장음표시 사용
221쪽
sT E FLERI tvs TINGEN.co MMENTA Rivri io A tinus profert Lineae.At Nodu aut Coiunctionem appellat Graece nodus uel comtinctio. Sunt 1gitur nomina Fili synonyma haec,Filu,Fila, Vinoculu, Vincula, Vincula caudina,Linea,Lineolae,Linu Zc Lmi, ac Alligameni tu Lineum, Cingula, ubi pintelligito Piscin. Nodi uero synonyma haec stulti Nodus Pisciu, Colligatura subcaudina Pisciu, Ligatura, Ligamentu, Coniuna Scriptores de his sunt iam supra recitati. L Aratus, Ptolei ctio,Syndesimos. mXUS,Hyginus, icero,Germanicus, Bassus, Rufus. Omnes stellae harum lianearu sunt numero in hoc concordat Authorcu Ptolemaeo ec Alphon .
re omnes hae tepore Picilemaei in Piscibus,demptis quin*.s. 18 19.2o.z3.22. quae
fuerat in principio Arietis . Hodie oes sunt in Ariete a primo gradu in ra. us p. Author noster collocat noue primas stellas in Linea austrina.i.in Linea transσeunte a cauda piscis Austrini uersus meridiem . Reliquas quin v ponit in linea septentrionali, hoc est,in Linea transeunte a meridie in caudam Piscis horei. Et in hoc non nihil dissentit a Ptolemaeo οἱ Alphon , qui decem primas suppustant in linea austrina. Vna.s.19.uocant Nodu,reliquaS.scro .et1.22Iocant in linea
septentrionalem. Item 10,id est, Nodus 8c Er.sunt tertiae magnitudinis, reliquae Primae decem lineae meridionalis sunt authore Ptoles quartae 8c sextae. v maeo de natura Saturni Zc parti Mercurii. Sed tres lineae septentrionalis sequus tur complexionem Saturni ct lauis. Decimanona,lucenis,quae Nodus dicitur, Martis gerit natura oc Mercurii modica . De linea siue lineis possent hic mul ta fatis utilia recenseri, quibus Oibus missas duo dumtaxat proponam. Primis quid hoc uelit prouerbia,Lineam salte ducere.Plini. lib.34.ca. io. scribit de Aps Prpuerb.
Pelle cosummatissimo pictore.Cui fuit perpetua cosuetudo,nunΦ tam occupa Linς m iselatam diem agendi,ut non lineam ducendo exerceret artem. Dod ab eo in prosuerbiu uenit, quod nullus etiamnu quibuscumque negotijs Dccupatus , diem abire sinat, quin suae artis quippiam exercitii habeat. Quod satis probat Ouis ditis libro secundo,de Arte amandi.
Sed mora tuta breuis, lentescunt tempore curae, Vanescitque absens ct nouus intrat amor. ' ,
Secundu,quid sit id Lineam poscere.Quintilianus Itb. H.sic habet,Traiis rein diuersa subsellia, para uerecundum est. Nam oc Cassius Seuerus Urbane ad* Quintilia. c uersus hoc facientes lineam poposcit . Ambiguum esse uidetur quid sit in hac parte Linea. Dicunt doctissimi,Longurium intelligi. Sic enim longiores pers Longiarius,licas Teste Varrone) aut robustiora ligna,quae in stabulo equis interponunt ne se mutuo feriat, aut in pugnam cosurgant,appellari obseruatu est. Sic linea potest dici signum uel regula, qua secernitur inter loca uel sedes, & potest esse signum creta factum,uel ex ligno, assere Ouidius primo , de arte , loquens Ouidius. de Circensibus spectaculis currentium equorum,sic canit. Et bene te cogit,ssi nolit,linea iungi Qtia tibi tangenda est lege priella loci occiHic no abs re in mentem uenit caput 4α libri secundi Plini j, ubi idem num o Plinius usustharauit γα.coelestes imagines,nomina tamen eoru tacuit. Nos,ut author illustrior lux quo ad ima redderetur, Omniu nomenclaturas recitauimus, tum uniuersales cu particula se*Qdiaci.
res,quod supra uisu erit facile. Inter eas aut quae in signis Z odiaci continentur, sunt nonnullae particulares non dum expositae. Quocirca ne coeptus ordo litas qua easipsas paucis absolvemus. Ex signo igit Sagittarii tres particulares exσcerpunt. Quarti prima est Teia,Sagitta aut Iaculu.Scito lector in coelo Gemi THum,Sagita ad inueniri Telum. Vnu haud longe ab Aquila, in Lacteo circulo uersus septen xR,'Rςulum
trione collocatu,de quo in subditis. Aliud in Sagittario , de quo hic. Cuius pars
222쪽
pmoretia lacteo immersa est uersus meridie. Et duabus tantu stellis formatur, Din ordine stellarum Sagittarii Prima θc Septima. Prima tempore Ptolemaei fuit
in Sagittario, quarto quasi gradu,tertiae magnitudinis,de natura Martis 5c Lunae.Hodie in eodem Sagittario gradu a . 8c ob eius complexionem Marticam ec Lunare est stella nociva oculis scuti supra de Pleiadibus docuimus.Septima aut Ptolemaei ive fuit in Sagittario,gradu i quartae magnitudinis, habes uim lavis 5c paru Mercurii,hodie inuenit in Capricorno tertio propemodu gradu.Arcus Sagitα Secunda particularis est Arcus Sagittarii. Cuius maior pars in lae eo iacet circulo ad meridiem di ornatur duabus stellis,quae 1n ordine sunt 3. 8cs.Sunt tamequi quarta huic arcui addunt, a quibus dissentio . Tertia tempore Ptolemis fuit in Sagittarios.gradu,tertiae magnitudinis,hodie in a8. quasi gradu eiusde.
