장음표시 사용
441쪽
tionis pluribus Provinciis fuisse Praesectum veluti Primatem. Hugo autem Lugdunensita ex his fuit, & Primas, & Legatus Apostolicus, quemadmodum Historici universi testantur, qui de Lugdunensi Primatu egerunt, & quemadmodum perspieue colligitur ex decreto Urbani ad eundem Hugonem misso. Idem propterea Lugdunenfis Antistes ad se unum spectare arbitrabatur Episcoporum omnium Prismatui subjectorum consecrationes , contra forte sentientibus Archiepiscopis, & Episcopis illarum Provinciarum, qui jus vetustissimum servandum , custodiendumque
asserebant, quo & Metropolitanus, coacto Suffraganeorum Concilio , consecrab tur, & a Μetropolitano in conventu Suffraganeorum suffraganeus Episcopus oes,mabatur . Testem hujus rei habeo optimum Ivonem Carnotensem, qui de Hugone ipso Lugdunensi hac de caussa gravissime conqueritur in epist. sv., 6o., 63. , Npassim. Hinc eum Episcopi, vel Archiepiscopi has Coepiscoporum ordinationes. non petita ab Hugone facultate, celebrare non dubitarent, conqueri Hugo penes urbanum potuit, aequumque putavit Urbanus ordinatores Episcopos excusare. quidum ad ordinationes illas procedebant, veterum canonum disciplinae sese studiosisse mos exhibebant, non considerata in hac parte Legatione Pontificis Maximi, utpote quae erat in Hugone recentissima. Tertiam demum caussam adjicio, quam Mona. steria Praebere potuerunt: nimirum eceperant tunc temporis Monasteria quaedam exemtionum privilegia producere, quibus episcopalem evaderent jurisdictionem :quamobrem quoties ordinari Clericos in Μonasteriis hujusmodi decebat, Μonachi ordinationes non a Dic elano, sed ab extraneo Episcopo pol hulabant , veriti ne si
creesanum adivissent caussa ordinationis, reniam iam. 'ivilegio viderentur.
Id manifeste colligitur ex Concilio apud Urbem Ansam celebraio in Duxcefi Lugdu.nensi anno Ioas., cujus verba edidit Iacobus Severtius in Chronologia Archiepiseo. porum Lugdunensium num. 67. Conquestus suit in hoc Concilio coram Butchardo Lugdunensi Archiepiscopo Gauslenus Episcopus Matiscensis de Burchardo Arehi. episcopo Viennensi , quod sine suo assensu ordinationes Μonachorum fecisset in suo Episcopatu, idest in Cluniacensi Coenobio . Cum autem praesens adessent Odilo Cluniacensis Abbas, exemtionis privilegia allegavit a Romana Ecclesia obtenta, in quibus patebat potuisse Monachos Cluniacenses quemcumque Episcopum accire .caussa sicrarum ordinationum, licet tamen deinde res synodali judicio eo devene. xit, ut Burchardus veniam peteret, de Gausleno satisfaceret. In his rerum. & lo. eorum adjunctia facile suspicari quispiam poterit, Hugonem Lugdunensem simili de cauta conquestum fui me apud Urbanum; ipsum autem Urbanum, qui auctor m nasticorum quorundam privilegiorum esse poterat, aut saltem intellexerat propositas exemtiones fuisse, velut obtentas a Sede Apostolica, voluisse illos Episcopos, quoad Teri posset, excusare , qui privilegiis, aut exemtionibus fidentes ad ordinationes in
aliena Dioecesi celebrandas accesserant.
Sic absoluta priore observatione ad alteram venio , quae pertinet ad memora tu .m s. Epiphanii exemplum , qui Consecraverat, seu ordinaverat Clericos in Dic
cesi s. Iohannis Chrisoltomi. Agnoscendus inic est error facti r non ici DicecessIoharenis Chrisostomi , sed in Dioecesi Iohannis Episcopi Hierosolymitani sertur Epiphanius Clericos ordinavisse: Error quidem excusatione dignus; etenim cum tempore S. Epiphanii Salaminae in Cypro Epistopi Episcopus Constantinopoleos esset Iohannes cognomento Chrisostomus, Hierosolymitanum vero Episcopam
gereret Iobanaes II. . iacile erat decipi ita , ut Pro Ioha e Ierosolymitati: Iohamea isiligod by Cooste
442쪽
Iohannes Constantinopolitanus, sive Chrisostomus diceretur. Laudo ego auctorem S. Hieronymum Epiphanio ipsi contemporaneum tum in epistola ad Pammachium adversas errores Iohannis Hierosolymitani, tum in epistola ad Theophilum adversus eundem Iohannem. Laudo praeterea Epiphanium ipsum in epistola ad Iohannem Hierosolymitanum, quam e graeco in latinum idem Hieronymus trani tulit , ex quibus optimis monumentis haec facti series colligitur. Iohannes Hierosolymitanus Episcopus Origenis doctrinam di errata sequebatur. Urope ejus Provinciam in loco ab hominum societate dissito puta in solitudine , ac sylvestribus locis, in quibus monasteria olim condi solebant Μonachi quidam morabantur lacri alicujus administri ossicio destituti, nemine ex ipsis patiente caussa humilitatis se sacris ordinibus initiari. Sanctus Epiphanius ut Monaiterii illius, & Μonachorum utilitati
