장음표시 사용
451쪽
De Epistola ad Episcopum Vapi censem.
Canonem s. Cau. I s. qu. 6. retulit Gratianus sub hac inscriptione : mrbanus II.
Episcopo Vspicens . Forte is esse potuit Leodegarius Uapicensis in Delphinatu Epi. scopus , ad quem extat scripta Gregorii VII. epistola in lib. 7. Regesti epist. at.
ad annum io 79. Idem Gratiani fragmentum in Codice ΜS. Panormiae Regii Taurinensis Athenail refertur pag. 92. col. a. sub hoc titulo r anus II. Vapiceo Hedrensa Diaecesis Episcopis. In editis Panormiae exemplaribus Parte s. CaP. m.
paullo aliter se se habet canonis inscriptio, nimirum: mrbanus II. Vapicens , UDiens Episcopis. Baturius in notis ad Gratianum testatur, se in Codice Victorino Ita scriptum vidisse: mrbanus II. Edrens, Vapuens, Diens Episcopis, & melius in Codice Μs. Μonasterii Rivipuliensis : rbanus II. Ebredunos , Vapincense , mens Episeopis. Subdit etiam ad vocem Hugoni, ita quidem habere Gratiani co. dices omnes, uno excepto Sangermanensi, qui Migoni habet , quam lectionem optimam arbitratur, quod in Codice Rivipullensi ita diserte scriptum viderit; mo net demum in duobus Codicibus Victorino, & Rivipullensi pro illis Gratiani ver- his prohibeto. Ivi s Sacramenta . . . Principi jurarunt ωc. legi et prohibete r quod
A Sacramenta . . . Principi juraverunt Uc. In laudato Taurinensi Codice ΜS. eadem verba leguntur , quae in vulgaribus Gratiani codicibus. Epistola autem integra Uibani apud Collectores minime reperitur ; nihilominus tamen minime dubito , quia recte eidem Pontifici adscripta fuerit, cum epistolae argumentum, formulae. que ibidem expressae Urbani temporibus apprime conveniant. Revera fuit sub Vr-hano II. apud Gallos Hugo quidam Comes de Inciaco, qui armata manu in vii Iam Sancti Gaucerici veniens treviam Dei fregerat, ut illius temporis Rela perhi. hent treviam Dei frangere dicebatur tunc quicumque, aut res ecclesiasticas pro Iubito invadebat, aut res quidem alias occupabat, sed certis diebus Deo dicatis, quemadmodum deducitur ex Concilio Rothomagensi anni Io 96. can. I. 2., 8c sequentiobus ) . Cameracensi Ecclesiae infensus Comes illius jura, ac praedia devastaverat, in quem propterea Rainoldus Rhemensis Episcopus excommunicationis sententiam, Zemadmodum & in ejus asseclas, fautoresque pronunciaverat . Id reserunt Actia oneilii Compendiensis anni io s. apud Μansium in Supplemento Labbeano, ubi legitur fragmentum epistolae Rainoldi Rhemensis ad Lambertum Episcopum Atre-hatensem his verbis r Liquere vobis credimus , quoniam in Concilio , quod Compendii te. Iebrabimus , ad clamores Gerardi Cameraceos Episcopi omnium praesdentium judicio in eum idest in Hugonem de Inciaco anathematis gladium exeruimus, in omnes ejus cooperatores , ω consentaneos . Sed neque ideo ipse , nec Ilius ejus Cameracensem EeeIesam persequi deliterunt Uc. Haec sane Hugonis durities facilem occasionem praebere potuit, ut caussa ad Urbanum deserretur, cujus deinde auctoritate ea sententia prolata fuit, de qua in dicto canone s.' De
452쪽
De Epistola ad Gulmondum Episcopum .
Gulmondum, qui apud Gratianum Guilmondus, in ΜS. autem codice Panor- Δ.miae Willi mundus appellatur, & ad quem Urbanus II. epistolam scripsisse fertur ,:.
