장음표시 사용
391쪽
pleri' coeptum , aut mandatarius mortem mandantis ignorauit, M. o. I. h. t. Heredes etiam manis datarii, si velit mandans,inchoata perficera tenen tur. Henr. Canisius de contractu mandati.
I. Q ocutas est contractus consensualis de re. vel opera, ad commune lucrum Conferenda, & est vel uniuersalis, yel generalis, Vel
g. II. Vniuersalis, siue omnium bonorum est, ubi' Omnes res, vel omnia sociorum bona, nec non Vniuersa, quae ipsis obueniunt, siue titulo on roseo, siue lucrativo, U. g. hereditas, donatum, legatum, &C. communicantur, LI. f. l. I. U. f. L.=h. r. V. g. m. in I. h. t. & e contrario etiam omnia ex Communibus bonis erogantur, v. g. filii sumtus' studiorum,filiarum dotes, &c. 73. I. . h. t. Id qu etiam, licet alter sociorum nullos liberos habeat. quia de inaequalitate conqueri non potest, qui eidem sciens sese commisit. I. IIIo Generalis, siue bonorum simpliciter est, ubi ea solum communicantur, quae ex quaestu Veniunt , siue . quae titulo onerose & opera ali-Cuius adquiruntur, V. g. ex emtione, Venditione, Iocatione, conductione l. 7. σ δ. h. t. & e contrario ea solum ex communi erogantur, quae ad quaestum pertinent, V. g. si ab uno sociorum incommodum societatis aes alienum contractum,. V I. Ia.
392쪽
ar m. x . ΥΙΤ. Π. ra. st. 37. h. Haec in dubio potius praesumitis quam Vniuersalis, I. 7. h. in uniuersiali enim adest species quaedam donationis, ad quam communiter non inclinant homines, unde ea ab adlegante probanda. IV. Particularis sue specialis est, quae unius rei, aut negotiationis intuitu initur, cf.pr. L . & sic nihil ex communi erogatur. quam quod ad hanc rem, Vel negotiationem in specie pertinet. g. V. Societas quidem, quia contractus consen- ualis est, solo consensu etiam iure Romano perfici-rur, interim tamen ad consummationem , Uti ita Emtione, traditio requiritur. Exceptio est in cocietate uniuersali, ubi ,l quoniam Communiis Catio singularum rerum admodum dissicilis seret. Illae statim sine accedente facto traditae esse censentur, I. r. q. r. l. a. h. eXCeptis nominibus, quae Ce-jdenda, I. I. pr. R quia ossibus inhaerent. g. VI. Facta, vel res, quarum intuitu societas Initur. debent esse honesta, rerum quippe inhonestarum nulla est societas, L is hinc etiam in so- ietate omnium bonorum, si unus ex sociis ob erpetratum delictum poenam soluit, socius eius Partem serre non tenetur, Lsa. g. ig. h. nisi delicti sit particeps. v. g. si lucrum illicitum incommunem societatem inserri passus I. s. ins h. Aliuilest in dicta societate uniuersiali, si socius ob deI Rum alterius aliquid consecutus, v. g. actione in- Iuriarum, L. Aquiliae, &z. hoc enim conserre te. netur, LM. S. ἔδ. h.
393쪽
VII. Societas, ut ab initio dictum , eom munis lucri causa initur. Ergo etiam damnum si perueniens ad utrumque socium spectat. Cis ea partes lucri autem ante omnia ad pacta conistrahentium respiciendum t si illis nihil determi natum , partes aequa esse debent, scilicet iuxta: Proportionem sortis illatae. Possunt tamen re Partes inaequales esse, item, potest coiri societas , 'Vt lucrum quidem commune sit, damni ero partem alter non sentiat, si scilicet alte rius industria tanti sit, ut plus societati conseis Tat, quam peeunia, V. g. si solus nauiget, so
Ius peregrinetur, pericula subeat solus, ι. Lampr. s f. r. h. t. g.ΠX.Quod si ita conuentum,ut unus damnumcalter solus merum sentiret, societas non valet, sed Donina dicitur in d. l. v. g. a. h. t. Sed quid si alter expresse dicat, se animo donandi alteri soli luia . Crum relinquere vellet nec ita valet, Vt Contra. Eius societatis, quia essentialia eius deficiunt, Lata b. a. h. t. Valebit tamen sine dubio, ut pactum. g. IX. Socius in rebus ad societatem pertinentihus culpam leuem in concreto praestat V. tiri comm H
uti I. XXIII. & quidem in flvulis negotiisi Vndus socius quaedam negligenter In societate egisset, in plerisque autem societatem auxisset, non compensatur compendium cum negligentia, aes h. t. Vnde hic secus est, ac in negotiorum geα Dione, V. est. de neg. gest. g. IV.
