장음표시 사용
401쪽
rnanifestando, que et Fuero es mas an tiguo, puessus voces no son dei item po de Don Alonso et Onceno , en et quai ya la Lengua Castellana esta-ha mu' putida , respecto de lo que de antes se ha-blaba , como sie pu ede veren las det ordinam tento Reat, que hieto Don Alonso en Alcala. Lose gundo , porque a unque yo quiera confestar, quelo atribu yo a Don Alonso et Nono, teniendo lopor et Onceno, ni menos se phaede Verificar, porque este Rey al principio de siti Reynado institu yo et Fuero Reat, que dio a iodos los Puebios desse Monarquia , como ad elante se vera. Assi me persuado, que este Fuero de Badajba es det ReyDon Alonso et Nono de Leon , quando comoqueda dicho ) la gano de los Moros: y le eviden-cia de las voces, que en et te hallan, pue S ela rea-lidad algunas corresponden alas que se clacuen tran en et Fuero de Leon: como es la de Voquiloa
'mare cincta maravedis, I si tomare Alodius , ira encondo. Υ significando Vorat,n Maquilon , esvisto corresponde a la voZ Maquilas, que se hallaenias Leyes de Leon. Ademas, quo haviendo ganado Don Alonso a Badajbet , es mi y probabiele huviesse dado Fuero; y quando no, su hijo Dan Fernando , quien despues de se muerte , Υque se unio et Reyno de Leon a Castilla, dio mu-
402쪽
α 6ψ Libro Tencero de la Historia
chos a diversias Cludades, que conquisio de los
Moros: no obstante por manifestar et de Bada joz tanta antiguedad , no mς parQCQ, que puedaser tan moderno , I particularmente quando lacostumbre de darios, era tu ego que las ganabande los Moros, como se Ve en los que quedan re feridos, y otros de diserentes Cludades, de lasque no he podido averiguar quales Fueros tu vieron, y quando se les OtOrgaron. 8 Fallecio Don Alonso, padre de nuestro Santo Rey Don Fernando , en Villanu eva de Sar ria, y tu ego i in demora tomo possession det Reyno de Leon , que se unio at cre Castilla, despues de haver es ado dividido fetenta I tres anos. Poreste tiem po havia grandes disturbios entre los Moros, yla ocasion de ellosofrecia a los Chris tianos la Conquista dei Andalucia. A este sinaplico et Santo Rey todo su poder, para comemetar de nuevo la guerra, y sucedio con tanta prosi peridad , que en et ano de mil doctentos y trein-ta y seis gano a Cordova , y a esta Conquista sesiouio la de Eetija, Estepa , Lucena, POscuna, ΥMarchena, Cabra , Offuna , y Baera. Entregose Voluntaria mente et Reyno de Murcia a D. Alon sis, que venia en austencia de su padre ἱ hacer la
uerra contra Moros. Vino despues et Santo
Rey , y emprehendio la de Sevilla, 7 antes do
403쪽
ponerie sitio , cerco a Carmona con la mas genteique pudo , y aurique no se consigulo por ento ces rendiri a , despues, durante et stitio de Sevilla, lae tomada por los nuestros: y en esta ocasion di ce Rodrigo Caro , que et Santo Rey ust se otia vido de darie L es, 3 Fueros a Carmona, como a A demas Lugares itustres de Eupana ius ha)ua da. o. Y et dicho Autor en et iugar referido trae algunas dolas Leyes de aquei Fuero, por caya autor id ad deduci mos, que sin duda et Santo Rey Don Fernando concedio a las Ciud ades, Villas, y Lugarirc , que gano en et Andalucia, muchos Fueros, ossean Privilegios: y assimi simo despues de la fel 1κConquista de Sevilla scomo queda antecedente- mente dicho in te concedio entre Otros Privilegios et Fuero de Toledo: y es cierto, que estas Ciuda' des, Villas, y Lugares, quo lo tu Vieron , se go Vernaron con et hasta la institvcion dei Fuero Reat, siegula se vera en et Capitulo trece , don detratare de su estabiecimiento.
404쪽
cession det Rey Don Alonso et Sabio en los si nos de Casi illa :) como se insitu eronius L es de lassiete Partidas.
