Gratiani Canones genuini ab apocryphis discreti, corrupti ad emendatiorum codicum fidem exacti, difficiliores commoda interpretatione illustrati opera et studio Caroli Sebastiani Berardi .. 2.2

발행: 1755년

분량: 492페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

461쪽

4s1 Pars seeunda. Caput LXXXV. dam fallaces paenitentias adfectabant , & licet pluribus irretiti eriminibus detinerentur , unius aut alterius paenitentiam humili consessione coram Sacerdotibus exhibebant, in aliis vero pervicacissimi perseverabant . Id liquet tum ex eodem Concilio Claro montano can. 22. , ubi itatutum legimus, neminem admittendum ad paenitentiam fore, nis persistam confessionem fecerit, verbi gratia, ut s perpetrata homicidio manserit in adulterio, vel per juris, hujusmodi ad perfectam paenitentiam mi nime recipi debere decretum est ; tum ex Concilio Μelphitano can. 16. , quo ita statuitur : Sane quia inter cetera unum es, quod maxime Sanctam pertactat Ecclesam, false videlicet paenitentiae; Confratres nostros Episcopes , ω Presbsteros admonemuἔ, ne fa s poenitentiis laicorum animas decipi, ta in inseratim perarabi patiantur. Falsam autem paeniteηtiam esse constat, cum spretis pluribus de uno solo peccato paenitentia agi rvr , azς sc cum agitur de uno, ut non discedatur ab alio tae. Postremo vigebat acerrima inter Clericos, & Μonachos controversia, Μonachis Sacramentum etiam Poenitentiae palsim administrantibus , Clericis autem sibi hanc potestatem reservatam adserentibus; unde varia tunc prodierunt decreta modo in favorem ΜOna, chorum, modo in Odium eorundem, prout vel in diversis provinciis, vel diversis temporibus ea facultate, aut uterentur Monachi , aut abuti viderentur. Sic in cap. t. de Cappellis Μonachorum, quod ad aetatem Urbani II. eruditi referunt, Nonachis interdictum adparet, ne quamlibet gererent animarum curam, sed Pintius per Clericum Cappellanum ab Episcopo institutum Sacramenta in Ecclesia Monasterii miniitrarentur. Testatur praeterea Ivo Carnotensis in epiit. 63., Lemo vicensem Episcopum interdixisse Monachis regimine Parochiarum , & confestione Poenitentium excipienda. Viceversa in Concilio Nemausensi anni to9έ. decretum est, Monachos uti posse facultate absolvendi , ligandique in can. a. , quem Gra

tianus retulit sub nomine Bonifacii Papae, imo & in ipso Concilio adjectum est

in can. 3. , eos, qui surculum reliqxerunt plus , valere peccata hominum solvere, quam Presbteros saeculares. in tanto Μonachorum , Clericorumque conflictu , mirum est , quid utrimque pertentatum fuerit, dum Μonachi prae ceteris Oblicerent quaedam Clericorum illius temporis vitia, quae facile palam demonstrabant, PIAE sertim ignorationem sacrorum canonum , qua revera tunc plurimi caecutiebaut, unice intenti aut militaribus rebus, aut Iaicorum famulatui, a quibus pluribus be

neficiis, iisque pinguibus ditatum iti sperabant . Ex his facile mihi Persuadeo,

sententiam dicti canonis a. de poen. dist. 6. seu canonis a. cau. 9. M. a. a qui

bultam Monachis futile confictam, ut suae caussae, cui impense studebant, seIvi rent, quemadmodum, ut albi jam monui, iacere consueverunt . Noverant illi in sacris canonibus definitum, ut unusquisque a proprio Parocho susciperet Pin' nitentiae Sacramentum. Quid autem moliri melius, & ad rem suam opportunius poterant, q di Iaicos ad Monasteria pertrahebant, quam sub nomine Urbani allegare ignorantiam Parochorum, ex qua a Parochiis ad Μonasteria sacrorum caussa divertere liceret ' Porro illud Graiiani monumentum neque inter epistolas in bani , neque inter canones Conciliorum illius aetatis reperitur , imo nec ab ullo ex Collestoribus Gratiano antiquioribus laudatur; unde verosimile est primum ex Bibliotheca Monasteriorum, in quibus Gratianus scribebat, prodiisse. Neque Veroeonjicere quisquam facile poterit , Urbanum II. in eam erupisse sententiam, quae in Parochos odia omnium concitaret , ansamque preberet singulis in scientia

sui Parochi inquirere , dum ibidem perspicue traditur, Iicere unicuique a PIOPri

. Parocho Disitire

462쪽

De Uνbano II. 433Parocho discedere, quoties sciat Parochum rerum sacrarum ignorantia laborare. Quod si fervidiore zelo correptus de Parochorum honore parum sollicitus ab aliquo fingatur Urbanus, cur non etiam eo progressus fingitur, ut diceret , non solum posse, sed etiam debere fideles a Parochis suis eo in casu divertere ; non enim tantum eos , qui in via Domini caecutiunt, ne ab ea cum ipsis deflectamus evitare possumus, sed omnino debemus. Sed haec nunquam fuit ratio saluti anim,rum consulendi, quam semper optimam iniverunt Pontifices Maximi. Nimirum cavere potius consueverunt, ut siquis ex Parochis Parum exequendo muneri videretur idoneus, is removeretur, non facultatem dare fidelibus de Pastoris sui scientia judicandi, eumque pro libito rejiciendi, vel retineadi; ne forte exinde εravissima schismata suborirentur.