Quinta autem in eodem γ.fere gradu, quartae magnitudinis, hodie in 15. pene eiusdem Et sequuntur ambae naturam Iouis oc Martis. Fascia linteo; Tertia uocatur Fascia aut Linteolu capitis. Contendunt alii Leonis aut fers ιum Rgu Rr, , pellem ex humeris Sagittarii emergentem. Hanc uetus interpres nominat Contacta. Geor. Val. modo Attactum,modo Contactu, resex gaudet stellis, quae in ordine stellaru Sagittarii sunt 3 α.i3.ε4.13 .a6.5c 1 .Fuere hae tempore Pto Elemaei in Sagittario a ai. ferme gradu in as. quartae resextae magnitudinis. De
complexione Iouis oc paru Mercurii . De Telo Θc Arcu loquuntur propem A iis, 'Omnes,qui de Sagittario scribunt. Praecipue tame hi tres Aratus in Phoeno.
sic. Arcum quando SoΙ incendat,& rectorem Arcus,sub uespera nauem reduci CataGerma. to,sidens non amplius nocti occi Caesar Germanicus,sici Belligerum Titan etiam cum contigit Arcum. Ducentemque ferunt sinuato spicula neruo Iam clausum ratione mare est,iam nauita portum
Infestam noctem fugitat longasi tenebras M. Item Rusus Fessisseeanit. Par metus ex pelago tibi sit quom sole Sagitta
Cum leuis afflatur,cum lux in arundine flagrat,
Ignis mundani,cum tela extrema coquuntur. C umque Sagittiferi torret uapor aureuS arcus.
Tum quoque si piceam specteris surgere noctem,
Informem tetris tellurem ut uestiat alis.
Littus ama ct c. FPraeterea Aquarius uniuersale signum, ultra Vrnam particularem imagis Q ali supra dissJeruimus,duas habet alias . Prima est in eius leua manu,as,hnu.. Geor. Valla uocata Vestis, a uetere tralatore Pannus, tribusque completur stellis 6. r. 8 . in ordine stellarum Aquarii . Et operantur ad modum Saturni re& Mercurii. Prima tempore Ptolemaei fuit in Capricorno 18. quasi gradu teretiae magnitudinis.Hodie in septimo gradu Aquarii.Secunda ad tempus Ptolomaei inuenta in decimo sexto gradu Capricorni,quartae magnitudinis,hodie in gradu sexto Aquarii.Tertia Ptolemaeo obseruante in decimo quinto gradu Capricorni,nunc in quarto Aquarii. Qid si rectos in coelum oculos dixeris, duaDuplex Vestis as intueberis Vestes. Vnam Vergilias, id est, institoris Vestem, de quo supra. Alteram Aquarii de qua iam diximus.
pusio ,du . Secundδ v xi S recipit appellationes eius Alma.Ptole.interpres dict.g.8cDheuhsugaqus AratuSin Phin.uocant eam Fusione Aquae,Decursum aut casum Aquar.Geor. Casus aquae. Val.fluzum aquae.Hyginus in3.Bassus oc Iuli. Fir. effusionem Aquae. Marcus Fluxus aquae. Mani. lib.1. Amnem Aquarii.Constituit authore Ptole.ct Alphon exa6.stet, Effusio RRV - Iis,incipiens iuxta ordinem stellarum Aquarii a Σ3.stella, finiens in a. Tempe, Amni. δqVδ' Ptolemaei omnes repertae in Aquario,nostra in Piscibus, dempta ultima.L
223쪽
A 4α. qtiae in Aquario locat . Omnes iuxta Ptolemaeu in quarta &quinta magni itudine, praeter 4 .p xsfulgentem primae magnitudinis. Omnes de natura Saturni et Iouis modicum. Collibuit hic comnibus aliorum sententiis missis apotelesma Iulῆ Fir.Iib. sca.α9.adiungere In aquae inquientis) effusione, qui nati fuerint, a prima aetas te,diuites erunt,oc multorum bonorum possessores, sed patrimonium paternuuaria profusione dilapidabunt. Erunt autem liberales, sed his erunt multi fresquenter ingrati. In aetatis tamen processu, maxima patrimonii re dignitatis augmenta consequentur,ac inimicos suos sibi uidebunt omnifariam subiugautos .Habes nunc optime lector complementum omnium imaginum Plinianas
rum,ad Zodiacum ipsum spectantium.Et hactenus de prima parte huius ultio mi capitis Procli.