consuleret, arbitratus se alienam Provinciam minime ingredi, ibidem invitur quendam Monachum Diaconum primum , deinde Sacerdotem ordinavit. Hinc Iohannes HieroIolymitanus, qui recte noverat Epiphanium Origenis doctrinam , quam ipse excolebat , detestari, coepit hac oblata occassione eundem Episcopum tanquam alienae Diceceseos invasorem, ac turbatorem praedicare , ut sic facilius Epiphanium premeret, unumque ex praecipuis Origenis hostibus perterrefacerer , atque in eum multorum. si fieri posset, odia concitaret id ubi Epiphanius novit, itatim epit totas ad Iohannem scripsit, candide facti seriem enarravit, de jure edocui uno verbo certiorem reddidit de re legitime vita; imo exinde occasionem sumsit acrius erga ipsum tamquam Origenis doctrinae adhaerentem disserere. Hinc Ioha nes e converso coepit passim , & in vulgus tradere, ab Epiphanio se de haeresi proclamari suspectum , non quod Epiphanius ita crederet, sed quod eo praetextu ille- Sitime faciam ordinationem excusatam ab omnibus vellet , unde acerrimae interutrumque Episcopum subortae sunt, di diutius commotae contentiones. Quae hucuseque enarrata suhi, ex memoratis de Hieronymi, & Epiphanii monumentis dedu- Uuiatur . Od pertinet ad rem nostram , ut dignoscamus an legitima Epiphanii o dinatio fuerit, juvabit eadem Epiphanii, aut Hieronymi verba referre. lta scribit Epiphanius in epist. ad Iohannem : Nibιι tibi nocuimus, nihil injuriae fecimus , ηαρυιdquam τίolenteν extorsinus. In Monasterio Fratrum , tu fratrum peregrinorum, qui I ro νιμια tuae nihil deberent adnotanda sane sunt isthaec, ex quibus aperte constar,
ordinationem in Provincia Iohannis minime fuisse celebratam, licet id Johannes assereret, forte ut justam de Epiphanio conquerendi caussam arriperet P propternoditram parvitatem , est literas, quas ad eos crebro direximus, commvnieni quoque tuae
corperunt habere discordiam, forte ex eo, quod Origenii his assentiri non deberent ne viderentur quadam duritia, edi conscientia nostra antiquae I dei ab Ecclesa separari. ordinavimus Diaconum , ta postquam ministravit, rursus Presbterum, super quo debue- I gratulari intelligens, quod ob Dei timorem hoe sumus facere co vis, maxime cum nulla sit Aperstas in bacerdotio Dei, edi tibi utilitati Ecclesiae providetur. Nam es singuli Eccles arum Episcopi habent sub se Ecclesias, quibus curam videntur impentire,
edi nemo super alienam mensuram extenditur, tamen praeponitur omnibus charitas christi,
in qua n ιιa I mulario es, nee considerandum quid factum sit, sed quo tempore , ω quomodo , cu in qu bus, quare Iustum I t. Deinde facti serie integre exposita ita prosequitur : hia c ira acta sunt, ut loquutus sum , in charitate Christi, quam re ergo
parestatem meam ἐν 3bm e credebam, quamquam in Mon serio OHinaverim, ta non in Parochsa, quae tibi Iuliala sς, Hicronymus autem in memorata epistola ad Theoph,
443쪽
34. Para secunda . Caput LXXXV. tum ita de Monasterio, in quo Epiphanius Clericum ordinaverat, &quod Iohamnes Hierosolymitanus clebat ad Parochiam Bethleemiticam pertinere, scribit: Monasterium Sancti Papae Epiphanii nomine vetus addictum, in quo frater meus ordιnatus es Presbteν in Eleuteropolitano territorio , non in AEliens stum est. Ex quibus sane liquet, controversiam omnem non in eo fuisse, utrum Epiphanius extra Dioecesim
suam, Se in Dioecesi Hierosolymitana, sive AEliensi Clericum ordinare potuerit ;sed utrum Μonasterium , in quo Epiphanius Clericum ordinavit , ad Ordinantis ejusdem Dioecesim, an potius ad Episcopum Hierosolymitanum spectaret . Quae cum ita sint, jam etiam liquet, qualis Gratianeo canoni assingenda interpretatio sit, non solum in ea parte , in qua factum Epiphanii memoratur, sed etiam in ea, qua Urbanus quid agendum esset a Lugdunensi Archiepiscopo tradidit.