Romani Correctores ad canonem 37. cau. x 2. D. 2. animadverterunt , se reperiisse fragmentum Concilii Urbani II., in quo eadem propemodum Gratianei

canonis verba legebantur . Hodie vero postquam editi sunt a recentioribus canones xx. Concilii Lateranensis sub Callisto II. celebrati anno in a 3. , Perspicue liquet potius ad Callisti Concilium, quam ad Urbanum eundem canonem pertinere. Ita in Concilio legitur canone ultimo: AIienationes, quae specialiter per Ottonem,c legitur alii istonem idonem, Hieremiam, seu forte I hilippum, ubilibet de pose

sessonibus Ravennatis Exarchatus factae sunt, damnamus I generaliter autem omnium per intra onem, seu canonice Medorum sub Episcopi nomine, avi Abbatis , qui secundum usum Etalsae suae consecrandus es, alienationes quocumque modo factas , nec non resonarum ordinationes ab eisdem Me communi consensu Cloicorum Ecclesae , Me per Moniam itidem factas irritas judicamus. IIIud etiam peν omnia interdicimus, us nullus Clericus praebendam suam, seu aliquod eccloasticum beneficium aliquo modo aIienares fumas: quod s praesumtum olim fuit, veι aliquando fuerit, irritum erit , ean/nieae uIιioni subjacebit. Μirum Porro esse non debet , Urbano II. tributa fuisse, quae potius Callisto II., seu Concilio Lateranensi sub eodem Pontifice celebrato tribui debuissent; cum enim Callistus proxime Urbano II. successerit, facile utriusque Pontificis acta a quodam collectore confundi potuerunt. Evidens hujus rei exemplum praebent iidem Romani Correctores, qui ad canonem 8. dist. 27. Callisto

tributum observaverunt, se eundem canonem reperiisse una cum canone aliena

Coneilii, quod dicebatur ab Urbant, II. celebratum ; hi tamen omnes canones leguntur in memorato Lateranensi Concilio sub Callisto. Auctor Palearum errandi occasionem nonnullis praebere potuit, qui credid runt ad Urbanum II. Pertinere canonem a. cau. 16. qu. 2., qui tamen Urbutii non est, sed potius Concilii Μoguntini anni 813. In veteribus Gratiani codicibus nec iste canon a. nec sequentes 3., 4., & s. habebantur; quemadmodum in notis ad Gratianum Baluatus monuit, quamobrem nomen Urbani II., quod eisdemeanonibus praefigitur . Potius spectat canonem 6. Porro in commemorato Concilio .can. 38. ita legitur et Admonemuι , otque prae cipimus, ut decimas Deo omnino dari

non nexIigatur, quos Deus ipse Ibi dari constituit quia timodum es , ut qui quuDeo debitum suum ahstrabiι, ne forte Deus per peccatum suum auferat ei necessaria sua.

Eadem vεrba referuntur in Capitularibus Francorum lib. s. cap. Is4. Balueianae

editionis , his adhuc adjectist Necessuia sua, ω qui decimam Deo dare n Iexeνu,sorem partra a semotur ab eo. Nomine eum Concilii ΜοSuntiui retulit mrcha.

463쪽

4s Pars secunda. Caput LXXV.

dus in cap. I 3I. lib. 3. , & Ivo parte 3. cap. 197. Itaqde liquet, inscriptionem