Espues de haver hecho et Santo Rey Don Fernando la gloriosa Conquis a de Sevilla , con la quat se esparcib por to. do et Orbe lo Cimo de sta invicto valor , ei m- ponderable fama , ya zn quieta, y pacifica pos tession de la in ejor, y mayor parte det Andalucia, quisse Dios coronar sus triuiasos con la diademadela gloria :yas si fue, que et ano de inii do cientos y cinquenta y dos, dexando esta mortalvida , passo a gogar los premios de laeterna. He- redole sv liij o Don Alonso, Principe a quienacompanaron las mas propias prendas de uia Monarca. Era tan diestro en las armas, como inteligente en las tetras: y juntando los dos Polos, sobro que con acierto se conservan los grandes Esta dos, procuro, que por uno , y otro floreciesse su Reyno, no perdiendo et cuidado de las armas , porque pro sigulo con valeroso espiritu lasConquistas, solicitando avn misimo tiempo la
405쪽
del Der echo Real de E ana. p. 11. 367
mas exacta distribucion de la justicia en todas laspartes de su Reyno. L Y esto se reconoce de diversos Fueros, que concedio a muchos de los Lugares de la Monar
quia: porque por uia Privilegio expeditio a I . de Marao en la Era de I 29 3. que corresponde alano de s s. olorgo a la Villa de Aguilar et Fuero dei Libro, que estaba en Zerbatos. Assimisimo en 31. de Julio , Era de Ity a. que es elano dea a s . dio Fuero a la Villa de Alarcon, sin otrasmuchas Cludades , Villas , y Lugares, que lo ob tu Vieron , para que por ellos viviessen sus habita-doreS arreglados, goetando de la tranquilidad, que con la observancia de las Leres se experiamenta en Ia Republica 3 Segun parece , no eran bastantes las Le res dei Fuero de los Godos , ni menos las de losotros, que despues de la perdida de Espana se haavianestabiecido para la mas justa decision de lascontroVersias , y picytos, que en sus dilatados dominios se of seciam Cortos eran los volume Res, y como con tan pocas Leses no estaban pre cavidos lodos los casses, fue preciso pensar anu evas disposiciones Muchas instituyepon los Ro- nos , y no obstante tan abullado derectio,
ti) Sed quia Dioinae quidem res perfectissimae sunt, b
406쪽
que podi an dar sic , O a caecer muchos casses, queno estuvi essen prevenidos por las legales deciso
tanta la malicia de los hombres , son necessarias nu evas Leves, que compriman su fero et audacia, para que Viva se gura la in ocencia. Quasi to da la Espana estaba cn aquei item-pO , que entro a reynar Don Alonsio , libre delpoder Agareno. Eran muchos sus dominios, yComo tales crecia en gran suma et de los Vassa llos: y Viendo , que tan corto numero de Leyes no erasu ficiente a regir tan basta Monarquia,
e Fue et Rey Don Alonso en sumo grado estudiosissimo , y su mucha doctrina te adquirio
tades era at passo de apti cado muy pe r ito , tenta de los derechos la mas individual noticia , y assi
pse mani oero iuris ponii io semper in infinitum decurrit; in umbii est in ea, quo sare perpetuo pos iit non de peramus, quaedam poseis emergi negotia , quα adbuc Legum laqueis non sunt innodata. Leg. 2. Cod. de Celer. Jur. enucleando Leg. 12. f. de Legibus, ibi: Non possunt omnes articuli Anguatim, aut Legibus , aut Senatus Confuttis comprebendi. Σὶ Factae sunt autem Leges, ut earum metu coerceatu audacia , tutaque sit inter improbos innocentia. D. Indorus lib. et . Ethimologiar.
407쪽
premedito forinar a tOdo et Reyno uno com n, que ore viniendo los casses, que pudieran ocurrir, fu e si se la regia de rauestras acciones externas, y sieviera entre sus Vasi alios triuia fante la justicia, sin agravio det infeliet, y aumento notable delpoderoto : de forma , que por et sic di esse a cadauno lo que fit e sse suyo. l f
6 Por estas raetones, y lasque expressa este Principe , en et Prologo dc las sietσPartidas em-prehendio tan excelente obra despues de quatio
408쪽
3 o Libro Te cero de la in oria
n uestros Autores asse guran , que las Leyes de lassiete Partidas tu vieron principio en et Rey Donfernando, a tribu yendo solo a Don Alonso clcomplemento de ellas ; pero conociendo , que esto contrario io mas cierto, he juZgado conveniente examinar este planto preciso de la Historia
409쪽
te decimos , que son de ei referido, y assii sinmas documento, que ellas propias lo creemos; con todo esso muchos de nucstros Historiadores a firman , que se principia ron entiem po det San ro Rey Don Fernando : y siendo incierto lo queasseguran , me ha parecido decis en este assuntolo que en realidad consta por los sucessos enton
410쪽
37 a Libro Tercero de la Historia
ti empο , fue uecessario estabiecer este Tri,unal, aue unates lus Ciu ludes contentas conlus juicios , I sentencias, qtie sus Jaeces dabait, I con ope lar a tis Audientius desu distrit o , leuiau porcosa fea , 3 sila prν sit si passiarvilet ante, F implorar et auxilio Reai. Demus de ρ stoencargo a personas principales , I doctas et cui ludo de
lumen , que ou se stama vulgarinente las Partidas, laquat obra de immenso trab O SE COMEN ZO PORESTE TIEMPO 3 ultimamente se puto en pem j cccion, 3 se publico eu tiempo de Don Aoni ,hjο de esse Don Fernando. De suerte , que no se du-da haverse comena ado la obra de las Partidas entiem po det Santo Rey, se guri lo que se Cuenta. EI Padre Mariana solo refirio a quello,que
se decia; pero otros Esicritores tota mente lo a fir maron: porque et Do stor Salagar de Mendoga
Consejeros, a quienes cometio la Recopilacion
de las Leres de su Reyno, que se ilam an Partidas. A mas se est tende Eshev an de Garibay ) en et Compendio Historial de Espana, porque expres