De Epistola ad Lucium Praepositum Sancti Iuventii.
i Epistolam Urbani ad Lucium Praepositum Sancti Iuventii , seu, ut alicubi scri' bimi, Sancti Iumentit, ferme integram retulit Gratianus duobus in locis, nimirum: . in canone 8. Cau. r. qu. 3. , dc POit canonem 6. vers. ad hoc vero dist. 32. Integra
autem legitur in Collectione Labbeana inter epistolas Urbani II. num. t . Ejus inscriptio haec est : mrbanus Episcopus semus servorum Dei dilecto Filio Lucio Praepo-DO EceIesae Sanai Tu Ventii apud Ticinum salutem, ta apostolicam benedictionem . Adigumentum epistolae pendere videtur ex praeviis interrogationibus Lucii P positi. Interrogaverat Pontificem Μaximum Lucius de aliquot ecclesiasticae disciplinae capitibus. Primo, utruml simoniacum esset vendere ecclesiastica praedia rdeinde utrum praestanda esset humilis obedientia Praelatis, quoties illi minus honesta praeciperent . Postremo quid sentiendum , agendumve, ubi ordinationes, se reliqua Sacramenta ab improbis Sacerdotibus confecta proponerentur. Quod priorem interrogationem spectat, exhibetur in dicto canone 8. , ubi tamen nonnulla sunt ex Labbeatas Codicibus emendanda . Exhibeo hoc in loco verba illa La ei, ex quibus emendare juvabit Gratiani scripturam . Salvator praedixit . . . ex adverso ascem dere, ta murum . . . in regnum Dei, unde non sunt . . . . res ipsus B eclesiae ob mea . . . per eundem febant, multiplicatam pecuniam, quam obtulerat, lucraretur ....hs ambitionem talis quaestus, ides ovoritiam, quod es Idolorum servitus . . . de rem secratione , ω de rebus , quae proveniunt ex consecratione , Urmat, quod quisquis ait rum eorum vendit, sne quo alterum habere non potes, neutrum non venditum derelinquit . . . smoniacum intelligit, in nomine vero . . . Audi Augustinum super Johm n mi ob quot proposta fecerunt 8 alterum proporum habet . . . unusquisque propyrum suum laudat, quod vendit tac. . . . attendat super bis Augustinum . . . unusquisque. prostum suum laudat, quod vendis, non aliciens in templo, vel extra remplum. Haee contra venditores , vel emsores sacrarum rerum . Post haec secundat interrogationi satisfaciens, ait non esse Bbediendum hominibus, quotiescumque Divinis praeceptis quidquam contrarium jubeant, eamque ad rem adducit verba Hieronymi, quae retulit Gratianus in can. 93. cau. I. qu. 3. Demum Postremae interrogationi respondet eisdem veniis, quae apud Gratianum leguntur post emonem ε. dist. 32. Addidit Gratianus in eadem cau. 1. qu. 3. canonem a a. ex eadem epistola Urbani depromtum; sed nemo non videt, Priora ejusdem canonis verba esse.Gratiani, aut a
444쪽
De urbano II. 43 Gratiano excerpta esse ex alio Collectore, & tantum ad Urbani epistolam pertinere verba verticuli quisquis res dic., quae reserenda proisus erunt ad memoratum canonem 3. eadem caussa, & quaestione in versic. uuisquis igitur.
De Epistola ad Petrum Pistoriensem, & Rusticum Abbatem Vallis Umbros, .
Extat inter epistolas Urbani II. numero decimanona, quae hunc titulum Praese- Gn.x . fert: Urbanus II. Papa Pistoriens, di Rustico Vallis imbrose Albatibus . Eam cau. 3. edidit Severinus Binius ex ΜS. Bibliothecae S. Victoris Parisiensis ad se mi ssam a Z'Picardo Ecclesiae ejusdem S. Victoris Canonico Regulari his verbis expressam et Scribistis nobis maximum apud mos scandalum emerso , quod Pisanum Episeopum consecraVerimus, quod a Gue elone haeretico Diaconus fuerat ordinatus . Et nos prosecto sese muF , GueZelonem haereticum fuisse, Moguntinumque Episcopatum smoniaco credimus fa- i re inda de , propter quem aut alium adquirendum Regi sub anathemate posito diu servierat, ly propter adquis tum omni vitae suae tempore deservivit. Eundem ipsi nolpro eodem causta, qui ab excommunicatis consereatus est, in onodali Concilio ex communicavim s , ab omni ecessastico officio sne spe restitutionis aliqua deposuimus. Hunc GueZelonem auctoritate Henrici Regis Μoguntinum Archiepiscopum inauguratum Veteres appellant Wicellonem; etenim recentioribus facile filii literam in immutare ita Gu, uti memoratus Binius animadvertit. Haec vero , quae ex Binio apud Labbeum descripsi, eadem , arbitror, sunt cum iis, quae Gratianug describere voluis in can. 24. cau. a. qu. 7., licet apud Gratianum aliis loquendi formulis contexta oratio sit, sive in Gratiani eodicem ex aliis codicibus aliter contexta oratio derivaverit. Extat in Regii Taurinensis Athenaei BibIiotheca Codex MS. mem. branaceus Panormiae, ubi in lib. s. cap. 79. idem Gratiani monumentum refertur
sub hac inscriptione : VII., quae δdnotatio larte significat furbanum Secundum, sejuncta Iltera V a literis II. Post haec in eadem inscriptione subsequitur: A Petro Pisoriens, ta Rastico Vovis Umbrosae. Vox illa A larte significat Abbatibus. Balueius in notis ad Gratianum refert eandem inscriptionem legi in Panormia im- Pressa Basileae , & in codice Victorino. Subjicit etiam in codice Victorino initium
capitis esse hujusmodit Daibertum a Gneaolone lyc. Et inis e Negetion haereticus consar ab haeret. ordinatus, quia nihil habuit, dare nil potuit, cui manu3 imposuit ;& mox ο necestate ingruente Laeonem . In memorato autem ΜS. Taurinensi Codice ita se se habent priora canonis verba: Lambertum a Neratione licet Simoniaco s Mace cinter haec postrema duo verba imminet superimposita particula non, sed diveris charactere, quasi legendum esset: Simoniaco non smoniace, uti legitur apud