canonis a. pertinere potius ad Canonem 6. Cau. 16. qu. a. , qui canon 6. quemadmodum ad Urbani II. Constitutiones reserendus sit, jam tradidi in prima hujus Operis parte cap. 63. , ubi de Concilio Claromontano, seu Arvernensi. Hic non. nulla subjiciam ex Malutio , qui poliquam canonem ediderit, atque illustraverit in cap. 31. lib. 6. de concordia Sacerdot. & Imper. , in notis ad Gratianum ad illa verba cum Abbatum consensu, animadvertit canonem hunc non levem difficultatem ingerere, ubi tota initituendi Presbyteri auctoritas datur Episcopo , Abbati solus consensus , licet in principio dicatur, electionem Presbyteri, sive colloc tionem, ut 'ibidem dicitur , tribui Monachis, consensum Episcopo , dum Praec, Pitur , ne Monachi in Paraecialibus Ecclesiiis, quas tenent, absque Episcoporum consilio Presbyteros collocent; quae prima fronte videntur esse contraria . Con. troversiam istam dirimere conatur vir eruditus, dum rationem habet usus, quem in Ecclesiam statim invexit canon ille ClarCmontanus. Certum quippe ait , e dem tempore, quo conditus fuit, intellectum de jure praesentationis fuisse, quod Abbates deinceps habuerunt in institutione Pre byterorum , qui regerent Paraeciales Ecclesias eorum i Ionasteriis contributas. Testis ellipsemet Urbanus auctor condito que canonis, cujus haec sunt verba ex epili. ad Hugonem Abbatem Cluniacensem editatu tabliotheca Cluniacensi pag. smo. Liceat quoque vobis , seu fratribus in heetesis τυνis Presbteros eligere, ita tamen ut ab EpiJcopis , vel ab h yc porum vicarus animarum c eam absque venaIitate sucipiant. Quae verba haud ita multo post repetita inueniuntur in epiit. Pascirilis II. ad eundem Hugonem data pag. 322. Anno deinde M 11. Lamberius Atrebatensis Episcopus , qui Concilio Claromontano intermerat Ecclesiae B. Petri de Insula concedens altare de Moncellis hanc cautionem dodi,tioni suae adjecit apud Ferreolum Locrium in Chronico Belgico pag. Ali. cimus etiam , ut Ecclesa B. Petri per vos Presbyterum idoneum Episcops Atrahatoks praesentet, qui ei obedientiam promittat, ta de visar suα θεηe te, scat canonicum es. promusonem faciat, ac deinde curam in populo de Moncellis gerendam gratis suscipiae Biennio poli Guillelmus Cadurcorum Episcopus itatuens in futurum de Ecclesia S. Stephani Uatriacensis, quae tenebatur a Μonachis Tutelensibus, his, quae sequumtur, vernis explicavit potestatem Episcopis, & Abbatibus datam in Concilio Cla- Tomontano . hleaione, ta providentia I uretensis Abbatis, Ust Moaeachoram in saepe dicta Eeclesia S. Stephani de Vatriara Sacerdos ponatur , sed nobis praesentetur , nobis curam suscipiat animaram, nobis:obedientiam promitrat. Eodem modo canonem pollea explicavit Eugenius IlI. in epist. de privilegiis majoris monasterii Turonensis data anno x 14s. In Parochiatibus vero Ecclesia , quas teneris , Presbteres eligatis , quibus s idonei fuerint, Episcopi Parocbis evra committant , ut ejusmodi Sacerdotes de pIebis quidem cum Episcopo rationem reddant , vobis autem pro rebus semporalibus debitam subjectionem exhibeant. Apertius Alexander III. anno at s. cum privilegia confirmaret Monasterii Tornodorensis in tom. 4. Galliae Christia. nae pag. 64s. In Parochiatibvs autem Ecclesii, qsas tenetis, liceat vobis SacerdotueIitere, ta electos Episcopo repraesentare; quibus, s idonei inventi fuerint , Episcopustae , Unde facile colligi potest , esse huic Concilio Claromontano imputandam

originem juris , quo recentioribus temporibus inuntur Abbates, quoties Sacerdotia vacant, quibus incumbit cura animarum , quae ab eorum Μonasteriis pendet.

Deltinam enim visuru huic ministerio , quem Episcopo Praesentant , tum vero O Episcopus