in can. 3. Cau. 24. qu. a. , illum ipsum suisse arbitror, ad quem scripta extat D. a. epistola Gregorii VII., ejusdemque fragmentum in can. s. dist. 8. , nimirum Episcopum Aversanum. Μihi suffragatur lvo Carnotensis coaevus auctor, qui idem fragmentum reserens in parte 14. cap. 68. illud tribuit Urbano in epistola ad Gulmondum Episcopum Aversanum . Satis autem esse videtur Ivonem Carnotensem memorasse , apud quem eadem epistola referatur, ut statim illa jure Urbano II. adjudicetur. Nimirum fuit Ivo Urbano II. charissimus , imo ab eodem Pontifice Carnotensem F piscopatum obtinuit , atque sub finem Pontificatus Urbani suam edidit Collectionem, ut proinde nemo suspicari facile possit, Virum Religiosum in epistolis Urbani referendis decipi potuisse, aut alios voluisse decipere . Quoniam vero Gratiani lectio paullisper discrepat a lectione Ivonis , quae sane videtur anteferenda , hoc in loco Ivonianum canonem describendum puto , ibi : Sane quod super Ricbardo BurreIli Ilio vestra Fraternitas egisse innotuit pro eolo Dei, est animarum charitate, laudamus e sed non adeo timendum , non adeo vobis ab ejus eleemosFnis abstinendum . Inter ceteros quippe nostrae I dei Patres B. Leo Dosso
uregius , quibus , inquit , vivis non communicabimus , nec mortuis communicare the
mus . Uonstat ergo , quoniam quibus vivis ut ex opposto loquamur communicavimus, mortuis quoque communicare postumus . Nos plane inter duo oppugnantia posit, impiis quidem , ed schismaticis communicare nullo modo postumoa , si1 autem licet peccatoribus, praedonibus dispensative pro tempore communicamus; quia edi hactenus hcclesiam s sentaperunt, ta se sdeliores in posterum pollicentur alioquin oportet nos de hujus munia partibus exire, sub qua etiam sponsone nos eis nuper in B. Petri natalitiis a solsti
nem induismus . Quia ergo praedictus vir neque nominative excommunicatu3 , neque communieans excommunicatis ex nomine obiit, sed in Domini sui Ide, atque servitio, licet nobis ejus , dispensative, idest quandiu eo nos patimur, eleemosnu communieare , tadefuncti animam Cbrasianae Religionis moribus adjuvare.
De Epistola ad Gofredum Episcopum Lucanum.
Eadem ratione, quod scilicet referatur apud Ivonem in parte Io. Decreti cap. c... 34. fragmentum epit totae Urbani l l. ad Gosecdum, seu Gotisredum, seu Gode- eou. xi fridum Episcopum Lucanum, illud ipsum , quod legitur apud Gratianum in can. qu. I. O T. Cau. 23. qu. F., non erit sane ab eodem Pontifice abiudicandum . Describenda tamen hic 'erunt eadem Ivonis verba, cum Gratiani editio nonnihil corrupta deprehendatur . Habet I vo r Excommunicatorum inter sessoribus , prout morem Romanae Ecclesin nosti, fecundum ipsorum inteηtionem modum congruae satisfactimis injunge. Muenim eos homicidas arbitramuν, quod adversus excommunicatos Zelo Catholicae Matris ardentes eorum quoslibet trucidaste contigerit. Ne tamen ejusdem Ecclvae Matris disciplina desaeviat, senore, quem diximuι, paenitentiam ei indicite congruentem, qua D
453쪽
444. Pars seeunti . Capse LXxXV. Umes licitatis oeulas aduersus se complacare pervaleant, s sorte quid duplicitatis pro humana fragilitate in eodem flagitio contraxerunt. Ad interpretationem hujusce canonis mihi non displicet illorum opinio, qui tradiderunt , non generaliter illum referendum esse ad eos, qui quoscumque extra Ecclesiae communionem positos interfecissent , sed potius qui interfecissent illos, qui ideo erant excommunicati , quod treviam Dei fregissent, nimirum adhuc bellis privatis intendissent feriatis die-hus . Nemo enim ignorat, quanta tum & sollicitudine, & prudentia apud sacros
Antistites opus fuerit, ut aboleretur tandem pravus ille usus privatorum certaminum , quae temporum barbaries invexerat. Excommunicationis poena si quospiam non amovisset a pravo consilio, forte amovere poterat metus, ne occiderentur ab aliquo, dum interfector excommunicatorum ordinariam homicidii poenitentiam ex indulgentia canonum non timebat.
De Epistola ad Petronium Episcopum Legionensem.
Si auctor Panormiae revera esset Ivo Carnotensis, quemadmodum nonnulli tradiderunt , jure etiam asserere unusquisque posset, tributum fuisse Urbano II. canonem I 4. dist. s6., qui eisdem verbis legitur in Panormia, cujus HS. Codex Tau. xinensis Regii Athenaei ita habet in inscriptione: Urbanus II. Pet.' in Legi nens G. . Num recte legerit Gratianus , Petronio Legionens Episcopo plurimum dubitaverim: imo ego putaverim legendum potius esse feιro Legionens ui. scopo, cum Petri Legionensis mentio fiat in actis Concilii Hispanici anni io 88. apud Labbeum in Veneta editione tom. 6. pag. s67. Ceterum . plurimum consonat adjunctis temporum Urbani ejusdem fragmenti sententia ; scimus enim tunc bene. ficta majora, praesertim Episcopatus, minus idoneis personis concessa fuisse, unde Pontifices Μaximi identidem consulebantur, & pro variis Caussis modo asperiore, modo indulgentiore utebantur disciplina. Praecipue vero humaniter agendum fuit cum Legionensi Episcopo, licet minus idoneo; etenim in Hispania tunc temporis, ct quidem in ipsa Provincia Compoltellana, in qua situs eii Legionensis Episcopatus, res ecclesiasticae propemodum universae turbatae erant , quamobrem Urbanus II. impense studuit per Legatos missos, Primatumque Toletanae Ecclesiae con. stitutum, ut omnia in pristinum restituerentur. Io rebus autem maxime turbatis non erant rejiciendi Antistites illi, qui maxima cum humilitate, animique demissone, utcumque minus fortasse idonei, ad Sedem Apostolicam accesserant, germanam canonum sententiam expectaturi a Pontifice Maximo, qualis fuisse exhi-hetur Petrocius, sive Petrus Legionensis. Adde his, ad demonstrandum jure tribui posse Urbano memoratum canonem, aliquo adhuc momento valere Panormiae auctoritatem; sive enim Ivo, sive alius quispiam illius auctor extiterit, coae. vus tamen Urbano fuit, ac proinde non omnino contemnendus.
