. rit. II. Nou χνιιnaerlichen Contrariten. q. avis id
ruch. prohibita, delude tamen in insertim. 8a Osnabr. art. S.I. de indaganda, in m. nobilibus Holsatiae iterum confirmata fuerunt, V. Stryk. Iceno ae tit. desdeiusf. g. XV.seqq.. q. XVl. Quod si tempore contracti mutui cem eum tempus solutioni praefinitum, illud etiam ob seruari debet. Et quamuis debitor ante illud tempus debitum restituere queat. creditor tamen ratione usuraruin de iure suo quaesto aliquid remit. Qtere inuitus non cogitur, Freyer desolat. c.S. n. aiadi nullam tempus dictum: resignatio quolibet tempore fieri potest tam a creditore, quam debitore, concesso tamen modico spatio, ut debitor solutio rem procurare α creditor de pecunia alio modo
288쪽
s. XVII. Ex contractu mutui oritus condimo.
pr. J. mori re contr. & rubr.F. h. t. quae datur ereditori aduersus debitorem, ut rem mutuo
datam in genere, id est, in eadem bonitate & qua- Iitate una cum usuris promissis restitua t. Pertinent hue Ioh.Goeddeus de rebus creditu s mutuo, floris eholt de rebus creditis, Besoldus de mutuo fue Scio Macedoniano, Thom. Lindemann. de contractu mutui. H. Donellus de rebus creditis se ' I. XIIX. Sequitur nune contractus chirographarius, qui nihi l aliud est, quam praesumtum mutuum, prout recte Baehov. ad Treuic voLr. ἀο
29. th. a. lit. B. non obstantibus trieis Laurerbaelii, comp. iur. h. t. qui fundamentum actionis litteras. executionis autem praesumtam numerationem esse dieit; nam actionis & executionis unum idemque
semperes fundamentum, executio quippe actionis eonseeutiuum est.
q. XIX. Deser ibi tur autem ille eontractus ehirographarius , quod sit eontractus, quo quis iuehirographo confitetur, se pecuniam accepisse, veι aliam remfungibilem, eiusque restitutionem in eodem genere promittit, ad quampost biennium e caciter obligatur, licet nihil acceperit, v. tit. I. BL oblig. f. XX. Praesumtio aeeepti mutui, de qua diximus in I. XIIX. exinde oritur, quia debitor per integrum biennium tacuit & chirographum non repetiit. Quod si itaque intra illud biennium iereditor agit, debitor praetensus hane praesuintionem elidere potest, si ei opponit exceptio- m non numerata pecunia, quo facto actor nu
289쪽
SI CERTUM PETAT ET DE CONDICTIONE. 22 Iimerationem probare tenetur, M. vn. I. de liter. oblig. I.I. C. de non num .pee. vel potest etiam ille, qui obirographum dedit, intra idem biennium istud per eondictionem scausa data, causa non secuta repetere, licet creditor non agat, L 7. C. eod. vel etiam, praecipue si creditor absens est, denunciatione auud iudiuem facta ine protestatione, te minum biennii interrumpendi facultas datur, I I . s. q. eod. Haec omnia obtinent, licet debitor non solum chirographum, sed quoquepagnus dein disset, V. r. i. C. eod. aut, si partem non numeratam esse dicat, i. a. C. d. r. I. XXI. Renunciatodictae exceptionis eam non exeludit, etiamsi fuerit iurata, qua ratione enim quis ad dandum chirographum indueitur, eX eadem quoque renunciatio pronuit, L ἐύ. C. d. t.
quod limitant, si duramentum de restituendo praestitum . & seeus esse dicunt, si super accepto mutuo iuratum, quos secuti sumus in o. pr. dist. h. t. dist. sed nunc re melius perpensa, posteriori etiam casu iuramentum sub spe fallaei praestitum esse & sie naturam actus prineipalis sequi debere videtur, quo collineat Gallerat. de renune
tom. a. renunc. IIq. n. la. Du. Str h. caul. contrifct. a. c. 7. g. U.
g. XXII. Post biennium DD. quidem saepe memoratam exceptionem adhue admittunt, sed, tune non amplius est priuilegiata. ut sellieetereditor probet, sed debitor eo easu probatio. nem non factae solutionis suscipere tenetur. αquidem, si executionem impedire vult, per li- quida iustrumenta, V. Mev. a. dec. an irip. q. de
290쪽
a 66. quae probatio negativa tamen aliter seri vIupoterit, quam per remotionem loci ct temporis. Nam iuramentum .super ipso non-facto deferre non permittitur debitori,quoniam actor ex insitu mento per lapsum biennii corroborato iam fundatam habet intentionem, L t4. g. Q de virag
g. XXII l. Supponitur autem semper tale negotium, ubi illius, qui chirographum dat,maxime iu- terest, contractum celebrari, & sic per consequens ille ab altero, cui chirographum datur, adigi potest, ut chirographum in antecessum conlcribat Ψlludque spe futurae numerationis tradat, quae ta
men spes ipsum deinde saepius fallit. Huc pertiis
net mutuum intentatum, ubi sponsi, vel nouelli mariti in erest, ut pecuniam consequatur, V. I. C. de non num. pecvn. f. a. I. de except. LI. C. Mao t. caul. nonnum. Λd alia itaque negotia non pertinent, quae diuersam indolem habent, V. g. depositum, clin. s.l. C. dc non uum.pecvn. transactio, ι. D. C. d. aut si instrumento dictum, quod quia ex anteriori causa iam debeat, V. g. eX emto, con
g. XXIV. Intuitu dotis interim tres diuersi ea insus sunt distinguendi. Aut enim matrimonium solutum fuit intra biennium, tune a temporct imortis intra annum eXeeptio non num. dotivopponenda: si solutum post biennium, intra tamen derennium, tres menses adhuc conceduntur: si ultra deeennium durauit connubium,. exceptio plane locum non habet, quia ni-