Gratianum ejusdem e fusione rursum alio charactere, & eodem ipis, quo in
Praecedentibus adjecta est negativa particula, inter postremas illas voces imminet nomen miserri, quasi legendum esset: Musdem Daiberti confessione reperimus in Dia num ordinatum Ue. Quae sequuntur cum Gratiano optime consonant. An Daiberti , an Lamberti, aut simile quodpiam nomen praeferamus, Parum , aut nihil interesse videtur. Verum negotium facere potest particula non, prout vel adiiciatur, uti adjicitur in vulgatis codicibus, vel detrahatur , quemadmodum detracta est in praelaudato in.: etenim quoties a Gratianeo codice detrahenda foret, statim I ii a coin
445쪽
consequeretur, non fieri locum poenis adversus Simoniae crimen indictis, nisi qui ordinatur, & a Simoniaco ordinaretur, Sc ipse etiam simoniace ordinem consequeretur, quod quidem est sedulo observandum . Ego sane ubi varios codices agnosco, definitionem eo suspendendam arbitrarer usque, quo ex aliis ecclesiasticae prudentiae monumentis confici res posIet, eaque ratione Urbani monumentum explicari.
De Epistola ad Abbatem Sancti Rufini.
- . I. Ad canonem 3. Cau. 19. qu. 3. emendanda in primis inscriptio erit vulgarium coli. 9. Gratiani codicum, non solum quod accuratiores codices alii aliter habeant , sedi' etiam quod aliter legatur apud Ivonem Collectorem antiquiorem, & Urbano II. contemporaneum Parte 6. cap. 41 r. ibi: 'urbanus II. Abbati S. Rusti. Ejusdem Ivonis auctoritate non dubito, quo minus idem canon Urbano II. jure sit adscri-hendus, imo etiam ipsam Ivonis editionem ceteris praeferendam arbitror ita ex
pressam : Statuimus, ne professonis canonicae quihpiam , postquam Dei vice super eaput Abi hominem imposuerit, alicujus levitatis instinctu , vel disrictioris religionis obtentu ex eodem claustro audeat sηe Abbatis, totiusque Congregationis permissione discedere , discedentem vero nullus Abbatum , vel Episcoporum , nuIIus Monachorum sne communi iterarum cautione suscipiat. Neque vero demonstrari ullo modo potest, hujusmodi sententiam aut non congruere Urbani temporibus, aut ceteris etiam Urbani canonibus non consonare. Congruit in primis Urbani temporibus; etenim prodierant nuper Μaximorum Pontificum, ac Conciliorum decreta , quibus Clerici omnes ad regularis vitae prosessionem vocati fuerant, ut ea ratione lapsa propemodum clericalis disciplina restitueretur; propterea opportunum maxime fuerat identidem monere singulos, ne a suscepto regularis vitae proposito ullo praetextu recederetur. Congruit etiam ceteris Urbani canonibus; nam in Concilio Melphitano ab eodem
Pontifice celebrato anno Io 89. cap. Io. ita statutum legitur: Praeterea constituimus,
nequis Episcopus , aut Primas , Monachum quemlibet vagantem in sua Dicaeeo, Provimeiaque retineat, ns Abbatis proprii fuerit Iiteris regulariter commendatur. Edidit praeterea Baluzius in Miscellaneis tom. a. pag. 179. epistolam Urbani II. ad Petrum Praepositum , & Canonicos Ecclesiae Ruthenensis, in qua haec leguntur e Vitae canonicae ordinem , quem professi estis, praesentis privilegii aucto Utate sinamus, ne exipos professonem exhibitam prurium quid babere, neve sne Praeposti , vel Congregatinis licentia de clauiro discedere liceat, interdicimus . Quod s discesserit, Et commonitus redire contemserit , tibi, tuisque successoribus saeuisas si ejusmodi ubilibet a stili inciis
interdicere; interdictum vero nullus Episcoporum, Abbatumve suscipiat, quamdiu scia ces silic canonici ordinis renor, Domino praestante, viguerit. Idem decretum Urbani , quod apud Gratianum legitur, edidit quoque Stephanus Tornacensis in epist. r. ad Robertum Pontiniaconsum , & ex eo Μansius in rom. a. Supplementi Labbeant pag. 81., sed nonnihil immutatis verbis, ibi: Item statuimus, ne professionis canensecae quispiam Dei vice super caput Ibi hominem imposuit , alicujus levitatis instinctu, et Adistrictioris religionis obtentu ex eodem eIaustro audeat sne Patris totius Congregationis permi ne recedere . Discedentes vero nullus Abbatum , vel Episcoporum , ω nullus Monachorum sne communi literarum cautione suscipiat, ad haec imprerata venia , sarea
446쪽
reverentis majorem , ω gratia. Quem ad locum monet Balusus in notis ad Gratianum , verba illa: ad haec impetrata venia, salva reverentia majorum , gratia , apud Stephanum Tornacensem italico charactere edita , non esse Urbani, sed p tius ejusdem Stephani. Non est quoque omittenda alia Balvetii animadversio in illa verba Me communi literarum cautione , ad quae ait, eam formulam servatam postea fuisse a Romanis Pontificibus , quum Μonasteriis privilegia concesserunt, ejusdemque rei fere innumera posse produci exempla, quorum unum refert in Bulla
Lueti III. pro Μonasterio Μontis Sancti Quintini , edita a Dacherio in notis ad Guibertum pag. 6ao., ibi: Prohibemus insuper, ut nulli fratrum vestrorum , pos f . Eam in eodem ioco professonem, nis Maioris religionis obtentu, sne Ahbviis sui licen.