De Epistola ad Richardum Archiepiscopum Genuensem.
Ad inscriptionem canonis 3. cau. 3 s. D. 6. notat BaIuZius , in omnibus ant,
quis Gratiassi exemplaribus, ec editioaibila caput illud lascriptum esse Richaris,
454쪽
sem vocare; veterem collectionem canonum Rivipullensem Cirtacho Genuens Episcopo , Ivonem parte s. Decreti cap. 33. CFriaco; in Panormia edita lib. I. cap. 8 s.
Ricbardo JaσseU Episcopo; in Codice Uictorino Cariaco Genuens Episcopo. huic
Consonat ΜS. Codex Panormiae , in quo haec est inscriptior rbanus Π. Cariaco Gensens Episcopo, quomodo se inquirenda parentela ): Demum adnotat Iegendum esse oriaco ex eo, quod moneat Ferdinandus Ughellus tomo 4. Italiae sacrae Pag. 1164. Cyriacum factum fuisse Episcopum Ianuensem circa annum Iopo. , eamque Ecclesiam rexisse annis quatuor. Quod spectat ipsam canonis sententiam, ego ab Imne non arbitror recedendum, utpote illius aetatis scriptore. Fere autem Consonat eum Gratiano , dummodo pro illis Gratiani verbis: Noli eamus tibi, υς postquam tres . . . . quod propinqIi aut miranei εις. legamus: Noli camus tibi, vi s tres . . . quod propinqui, veι extranei cyc. Notat Balugius ad ea verba δε-ffossae uxoris Acc., in omnibus antiquis libris , & veteribus editionibus, etiam apud Democharem, & Contium ita haberi r Duo ex propinquioribus jam defunctae M oris, vel vivae ejus, qui accusatur, hanc tac. In ΜS. nuper laudato Codice Tau- Tinensi Panormiae pro illis verbis: Remoto amore, timore, pretio, omni malo studioerc. legitur: Remoto amore, timore praecipue, ta omni malo sudio Go. Ad eandem Tem pertinet canon et . Concilii Trojani apud Labbeum celebrati ab Urbano II. anno xos 3. ibi: Episcopi, quorum Discesani sunt , eos usque in Pentecosten trina . od catione conveniant. Tunc I duo viri, ves tres, consanguinitatem jurejurando fr- moverint , mel iis forte confessi fuerint, conjugia dissolvantur. Si vero neutrum coni
geris , Episcopi eos per baptismum Christi, per sdem Christi, per Christi judicium ιν
vera obedientia obtestentur, quatenss palam faciant, utrum se, scut fama est , consa guineos recognoscant. Si negaverint, Mi ipsi relinquendi sunt; ita tamen se s aliud in conscientia habeant se a liminibus Ecclesis , a Corpore , Sanguine Domini, a delium communione noverint segregatos, atque infames essestos, donee ab inest facinore d/snant. Si se judicio Episcoporum segregaverint, s juvenes sunt, alia matrimonia costrahere nos probibeantur.
De Epistola ad Sanctium Regem Aragonum.
Rursum ad canonem 3. cau. 3I. P. a. adnotat Baluzius, variam esse in diversis codicibus monumenti inscriptionem; etenim in Gratiani Codice Regio, Sangermanensi, & prima editione Μoguntina, animadvertit legi . Item Sanctio Regi Aragonum, & in aliis codicibus MSS. & editione Veneta Sacrato , vel Saraatis . Non inde sane colligas, tribuendum esse Hormisdae Pontifici , cujus est praecedenseanon; nam errandi in inscriptione occasionem praebere posset auctor Palearum,
qui inter duo Urbani fragmenta, nimirum canonem I. & canonem 3. fragmentum epistolae Hormiciae Pontificis inseruit. Apud Ivonem in parte 8. Decreti cap. 24. Eaec habetur inscriptio: irbanus Satino Regi Aragonum . In Panormia editionis Lovaniensis lib. 6. cap. io 9. Item Sanctio Regi Aragonum, in editione Sebastiani Brant. Item Sacratio Regi Aragonum; in Taurinensis Panormiae Codiceus. jam superius laudator πινbanus Sancio Regi Aragonum . Antonius Augustinus Dial. 1. lib. 1. de emeiadat. Gratiani monet in libro Castraugustano scriptum
