Institutiones juris naturae et gentium in quibus ex ipsa hominis natura continuo nexu omnes obligationes et jura omnia deducuntur

111쪽

M I. C. V. Deo homerga alios f. 1 8. o. Misis Infamia est communis hominum de -- vitiis alterius opinio, quam supra famam malam diximus 3 Ia6. . iam operam dare debeamus , ut fama bona fruamur 3. Lx ab infamia nobis ca-Cere debemus,4 quia aliorum quoque fama nobis curae esse debet 3 i a. , nemini infamiam admergere. Hinc vero porro liquet, rami, quae nimirum vitia produnt, nonnis infamare.

mi Libellus famosus dicitur scriptura, D fomst qua alteri facta infamantia imputantur. Ρ Cum ejus autor, sive lateat, sive ninmen suum profiteatur, infamiam alimri adspergat libellum famosen conseruehere naturaliter illicitum I. I 48.,

112쪽

γDribus eum iis connexis. 3gus spargunt, infamandi animo ita Obtrectatores laudi alienae adversa.

9. III. Competit homini jus non patiendi, Wjura ut quis ipsum laedat 3 89.), ac ideo

adversus laesionem intentatam se defen

dendi g. 9o ), Meum, qui actu laesit, puniendi s 93 ) Quoniam igitur 1 aliis debemus, quod nobismetipsis T

3 133J, jura autem nobis natura da ista sunt ad satisfaciendum obligationi 3 M.); ideo nobis quoque competit jus non patiendi, ut alius laedat tir ab iis, eumque adverytis sonem istentatam defendendi, ae dentem puniendi, si auxilio nωro indiget. f. D.

In defensione sui paenete exactione violenta juris prosecutione ad con iis qui sequendum id, quod nobis perfecte debetur ab altero, quae defensioni asssmilaturig. o. 88. , bellum consistit 3 98.). Alterina igitur, uibus belli, o in bella juvare, sauxilio nos imulet naturaliter licitum.

113쪽

P. I CV. Deo .hom. erga alios D res Quoniam nobis competit jus erim,

poenam patiendam obligatur. Atque in hac obligatione Reatus consistit, sicciti subtilius ab eo distingui potest eam tum poenae, sive Demeritum, ut accipiatur pro ea qualitate facti, ex qua laessi nascitur jus puniendi laedentem, Cui respondet in ioc obligatio poenam patiendi, seu quae istud poena dignumessicit, quamvis communiter ab eo non distinguatur. f. fensa dicitur actio, sive positiva, s sive privativa, ex qua alter molestiam animi jure percipic quae cum felicitati repugnet g. D8. , quam promovere etiam quoad alios tenemur 9, 36 );

neminem mendere debemus. Quoniam Vero nemo ab obligatione naturali li-

herari potest 3 Ioo.), it quisque jure suo utatur permittendum 9 66 ); mensa nulla est, sed perperam pro tali habetur, siquis facit, quae iacere obligatur, autjurefacerepotest. Sicuti autem

olfensa ejus est qui offendit: itassem se ejus, qui offenditur.

114쪽

γjuribus cum iis ecinnexis, os

quoniam neminem odisse debemus, duri' I36. , consequenter cum Odium in .cdas stat in dispositione animi ex alterius infelicitate, seu molestia animi ab que tristitia g. II 8. , voluptatem peripiendi, nemini molestiam animi creare, nec obligatio haec tollitur facto alteriae eidem contrario 3. 3s.) mole iam animi alterius appetere non debe-mor, qui nos offendit, nec per conse-Deiis mile alter acere, quia nobis malefecit, seu malum malo referre. Dicuntur Vindicta omnes actus, quibus Aulum malo refertur: cupiditas vin- .e, qua molestiam animi alterius, qui nos offendit, appetimus. Quamobrem patet, indictam esse dicitam, mi habere debere animum ab omni vin- fidae cupidine alieninn, consequenter Mem quoque abesse debere ab exercit.juris puniendi ta se defendendi, no-

.is competentis 3. o. 93.). Atque propterea in puniendo b defensione non idtinditur malum alterius, sed in casu priorisecuritas in posterum, in posterio

115쪽

α-- Talis vocatur par vindicta, qua sci-βρη' licet quis tantum mali patitur, quan tum iecit. Quamobrem cum vindi omnis illicitasses f. iss statis quoqMetiricita est, consequenter Ius talion naturale nullum o 49.), ac propterea in exercitio juris puniendi i si non amtendenda, neque ideo juris naturatis es, ut, qui inermn occidit, morte puniatur.

3. 337, D Ignoscere, seu inensam condonare cliby V e eitur, qui cupiditatem vindieta depin α it. Quoniam itaque animus ab omniseriam vindicti cupidine alienus esse debet g is s.); ad ignoscenduin Deiles esse debemus. Ast quia poena ex gi debet absque vindieri cupiditate 3 ij. ;condonatio ossense non continet condonationem poenae, seu omissionem exeo eiti juris puniendi in ipsa vero demus poenae duriori locus non est, s seniori is ejus obtineripotest, immo non exigenda bime ea idem is obtinetur.