g. X. Si alter ex χciis expensas secit inutilit telii societatis, hae ipsi sunt refundendae, v. g. fi
394쪽
prosectus est ad merces emendas, viatica & mertini tortorum, & stabulorum,&iumentorum, & rulorum vecturas, vel sui vel arcinarum suarum, gratia, vel mercium, recte imputabit societati, I. s. l. U. b. t. Sed quid, si in itinere damnum fata- uaccidit, v. g. si in latrones incidens socius suam pecuniam perdidit, &e. Respondetur, & hoc C Iu damnum Commune esse, ex natura societatis. . s. g. 4. h. t. quod secus in mandato, V. tu. prae
S.IIX. in fg. XI. Oritur ex hoc contractu actio pro scio.
quae semper est directa, a quocunque sociorum instituatur, & datur socio aduersus socium, Ut rationes gestae administrationis reddat lucrum perceptum communicet, damna data resarciat. Uel econtrario. Vt alter expensas in societatem factas restituat. Ipsa diuiso rerum ad societatem spectantium actione communi diuidundo petitur, I. r. R. commun. diuid. g. XII. Miuisur societas i renuntiatione, I. 9.I. . t. V. tu. comm. diuid. g. II. haec tamen renunciatio non debet esse dolo a v.g. si quis societati uniuersali ideo renunciare velit, quia hereditas obuenit, haec enim nihilominus communicanis da , alter vero socius statim a tempore factae renunciationis liberatur , d. I. θ. q. s. add. l. II.
s. XIII. a Morte, I 4. I. r. h. etiam quoad reliquos , I θ. β.st. h. excepta societate vectigalium, .sy. r. h. alias Vero non valet pactum, ut heres socii in societate maneati LXI. pr. l. θ. g. v. b. tin
395쪽
inchoata tamen heres perficere debet, L ηο. h. de si socius, ignoranS alterum socium mortuum esse, quaedam adhuc eXpedivit, heredes socii ea praest, re tenentur λ p. g. o. h. t. g. XIV. Soluitur 3 sine negotii. l. 6s. s. Io. h. amissone bonorum V. g. si publicantur, d. l. θ s. ra. h. aut a creditoribus Venduntur, I 8. g l. v. I. 4. g. l. 6. f. to. h. nisi ille, qui bona amisit. --na non intulerit, sed solum operas praestiterit, quod non raro fieri solet, cum pleiumque pauperior opera suppleat, quantum ei per compara tionem patrimonii deest, Ls. g. r. h. t. Denique o societas ad tempus eontracta laesu illius temporis etiam soluitur, I. 8. g. 1. h. t.
XV Hactenus de sociis in relatione ad Ie -- uicem consideratis. Quid vero iuris, si ad alios mira societatem reserantur Z distingue. Si omneν socii coniunctim contraxerunt. ius pro rata sibi adquirunt, & pro rata obligantur. Si unus ex δε-ciis contraxit, reliquis nec ius adquirit, nec emobligat, nisi si) eorum insitorfuerit, v. tit. δε exere. σ instit. act. aut et in rem societatis ali quid versum, v. ID. de in rem verso, & late Stryk.cauia contr. sessit. a. c. Io. I. Io. q. Pertinet in hanc materiam Hector Felicius de societare, Bla
sius Michalorius de fratribus, Petrus de Vbaldi de λοbus fratribus V aliis Iouis. &c.