tia fas si de eodem loco discedere. Discedentem vero absque communium literarum casissione nullus audeat retinere. Unum adhuc adjicio, nimirum eam Urbani II. epistolam hodie integre editam haberi ad calcem Poenitentialis Theodori Cantuariensis in editione Petili tom. a. Pag. 6r . , & quidem aliis verbis exarata sententia, quae ad Gratiani canonem Pertinet, ibi: Statuimus enim, ut nemini inter τοι prossione exhibita proprium quid habere, nec sne tua , Mi Actore Abbas, eae eorum , qui poste in eodem regimine successerint, aut Me communi Congregationis licentia de elaustra discedere Iiberum si, eae s discesserit, edi commonitus redire eontemserit, tibi, tui qua .
Dee/ssisibus facultas si ejusmodi ubiIibet a suis osciis inurdicere, interdistum vero nu lus Episcoporum, Abbatumque suscipiat.
De Epistola ad Bartholomaeum Turonensem Episcopum.
Non possum assentiri Gratiano, qui canonem x 3. dist. 36. tribuit Urbano II. in epistola ad Bartholomaeum Episcopum Turonensem: etenim constat Bartholomaeum fuisse Turonensem Episcopum jam anno ios s. sub Nicolao Papa , idest triginta circiter annos. antequam Urbanus II. Sedem Pontificiam conscenderet , ut patet ex Conventu Rhemensi celebrato sub Nicolao II. anno ioss. constat etiam rem,pore Urbani Turonensem Episcopum fuisse Rodulphum , ut patet ex epistola ejusidem Urbani 36. in Appendice Labbeana, seu potius ex Actis Romae in consecratione Lamberti, quae eidem epistolae subjiciuntur, quaeque referuntur ad annum loq3., imo & jam ab anno io 8o. tempore Gregorii VII. obiisse Bartholomaeum, iniquε suecelsisse Rodulphum patet ex Concilio Santonens anni ro8o. , in quo sub seriptio ipsius Rodulphi habetur. Caussa vero Cenomanensis Episcopi, de qua in eodem. canone agitur, demonstrare etiam potest , caput illud esse Urbano II. antiquius . Nimirum agitur de Episcopo Cenomanensi electo, de cujus admission dubitatio suborta fuerat, quod Sacerdotis filius esse proponeretur. Hic plane alius esse nequit, quam Arnaldus. qui tempore Gregorii VII. Cenomanensem Episcopartum gemit , . quique Sacerdotis filius esse dicebatur. Itaque auctor Urbano II. ve.etustior quaerendus esset, cui Gratiani fragmentum tribueretur, vel Gregorius VII., ituit credidit Balvetius in notis ad Gratianum, vel quidam Lugdunensis Episcopus, ad quem, rariquam ad Primatem, spectabat de electione Cenomanensis Episcopi ab .Athhiepiscopo Turonensi petficienda judicare juxta disciplinam illius aetatis . Gr in ano. errandi occasionem. Praebere potuit Panormiae Codex, cujus in exemplari ΜS., quod asservatur in Tauria si Athenaeo lib. s. cap. so. haec leguntur: Decretum
447쪽
vendos decernimus, nisi aut in Coenobiis, aut in Canonicis regularibus religiose probati fuerint conversari . Hic est canon a 4. ex Μelphitanis tempore Urbani II. editus, ac renovatus in Concilio Claromontano can. 2s. Post haec in cap. s t. ejusdem Panormiae quaedam describuntur ex Libro Pontificati; deinde in cap. 32. hic titulus sequitur: BarthoIomaeo Turonens Archiepiscopo, nullo tamen adjecto auctoris , sive scribentis nomine, & post titulum subjiciuntur statim verba dicti canonis 1 f. di itis 6. Itaque Gratianus Urbano Il. potius tribuendum putavit, quod sine ullo auctoris nomine in cap. 32. Panormiae legerat, Urbani II. nomen derivans ex capite so. praecedenti. Unum adhuc animadvertendum superest, in memorato Panormiae Codice ita legi: Ommanensem elinum pro eo , quod filius Sacerdotis dicituν , s ceterae virtutes in eum convenisnt, pro tempore non rejicimus, sed suffragantibus meritis eri.