464쪽

De Urbano II. q. sEpiscopus eum in Sacerdotio instituit, si idoneus repertus fuerit. Rursum ea ratione sublata est quoque repugnantia, quae esIe initio videbatur in verbis canonis Claromontani. Huc usque egregie Baluzius . Canon x. cau. I 6. qu. 4. tantum abest, ut sit Urbani II., quin potius ejusdem Cori. i. Papae adversari sententiis videatur . Siquidem non semel constituit Urbanus , ut is Monachi jure optimo illa possiderent , in quibus illis tricennaria possessio suffragabatur. Hinc in Concilio Claromontano anni ros s. , quod Balvetius edidit in lib. 6. de Concord. Sacere. ει Imp. cap. 3 r. can. 3. ita Iegitur : Porro quaecumque altaria, via decimas ab annis 3 o. , ω supra hujusmodι redemtione Monasteria possedisse noscuntur, quiete deinceps, cd Me molestia qualibet eis possidenda sinamus. Eadem propemodum verba repetita legimus in Concilio Nemausensi anni 1 os s.can. x. , ex quibus profecto colligitur, temporibus Urbani II. sufficientem suist, ad res ecclesiasticas a Μonasteriis praescribendas tricennalem possessionem. Potius itaque Gratianeus canon referendus erit ad Concilium Lateranense Callisti II. anno xx 23. celebrarum; neque enim novum fuit Gratiano, aliisve Collectoribus, monumenta ejusdem Concilii Urbano tribuere , quemadmodum superius tradidi ad Can. 37. Cau. I a. qu. a. Itaque in can. 19. illius Concilii haec habentur: Semitium, quod Monasteria, aut eorum EceIesae a tempore Gregoris Papae VII. usque ad hoc tempus Episcopis facere, cae nos concedimus . Possessones Ecclesarum, edi Episcoperum ινμcennales, Abbates , veι Monachos habere omnimodis prohibemus. Hic canon habetur quidem in editione Concilii facta a Cossartio, sed desideratur in editione Balvetii facta ex vetere ΜS. Monasterii Anianensis in lib. 8. de Concord. Saceta. 8e Imp. Cap. 2t., sorte abrasus, aut omissus a Monachis Anianensibus ejusdem codicis auctoribus. Iuvat haec Paullisper explicare. Ante Iustinianum Imperatorem universa iura, Se actiones 3od annorum spatio Praescribebantur, quae Prudentia in omnibus..ebuq ecclesiasticis , utut singulari privilegio donatis, obtinuerat. Primus Iuttinianus in rebus ecclesiast icis Ecclesiae Orientalis centenariam tantummodo praescriptionem locum habere decrevit l. 23. cod. de Sacros. Eccles. , quam deinde ad Occidenta- Iem Ecclesiam protraxit Nov. 9. Sed demum restricta eadem praescriptio fuit ad 'annos 4o. , uti colligitur ex Nov. xa I., de NOV. et 3 r. cap. 6. I ita ut usque ad Urbani Il. aetatem quadragenaria praescriptio in rebus ecclesiasticis obtineret. Contigit tunc, Laicos bona quampi mma ad Ecclesias pertinentia occupasse , neglectis sacrorum canonum sanctionibus, ex eo praesertim , quod Episcopi Laicorum potentiorum famulami addicti, vel ipsa etiam decimarum jura Laicis eisdem concedetent iterato : 6e parum juvaret illa Ecclesiis, Episcopisve restitui; quotidianum . enim erat periculum , ne rursus transferrentur in Laicos. Quid igitur y Plausu receptum est apud viros probos, ut Μonachi illa ipsa decimarum ecelesiasticarum iura redimerens, ac retinerent; ea enim ratione eveniebat, ut A Laicorum mani-hus eximerentur , 8e si non ecclesiastica omnino evaderent, ecclesiasticis saltem juribus religiosa facta propius, quoad etempora paterentur ,- accederent. Hinc factum QR , ut Μonachis daretur non χlum haec ampla redimendi facultas, sed praeterea eadem jura sie redemta praescribendi solo triginta annorum spatio contra legem quadragenariae praescriptionis , uti liquet perspicue ex Commemoratis canonibus Conciliorum CIaromontani, & Nemausensis; adjuvanda autem erat hujusmodi praescriptio , quae favorabilis Ecclesiae videbatur, ideoque minori etiam temporis spa..tio perficienda. Gavisi sunt hoc privilegio Monachi, quodvς erat singulare intarii redem

465쪽

416 Pan secunda. Caput LXXXV.

redemtione decimarum, non autem in aliis Ecclesiasticis rebus redimendis expressum, utpote quod erat reparandis illius temporis injuriis accomodatum, caeperunt ad alias res Ecclesiasticas extendere, imo etiam adsequentia saecula prorogare. Quamobrem opportunum fuit Ecclesiae rebus, in Concilio Lateranensi Callisti l I. tricennali hujusmodi praescriptione rerum Ecclesiasticarum mnachis interdicere , ut rursum jus commune vigeret quadragenariae praescriptionis. Id, licet paullo obscurius, agnovit ipsemet Gratianus, qui postquam laudavit in can. a. cau. 16. qu. 4. Concilii Lateranensis fragmentum, statim animadvertit , adversus Ecclesiam quadragenariam praeseriptionem Μonachis non denegari; erat enim ipse in hac re admodum veris

fatus, qui in Μonasteriis degebat, & jura Monasteriorum sui temporis ignorare

non poterat.

Quae hucusque veIut per juris historiam de praescriptione rerum Ecclesiasticarum

disserui, lucem non modicam adferunt canoni a. cau. I 6. M. 7. Certum est, Laicos, qui ab Episcoporum liberalitate res Ecclesiasticas aeceperant, easdem Monachis , aut Clericis Regularibus tandem aliquando restituisse, et quamquam id pluribus placuerit, redire ea ratione ad Ecclesiam bona sua, Episcopi tamen aegre senserunt, bona eadem minoribus potius Clericis, aut Monachis adsgnari, quam restitui sibi, aut saltem in hujusmodi restitutionibus postularunt suum debere inter. venire consensum, in quo praestando sui juris vestigium quoddam agnosceretur . Ita statutum legimus in Concilio Μelphitano anni io 89. can. s. ει 6. , in Coa

cilio Beneventano anni hos x. can. a. , in Concilio Claromomano can. 6. ω 7. ,& in Concilio Romano anni ro99. can. as. & 16. Ceterum quae leguntur in can. 2. em. 26. qu. 7. exigenda sunt ad canonem 6. Concilii Charomontani his verbis r e aliaria congregationibus Canonicorum, vel Monachorum per per as data, mortuis