IVPER EsT PARS s EcvNDA Q vAE IIc EXORDITUR. SEPTENTRIsonalia sunt,quaecumque ad Septentrionem situ habent.Sunt autem haec.
Vrsa maior, Visa minor,Draco,qui inter Visas locaturn Exuato ordine authoris initiu nobis est Vrsa maior. In primis igitur adueris Fabula Vrsaeo tendum.Hanc Haesiodus est esse Calysto nomine Lycaonis filiam,eius qui in Arcadia regnauit,eamque studio uenationis inductam ad Dianam se appli,' μ'
cutise,a qua non mediocriter eme dilectam, pro pter utriusque c onsimilem na turam.Postea aute alaue compressam. Et ut habet Amphis Comoediaru scropior Iupiter simulatus effigiem Dianae cum virginem uenantem, ut adiutans Persequeretur,amotam a conspectu caeteraru compressit. Calysto uerita Dias . nae suum dicere euentum,quod diutius caelare non potuit. Nam iam utero insgrauescente propediem partus, in flumine corpus exercitatione defessum cum recrearet,a Diana cognita est non seruasse uirginitatem, cui dea pro magnitus dine criminis no minorem retribuit poena.Erepta enim facie uirginali in Vrsae speciem est conuersa.Non illi dixerunt, cum Calysto ab Ioue esset compressa, Iunonem indignata in ursam conuertis se.Quae cum in sylva ut fera vagaretur,
a quibusdam Aetolora capta,ad Lycaonemlpro munere in Arcadiam cum fistio est deductaabi dicitur inscia legis in Iouis L si templum se coniecisse, quaa cofestim filius secutus est.Itaque cu Archades insecuti interficere conarentur, Iupiter memor peccati,erepta Calyston cum filio inter sydera collocauit. Eansique Arctum,filium autem Arctophylaca nominauit. Hanc fabuIam Thomas Rhadinus his metris descripsit. Omnipotens quondam de Virgine Nonacrina Iupiter incaluit. Cogit amor coelo descendere,foemineamque Induere essigiem. Oscula dum fuit,subeunt certamina tandem. Victor ad astra uolat Dum sentit furtum luno Saturnia coniunx Et soro ingemuit. Tendit ad ima furens,arreptam crine Iuto Sternit humi trepidam. Dumque preces scindit,nigris horrescere uillis Mollia membra uidet. Oraque quae tantum placuerunt candida amanti Turpia rictus habet. Asiam fabula infra cude Ursa minori dissere
secundo loco nomina satis uaria de ursa hac ma zmillo 'iori sunt aperienda haec,
μεγα Graece.I. Plaustrum maius, Septentrio maior, Arcturus, Arctos
Mee Graecum Latine ga uel currus. sonat plaustrum,nεγα ma Plaustrutri magnu , plaustriim magnu, gnum.
224쪽
Et quid quod fuerat formatum corpus ad unguem de quo a subditis, de quo DHyginus. Meda fit ursa dolen . Hyginus lib. a. de arcto
Ingratumb quoties causabat moesta tonantem minori sic scribit, Maio
Immemorem que sui. rem arctum complures
Quam cum per sylvas errantem cernere astris plaustro simile dixerui Inseruit miserans. re αμααμ Graeci appetitarunt.Cui haec memoriae prodita est causa. Initio qui sydera perviderui, ec numeru stellarum in unaqua specie corporis constituerunt, oc non arctum, sed plaustru nominauerunt.Ex septem stellis duae, quae pariles, Sc maxime in uno ioco uiderentur,pro bobus haberentur,reliquae autem quinque figuram plaus strissimularent,itaque Θc quod proximu huic est signum,Booten nominare uos
luerunt.De quo infra plura dicemus. Arctos maior. Arctos maior,uel ut Hygino placet,maxima,id est,Vrsa maior.' κας enim Graece,latine ursus uel ursa,de quo fabula iam est recitata. Septentrio ma Septentrio malo nos utrais arctos septentriones dicimus. Varro,Triones
rusticoru uocabulo boues uocitatos scribit, ec quasi quosda teriones, hoc est aιrandae terrae oc colendς idoneos.Quod ergo antiqui hamaxan,hoc est plaustru Edixerunt,nostri ueteres a bobus iunctis septentriones uocauerui, a septem stet Ioan.de Sa. bu. is quibus iunctis quasi triones figurantur, legito Ioan. de Sacrobii. in libello Ouidius. sphaerae tracta. Σ.in principio. OuidiuS α.Meta.fab. Gurgite ceruleo septem prohibete triones, Syderaque in coelum stupri mercede recepta Pellite,ne purotingatur in aequore PelleX Ouidi.Meta.fabii.a. Scythiam septem te triones Horrifer inuasit boreas. Virgi.primo Aeneidos. si ... ' Arcturum,pluviasque Hyade'geminoS triones. Boetius lib.a. metro. LQuos premunt septem gelidi triones. Elice uocata ab urbe Arcadiae, quam authore Plini. lib.a.ca.sM mare abserbuit, in qua Calysto nata perhibetct ab ea hocsydus Elicen vocitatu.Sed si rite legeris Plini lib. . cap.s. Elice opspidum fuit Astatae-non Arcadiae. Vrget me hic uehementer unuqubdnonulli etia in sacris literis doctissimi in numeru sanctorii relati:Arcturu assi runt esse Vrsam minore.Cu apud sanctu Iob ca. s.sic legit. Nunquid cottingere ualebis micantes stellas Pleiades,aut gyra Arcturi poteris dissipare.Hanchii Fius capi di articula diuus Thomas Aquinas his uerbis dilucidiore reddere pollicetur . Cosiderat in corporibus coelestibus uniformitas motus mimi mobilis, ex eo Q reuoluitur totu coelum,& omnes eius stellae semelin die di nocte super polos mundi,hic aut motus sensibilius percipitur ex stellis propinquis polo seoptentrionali,qux sunt nobis Ppetus apparentiar,propter eleuatione poli super nostru horizonte inter quaS stellas maxime notatur costellatio Arcturi, quae est Vrsa malo cuius stellae manifeste apparent moueri in gyro circa potu mundi.Et quantu ad hoc subdit. Aut gyris Arcturi poteris dissipare,ut.cno circumaeat polu,hactenus Aquinas. Cuius sententia manifesta est Arcturu dici ursam maiore. Accedit huic sentetiae divus Grego.lib.