De Epistola ad Dominicum Gradensem Patriarcham.
Arbitror, Perperam a Gratiano tributam fuisse Urbano II. epistolam ad Dominicum Patriarcham Gradensem , ex qua depromtus scribitur canon a x. dist. ta. Fuerat Dominicus iam in Patriarchatu Gradensi tempore Leonis IX. anno x O s3., ut patet ex epistola a. ejusdem Pontificis ad Episcopos Venetiae, di Istriae, in qua mentio fit de Dominico Gradensi , quasi jamdiu Gradensem Patriarchatum teneret. Scimus etiam anno ro 7. sub Gregorio VII. vixisse Dominicum eundem, ut adparet ex epistola Gregorii VII. ad illum lib. 4. Regesti epist. 26.; at verosimile non videtur, Dominicum adhuc vixisse sub temporibus Urbani II. Hinc pIacet potius Labbeum sequi, qui canonem illum inter fragmenta Alexandri II. recensuit circa annum Io6s., his tamen verbis: Erubescam impii, ω aperte nos intelligam judicio Sancti Spiritus eos, qui in tribus saeris gradibus, Presbyteratu huicet, Diaco natu , ω Subdiaconatu positi mulierculas non abjecerunt, est easte non viserunt, eoru dere ab eorun/em graduum dignitate. De manifestis ιoquimur, secretorum autem cogni- ρον , est judex Deus es. In Panormiae Codice ΜS. Regii Taurinensis Athenaei lib. 1. cap. xoa. refertur idem fragmentum sub hac inscriptione et Dominico Gradens P triarebae , non adjecto scribentis Pontificis nomine; in capite autem praecedente refertur fragmentum quoddam sub nomine Urbani II. Hinc verosimile est, errandi occasionem sumsisse Gratianum, qui canouem depromturus ex Panormiae Codice, quod tribuebatur scribenti ad Dominicum Gradensem, cum de scribente non comstaret, adscripsit Urbano II., cujus nomen legebat in canone praecedente . Quo niam vero in eo ipso m. Panormiae Codice aliqua scripturae varietas inest, ca- non ipse describendus est, prout illic habetur, vel ex antiquiore codice emenda dus t Erubescant impli, aperte nos intelligant judicio Sanai Spiritus eos , qui in ιν hus gradibus saeνis, Prrabierotu scilicet , Diaconatu , Subdiaconatu posti muliercular non abjecerint, ed eam non vixerint, excludere ab eorum graduum dignitate. De m nifestis quidem loquimur; secretorum autem cognitor judex Dominus. Ceterum sententia hujus canonis aeque convenit temporibus Alexandri II., ac temporibus Urbani li., quum. acile sciverit unusquisque, utriusque aetate abusum illum viguisse inter Clericos , ut muIieribus, aut etiam concubinis Publico cum scandalo uterentur, eamque
ob rem tum in Conciliis Alexandri II., tum in Conciliis Urbini II. tauberrima plures editas fuisse constitutiones. De
448쪽
De Epistola ad Hugonem Gratianopolitanum Episcopum .