116쪽

e juribus eum sis connexis. 79. I 8. Similiter quia in defensione intendi tar propulsatio Milonis imminentis, non Vero malum alterius 9 13s. , Σ ' ex circumstantiis obviis determinandi sunt actus liciti ad issionem avertendata 3 9O , se imuinens lenioribus mediis propul potes, non uten

g. 1 9. Et cum bellum geratur juria sui Dεοὶ tuendi ac consequendi causa 3 98.);α 'in bella tanta vi uti licet, quanta ad ''c erutumem juris fui resuperandam resistentiam vijustae faciam requiritur. Et hoc modo actus in bello liciti ab ib

monstat actiones naturales non solum mam hominis, verum etiam rerum ce z :zterarum in universo ita determinari, his ut, qualia Deo conveniant attributa, iis

inde colligi possit. Quamobrem cum et et assiones liberae per eandem rationem

117쪽

Dina inalem determinandae sint f. 43 , determi actiones autem hae dependeant a Volum tate hominis, per motiva determinandae g. r. et ' cit.); homo actiones liberas Omnes determinare debet per motiva ab attributis divinis desumta Atque hinc intelligitur, quomodo perfectio hominis tandem consistat in aptitudine repraesentandi Deum f. II a.),4 perconsequens naturalis obligatio dirigendi actiones liheras adperfectionem nostram continet obligationem determinandi eas- dem per motiva ab attributis diuinis δε-

f. 6 I. B. Ego Qui actiones liberas per motiva ab otio attributis divinis desumta determinat, PAM eas ad gloriam divinam dirigit 3 Iet .uae Ias.). Quamobrem cum directio actionum ad gloriam Dei Isi ratio gloriae divinae dicatur; homo gloriam Dei illustrare obligaturis. 6 ). g. 62. De Hr Cumque eodem modointelligatur, V perfectionem hujus nniversi consisterem a 3 aptitudine repraesentandi Deum; pref qui actiones suas dirigit ad gloriam

: ... Dei, casaem dirigit ad persectionem

. . A totius

118쪽

erga Deum stylus universi g. I 6 I6I. . Homo, igitur natura obligatur actiones fuas dirigere adperfectionem totius universi Atque hinc patet, acticines legi naturae aduersa sve peccata deformare mundum, Opus Dei. g. 363. Quoniam homo actiones suas per maen , motiva ab attributis divinis desumta V determinare debet g. 6o); Deum

agnostere obligatur, consequenter cum ex contemplatione universi & eorum, quae in eo sunt ac fiunt, attributa divina nobis innotescant, universum hoc Nea,

quae in eo sunt atquesunt, contemplari, tum etiamsi inns actiones naturales suas, ac inde mens in Deum ascendere debet. Et propterea hominibus Majomnes actus , quibus rerum naturalium cognitiopromovetur, Nad usum omnimurerum eidem infervientium. Cumque aliis ad eadem obligemur, quae nobis debemus 3 133. alios quoque ad agnitionem Dei perducere debemus, quantum in potestate es. ., 64. Vult Deus, ut actiones nostras ad ενη

119쪽

σαο Quamobrem eas juxta eandem dirige : -- debemus, quia Deus vult, ut hoc fiat tibis.. 3. 6O.) lantas igithii tonsi semneraliter determinanda ad agendum, quod Deus vult, b noluntas ad non agendum, quod Deus num vult, ae ideo eonstansoperpetua se debet, hoc es prorsus immota in casu dato eadem, in omni.

f. 6s. D. Ob Obscuratio gloriae divinae est decla- ώ. ratio verbis sessis lite facta, quod quis

ruseia meum habeat pro ente imperfectioni--inae bus instructo, quae summae ejus perfectioni repugnant. Quamobrem cum gloriam Dei illustrare, adeoque tam verbii, quam sectis declarare debeamus , nos ipsum habere pro tali ente, quale est, summe scilicet perfecto 3 16 i.); obscuratio gloriae divinae lege naturae prohibita I si . . f. 66. n. m. Blasphemia dicitur dictum vel fa-

δε-- ctum quodcunque in contemtum Vel contumeliam Dei vergens. Quamobrem cum eadem gloria Dei maxime

120쪽

erga Deum. 9 Istaturali omnium maxisne rohibitae J cit. . Quoniam hoium jus nullum competit in actiones alterius, quamdiu nil facit, quod est contra Jus persestum ipsius 3 76. 80, consequenterjus puniendi nonnisi in eum, qui ipsum usit β. 93.); homini natura non competit jus stiniendi obserurationem gloriae diuinae atque blasphemias quarenus tamen curae habere debet, ut alios ad agnitionem Dei perducat, quantum inputestate est 3 163. .eidem competit jus ad res actus, quibus gloriam Dei omfurantem, vel ipsim hi phemantem peccati sui convincere potes.

Pietas dicitur virtus, actiones suasi pi per motiva ab attributis divinis desum 'δε,--

n determinandi, seu gloriam di Vinam his. illustrandi. Quamobrem pii se debe e simus β.46o. I 61. . Ex adverso Moietas est vitium, quo quis actiones tuas ad voluntatem Dei componere non ult. Ea igitur lege naturali prohibita f. 64 si . . Impocris est pietatissimulatio, quomodo scilicet altus saltem externi praesertim verba, VOX