396쪽
De contrahenda emtione & de pactis, inter emtorem & venditorem compositis: & quae res Venire non
possunt. g. Ι. Einis venditio est contractus consensualis clare pro certo pretio alteri tradenda , pr. a. q. t. F. h. t. Ergo, quia consensualis, fripturiet ad eius essentiam non requiritur, d. I. E. F. f. nisi explesse ita conuentum. I. II. C. de . iustrum. v.Dn Stryh. caul. conre. sedi. a. e. S. I. I in additam. ad ae tract. S. .II. Nec arrha validitati contractus aliquid' addit, nec detrahit u. pr. h. t. Vnde si contra Ous nondum perfectus est, sed arrha durantibus tractatibus, siue praeliminaribus, alteri data in signum venditionis perficiendae, eo non obstants poenitentiae locus est. Hoc interim statutum iure ciuili, ut emtor paenitens arrham datam amittat. venditor autem acceptam in duplo restituat, pri
S. III. De perfitus, quae emere & vendere poΩ
sunt, generalia ex tu. de pactis g. sunt repetenda. Hic saltem specialia tangemus. Sic tutor curatores res pupillorum suorum emere non possunt, LIq. l. f. Τ. h. t. quia metuendum . ne
sibi potius, quam pupillis prospiciant, add. i. 4K. h. t. quod tamen limitant, nisi palam s b. L
397쪽
PA . INT. EMΤOR. ET VENDIT. comos. &C. 33semant, V. Brunnem. ad Z LIq. I. . V. g. si ma- .gistratus, aut cognati ante Celebratam emtionem in verum rei pretium inquirant. Medicum quoque ab aegroto emere non posse probant ex Io.F. de extri cogn. sed ibi habetur casus specialis de medico, qui aegrotum sub periculo amittendo rum oculorum contra honam fidem ad vendendas possessiones suas compulerat. Hoc Vero de . Omnibus medicis praesumi non poterit. 3, ΙWi Ita quoque nobiles sine dubio emereti vendere possunt. Diuersa enim est quaestio r
Dirum mercaturam exercere queant ' Hoc negatur in LI. C. de commerci ibi tamen non solum de nobilibus, sed aliis etiam honorum luce conspicuis S patrimonio ditioribus sermo est, addita nota hac ratione, quod nobilitas proptet ea amittatur. sed ut inter plebeios negotiatores facilius M .smondi vendendique negotium. Ergo contra decorum saltem est, si eiusmodi homines mercatu Tam vilioremqFordidam exercere velint, V. g. haleces , saponem, &c. Vendendo, Vt Vero V. g. frumeDtum, lanam, &c. per auersionem emanqει vendant, nihil obstat, quod & hodie eos fac s
g. V. Emtio duo habet substantialia, rem
pretium. Res debet reuera existere , prout venditur ., Vnde si ex postfacto adparet . eam tempore celebratae venditionis non amplius exti risse, contractus nullui est a sin vero pars maior ad huc existit, valet venditio, pretio tamen ad aequDxatem redacto, nisi venditor sciuerit, partem iam .
Periisse, quo casu propter. dolum emtis iterum
398쪽
mulla est& venditor ad interesse tenetur, LX7. pr. g. VI. Quamuis Vero res nond um extet, sum. Cit tamen, eandem existero posse. Sed hic iterum distingue inter rem speratam &spem emtam. Res sperata dicitur, qu ex operatione naturae existere solet, v. g. Ducius & partus futuri, & hoc casumtio valida est, modo tamen aliquid nascatur, LX. pr. h. t. ibique Brunnem. n. t. Spes autem Vocatur, quae a solo casu sfortuna dependet, V. g. captus piscium, autum, vel missilium, Sc. hietempto subsistit, licet nihil captum, alea enim qua si emitur, d. l. S. I. r. h. t. Si vero alias res, de qua non cogitatum, capta. V. g. tripus, &c. illa ad piscatorem spectat.