455쪽
446 Pars securata. Caput LXXXV.
ptum legit mrbanus secundus Sanctio Regi Aragonum. Nonnulla praeterea notatu digna sunt in ipso canone; etenim in memorato Codice ΜS. Padormiae Taurinensi pro illis verbis sub fidei pollicitatione ita legitur breviatis characteribus sub pollicitatione , quae scriptura hanc commodiorem pateretur interpretationem sub I. deIi pollicitatisne; item pro verbo decernimus legitur discimus, deinde pro verbis aut crimen θνηicationis incurrat, ita legitur breviatis characteribus aut eri fornic tionis incurrat; verosimile autem est, in particula ris, quae sorte exprimit etiam forte exscriptores intellexisse crimen, priorem literam e vertentes in literam c. Demum postrema illa Gratiani verba: Qui eam conjunxit invitam, quod pari te. nore de vitro est etiam sentiendum; in eodem m. Codice alio charactere descripta sunt, ut propterea tamquam suspectae fidei haberi merito possint. His consonam exemplaria, quae edidit Manlius in tom. a. supplementi pag. 83. , ubi postrema illa verba: Quod pari tenore de viro est etiam sentiendum desiderantur. Describam,
quale hic habetur, integrum monumentum, in quo nonnihil agnoscitur varietatis. De neptis tuae conjugio, quam te cuidam daturum necessitatis instante articula sub fdei pollicitatione Irmasti, hoc aequitate dictante decernimus i, ut s illa virum , ut dicituν, omnino renuit, ta in eadem voluntatis auctoritate permit, ut viro illo prorsus se doneget nupturam, nequaquam eam invitam, renitentem ejusdem viri cogas conjugis sociari ' quorum enim unum corpus est, debet esse M animus, ne forte cum viro alii in vita fuerit copulata contra Domini, Apostolique praeceptum, ast reatum diffidit, auterimen fomisationis incurrat. Cujus videliaet peccari malum in eum redundare eonstet. qui eam conjunκit invisam . Non est praetereundum , idem monumentum haberi etiam apud Hildebertum de Lavardino Cenomanensem Episcopum Urbano II. coaevum, qui in epist. 42. , potiquam tradidit consensum conjugum in matrimo. aeto requiri. ita prosequitur : Hoc etiam ' Urbanus Papa non tacuit super Aragonum
Regem , qui neptem suam cuidam militi se daturam sub Idei. profusione firmoseναι ,
nonuum proferens in haec verba capitulum : De neptis tuae conjugio M. Sequuntur hoc loco, quae leguntur apud Gratianum usque ad illa verba : Qui eam conjunxis
nouam ; nam polirema illa: stuod pari tenore sec. apud eundem Hildebertum etiam
De Epistola ad Vitalem Presbyterum Brixiae.
Ut expendantur canones a. Cau. a. qu. f., 4. cau. 3 o. qu. 3. , & 6. Cau.
qu. 4., depromti ex eadem epistola Urbani II. ad vitaIem Presbyterum Brixiae s. nihil aptius adferni potest , quam quod ad dictum canonem a. Balugius tradidit can. 4. in notis ad Gratianum, quibus vix quidpiam addi posse videtur. Ait ille , epi- stolam illam integram haberi in vetere Codice ΜS. AIonasterii Rivipullensis. Ejus initium est et 'urbanus II. Vitali Prerbiero Briseo . Super quibus tae. , ut Gn. s. in dicto canone 4., deinde : Quod autem uxor Sc., ut in dicto canone 6. deniquα - . I . Porro ω , qui Me. ut ia dicto canone a. Quis autem fuerit Uitalis ille, dubium '' faciunt antiqui Codices Μanuscripti. Apud Gratianum vocatur Presbyter absque titulo, sed Correctores Romani admonent in libro MS. decretorum Pontificum citari ex Nicolao ad Vitalem Presbyterum Pruviensem . Rectius tamen dicito
derivatum ex epistola Urbani II. Antiqui Codiues Regius, di Sangermanensis cam
456쪽
tamen, & vetusto codice Μonasterii Rivi pullensis, qui scriptus est aevo Paschalis II., capita illa constanter inscribuntur Vitali Presbytero Brivinensi, quo etiam modo legitur in vetustissima Collectione Canonum ΜS. , quae fuit Claudii Puteant . Ex his Balugius prope eo adducebatur, ut intelligeret fuisse eam epistolam scriptam ad Uitalem Presbyterum Brivensem in finibus Lemovicum. Verum eum dimovit antiquus auctor vitae Anselmi Episcopi Lucensis a Sebastiano Tengnagolio editus, apud quem mentio fit cujusdam Vitalis Brixiensis Presbyteri eo ipso tempore viventis . Haec ejus sunt verba: Aliud quoque miraculam , quod confratremtau Brixiensi Ecclesin presbytero, religiose mitae Viro , aliiseque pluribus reserem sibus didici G. Ea auctoritate permotus Vir eruditus veram lectionem putavit , qua docetur epistolam scriptam esse ad Vitalem Presbyterum Brixiensem, tametsi libri optimi ΜSS. nomen habeant Vitalis Presbyteri Brivensis. Imo exinde etiam dubitat, de capitulo Consuluit, quod extat in tit. Decretalium de usuris, quodque in prima Collectione Decretalium lib. s. tit. x s. cap. xa. dicitur esse Urbani Il Lad Brixiensem Presbyterum, num restituendum sit Urbano II. , nam Antonius Au gustinus illic admonet Presbytero Brixiensi inscriptum illud esse in tribus Libris Tarraconensibus, licet hane inscriptionem omiserint Raymundus, Se Contius.