personis Iibera re ans se manus Episcoporum, nisi fuerint illis per eorum scripta, veι privilegia confirmata; ex quibus adparet Palearum auctorem in describendo eo cunone non verba Concilii, sed potius sententiam, quam ipse aliis verbis ornavit , descripsisse. Apud Mansium in Supplemento Lab auo tom. a. pag. I*2. ad CP cilium Claromontanum exhibetur idem canon paulo aliter exaratus ex ms. codice mereti Graiianei Bibliothecae Lucensis Congregationis Μatris Der, quem vir eruditus conjicit esse iaculi duodecimi exeuntis, ibi: Congνegato apud Cis amomensem urbem multorum Coepiscoporum o 'dati conventu proposta es nobis a quibusdam quaesiis de Ecet is, vel Eecloa ieis progressionibus a Gericis, vel Monachis usque in m. se tiaram ineo fustis Episcopis si sistis. NM autem o saniorum constio eorum ... cc desceniantes, providentesque Eccles arum pare , ves . . . sandali pericula hujusmodi, quos non poterat procedere apostoliea auctisitate decrevimus, ut ea, quae a Claricis, veι --uaebis, a quibuscumq- personis prouo potuerit usque hodie fuhrit acquisio , rara proben ear, est inromvs permaneat, hoc tamen tenore, ine in posterum Episcopis inconsultis

Canon 2. Cau. Ist. qu. y. tribuendus potius est Anselmo Episcopo Hoemedigensi, qui in libro de Ordine Canonicorum Regularium edito apud Bernardum rizium tomo 4. Thesauri Anecdolorum, eap. s. ita scribit ad suae Diaeeeseos Clericorum institutionem . Mandamus , est mandantes iniIiter interdicimus , ne quisquam Canonicus regulariter professus, nisi, quod abst, publice Iapsus fuerit, Monachus efficia ivr ; quoi s decreto nostra contraire praesumens facere tinniaverit, ad ordinem canonicum

466쪽

Gratianus autem legit: memorialem cucullam deserat, ει ultimus in choro maneat.

Et quidem de hoc verbo apud quosdam contentio, veι dubium est, utrum deserre, vel deserere cucullam in praecepto sit. Nos vero de verbo non contendimus. Id tamen indvb tantes scimus, ipsum praecepti datorem Ῥνhanum Papam II., ac post ipsum alios Romanos Pontisces ejusmodi praesumtoribus cucullam detraxisse. Postrema haec verba, quae indicant, hanc prudentiam probatam fuiste Romanis Pontificibus, et specialiter ipsi Urbano lI., in caussa fuerunt, cur Gratianus, aut is, qui Gratiano auctor extitit,culdem monumenti Urbanum II. auctorem faceret.

inter monumenta Urbani II. minime reperitur canon 23. Cau. 22. qu. F., qui

licet in aliquibus vetustis Gratiani codicibus desideretur, quemadmodum animadverterunt Correctores Romani , tamen relatus est inter Decretales Gregorii l X. in cap. 3. de jurejurando. Quod sane in eodem canone decretum legitur, & generali sacrorum canonum traditioni consonat, in ea parte, qua Clerici jurare prohibentur; consonat praeterea disciplinae temporum Urbani II., qua vigebat, ut Clerici illi, qui bonorum Ecclesiasticorum administrationem obtinuerant, fidem suam, di sponsionem jurejurando firmius obstringerent. Canon a 3. Cabilonensis Il. Concilii anni ηi3. juramenta Clericorum fuisse improbata demonstrat ibi : Dinum es interea de quibusdam fratribus, quod eos, quos ordinaturi sunt, jurare cogant, quod digni sol, ta contra canones non snt facturi, ω obedientes snt Epi)copo, qui eo, or inat, ω hcci sue , in qua ordinantur, quod iuramentum , quia periculosum es , omne1 una inbibendum statuimus. At vero jurare temporibus Urbani II. conluevisse Clericos, quibuq singularis erat honorum Ecclesiasticorum commisea administratio, probat pei spicue canon 8. Concilii L dinensiis celebrati anno 1io 8. ibi: Purabtint Pochidiaconi omnes , quod pecuniam non accipient pro toleranda transgressione hujus staturi, statutum illud erat de mulieribus abjiciendis , nec tolerabunt Presbteros, quos sciunt seminas habere , cantare, vel vicarios habere e sinuiter ω Decans haec eadem per omnia jurabunt. Qui vero Archidiaconus , vel Decanus haec iurare noluerit, Archidiaconatum vel Decanatum irrecuperabiliter perdet. Huc sane referri commode pollent duae epistolae Paschalis II., quae habentur num. s. N 6. apud Labbeum, in quibus Archiepiscopis Panormitano, & Polono non aliter se concessurum pallium idem Ponti-Dκ profitetur, nisi illi jurejurando fidem suam Sedi Apostolicae obstrinxerint, adjecta ratione, quia in pallio conceditur plenitudo Pontificalis ossicii, seu generalis rerum saerarum administratio. Canonem 22. Cau. 23. qu. 8. in monumentis Urbani II. hucusque editis reperiretiusquam potui; non tamen eo facile adducor, ut illud apocryphum censeam, cum in primis noverim, non omnes Urbani epistolas ad nostram usque aetatem pervenisse; deinde videam temporibus Urbani, & monumentis illa aetate editis Plurimum congruere. Nemo sane ignorat, quanta fuerit tunc temporis sacrorum Amistitum, ac