Plures hodie editae sunt nomine Urbani II. epistolae ad Hugonem Episcopum Grais
sanopolitanum . Iacobus Petitus in suis adauctionibus ad Poenitentiale Theodori Cantuariensis tom. a. pag. sas. plures hujusmodi epistolas evulgavit excerptas ex Chartulario Ecclesiae Gratianopolitanae; verum eae omnes potius spectant ad jura Ecclesiae Gratianopolitanae servanda adversus Guidonem Viennensem Episcopum , nihilque habent commune cum Gratianeis canonibus, qui Urba o II. ad Hugonem scribenti tributi fuerunt. Baluzius in Μiscellaneis I m. a. Pag. I77. refert Cφη 39. etiam quandam epistolam ad Hugonem Episcopum Gratianopolitanum anni ro99. xx. Idus Maji, ad quam pertinere aliquomodo Videtur Canon 39. Cau. 16. qu. 7. . etenim illie ista leguntur: Constituimus ergo, ne ulli omnino hominum quaIibet subreptionis astutia liceat vestri Episcopatus post sones invadere , minuere , vel auferre, aut Discopatus vestνi decimas Ire vestra concessione subripere, aut subreptaa tenere, neque vestri iuris Eeriesias per manum Dicam obtinere ς sed omnia, quae juste hact/nus vestra possedit Beelesia , sive in futurum domino adjuvante juse , atque canonice poterit adipisci in tua , tuorumque successorum manu integra semper , ω illibata peνmaneant. Cum haec plurimum cum Gratianei canonis sententia consonent, in hunc locum Gratianeum ipsum fragmentum retuli , quasi jure optimo laudari potuisset ex epistola Urbani ad Hugonem Gratianopolitanum. Ceterum referri etiam , & forte commodius posset ad canones f., & 6. Concilii Melph, tant sub Urbano II. celebrati anno Io 89., siquidem in can. s. ita legitur: ΛώιιωIaicus decimas suas, aut Ecclesam, aut qui uid Ecclesasui iuris es Me consensu Episeopi, viri Romani concessione Ponti cis ΛJonasteriis, aut Canonicis serre praejumat. Et in ean. 6. Nullus Abbas, nullus Ecclesarum Praepositus quae juris sunt ecclesastici mei'eνe sne Episcopi concessione praesumat . Huc quoque referri potest canon ille Melphitani Concilii, quem ex vetusto Codice Vaticano edidit Mansius in Supplemento Labbeano tom. a. Pag. 8 s. his verbis: Perlatum est ad Sanctam bnodum. quod Ma quidam Episcopi, ij Abbatra, qui colonos ad se pertinentes non Inant decim daste ad Ecclesas , tibi missas audiunt, is infantes eorum baptizantur. Proinde decremit μαν iste conventus, ut Episcopi, ω Abbates de vineis , vel agris, ae frugibus, quae ad suum, vel fratrum Hum Iaborant, decimas Mi pro benedia tone, vel hospitum s reptione habeant: familiae vero ibi.dent decimas suas, ubi per totum anni circulum milias
audiunt, θ' infantes eorum Baptieantur.
Epistola Urbani ad Hugonem Gratianopolitanum , ex qua depromtus est canon . cau. 3s. M. a. in Collectionibus Conciliorum, ac Decretalium Pontificiarum minime reperitur . Nihilominus tamen eadem tanquam genuina recipienda erit; in primis enim laudanda est Romanorum Correctorum solertia, qui inscriptionem nonis emendaverunt olim corruptam, quae nimirum ita exhibebat: m anus II. Gontiano Neapolitano Episcopo, vel alibi, uti notavit Baluatus, Gratiano Apolita
Ep emo, vel alitu, Gratiam θ' Apolitano θύων. Deinde epistolae ejusdem mdem Dcit integra guonis contemporanei scriptoris epiliola 23 a. ad Hildebertum. Conomanensem Episcopum , in qua , quoniam Urbani ejusdem epistolae argumem num exhibetur, integra referenda utilis erit labor ad Gratianei canonis interpretationem. ua scribit Ivo: Da viro, qui antequam inorem ducινα, circa maritalia
449쪽
44o Pars secunda. capia LxXXV.
Dea matνem eiu ram Moris exteriori pollutione maculavit, nihil sanius νespondere vatio, quam quod Papa irbanus respondit Hugoni Gratianopolitano Episcopo consulanti eum de smili negotior respondit enim ex consulto, propter tale flagitium legitimum sessendum non esse matrimonium. Consulast tamen diligenti simis, ta districtissimis examinationibus
esse perquirendum , utrum in tali turpitudine contigerit aliqua carnis commixtio , per quam serent in commixtione seminata una caro, propter quam seri debet male initi , meιωiolati matrimonii disjunctio. Audivi enim, quod vir iue, de quo agitur , de objessocνimine examinatione igniti ferri se purgaveris, ta a rustane ignis illaesus repertus M. Quod I ita es , ω hoc in Sacramento pingationis suae posuit, quod nunquam eum maere uxoris Due una caro fuerit, contra divinum tesimonium nulium uIterius investipan.
dum intestigo esse iudicium. Vale. Ex hac Ivonis epistola facile intelligit unusquiseque, non solum Gratiani canonem jure optimo Urbano II. ad Gratianopolitanum Epo1. opum diribenti adtribui debuisse, verum etiam percipiet, de qua re interrogatus Urbanus fuerit, & quomodo juxta propositam speciem responderit. Unum adjicior nimirum idem canon Gratianeus legitur in quadam antiqua Collectione eanonum incerti auctoris ΜS., quae adservatur in Bibliotheca Regii Taurinensis Athenaei: Distributa est illa Collectio in libros γ., quorum in quinto cap. ao4. ita legitur.
νbanus Papa: extraordinaria pollutio non in naturalibus admi a citra maritala affectum, Iicet saepius repetita, non videtur impedire, aut separare conjugium. Et quidem ita editum Urbani Papae monumentum paullisper differt ab editione Gratiani ruerum quae editio sequenda potius st, jure optimo ambigerem, cum utri Colle. ctori praestanda major sit fides, prorsus ignorem. Hanc viam ineundam crederem. ut ea lectio praeseratur, quae magis accommoda est memoratae Ivonis epistolae.
De Epistola ad Guarnerium Narbonensem Episcopum .