αs.ca.28 5 ας seribens in ca.38. Iob. ipsius Iob,ubi ca.18.sic habet. Arcturu,qui nocturna spatia illustrat,no occasuis xu. lucidius ca.Σ . sic. Est in Arcturo quod cosideratius possumus intuercis septe quippe stellis uolute, oc modo quide tres ad suma eleuat,aissi ad ima quas tuor inclinat,modo quatuor supius erigit 8c tres inferius premit, haec Gre. His uiroru sententris neq3 adeo,nem in diuersum eo. Nunt in memini me legisse a ipud aliquem astrologum,aut poetam, Arcturum sumi pro Vrsa uel Maiori uel Minori. Non raro tamen legi Arctum accipi pro Boote,aut eius stella lucida
225쪽
sTOEPLERI Ius T IN G EN. co MMENTARI vs. io ad genua aut coxas locata, inserim . Sunt tamen qui arcturu interprentur Ariscti caudam, ab hicreet,id est,ursa,ec ura ονr id est,cauda:quasi tres stellae in causda ursae,sed id modicum releuat. Scriptores de utrisque Ursis sunt hi,Ptolemaeus Iib. . Alma.5c tracta.primo Scriptorea, quadri. Aratus in Phaeno.Hyginus lib.2.5 3.Plini libro a. Marciis Mani. libro primo.Caesar Germanicus in Aratum. Et Bassus in comen. Rufus Festus, Clacero, Alphonsus,Geor. Val. Virgilius,Ouidius,Flaccus 8c caeteri poetae.Nonnullas horum sententias posteaquam de Ursa minori dixero, adiungam. Quarto,authore Ptolemaeo Vrsa maior an micat stellis,quae eius tempore stellaevita fuere in Geminis,Cancro θc Leone.Nostro autem in Cancro,Leone& Virgis maioris. ne. Et habent omnes uim Martis . Sed in praesentiarum omnes eius stellas misi Naturae. sis facio,demptis his quae Plaustrum constituunt, numero septem, ex quibus .
quatuor in ordine stellarum Vrsae maioris 15.ιγ.38.is. plaustrum aut eius rotas prae se ferunt.i6.imec is.secundae sunt magnitudinis.1g.uero tertiae. Vigesimas
quinta etiam secundae magnitudinis,Alioth dicta,temoni praeest. Vigesimases Alsoth. xta aute 8c Vigesimaseptima duobus bobus aptantui. Haec fere iuxta sentenstiam Hyginii sunt dicta. Veru Germanicus tres stellas caudae temoni attribuit, reliquas rotis plaustri.
T T fabulae sequentes captu sint faciliores, hanc praemittendam censu SasV turnus primus deus,oraculo certior factus,se filia habituru,perque ere, 'U gno expellere statuit omne prolem masculam se interemptura. Prscepit uxori Opi,ut quicquid pareret sibi prs sentaret,quae Iouem pariens pulchritudine eius delectata,alendum Nymphis Dictaei montis Cretae comendauit. Quae Saturno sciscitanti de sortir apidem pannis inuolutum obtulit,quem mox de ustiuit.Iupiter uero a Nymphis nutritur in antro montis. Et adhibiti sunt etiam Ioui Curetes,id est, Corybantes, Mari, siue Telchines . Et ne forte uagitus des flentis a Saturno audiretur,cymbala illos, Θc tympana ec clypeos & arma pulosasse, ad quorum etiam sonitum aduenisse apes,& infantis ori mella instillash, cuius beneficii gratia Iouem post colli imperium adeptum, indulsisse apibus, ut sine coitu generarent. Aratus utriusque Arcti fabulas in una colligit, quem & sequuntur Germa. nicus & Rufus, in hanc ferme formula. Duae autem Vrsae ipsum polum horeucircumtenentes,unacurrunt,eo quod uocantur Plaustra. Quae,scilicet,capita quidem adlumbos sema habent inversim,semper uero resupine circumferuns turi Vicissim in humeros uersae si credere dignum E Creta uero illae Iouis masgni beneficio, ecesum ascenderui, quia ipsum olim infantiente Dictaeo in odo. xin montemprope Idaeum antro imposuerunt, atque nutrierunt per annum, Dictaei Curetes quando Saturnum fallebant . Qui hancquidem Cynosuram cognomine dicunt, alteram uero Elicen . Elice quidem uiri Achiui in mari siognat, quo oporteat naues dirigere. Altera uero Phoenices fisi,persulcant mare. At Elice quidem clara est, ac obseruatu parata, multa lucens prima nocte. Alotera uero obscura quidem,sed nautis aptior, minori enim tota circumuersatur
orbe,hac quo Sidonii rectissime nauigant. Ex hac Fabula Arati habetur Cynosuram &Elicen Cretenses fuisse Iouis nutrices, ob quod sunt coelesti dona
Arato belle accedit Caesar Germanicus his metris. Axem Craeteae dextra leuaque tuentur,
226쪽
minoris. Quare uocem tur Phoenice.