praesertim Romanorum solertia, ut res Ecclesiasticas a Laicis potentioribus jamdiu Occupatas vindicarent. Vix Acta alicuius Concilii, aut l=ecreta, Epistolasve Pontificis illius saeculi arripere potes, quum statim objicientur oculis huiusmodi imagines. Commemorare sufficiat eanonem ito Concilii Melphitani sub Urbano II. e Iebrati, & epistoIam Urbani ad Rostalmum Comitem, quae hodie non superest in. tegra ; cujus tamen fragmentum legitur apud Ivonem parte 6. cap. 4:8. Ad hanc ipsim materiem pertinere puto memoratum canonem 12., immo si in re valde. m. III. M m m o,

u. LI.

467쪽

obscura conjecturis Iocum dare licet, suspicor eum canonem pertInere ad epistolam Urbani II. ad Robertum Comitem, qui Flandrensem Clerum ita gravabat, ut nihil esset de bonis Ecclesiasticis a Ciero possessis, quod non tandem per vim in illius C mitis potestatem redigeretur. Edita est ad calcem Concilii Rhemensis anni rosa. epistola CIeri Flandrensis ad Rainaldum Rhemensem Episcopum, in qua post expositas injurias a Roberto in Clerum, & Cleri res jamdiu illatas, refertur, Robeditum eundem per epistolam ab Urbano Pontifice commonitum sitisse, imo & gravi praecepto obstrictum, ut a susceptis facinoribus temperaret. Haec epistola Urbani deperiit; cum autem Gratianeum illud fragmentum convenire videatur semtentiis illis, quae ad commonendum Robertum aptae esse poterant, quid prohibet, ne interea putem, Gratiani canonem ad illam epistolam pertinere Τ Utinam rei huie Plurimum dubiae majus lumen accederet: illud statim sequerer quam Iubentissime.

c., ,.. Antonius Augustinus in dial. s. lib. x. de emendatione Gratiani canonem Gra. u. x . tianeum 24. Cau. 24. M. 3. asseruit se vidisse in quibusdam schedis Urbano II. U-qv, 3. scribi, addito numero capitis x. Balutius vero in notis ad Gratianum putavit, esse Potius Concilii Claromontani. Ego eum canonem editum video in Concilio L teranensi I. Callisti II. anni 3. quod nimirum edidit Co ius can. ao. his ver. his: Paternarum traditionum exemplis commoniti pastoresis osscii debitum persolventes, M. elisas cum bonis suis tam personis, quam possessonibus, Clericos videlicet, ae Monachos, eorumque conuersos, aratores Gratianus legit oratores quoque cum suis nihilaminus ν bus , quas ferunt, tutos, ta me molestia esse statvimus . Si quis autem contra boe D. cere praesumserit, est postquam facinus suum recognoverit, insta 3 o. dierum spatium competenteν non emendaverit, a liminibus Ecclesise arceatur, es anathematis gladio seria. ων . Neque mireris canonem Concilii Lateranensis sub Callisto editi adscriptum fuisse Urbano; siquidem id jam in aliis canonibus evenisse animadvertendum superius fuit ad canonem 37. Cau. 1 a. qu. a. Duplex autem esse potuit ratio illius

edendi Decreti in Concilio Lateranensi. Prima, quod Laici passim ea aetate hona Ecclesiarum diriperent, atque per vim occuparent. Altera, quod post Urbanum II sequentes Pontifices Μaximi incubuerunt in expeditionem fidelium faciendam mussa recuperandae, ut voeant, Terrae sanctae; unde opus fuit opportuno decreto, ruo bona illorum, qui eo etiam studio detinebantur, imo illud exequebantur pum peregre proficiscerentur, ab omnium impetu, & injuria praecavendo eriperentur. Haec in eodem Concilio can. xx. haec leguntur: Eis, qui Hierosostmam proficiscuntur, ta ad Chrisianam gentem .defendendam, tyrannidem infidelium debelian. dam ein citer auxilium praebuerint, suorum peccatorum remissonem concedimus , ω δε- mos , ω familias, atque omnia bona eorum in B. Petri, ta Romanae Ecelsae pretemone, scut a Domiso nostro Papo ictano statutum fuit, suspicimus. Item in cano. ne ultimo Concilii Claromontani anni ros s. editi apud Bal tum haec habentur :Et quia pleraeque Galliarum regiones alimentorum inopia laborabant, interdictum est , tresiam usque ad annos tres viIIanis, mercatoribus esse continuam, militilus vero a quinta seria usque ad dominicam per Ingulas hebdomadas observandam; Clericis autem , P Monachis omnibus . se temporibus, ac primum peregrinis ad sacra Ioca tendentibus. Similia leguntur in Concilio Rothomagensi anni ros 6. can. a. , ex quibus fieri fodite potuit, ut idem canon Urbano II. potius tribueretur. Unum adhuc adjiciam, memoratum canonem sto. Concilii Lateranensis inveniri quidem in editione Cose sartii, ast in editione Balatii ad lib. s. cap. as. O concord. sacerd. di impen