De Can. 2. Cau. I9. qu. I., qui editus ab Urbano
dicitur in Capitulo Sancti Russint.
Eruditi omnes quotquot Gratianeis canonibus notas adjecerunt, dum deveneisllunt ad Canonem a. Cau. I9. M. a. legendum existimarunt in inscriptioner πιν-hanus II. in eapitulo Sancti Rusi, eodem modo , quo superius etiam animadverti ad inscriptionem Canonis 3. cau. I9. qu. 3. , imo Haluzius in notis Gratianeis asserit, decretum istud fortasse olim extitisse in epistola Urbani ad Arberium Abba, tem, & Capitulum S. Russi data Tricastri anno 1o96. et 3. Kal. Octobris , quae edita fuit a Fratribus Sanmarthanis valde decurtata, ubi hoc ipsum fragmentum desideratur. Ego vero non facile eo adduci possum , sed canonem illum confictum arbitror ab otioso quodam Monacho, qui monasticis exemtionibus forte plus aequo consistens, ita de illis ementito Sancti Pontificis nomine disseruit , ut extra germanam , rectamque sacri Ecclesiae regiminis viam prosilierit . Sane hoc monumen, tum nec in Panormia, nec in decreto Ivonis legitur, unde me nemo ex Colle. ctoribus Urbano coaevis tenet. Ivo autem, vel Panormiae auctor, qui urbani ILdecreta prae manibus diu versabant, non omisissent istiusmodi monumentum , tanquam insigne ad asserendam monasticam libertatem, si illud prae manibus habuissent . Neque temere id de quibusdam Μonachis illius aetatis dimam est, cum de adulterinis, confictisque Privilegiis, Se Constitutionibus apostolicis convim fuerint. Praeter ea, quae initio huius capitis paucis praefatus sum , perspicuum , 8e insigne exemplum praeseseri Iuretus in observationibus ad epist. ε s. Ivonis Carnotense de Μonachis B. Walerici, quorum fraudem detexit Godefridus Ambianensis Ephscopus, cum veste abiersisset atramentum scripturae recentis. Neque vero in me dium proferatur auctoritas Stephani Tornacensis , qui in . epit. x. hunc eundem
canonem laudavit; etenim ipse, sicut alii quicumque post Gratianum scripserunt,
457쪽
448 Pars secunda . Caput LXXXV. Gratiani fidem sequuti sunt, & ex illo Collectore decepti. Profecto sufficit exhi.
here sententiam propositi canonis , ut non solum pateat, Urbanum Pontificem longe ab illa distare, verum etiam in oppositam penitus partem non semel declinavisse . Proponitur ibidem duas esse leges , publicam unam ab ecclesiasticis Antistitibus ordinatam, privatam alteram , quam Sanctus Dei Spiritus In corde
uniuscujusque fidelis intimo quodam, Sc invisibiΙi charactere descripsit. Subjicitur deinde, privatam hanc legem multo digniorem esse publica , ac prc piere a legi publicae anteferendam, quatenus Spiritus Dei ipse lex est , & Spiritui Dei chla. uendum est, non resistendum . Ergo concluditur, Episcopis contradicentibus reoliti potest lege privata, quia ubi Spiritus Dei, ibi libertas sine lige. Quis non horreat istiusmodi principia altius repetita, quam propositum postularet 7 Ei enim
canonis auctor exinde colligebat, Posse unumquemque etiam Clericum muneri ecclesiastico addictum, invito Episcopo , monasticam vitam appetere , ac profiteri , quod ut demonstraret eo adductus est , ut divinitus institutum Ecclesiae publicum regimen dissolvere videatur. Quod enim majus , schismatibus, de . haeresihus , ipsis etiam immanibus flagitiis patrocinium accedere potest, quam haec de privata lege legi publica anteferenda doctrina , cujus sane Praetextu nullae lege , nullia jura optime, sanctissimeque firmata usquam Consistent. Vel enim qui ipiritu priovato , quem Spiritum Dei appellat auctor canonis , agitur, puro, Putoque sui ipsus consilio relinquendus est, vel Superiorum athuc judicia expectabit . bi primum, dummodo agenti ipsi lubeat, quid non licebit 7 Si altetum, frustra adseritur privatam legem legi publicae, sive Superiorum voluntati anteferri. Quotquot ab Fe-clesiae com nunione extorres hodiernis temporibus sunt, in suae haeresi os patroe, nium in has quoque perniciosas Reipublicae Chri itianae opiniones iverunt , nihilisque aliud, quam haec Ecclesiae matri, a qua recesserunt , Opponere Potuerunt .