In investiganda vera inscriptione canonis 3 . dist. so..iam plurimum elaboravit Balvetius, qui in notis ad Gratianum scribit, in Codice Sangermanensi hane esse inscriptionem: Ῥηde rurbanus secundus scribis Guarneris Merisurgens Episcopo , se quoque scriptum primo fuisse in Regio Codice, sed postea emendatum.& pro Mereburgenst repositum Nerabones, puncto addito sub litera e , quod .gnificat hanc quoque literam esse delendam, ut scribatur Nerbonens. Addit praei rea, antiquum librum Victorinum, Ze primam editionem Panormiae habere Ne bonens: ceteros, & antiquam editionem Moguntinam , & Venetam Narbone , quo etiam modo legitur in Lovaniensi Panormiae editione lib. 3. cap. Is4. Non ita sane legitur in Codice ΜS. Panormiae Regii Taurinensis Athenaei, ubi haec hahetur inscriptior anus M. Gamerio Me eburgens Episcopo. Ecquidem certum est, prosequitur Baluzius, nullum ea tempestate Narbonensem Mehiepiscopum fuissα . Guarnerium, sed Dalmatium , cujus successor Bertrandus ex Cathedra Nemausensi ad Narbonensem translatus est ab Urbano II. Notat Guillelmus Catellus in libros. Memoriarum Historiae Occitanae pag 84., in antiquis Codicibus MSS. Me caput inscriptum esse Guerino Mubrigens Episcopo: sed nee Balvetio placuit hujusmodi inscriptio, cum nullus unquam Neubrigensis Epis opus fuerit. Placuit portus Iegere, uti exhibebat antiquus Codex Victorinus quod etiam superius aethoiaham
450쪽
De Urbos II. 44 rum autem fuisse Merseburgensem, sive Marspurgensem in Germania Episcopum
ab anno xo 3. usque ad tempora Paschalis II. docet ex Broturis Iohannes Gualterius in Chronico Chronicorum. Post tam uberes Balvetii adnotationes nihil aliud addendum videtur, quod pertineat ad Gratianei canonis inscriptionem. Quod vero spectat ad ipsius canonis sententiam, illam sub nomine Urbani relatam reperio in Acti; Concilii Bellovacensis non multo post tempore celebrati, nimirum anno III 4. sub Paschali II. Urbani ipsius successore, cujus verba hic describam, quum paul-lisper discrepent a Gratianea editione . Post relata ibidem aliquot Sanctorum Patrum,ae Pontificum monumenta, ipsius etiam Urbani epistolas nonnullas ita legitur : rbanus Gar c. Dricum, qso jaciente lapidem puer dicitur interemtus , nos pro amore tuo in eoJem ordine permanere permittimIs: ut tamen semper in paenitentia,
De Epistola ad Albertum Metensem Episcopum .
Num canon 3. cau. r. qu. s. jure Urbano II. tribuatur, incertum prorsus est, c., i ex eo, quod integra, quae ibidem memoratur ad Albertum Metensem Episcopum, eou. i epistola perierit. Sane rontificum Epistolae illae, quae singularibus propositis gestis, qη .s veluti privata quaedam rescripta, sunt accommodatae, nec generalem continent disciplinam, dissicilius adservari consueverunt: vix illas Scriptor, aut Collector aliquis, data occasione commemoravit, cujusmodi est rescriptum, de quo in dicto canone 3. Si consideraveris ipsam fragmenti inscriptionem, forte illud ab Urbano abjudicabis ; etenim non constat, Albertum dierensem aliquem Episcopum fuisse, sed potius Heri mannum, ad quem scripta est epistola s3. lib. . i. in Regesto Gregorii VII. Anre Heri mannum fuit Μetensis Episcopus Adalbero, pro quo sorte
apud Gratianum Alberti nomen substitui facile potuit; ast si Adalbero dicendus sit
rescriptum istud recepisse, non erit rescriptum tribuendum Urbano, sed potius Vi.ctori II., aut alteri Pontifici. cui Adalbero contemporaneus fuerit. Quod si consideraveris rescripti ejusdem sententiam, ea certe non dissonat a temporibus , &disciplina Urbani Il. , ut propterea ea de Caussa recte Urbano tributa videatur . Id facile demonstratur ex canone a. cau. I. qu. f., qui editus fuit in Concilio Placentino sub Urbano eodem celebrato; hunc autem canonem si contuleris tum canone 3., agnosces statim eandem Propemodum utrobique propositae caussae defini. tionem , nisi in eo discrimen reperias, quod canon x. generalem exhibeat disciplinam, in canone autem 3. singulare rescriptum contineatur. In Concilio Bellovacensi anni rit4. similia traduntur sub nomine Ut bini II. his verbis: Quictimque adhue pueri cupiditate pareηtum aliquod ecclesiasticum beneficium per pecuniam adepti funt, illo dimisso, ibidem miserieorditer ω in Deris Ordinibus vivere 1 sunt. Ad laudatum canonem 3. animadvertit Baluzius in notis ad Gratianum, in veteri codice Rivi pullensi legi cuidam Principum eius oblatam pro eo , quod Gratianus habet datam , 8e in eodem libro insta uc haberi: Liceat eum ex concessione uscopi sui ,