IN PROCLI DIADoc Hr IPHAERAM IOANNisSiue arm , seu Romanes cognominis Ursae Plaustrum,uel facies stellarum proxima uera Tres temone rotisque micant,stiblime quaternae Si melius dixisse feras,obuersa refulgent Ora feris,caput alterius super horrida terga Alterius lucet,pronus rapit orbis in ipsos Decliuis humeros. Veteris si gratia formae, Cresia nos tellus aluit,moderator olympi Donauit coelo,meritum custodia fecit. Quod fidei comites prima incunabula magni Fuderunt Iouis attonitae,cum furta parentis, Aerea pulsantes mendaci cymbala dextra 'Vagitus pueri patrias ne tangeret aures. Dicta exercere dominae, famuli Corybantes, Hic Iouis altrices Elice, Cynosuraque fulgent, Dat Grais Elice cursus maioribus astris, Phoenicas Cynosura regit,Sed candida tota Et liquido splendore Elice nitet haud prius ulla Cum Sol oceano fulgentia condidit ora, Stella micat coelo septem qua Cresa flammis. Certior est Cynosura tamen sulcantibus aequor. Quippe breuis totam secardine uertit.
Sidoniamque ratem nunquam spectata fefellit Consimilem fere sententiam habet Rufus, quem legito. Item dehis Vrsis Virgilius primo Georgicorum.
Maximus hic flexu sinuoso elabitur anguis Circum,perque duas in morem fluminis Arcto,. Arctoos Oceani metuentes aequore tingi. Lucanus octauorean bea qui non mergitur undis Axis inocciduusgemina clarissimus arcto. Ille regit puppes. Ouidius tertio Fastorum. Esse duas arctos, quarum haec Cynosura uocatur Sidoniis, Elicen Graia carina notat. Flaccus. Sidoniis Cynosura regit fidissima nautis. Et Grais Elice multum obseruanda magistris.
Agatosthenes in Asiaticis carminibus Cynosuram dicit Iou sfuisse nutriacem,unam ex Idaeis anymphis,aqua in Cretae oppido Histoe Nicostratus Gstis tuit portus, & circaeu locum Cynosuram fuisse, &agri maiorem partem C riosuram appellatam. Ad hoc accedit nonnihil fabella Thomae Ea sie JCum paruum Cynosura Iouem nutrisset,amoris ' 'Gratus eam flammis cinxit olympiacis. Quae nunquam lymphisseptem mersisse triones Cernitur,oceano lumina blanda negans. Sed hic n5 indigne quaeritur,quare Cynosura aut Vrsa minorm .Respondet Hyginus lib.Mdear minori.Thas
istis exquisiuit 'ianc primus Arcton
ut Herodotus Milesiius dicit, quare Phoenices hancstudiosius perspiciendo diligentius nauigare existimantur, reuere ea ab inuentoris nomine Phoenicen Habet autem haec in minorseptem stellas, Septriones, aut cappelIan Plaustra,in praediximus,nouunata quae tempore Ptolemaei fuerein Gemini
227쪽
gT E FLE R I IV sT IN G EN. CΟ Μ Μ E N TA R I V s aes A re Cancro. Nostro autem deuo sunt in Cancro Θc Leone.Ex his pri ma,quae est super extremitate caudae , Polus appellatur, Per quem locum ipse mundus existimatur uersari, oc est Tertiae magni tudinis. Duae sequentes in cauda, duae rotae primae, sunt in quarta magnitudine. Duae sequentes rotae, sunt in secunda magnitudine. Et ut testis est Ptolemaeus tracta. primo quadrLhabent hae steli ae uim Saturni 8c parum VeneriS. - .