Fateor quidem singulari Dei spiritu nos aliquando , pluries eiiom illustrari . &moveri ad optima ; sed hujusmodi illustratio Superioris ad buc auctoritate probanda est, ne sorte mali spiritus illusiones cum Divina illustratione perperam confundamus. Quod si Spiritus Dei legem ipsam , ut dicitur, privatam inspirat, magis cane, ac magis inspirat legem , ut dicitur, Publicam, quippe qui publicis Fcclesiae Magistratibus magis,quam privato unicuique fideli illustratu ius adstat: qua in specie is potius dicetur agi Spiritu Dei, qui legi publicae obtemperet , quam qui priva-llae indulgeat voluntati, ubi nimirum privata voluntas lege publica distrahitur, vel impeditur : neque enim sibi metipsi contrarius esse potest spiritus idem in dua-hus legibus, publica, uti in eodem canone dicitur, & privata . Nusquam in has sententias Ivisse credendus est Urbanus, qui non semel publicam hujusmodi legem
prae privata longe custodiendam praedicavit. Constat id ex canone a. & 3. cau. 19. qu. 3. , quos Urbano II. idem Gratianus adtribuit. Ibi enim statuitur , contra quam in dicto canone a. cau. r9. qu. a. legatur, neminem ex Canonicis regularibus, aut ex Monachis posse ad arctiorem vitam in alio Monasterio ducendam transire, nisi Superioris eonsensus accesserit. Quomodo intelligi potest Uibanus d crevisse , modo Superiorum auctoritatem, ac consensionem necessariam fore, mndo Mulla ratione attendendam, & privato consilio postponendam 7 Nimius libertati; amor videtur illusisse auctori hujus monumenti, quem non alium, niu otiosum quendam,
di falsarium Monachum jure optimo fuisse suspicatus fui. Disiligod by Coosl
458쪽
De Canone 2. Cau. 8. qu. 3. , quem eX gei liSUrbani II. se excerptiste Gratianus ait.
Ad interpretationem canonis 2. cau. 8. qu. 3. , quem Gratianus laudavit, quasi depromtum ex gellis Urbani II., nihil accommodatius huc adferri potest, quam quod tradit Baluzius in libro de Concord. Sacerd. & Imp. lib. 1. cap. 4 I. Ait ipse in primis, apud omnes eruditos perspectissimum hodie esse , canonem illum mendis esse corruptum , ubi Praesertim memoratur Arelatentis Episcopus , veluti Suffraganeus Archiepiscopi Narbonensis, quemadmodum etiam agnovit Stephanus Tornacensis Episcopus, qui paullo post editum Gratiani codicem , Graiianeum idem opus glomemate illultravit, Correctores praeterea Romani, qui pro nomine Episcopi Arelatensis substituendum voluerunt nomen Episcopi Electensis, quod Electensis Episcopus esset Suffraganeus Archiepiscopi Narbonenss. Licet autem emendationem Franciscus Bosquetus reprehenderit in notis ad Epistolas Innocentii Ill. pag. ii 4., tamen idem BaluZius necessariam probavit, quod agnoverit toto tempore , quo Urbanus Pontificatum tenuit, nullum fuisse Arelatensem Episcopum nomine Artaldum, sed ad Arelatensem Cathedram post depositum Achardum in Concilio Aventonensi, anno xo 6. evectum fuisse Gibelinum, qui eam tenuit usque ad annum iro 7., quo ad Patriarchatum Hierosolymitanum translatus est, uti testatur Willelmus Tyrius Itb. ix. cap. 4. Tandem post haec concludit Baluzius ,
agi ibidem de Helenens, seu Elenensi Episcopo, cujus Episcopatuin hodie Perispinianum translatum scimus in finibus Gilliae Narbonensis constituto; di quidem de hoe Episcopo testatur se vidisse duos vcteres codices ΜSS. , praeterea Arnu dum fuisse Elenensem Episcopum anno io 87. docet, eumque passum fuisse controversiam a Dalmatio Archiepiscopo Narbonensi propter caussas in hoc ipso Gratiani capite commemoratas, donec Romam pergens ab Urbano Pontifice consecratus fuit in Episcopum. Hic tamen finem non habuerunt diutissimae concertationes inter Artaldum, & Dalmatium Metropolitani , quandoquidem Urbanus Papa scribens ad Raynerium Legatum suum ei mandavit, ut de caussa Elenensis Episcopi diligenter inquireret , eandemque finiret, his verbis r BIeneos quoque Episeopi eaussam diligenter inquirito, inteν Narbonensem Episcopum, est ipsum justo omnia judicia definito . Huc usque Baluzius in loco laudato, cujus observationi nihil sane amplius addendum videretur, nisi Baluzius idem nonnulla adhuc observanda credidisset in suis notis ad Gratianum. Ait ille, in veteri collectione canonum ΜS. . quae fuerat viri clarissimi Claudii Puteani, haec , quae sequuntur, paullo aliter legi , quam apud Gratianum : c anonicis juraverat . . . hujusmodi sacramen
eum . . . . feci, nullam eouventionem ante . . . consecrationem meam . . . criminis
Has conseius sum ... a facerdotio me repellat. Ceterum, subdit ille, omnia antiqua Gratiani exemplaria ΜM., & edita habent a facerdotio me repellat, quae verba optimum sensum faciunt, ut mirum sit, hanc lectionem fuisse repudiatam a Correctoribus Romanis, qui a sacra me unctione repellat, edere maluerunt. Subjicit demum ibidem nonnulla, quae pertinent ad jura Ecclesiae Elenensis , quae huc non refero, quia parum, aut nihil conferunt ad Gratianei capitis interpretationem.