- I. VII. Pretium, quod pro re soluitur, debet esse I iustum & verum , unde uno nummo Ven ditio celebrari non potest, arg. F. locati, sed
tunc reuera adest donatio, Linis 3 h t.&sC V.D inter Virum & VX rem non valet, d. IIJ. sus CX ' cepto casu in Saxonia, quando VXor marito ge-radam Vendit, CarpZOu. p. a. c. II. d. ll. nec lira SOo. solidos, &c. v. tu. de donat. Dicitur autem unus nummus, quando inter pretium dc
rem venditam ne minima quidem proportio esticiterum.iusti vocabulum hic aliquam latitudinem habet . ut scilicet tale adhuc clicatur, lixet inaequalitas deprehendatur, modo quis vltra dimidium non sit laesus, v. tu. de rescinae ven . ait. S. IIX. Debet 0Ι eertum esse,vel ex conuentiΟ- ne partium,vel per relationem ad aliud s. dabo, i quan
399쪽
t A . INT. EMTOR. ET VENDIT. COMPOS. &e. 3 arquanti tu emisti,vel quantum pretii in arca habeo. I. 7. I. r. h. Potest etiam determinatio pretii conis ferri in arbitrium tertii certi, S. I. h. t. non Veroi ius emtoris, V. g. quanti Veiis . Vel aequum putaueris, habebis emtum, L M. S. I. h. t. nec tertii incerti. arg. I. pr. F. locati, quamuis hodie , inter mercatores praesertim, non infir quens sit conuentio, ut tantum soluatur, quanisti rem duo prudentes mercatores aestimauerint, qui postea a contrahentibus eliguntur, Stryh.
in not. ad Latιterb. h. t. p. so s. voc. de contraria consuetudine.
. IX. Consistit III) pretium in pecunia num
rata g. a. J. h. t. licet sit deualuata, modo non plane reprobata, tunc enim esset permutatio. Si partim rei, partim pecunia soluta: contractus a priori denominatur, emtio, vel permutatio, LM C. de paci. in emi. Si aequalia sunt, censetur esse emtio, quippe quae hodie frequentior. Car-pZOuius p. a. c. s. d. n. 7. pro permutatione pronunciat, sine dubio ex hac ratione, quia permutatio est contractus antiquior; at Vero ant quitas hic nullum momentum adsert, quoniam antiqui mores poli inuentum nummum iam dudum sunt mutati. g.X. An & quatenus metus,dolus. c. emtionem
vitient,supra lib.IV. tit.II seq. dictum fuit. Hic itaque de errore solum nonnulla subiicienda. Hic si
versatur circa ipsum contract. v. g. tu locationem intendis,ego emtionem: aut circa rem vendendam,auc Circa pretium, enatio nulla est, Ly. pr. h. r. nisi x Veu
400쪽
322 LIB. XIIX. TITI. DE CONTRAH. EMT ET Davenditor minus pretium intelligat, V. g. flore.
nos communes, emtor autem maius, V. g. missiticos,iunc enim, quia emtor in maius consensit. ni
nus etiam sine dubio voluit. Nominis error nihil ficit, d. f. XI. Si in corpore quidem conuenimus,sed e ror est circa materiam, Ut puta, si res pro auro, vel plumbum pro argento veneat, emtio iterum nulla est, d. I. s. s. a. h. si in parte materia err tum, emtio subsistit, si pars minor sit, L r . h. r. Item, si circa accessoria erratum, L s. n. b. r. quo casu tamen actio quanti minoris competit, de qua infra ad tit. de adii. edict. si in maiori parte mat riae erratum , emtio iterum nulla est, V. l. qt. f. r. h. idem si error circa sexum interuenit, I. u. F. Lh. t. secus, s solum circa qualitatem virginalem, d. l. H. g. r. nisi Venditor in dolo sit, i. tr. 9.s doact. emi. sed tamen & hic actio quanti minoris i cum habebit. XII. Simulatio etiam emtionem non minuS,ac alios contractus vitiatata sepe donatio celebra. tur& pretium dicis saltem gratia adiicitur, quo casu plus valet, quod agitur, quam quod simulate Concipitur, t. C. t. Plus val. quod agit. quam quod μmul. concl. l. s. s Io. C. h. t. I, XIII. Denique si obseuritas aliqua, vel ambiguitas , in hoc aliisque contractibus occurrit, interpretatio non semper contra Venditorem, nec semper etiam contra emtorem, sed contra illum facienda, qui eurius loqui potuit. I. I. riparis.