S unt nonnulli uir etiam doctissimi,qui Vrsae minori attribuut Memoriam memoria. quae pars integralis est Prudentiae,ob id quod eius stellae sunt de natura Saturani oc parum Veneris. Albumasar libro septimo intro. uoluit Saturnu saiae co, Albumastrigilationis, multae memoriae reputari cu siccus existat. Quod plane testatur IVitu. Fir. Iul.Fir.libro secundo capite decimo,cum inquit.Saturnus quidem Siccus,multae cogitationis, altaeque memoriae. Hanc enim naturam potentiae memoratis
uae conuenire Aristoteles in libello de Memoria oc Remini.docuit,cum humi odos male,siccos bene memoratiuos asseruit.Placuit non abs reo hic paucula ad Aristoteles. iungere memoriam stabilientia.Cicero libro secundo Rheto. quatuor docuit Cicero. Memoriam fortificantia,aut roborantia. Primum est,ut eorum, quae ρος oriM Pr uolumus memorari, quasda similitudines assumamus couenientes; nec tamen B omnino cosuetas,quia inconsuetorum magis memoramur, oc sic in eis animus magis oc uehementius detinetur, ex quo fit quod eorum quae in pueritia uidi mus, magis memoremur. Ideo autem necessaria est huiusmodi imaginum aut similitudinis adinventio, quia intentiones simplices ec spiritales facilius ex ani imo elabuntur, nisi quibusdam similitudinibus corporalibus quasi alligentur, quia humana cognitio potentior est circa sensibilia. Unde ec Memoria ponitur in parte sensititia.
Secundum est, ut ea, quae memoriter tenere uolumus , consideratione ordis nata disponamus,ut ex uno memorato facilius ad aliud procedatur. Vnde dis
xit Aristoteles de Me.ec Re.q d a locis aliquando reminisci videmur. Huius
autem causa est,quia ab uno in aliud ocytis proceditur. Tertium est,ut sollicitudinern ponamus Nassiectum ad ea, quorum memos rari uolumiis,quia quato aliquid animo magis imprimi tanto difficit ius elabit. Hinc ibidem Cicero, Sollicitudo conseruat integras simulachrorum figuras. Cicero.
Q iartum est,ut ea,quorum memorari intendimus,frequentius meditemur.
ita ut ibi habet Aristoteles in eodem libello, Meditationes Memoriam 'sa,
Vrsae uasticia. uant. Qitia ibidem, Consuetudo est altera natura.
De Ursis terrenis multa oc miratu digna scribit Plinius in multis libris praeήcipue tamen libro s.ca.36.
Quibus addo haec duo.Primum,Vrsa ubi se perpinguem senserit, ac pleni*ore corpore,morbi loco ducit ipsum hunc statum.Qtiapropter latebras querir, ubi tam diu conquiescit, donec inutile pinguedinis onus resideat, uelut deesse natum.Pergiti autem,ac in latibula sese insinuat, non pedibus utique, sed dorso resupinata,corpus protrudendo,ne supersint uenatoribus ad indagandum,uestigia. Haec est ursae uersutia. Secundum,Vrsi manus esse inter esitandum praedulces, insigni suavitate, traditu est. Sic anteriores eius animantis pedes nuncupant, quod eoru sit fano is m nu elio duplex: incedendi Napprehendendi. Huius rei ratione reddit ferme Pluσt .in libesto, quo reris, eventuumque naturalium causas perquirit,8c philoλε mutar. phico perpendit examine. bd percoquentia corporis alimentu carnem Praeitent quacumque alia suauiorem longe. Concoquit autem omne quod difflat,
id est,flatu turbat, id uero est quod mouetur, quod*ie exercetur, sicuti Vrsus partem hanc agitat plurimum,tum incessus ratione um adprehendendi.
228쪽
IN PROcLI DI AD OCHI SPHAERAM IOANNI so E Q V IT v D RAco in VI INTER VRSAS Loc AΤvR. STOEPLERI INTERPREFabula,
DRaconem alii appellant Serpentem, alii aute Anguem . Draconis sabus
laesunt plures,hic ea quae cum Thoma Rha.quadrataetexam,hmc Drascone a Gigantibus Minertis obiectum cli eos expugnaret,Mineruam uero arreptum Draconem contortum ad sedera iecisse,& ad ipsum axem coeli fixis..Itaque adhuc eum implicato corpore uideri, ut nuper ad sydera perlatum.Hane memoratus Thomas sic cecinit. Pallados armatae studium superare Gigantes Extitit ut fama est propriis extrudere terris, Nata Iouis summi de uertice fortior extan Victrix iam miseros cum debellasset in armis,
Serpentem obuciunt, raptum quem sydera adegit sesso 6 4, C00xQxtum in gyros,nostro θc circumdedit axi. Iuli.Rh. Scriptores de Dracone sunt fere omnes supra memorat quide Ursis seripsis re, quibus additur Iuli Firiqui libro 8.ca.i .sic habet. Anguis extremus est qui inter duas Aretos positus est, in modu fluminis, quod sinuosis flexibus Iabitur. Qtiicun* sub hoc sydere nati fuerint, Marsi erunt,uel qui uenenis,ex herbas ris est, D i. pigmqntis confectis,salutaria soleant hominibus remedia comparare. V
