장음표시 사용
321쪽
s. XII. Praeter errorem soluentis in aecipiento etiam error requirituri quia alias, si accipiens animo luerandi pecuniam solutam accipit,condicti ni furtiuae loeus est, Lyg. Ahlur. l. ιδβ. docon furt. Ceterum nihil refert, utrum in accipiente error facti, an iuris adsit, quoniam ipsius error, licet iuris sit, danti praeiudicare nequit.
β. XIII. Debet quoque aeeipiens, si aduersus
ipsum eum effectu quis agere velit, indebitum acis cepisse. Si itaque ex duobus heredibus, vel du bus fideiussoribus alter solidum soluit, partem se. Iuli a creditore repetere nequit, quia creditor suisum accepit, L s. g. f. de fideius. contra coheredem itaque, vel confideiussorem experiri debet soluens. Non obstant, quae supra F. III h. t. diximus. Ibi enim soluens plane non erat obligatur, hic vero pro parte. Imputet ergo sibi, quod bonesteio diuisionis non fuerit usus.
s. XIV. Actor in eondictione indebiti proba, re debet f solutionem & a indebitum regularu
ter, quia utrumque est sacti. Dieo regulariter. Nam a probatione indebiti liberatur actor, si reus, solutionem negauit, eam vero actor probauit. I. u. prst. deprob. deinde liberatur pupillus, minor, mulier, vel sorte vir quidem persectae aetatis, sed miles, vel agrieultor, ct forensium rerum eX- .pers, vel alias simplieitate gaudens di desidiae do. ditus, id est, monaehus, ut addit Gothostedus. 4. U. s. ἐ.AEde probat. Hoc vero ita solum procedit.
322쪽
eedit, si totam summam indebitam fuisse solutam is, qui dedit, contendat. Si ergo pro parte saltein quaeritur, vel ab initio quidem debitum sub
fuisse, sed postea dissolutum esse, adserit, ipsi onus
probandi incumbit. S. XV. Error quidem 3ὶ non minus, quam praecedentia, in faeto consiliit, & sic probandus. V. l. V. iv f. pr.m de probat. l. F. C. h. t. quail si tamen indebitum probatum fuerit, DD. exinde praesumtionem pro soluente oriri dicunt, ut ad iura mentum admitti queat, vid. bruunem. ad ιι.
ς. XVI. Repetitur per eondictionem indebiti non solum ipsa pecunia, vel alia res, soluta; sed etiam usurae peti possent, non obsunte l. I. C. b. t. quoniam disserentia inter negotia b. f. & stricti iuris ad quae posteriora indebiti solutio pertinet, hodie non obseruatur, v. praeiudicium apud Stare. U. mori h. t. s. a. . f. XV u. Cessat eondimo indebiti I si trans actionis caussa quid datum, I θ. s. LA. h. t. χὶ si pietatis ea uilla subest. v. g. si mulier se pro dote obligatam putans aliquid eius nomine dederat, LIa. s. a. st . h. Quaeritur: an generalis reuinciatio tuarium hanc condictionem excludat ' negatur, quia de ea non cogitatum, v. lis. h. t. De hae condisdietione speciali libro egit Andreas Claudius, nee nonJul. Pacius α Iac. Maellertius.
323쪽
g. I. tΗTe eondictio in signifieatu lato eum praee
dentibus concurrit, V. I. I. h. t. in stricto autem tunc locum habet, quando reliquae defieiunt. Exemplum est l. a. h. t. si fullo vestimenta lauanda eouduxit, deinde amissis eis domino pretium, ex locato conuentus,praestitit,posteaque dominus ve. simenta iterum inuenit, tunc enim pretium fulta
condicit. Idem est, si creditor debito iam soluto ehirographum adhue penes se habeat, i. a. C. do
LIB. XIII. TIT. I. Cod. IV. 8.
q. I. IN eondictionibus hactenus reeensitis dominium semper translatum fuit illaeque condictiones ex quasi- contractu instituuntur: hie autem domi. nium non est translatum. α ex delicio agitur. Pro batur saltem, rem in custodia actoris fuisse & exinde furem illam abstulisIe, unde dominium hie non probandum, ut in rei vindieatione, V. rit. de eden G I. III. S. I l. Datur itaque haee eondictio illis etiam, qui non sunt domini, eorum tamen interesi, V. D
324쪽
ereditori ratione pignoris, L la. g.f. b. t. Commodatario. II. g.3. C. doura. quam condictionem incerti vocant, eain Vero, quam dominus instituit, certi. Ex quo eonsequitur, quod condictionem instituere nequeat, cui res eX custodia plane non est erepta, v. g. Iegatarius, qui tamen vindicare potest, L M.ff. h. t. item, quod is condicere non
possit. qui rem ablatam deinde alienavit, quia eius non amplius interesi, I. o. s. a. h. t. s. III. Datur condictio aduersu urem eiusque heredes. lieet nihil ad ipsos peruenerit, M. N. inf. L. de obL qua ex del. I. p. s. a. es l. s. f. h. t. ct per eonis sequens etiam, quamuis lis cum defuncto elantesimia non fuerit, quod hic speciale est. Is, cuius ops consilioue furtum factum, iudieio poenali quidem
tenetur, non tamen hae actione, l. 6. h. t. quod communiter limitant, nisi in ipso furto concurrat, aut de eo participet, V. Isrunnem. ad Z l. o. n. q.