468쪽

Licet inter Urbani II. monumenta non facile reperiatur Cason 37. cau. 2q. qu. 3. cis imo potius congruere videatur scriptori alicui adversus schismaticorum sectas dis. eou. , putanti, quam pontifici quidpiam per epistolam decernenti, tamen ego non dubi . s . 3.taverim, quin recte Urbani ejusdem temporibus tribuatur, unde Uibani nomen illi adscribi potuerit. Nemo ignorat, illis temporibus frequentissimas fuisse ex comis municationum sententias , praesertim adversus Enricianos, qui diutius Ecclesiam exagitabant. His proximi erant Ecclesiasticarum rerum invasores, simoniaci, comcubinarii, quorum facinora turpem saeculi illius faciem reddiderunt. Interea vero, qui flagitiis detinebantur, aut Enricianis adhaerebant, graviter de excommunicatoribus conquerebantur, asserentes aut se nihil, nisi mali speciem admisisse, aut etiamsi malum admiserint, non ideo ab Ecclesia esse expellendos, sed potius tolerandos, quam ob rem adserebant Sanctorum Patrum, praesertim Augustini tetiimonia, quibus de monitrabatur, in Ecclesia malos tolerari, nec omiserunt Chri iti Domini exemplum, qui non ex agro dominico voluit eradicanda zizania. Hujusmodi querimoniarum , ac disputationum exemplar insigne est in epistola Leodiensium scripta circa annum aio . adversus Paschalem II. Urbani II. successorem , quae habetur

apud Labbeum inter epistolas ejusdem Paschalis post septimam. Quoties haec integra legatur, deinde cum ea conferatur memoratus canon 37. , facile colligetur , canonem 37. ad quoddam illius temporis monumentum pertinere, quo Leodiensibus excommunicatis, vel aliis hujusce generis hominibus responderetur, collectis Patrum sententiis, & exemplis ad demonstrandum, quo jure Ecclesia excommunicationis poena uteretur adversus improhos homines, quaenam praeterea essent observanda inter excommunicationem, eradicationemque discrimina. Sententia canonis 6. Cau. as. D. r. convenit quidem cum aliis, et quidem egre- e .giis Romanorum Pontificum monumentis , quorum multa in eadem caussa &quaeltione Gratianus commemorat, convenit praeterea cum iis, quae habentur pas- qu. a.

sim apud Gelasium Pontificem Maximum , qui nihil adversus Acacianos antiquius habebat , quam formulas hujusmodi proponere , quo Praeter canonem I. Cau.

as. qu. I. , referri etiam potest canon 2. Cau. 24. qu. I. Sed minime legitur inter monumenta Urbani II. quae huc usque edita proponamur. Ab eodem Pont, fice abjudicandum esse eum canonem fidenter dicendum non est , cum nulla ad hanc rem pollini esse argumenta; neque etiam tuto posset ille eidem Pontifici

adscribi. Tantum ego dixero, nonnihil simile legi in epistola ejusdem Urbani ad Lucium Praepositum Sancti Iuventit ibi: IIIud B. Petri respondemus obediνe Deo

oportet magis. quam hominibu3; in quo exemplo notandum est, hominibus interdum ob

diri debeνe, sed magis Deo: hominibus quidem in his , quae contra Idem, religi nem non Ism: quoniam cives Ierusalem tegimus Babylonis civibus militasse, ut sanaum Joseph est forios Danielis r quorum primus suprum dominae, seq*entes vero idololatriam

perhoννentes, Rompublicam EP alienigenarum frincipum renue gubernaverunt. Et in Evam gelio habes, eum eo, qui te angariaverit uno militario, alia duo ambulare debere, fureia re quae sunt Caesaris Caesari , eae quae sunt Dei Deo . Item Hieronsinus supra epistola ad Phi/ippenses: Si Dominias ea jubet, quae non sunt adversa scripturis su ais, subjiciatuν domino servus r I vero contraria praecipit, magis obediat spiritus , quam orporis Domino, , instar Si bonum est, quod praecipit Imperaιν, iubeηtιι exequere voIunc εem et s malum, responde: obedire oportet Deo, magis, quam hominibas .