eois i. ' Habet praeterea Draco authore Ptolemaeo lib.γ.Alma.3i.stellas, passim consstitutae eiusdem tempore, in Libra, scorpione, Sagittario,capricorno,Aquario, Piscibus, Ariete, uro,Geminis,cancro, orae, Virgine. Hodie sunt in his, scilis cet Scorpione Sagittario,capricorno, Aquario, PiscibuS, Ariete, Tauro, Geminis,mioris udis. mi cro,Leone, Uirgine,Libra. Sunt de magnitudine 3. .s. S.Fulgentiores ex his
sunt octo,tertiae magnitudinis,scilicet Terti quae est supra oculum. Quintaqus est supra caput ec appellatur Rastaben. x .ec as .decliues ad septentrione. as.quae est postultimam inflexionem.3o.qus accidit fini caudae, &M.quae est in Thaebhiis. Pr cone terreno plura apud Plini.pluribus libris scilicet lib.w.ca. .&α
Sed hoc est constderatu digitu Draconites siue Dentrites, siue Draconius uel obasianus,qui etiam himedius uespertinus uocatur.Lucidus ac transpares cristallini coloris lapis est secundum aliquos, nigrum colorem Albertus Mau Fgnus ponit figuram quo piramidalem non lucidam habere dicit. Nonnulli lucidum esse: it speculum cum nigredine.Multi hanc quaerunt nec inueniunt. Transportatur ab oriente ubi magni Dracones sunt. Nam excise capite Dracoranis, ipso adhuc palpitante extrahitur. Virtutem amittit si diu postDracola mortem in capite remanserit. Audaces uiri in partibus orientis Draconum spelu cas explorant 8c in has gramen rebus somniferis medicatum imponunt. Dum Dracones ad speluncas redeunt,comedunt ex medicamine, & somno gratiano eur.Dormentibus uero caput abscindunt,ec lapidem extrahunt Excelsa ei uiratus inest,in effugando omne uenenum 5c maximeserpentum. Gestantem quoque inuictum ac audacem reddit. Ideo reges orientis talem lapidem habere o
Admisabili Admirabilis amor Dracola in puellam. Vetustissimis historiis proditum est,
de Dracone. Apud Idumaeam aut Iudeam cum Herodes praeessent,Puellam decora , succi Plenam,uehementer a Dracone adamatam,qui commeans,amanter mim ea descumbebat.Illa,&si mansuetus oc clemens apparuit, propter naturam tamen insociabilem,reformidans,ex loco abscedere longius proposuit,ac in tempus ab
esse,ceu bruto per abs iam illatura dilectionis obliuionem Scevanescere. At diuersa
229쪽
sTOEFLEI: I rus T IN G EM. coΜΜENTARI V sA diuersaeuenere omnia.Siquidem indies intendebatur affectio, augebaturque amoris impetus,desiderio dum contabesceret nimio, interdiu noctuque con sueta repetens cubilia, nec esse eius potiundi facultas, quod appetebat praecis Pue. Conflictabatur ergo,uti infelix amator . Posteaquam uero exoptata rediit Puella,deuolans is ad uisam protinus ac prorsum amatorie, suspitionu plenus, tanquam neglectui habitus, atque eo nomine indignabundus, cauda complestatis puellae crura conuerberabat, sed obseruate ac uerentis modo,ira oc amore compugnantibuS. Demum ne noxius error lectores molestetiPensitand omnes figuras Dra Erdior explos conis Urias cbtinentes in omnibus libris impressis,scilicet,Hygino, Germaniσ ditur. co,Syderat Abysso oc aliis,esse corruptas,medosas,oc comentariis authoru misnime respondentes.Vetustissimi enim libri figuras no habent, neque unquam habuere.Eas primum recentiores οἱ profecto saepius perperam appinxere . Fix gura enim Draconis non est in hunc modum contorta,quemadmoda pingitur Immo nec eius stellae in coelo in hunc apparent modum.Necp Vrsa maior qus Elice iuxta caput Draconis locatur.Neque minor quae Cynosura iuxta caui dam.Sed maior est prope caudam, Minor uero ad flexus aut spiras. Huius rei B gratia depinxi figura sequentem, ex ueris obseruationibus Ptolemaei sumpta, quam oculis obiicito Sc certior eris. Addidi etiam Arati uerba ueritatem indiσcantia,a quo sane Arato ut e fonte omnium aliorum dicta emanarunt. Ax tu. Has uero per ambas, qualis fluuii decursus uolutatur horrendum ingens Draco circumcirca distractus immensus. Verti ei ex utraque parte spirae haeWrent Vrsae caeruleo seruatae oceano. Sed hic alteram quidem extrema emetitur cauda,alteram uero spira circumscribit, ei quidem summa cauda ad caput Eli ces quiescit Vrsae.In spira uero Cynosura cap ut habet: Haec aute circumipsum
gyratur caput, eique ad pedem uenitusque. Rursus uero retrofugus recurrit
non quidem illa ex sola parte,nem sola in capite splendet stella, sed duae in temαporibus,duae uero in oculis,unus autem inferius extremitatem occupat genae horrendi monstri, incuruum aute est caput, nutanti uero prorsus assimilatum est,extremam in Elicis caudam, omnino uero sunt ex directa re os 5c temporis dextra,extremae caudae. Illud ferme caput hac natat, ubi quidem extremi mis