459쪽
De ceteris Capitibus nomine Urbani ΙΙ. laudatis.
Quaedam adhuc supersum discutienda fragmenta Urbano II. apud Gratianum tributa, quin in Gratiani codice designetur monumentum , ad quod eadem sint exidis. 16. genda. Ex his est in primis canon l. dist. 16., qui apud auctorem Panormiae non tam Urbano II., quam Gregorio VII. adtribuitur. Revera in Codice Panormiae ΜS., qui asservatur in Regia Taurinensis Athenaei Bibliotheca lib. 3. cap. so. ita legitur : Decretum Gregorii VII., ω rurbani II. Presbterorum flios a sacris Alta. νis ministeriis removendos decernimus, nis aut in Coenobiis, aut in Canonicis regula. ribus religiose probati fuerint conversari. Si acta Urbani II. evolvamus, eadem omnino verba legemus in epistola ejusdem Papae ad Pibonem Episcopum Tullensem, quam numero x . resert Labbeana Vcneta editio in Appendice. Eadem fere verba leguntur in Concilio Μelphitano anni io 89. can. 14. ibi: Presbterorum fliosa saeri Altaris miniseriis removendos decernimus , nisi aut in Coenobiis , aut in Canonicis religiose probati fuerint conversati . Idipsum serme habetur in Concilio Claro-
montano anni io9 s. can. ii. ibi: it nulli siti concubinarum ad ordines, vel aliis quos hon res ecclesiasticos promoveantur, nis monachaliter, vel canonice vixerint in
Ecclesa. Haec perspicue probant, laudatum Gratiani canonem jure tribui Urbano II. potuisse, quum non solum in Conciliis ejusdem temporibus celebratis , verum etiam in ejusdem epistolis integer reperiatur . Sed Praeterea, ut Gebam ex Panormiae auctore, tribui posset Gregorio VIL , cum legatur expressus in Concilio sub eodem Pontifice celebrato; etenim in Concilio Pictavcnsi , quod Labbeus exapographo Iacobi Sirmondi refert ad annum io 8., can. 8. ita legitur: it fili
Presisteνorum , ly ceteri ex fornicatione nati ad sacros gradas non provehantur , nisaut Monachi sani , aut in Congregatione caηθnica regulariter viventes , praetitiones vera nullatenus habeano. Atque ex his Praeterea adparet, huc referendum esse canonem xx. dist. s6. Notanda porro est disciplina illius aetatis: cum enim Clerici aut concubiais, aut uxoribus uterentur, rebus ecclesiasticis quasi familiaribus fruebantur, ita , ut eas in filios post mortem suam quasi haereditatem una cum Sacerdotio ipso transferrent . id sane vertebatur in gravissimam Ecclesiarum perniciem , quamobrem meliori modo consuli non poterat Ecclesiarum utilitatibus , quam si ad vitam communem vel in Μonasteriis, vel in Canonicis locis ducendam Clerici vocarentur i Erat autem inter Μonasteria, Canonicaque loca discrimen, quod in Μonasteriis eonstituti tribus votis adstringebantur sub Abbate, certaque regula a Fundatore monastico praestituta ; at Canonica loca ad instar Clericalium Congregationum redigebantur sub vitae communis instituto, quales hodie dixeris Congregationes Clericorum S. Philippi, aliasve similes. e Locum etiam hic habere videretur cauon 4. dist. 6o. , sed hunc pertinere ad Concilium Beneventanum anno ros r. celebratum jam dixi in cap. 63. prioris partis hujus ejusdem operis, quemadmodum etiam de ceteris similibus fragmentis disse. rendum ibidem fuit. chri. g. Canon 6. dist. 63. inter ea, quae hodie supersunt Urbani II. Ρontificiς monu- η s. 68 menta. minime legitur: verum nihil prohibet, quominus ejusdem Papae temporibus maxime convenire videatur; quam enim dirae tunc essent inter Clericos, de
460쪽