469쪽

46o 1'ars secunda. Caput LXXXV. Coa. j. De canone 3. eau. 3 . qu. 2. , ut Urbano II. Pontifici illum tribuamus, nos M. u. 3 a. bitare non sinit non solum Panormiae auctor, qui eadem verba retulit sub hoc ii, qv. 3. tulo: Iudicium irbani Papae de fila Jordanis; verum etiam Ivo Carnotensis Urbano ipsi coaevus , qui in parte 8. Decreti cap. 23. haec habete Pudicium irbaηi ripae de Aia Iordani Principis: Si merum esse constiterit, quod nobis legati Jor Mi Principis νetulerunt, scilicet quod ipse eoactus, id dolens fIiam suam infantulam, noIentem, flentem, id pro viribus renitentem, non assentientibus, sed valde dolentibus , matre, ω parentela , Ronaldo Ridelli filio desponsaverit, quoniam canonum, edi legum aucto-νitas talia sponsalia ut infra ostenditur non approbat, ne ignorantibus leges , ta canones nimis durum, quod dicimuι , videatur, ita sententiam temperamus : ut δε Princi. res eum assensu fine, matris, ta parenteω , id quod carptum est, perscere etesuerint, eonis cedamus . Sin autem, legatus noser utrasque partes audiat, est s nihil fuerit ex parte supradicti Ra aldi amplius, quod impediat, ab ipso Jordane Sacramentum quod ita consent. Haec ut dista sunt, aecipiati ta nos canonum, ac legum scisa sequentes, deincepenon prohibemus , quin aIii viro s voluerit, praedicta fila ejus. ramum in domino nubat . Fateor, canon ille inter editas Urbani epit totas non reperitur; sed nec omnia monumenta ad nos usque pervenerunt; & prae ceteris non maxima habenda fuit hujus monumenti ratio apud Collectores, cum de caussa privatorum ibidem agatur . Ceterum & similia quaedam in simili propemodum caussa definivit Urbanus in can. 3. cau. 3 i. qu. a. , item ad impediendos abusus, qui tunc temporis in hac mate. rie irrepserant , habemus editum canonem 13. Concilii Nemausensis temporibus Urbani II. celebrati ibi: PuesIulae usque ad duodecim annos non nubant.

Pasthali II. Pontifici sequentes Canones apud Gratianum

tribuuntur.

Ex Epist. ad Gui. 7donem Archieplico Can. a. eas. x 4. qu. a. a Successise Pontifice retradiatur. pum Viennensem.

Addi potest

Can. I9. cas. as. qI. 2. perperam adscriptus Gelasio I.

470쪽

Ex Epist. ad Victorem Episcopum Bononientem.

Adjiciuntur

Can. Ias. ωM. I . qu. I. conveniunt eum aliis Paschalis II., aliis Can. 14. cos. 1 .qs. 3. 1 et1am ejusdem temporis monumentis . n. 47. cau. 16. qs. I. Paschali II. jure tνibutus.

ΡErveni tandem ad ipsum Gratiani saeculum, sei licet taculum Ecclesiae duodecimum , cujus initio & Gratianus vivebat, & summum Pontificatum gessit Paschalis IL, eo coepto ab anno ro99., protractoque usque ad annum m8., utinam vero in hac ipsa aetate multo accuratiorem Gratianum intueremuri verum, quod Iugendum est , eo tempore, ipso etiam vivente Pontifice , falsarii plures extiterunt, qui sub nomine Paschalis comminisci decreta, & epistolas minime dubitaverunt, unde concertationibus inopportunis datam fuisse occasionem, perspicue demonstrat Balvetius in notis ad Gratianum ad canonem 33. Cau. a. D. I. Sane epistolae , quae sub Paschalis II. nomine praeferuntur, plurimae numero sunt, atque ex illis nonnullae apud Labbeum referuntur, quibus aliquot addidit Mansius una curans , ut singulae, quoad fieri posset, ad sua tempora referrentur. Ego Gratianum ex proposito sequar , postquam initio praemonuerim, eundem Paschalem Pontificem, variis temporum , & locorum vicissitudinibus 'agitatum fuisse, aliquando etiam ingrave dis imen adductum maxime laboravisse , quemadmodum universi historici scriptores tellantur; neque enim adhuc res Ecclesiasticae jamdiu Praedecessorum tempore turbatae firmam ubique obtinere potuerunt tranquillitatem.

De Epistola ad Guidonem Archiepiscopum Viennensem.

Ex Dacherii Spici legio edidit Venetus Labbeant codicis typographus num. 8o. epistolam Paschalis II. ad Guidonem Viennensem Archiepiscopum, quae habetur apud Gratianum in can. r. Cau. x 4. qu. a. his verbis: Paschalis Episcopus, Semus reorum Dei Venerabili Fratri Guidoni Viennens Archiepiscopo Sedis Apostolicae legato DIutem , Apostolicam benedictionem. Super prudentia tua plurimum admiramur, quod in negotio Ecclesin B. Stephani Clericorum ipsorum testimonium acceptare nolueris, sum B. Gregorius in hujusmodi causis Eccles arum auctoribus legunt alii, sorte. etiam elius, actoribus prohationem imponat. Diversae umqtie sunt in caussarum auctoribus4pecies. nec in omnibus causis crimina agitantur. I, criminibus squidem accusatorum , festium illa distriato observanda es, quae canonibus continetur, ne qui ad probationem δε- mestici assumantur. Ceterum in possessonum, vel ceteris huiusmodi negotiis, hi potissimum assumendi sunt, qui eadem negotia tractaverunt, de quorum visu , P auditu haestorio esse .non debeat. Si ergo iidem Clerici idonei sint, abs tertione caussae iliis; nullatenus rei peI-

, Gn. i.

SEARCH

MENU NAVIGATION