Contuendum,Arctophylacis nomen nonulli asserunt post Homeri tem, Arctophy
pora inuentum. Nam is Plaustrum Arcton&Bootem nominat,sed Aractophylacis nunquam facit mentione. Arctophylax dictus quasi Ursae inteis lige maioris custos. , enim Graece est idem quod custodire uel seruare
Bootes albo oras Graeco, quod latine dicere possumus bubulcum.Id enim coele Resydus more bubulci plaustrum maius sequi uidetur.De his duobus nomini rihus Rufus Festus,sic canit. Arctophylax, siue ut ueteres cecinere Bootes. Appellator etiam haec imago: Arcturus,ab arcto ursa maiori.Testis Bassus, de Boote cum inquit, Bootes qui oc Arcturus, fertur esse custos plaustri, eo quod plaustrum sequitur, id est, septentriones. In eo significatu accipitur saepiuS a Plinio,puta lib. a. capc39. Arcturi inquiente) sydus non ferme sine procellosa grandine emergit. Et idem eodem libro capi. s. 6c ra. Et libro decimo octauo Plinius. Accedit Iulius Firmi. libro octauo cap. i4. Deci in pluribus capitibus. Iul. Fitaris syderibus cu Sagittario orientibus 5c occidentibus,his uerbis. In Sagittario
230쪽
IN PROCLI DIADOCHI IPHAERAM I O INMis Parte quinta oritur Arcturus, hoc oriente signo, qui natus fuerit, erit talis D qui amicorum secreta fideli taciturnitate custodia huic opes regiae credentur, huic populi aerarium , huic aedes publicae . Si uero hunc locum malevolae stet ilae radiaverint,aut cura illi populi credetur,aut fient domus regis Ianitores,uel tale illis ossicium deputabitur,ut ijs in palatio, admittendi uel salutandi officia credantur.Haud dissimilem sententiam habet Marimani lib. s. Theguius. Arabice uero uocatur Thegulus, quasi plorans siue uociferans. Est etiam Arcturus stela Arcturus stella rutilans primae magnitudinis informis,inter crura aut coxas ut . Ptolemaeo placuit sita Idem sentit Bassus de Boote, quam alij, puta Hyginus ς RRiςμδ' Germanicus, Rufus,in zona aut cingulo Bootis collocat.Germa.de Arctu.si c.
Sed proprio una micat sub nomine flamma, Arcturum dixere sydus qua uincula nodant. Fabula. Variae sunt apud authores huius simulacri fabulae,quare S uariae sequutis tur huius depictiones. Unam aliis uulgatiorem proponam . Qubdarctophys lax sit Archas,calistonis Θc Iouis filius,quem dicitur Lycaon,cum Iupiter ad ea in hospicium uenisset,cum alia carne cocisum pro epulis apposuisse. Studebat enim scire si deus esset, qui suum hospicium desideraret. Quo facto non minori poena est affectus. Nam statim Iupiter mensa proiecta domum eius fulmine Aincendit,ipsum autem in figuram Lupi conuertit. At pueri membra collecta eccomposita in unum,dedit cuidam pastori Aetholorum alendum,qui adolesces factus,in sylvis cum uenaretur,inscius uidit matrem in Ursae speciem conuerissam,quam interficere cogitans,persecutus est in Iouis Lycei templum, quo ecqui accessisset mors poena erat Archadum lege.Ita* cum utrum necesse esset interfici,Iupiter eoru misertus ereptos inter sydera collocauit,ut ante diximus, hic autem efacto sequens Vrsam perspicitur,&Arctum seruans Arctophylax
est appellatus.Hanc Tho.Ra.metrice sic cecinit. Arcton Parrhasiam puer Bootes Ignotam iaculis sequens parentem, Arcum ut sterneret acriter tetendit. Exhorrens genitor scelus patrandum, Iungens syderibus uetans heauit. HScriptores. Scriptores de Boo e sunt hi Ptolcimuma. AIphonsus in suis tabulis Astronomicis,Plinius ut supra.Ιuli.Fitisupra MaLManc ut supra, Aratus in haec uers Fha.At post Elicen circumfertur auriganti similis Arctophylax,quem quidem
homines cognominant Bootem.Eo quod Plaustrum contrectare uidetur Ursaeat 3 adeo totus perspicuus est, sub zona uero sibi ipse praeal is Arcturus obuos luitur lucida stella,uerum ambobus sub pedibus obseruato Bubulci uirginem. Caesar Ger.Tullius,Rufus Festus.
Stellas complectitur za.authore Ptolemaeo,quae suo tempore fuere in Virgine re Libra.Nostro tempore dumdaxat 4. primς suntin virgine,relique omnes in Libra.Naturas harum Ptolemsus praeteriit,de quo admiror,solius Arcturi informis stellae,quam uocat Azimech, Ariamech, uel colanza,naturam eXPonit
scilicet Iouis oc Martis. Hic per allegoriam plura de custodia quin hominis sensuum utiliter prosferre possem. Item de custodia uiri erga mulierem,transeo impraesentiarum.
Custodia,S E QUO ITVR c ORONA. Corona du
PRimo loco annotandum, Geminam corona legimus coelestem apud Arastum,Ptolemaeu ec Alphoniam,puta septentrionale ec Austrina.De septentrionali