Laicos contentiones, quae collationes spectabant sacrarum dignitatum, nihil antiquius erat viris ecclesiasticis, quam tradere, Viros Apollo licos adhuc recentioribus temporibus existere, quorum auctoritate Sacri Adminii tri. designarentur , quo Periinere videbatur illud Psalmistae: 1'ro I'atribus tuis nati sunt tibi Ilii. His usus ad eam rem est Paschalis II., qui Urbano II. immediate succestit, ita scribens ad Henricum in epiit. 93. apud Labbeum : Praeterea Propheta David ad Ecclesam loquens ait : Pro I atribus tuis nati sunt lihi Ilii , constitues eos Principes super omnem te ram . Ecclesa Dios genuit, Ecclesa Principes salvit: possemus alia de Sertituris sacris te limonia , edi exempla pr onere, quibus constaret hcclesin Sponsos, ac Pastores
Episcopos non μι ularium potestatum nutu , sed Cbrisi dispotione, ta Ecclesae judiris
prinponendos. Qui haae Paschalis II. verba cum dicto canone 6. contulerit , sacile agnoscet, unam, eandemque esse sententiam, ita ut recte idem canon 6. tribui
forte posset Paschali II., neque enim absonum est & Paschalis , di Uibani monumenta ita confusa, permixtaque suisse, ut quod unius esset, alteri apud Collectores tribueretur, quum uterque eodem saeculo vixerit , eaedemque controversae ab utroque discuti, dirimique debuerint . Forte agnoscendum erit, apud Gratidinum in eodem canone 6. nonnulla addita fuiste ex S. Augustino , qui in enarratione Psalmi 4 . ita memoratum verticulum interpretatus est e Pro patribus tuis
nati sunt tibi Ilii: quid est, pro Patribus tuis nati sunt tibi Ilii Τ Patres in Isi sunt δέοιι , pro Apostolis Ilii nati sunt tibi, constituti sunt Bpiseisi. Hodie enim sp
scsipi, qui sunt per totum mundum , unde nati sunt ' Ipsa hccies a Patres illas appellat, ipsa illos genuit, ipsa illos constituit in sedibua Patrum . Non ergo re putes desertam ,
quia non υι des Petrum , quia non vides Paullsm, quia non et ideo illos, per quos nata es, de prole tua.ribi erevit Paternitas. Pro patribus tuis nati sunt tui Ilii e consisses eos Principes super omnem terram. Vide templum Regis, quam late di sum est, ι noverint virgines, que non adducuntur 1n tempium Regis, non se ad istas nuptias
pertinere . Pro patribus tuis nati sunt tibi Ilii . constitues eoι Principes stiper omnem rerram. Haec est catholica EseIesa, siti ejus constituta sunt Principea super omnem rem ram , Ilii ejus constituti sunt pro Patribuι. Agnoscans, qui praecis Iunt , veniant ad ianitatem, ad tueamur in templum Regis. Templum suum Deus ubique colioca Pit , fundamenta Prophetarum , ω Apostolorum tibique Irmavit. Hiios genuit Ecclesa , consi- ruit eos pro Patribus suis Principes super omnem terram .
Auctor Palearum in can. a. Cau. 9. qu. a. Parum apte tamen ,& apposte, re Con.
tulit, quod Gratianus sub nomine Urbani Il. descripserat in can. 3. depcen dill. 6. ς- Sive unum, sive alterum, quod in idem consonat, fragmentum respicias, frustra illud inter Urbani 1 I. monumenta requires. Ublervare tamen nihilominu, juVat, cori. 1 tempore Urbani II. tria de p enitentibus in disputationem venisse, ob quosdam, Amn. qui tunc irrepserant, abusus . In primis cum Laici, praesertim Ecclesiarum Patroni, dij. q. de Ecclesis a se erectis tamquam de rebus omnino suis libere posse se disponere arbitraremur, in illis non solum Clericos sacro functuros officio nominabant, sed etiam Pro lubito quaecumque Sacramenta independenter ab t piscopis , de Parochis, ipsum quoque paenitentiae Sacramentum, suscipiebant, quamobrem in Concilio Claromontano anni iops. can. x8. ita decernendum fuit : ut nullus Presbter
Capellanus alicujus laici e se post Ine concessio e sui Episcopi; vel, ut alii legunt rm nullus Princeps Capellanum hab at, ns quem Episcopus Dus , aut Archidiaco- γι Procuratorem animae deisllum constituat. Alterum in eo situm erat, quod quu