Plures fures singuli in solidum tenentur, quod generale in delictis, unius tamen solutio liberat reliquos, quia actio est rei persecutoria, I. I. C. h. t. g. IV. Diximus β. praeed heredes quoque ten ri, quod similiter & tunc procedit, licet jur laques suffocatus fuerit, hoc ipso enim reip. quidem satisfactum, non autem laeso, V. Heig. a. qu U. n. N.
seqq. Exeeptio est iure Saxonico elector is, quod nempe eo calia, si fur suspensus & resfurtiva nouamplius extet, heredes conueniri nequeant. idque prouenit ex male intellecta glossa ad Lani recti L art.M. n. q. prout eam communiter alleganti
325쪽
Saxonibus non denotat rei persecutionem,sed poenam, E. actor poenam non amplius petere potest, bene autem rei restitutionem, v. Finchelth. ob 4. n. M. v. simile exemplum demerigeldo tu. ad L. aquil. I. VII. ius interim tamen in decis elect. nov. 11. hoc limitatum, quod nempe heredes ad restitutionem teneantur,sifurpos sententiam latam anta
executionem in carcere moriatur. Alias vero, si furfusigatus, vel loco poena carcer ei dictatus fuerit, α ille in carcere moriatur; heredes quoque nihil ronituunt,aedec.So. v. disp. nostr.de restit. resfurtiva. g. V. Res furtiua restitui debet una cum omni busaeeessionibus& fructibus, g. s. a.=. h. t. perinceptis & pereipiendis, v. tit. deserta.pet. I. V. nea officit, quod fur nouain formam in eam rem inintroduXerit, V. g. ex argento poculum feceriti nam
α hoe condiei potest. I. s. g. h. t. eonc tu. de beis reaepet. s. VII. Fur etiam de casu tenetur, unde re peremta ad aestimationem eius agitur. 2 quidem quanti post furtum commissum res plurimi fuit. I. I. g. r. h. idque licet pretium eura furis ereuerit. d. I. U.st. h. S. VI. Consuetudo, ut magistratus rei furtivas sibi retineat, tanquam irrationabilis reiicitur in
cons. crim. art. ao7. s arg. & quamuis iudex,si expensas in ipsam rem furtivam fecerit, iure retentionis tamdiu uti queat, donee illae expensae refundantur οῦ propter expensas tamen in inquisitio-R nem
326쪽
nemo executionem factas idem ius non habet, mRieliter dec.ys n. 71 seqq. De Saxonico cautum,. ut res furtiva siseo cedat, si dominus intra annum diem illam non repetat, Landrecht I. a. art.'Ι. v. tit. de A. R. D. I. XI. eons omnino Claudius αMarc. Lyklaina de condictione furtiva.
, I. I. QVoniam iure Romano nomen actionis ex primere necesse erat, leges autem actionabus nouis non semper speetale nomen tribuebant; hinc nomine generali opus erat, quod est condietio exige, quae proinde datur illi, eni obligatio ex lege noua quaesita est, illa tamen lex nou cauet, quo genere actionis eXperiamur, v.g. in pacto donationis agitur ex ἰ.IF. g. vlt. C. do donat. v. Huber. inpra Iect=. h. t. s. a. Legem nouam aliquid dicunt,quae post LL. X u. tabb. lata, Gothosted. ad un. h. t. De eondictione ex moribus, v. g. in paelo nudo. item ex statutis, v. Mornaeius ad L vn. β. b. Si praetor nouam actionem introduxit, voeatur actio infactum, L M A. depraeser. veri . H. Donellus da condictione ex lege. LIB.
327쪽
Urua melius taxia forentinam, Tritidiaria ἰMOrnaeius ad h. rubrδI. I. Ηssic condictio iocose a nonnullis actio nanctabanorum dicitur, utpote quae peeuniam numeratam secum non ferat,Mornacius iaci.Τ kr. De ratione denominationis nihil certi lictemur. Aliqui a Triticis autore condictionem nomen a is cepisse existimant, qui tamen Triti eius nullum nomen inter Romanas familias inuenit. Alii putant, interpretes in disputationibus de aestit natione Terum triticum semper exempli loro adduxisse, 'uia hoc est praestantissima frumenti species, Sehilt. ex. 24. q. f.'. S. II. Recte obseruat idem Schilterus d. m. aq. 6. 6l. nomen quidem eondictionis huius in foris nostris non audiri, ipsam tamen rem nihilominus adesse. Nam eondictio triticaria nihil aliud est, quam actio ad interesse, quae competit illi, cui res iqualiscunque, excepta soluinmodo pecunia numerata, debebatur, aduersus illum, qui hanerem iusio tempore non dedit, tradidit, vel restituit,ad interesse soluendum,quanti scilicet res fuis- isset eo die, quo dari debuit, aut si de die nihil eonuenit, quanti tunc, cum iudicium acciperetur. I. t. ση. J. h. t. H. Donestus de condictione triticiaria.
328쪽
R Ctio praeredens eompetebat,si res debita iustola tempore non fuit praestita: praesens autem, si
non soluta eo loco, ubi solutio promissa erat. f. II. Ad ius Romanum autem distincte intelliis genclum, supponere debemus. quod in hae materia diuersitas inter eontractus b.f. di stricti iuris deinprehendatur. ' Scilieet in eontractibus bonae fide iudex pedaneus ex aequo & bono iudieandi re ar. bitrandi saeuitatem habebat. etiamsi contrahentes de easu aliquo singulari nihil pacti erant, V. rit. de reb. cred. I. V. α ergo, si In tali eontractu debitor iusto temporepromissa non implebat, actio ex ipso eontractu instituebatur, V.g. eX Iocato,em is, &e. di sie praesenti eondictione opus non erat. per textum expressum in I. .st. h. t. I. IIl. Ast vero in eontractibus & iudieiis friam iuris iudex pedaneus ad verba eostrahentium praeesse adstrictus erat, nee ultra progredi poterat , quamuis aequitas hoc postulare videretur. . v. d. tu. de reb. creae g. V. si ergo quis v. g. stipula. tus erat, vel in contractu mutui promiserat, L Lb. t. quod eentum Lipsae soluere velit, ille vero ad loeum contractus non veaiebat: stricto
329쪽
Iure in loeo domi ei lii actio institui non poterat, quia de hoe nihil pactum inter partes. Sed quoniam hoc iniquum videbatur. non posse sellieet Dipulatorem ad suum peruenire. si promissor ad
eum loeum, in quem daturum se promisisset, nunquam aecederet, quod vel data opera faceret, vel quia aliis loeis neeessario distringeretur, hinc praetor praesentem actionem introduxit, I. I.=. h. t. q. lU. Instituitur illa in foro Amicissu,tamquam foro generali, V. tit. de iudic. I. XIII. dieitur utilis in I. l. inf. h. t. ct amfuraria in I. a. pr. h. quia iudex ex bono & aequo arbitratur, S.Ir. J. de arit. RDD. adiectitiae qualitatis. Si enim in loco, ubi solutio facienda, agerem, actio ex stipulatu.Vel condictio ex mutuo competeret; quod si autem inforo domicilii debitorem conuenio, vocatur actio ex sipulatu, ex mutuo, M. de eo, quod certo loco. I. V. Judex in arbitrando interesse actoris considerat. Si ergo v.g. traiectitiam peeuniam dedi, Ephesi recepturus, ubi sub poena debebam pecuniam , vel lub pignoribus, ct distracta pignora
sunt, vel poena commissa mora tua; in hane arbitrariam actionem, quod interfuit, veniet & quidem ultra legitimum modum usurarum. Idem est, si in eo loeo solebam merces comparare, Vbi& tueri cessantis ratio habenda. l. a. g. S. A. h. t. I. s. eod. cons tit. de Uur. XIII. f. VI. E contrario etiam, si reus in loeo eon' uento soluere paratus est, actor autem in foro
domicilii agit, rei ratio habenda ct quantitas minuenda, si interfuisset rei, v. g. Ephesi potius
330쪽
solvere,quam eo loco, quo conuenitnr, d. D. g. h. t. non antem Video, quomodo defendi possit, quod adserit Lauterbaeli. h. t. rei etiam reno P tionem habendam esse, licet in mora fuerit, morosus nuta 'onquerendi causam non habet.
I VII. Loenti hactenus sumus de eo easui si Impim est obligatio. Qiaperitur autem de alteria natiua y distingitendum. Si alternatina est i eorum. v. g. si promisisti Ephesi, aut Capuae, deinbitor habet electionem, in quo loco soluere velit. quamdiu scilieet a creditore non conuenitur: postea autem in eo loeo solutio faetenda,ubi aetionem ereditor instituit. I. a. f 3. . h. t. Si alternatiua est rerum. v.g. Stichum, aut Pamphilum dare promisisti. debitor faenitate eligendi gaudet, d. a. 1.3 h. t. Si denique alternatiua est mixta, rerum es locorum 'nitI. v. g. Ephesi dedem. aut Capuae hominem, creditoris iterum est electio, ubi petat, I. a. s. a. es .F. h. si ergo debitor ante soluit in a
terutro loro, creditor aces pere tenetur. ii
g. HX. Si quis ita promisit: Ephesi re Capuae: dh1isa est obligatio, ita ut Ephesi una, & Capuae s. tera dimidia peti possit, i. a. f.4. h. H. Donellus ri
s. l. onstitutum nillil aliud est, quam ite, rarum pactum. constituunus autem a vel