장음표시 사용
111쪽
DE ELECT. ET ELECTI POTESTATE.
PRAETEREAM in casu negligentiae QvIA tunc dicitur in electione negIigentia
interuenire, quando intra tempus debituper eos, ad quos spectat, non fuit electio celebrata. ut intrat. Et quoniam, an ista negligentia interuenerit,uel non, Nare apparet exinis spectione facti a die mortis pretiat vel illi ut notitiae, usque ad diem eIectionis futuri. Archim princ. Ideo cum in tali casu non possint Archiepiscopi immediate superiores cauillari , sicut possent in casu deuolutionis per delictum, non curauit Papa istam deuolutionem sibi reseruare sicut reseruauit illam. glossct d. cap. ne pro defectu.
in inferioribus ecclinis simper ad proximum silperio
QVI A licet posset esse eadem suspicio in inferioribus, scilic. ne proximus superior c lamnietur electionem, v t facultas eligendi d uoluatur ad ipsum I non tamen urget tantum Periculum prouidendi in istis, sicut in cathedra Iibus. Gemin. n. . Ideo non tam caute consulitur
in istis. sicut in illis .aetum. cap.rbiperjcdupr eod. Et cum ad Episcopum ex dispositione antiqua pertineat ecclasiarum suae dioecesis dispositio, ut dictum est superius. Ideo facilius res redit ad na. turam suam, ut potius ad Episcopum in isto casu delicti deuoluatur electio ecclesiarum inferiorum . quam ad Archiepiscopum electio cathedralium .gI.pen hic,oarg.cap.ab exordio. oechis pen dis V. p. 23. Is,qui- CONSTIT IONI, ut circa i p. eoae non athfecit appellans, qui di vctiue iurauit,se credere opposita esse vera, res qua passicere deberent ex eis Qv A appellans, qui obiicit in formam eI
ctionis . aut in personam electi, debet cor poraliter iurare duo eo latium videlicet,quod credit obiecta esse vera , ct se posse ea probare.'in text.dis rΛ c. ut circa. Et quoniam ubi quis adstringitur ad duo copulatiue, non est satis aliterutrum adimpIere. I siquis itastip.ss.de Terp.obto I si tar de condit. insit. Ideo cum talis appel-Ians disiunctive, ct alternatiue iuret, non seruat formam decretalis. ut circa. cum ibi requirantur duo,st iste praestet unum. ala em hic. Dimunctive enim est una , sed copulativa continet plures is extoto. stitassile legat. . Og de verbor. obligat. Iuribas. Et cum non seruetur forma pre dictae decretatis,ut circa,appellans in ta b c su , non audietur neque super expressis,neque
super exprimendis 1 ut ibi ponitur in poenam
contra talem ; nam ubi ius dat cert1m formam excipiendi, ille, qui non seruat formam,repellitur a potestate probandi exceptionem. ad hoc. cap.pia. infra deincept. Unde excipiens inepte succum bit, sicut age ns inepte. cap examinata. exm trade ita
II contra certam personam, ne eligatur, appellat,
consitutionem. Pt circa, servate tenetur.
QV IA sicut quando tractatur de facienda
prouisione alicuius ad ecclesiam, in appellatione, quae interponitur contra illum,est seruanda forma , quae traditur in L cap ut circa. per verba ibi posita, scilicet, siue prouisio sit facienda, siue sit facta c. ut in dist text. sic eadem forma est seruanda , quado interponitur appellatio contra certam personam super electione facienda; cum illud c. pari ficet prouisionem,&electionem,utius, quod statuitur in una, censeatur statutum in alia .gI hic. versat. Oglossim d.c.ri circa re facieID.Secus est, Equis appellet in electione facienda contra personam in certa quia cum adhuc electio non sit producta in esse, non potest dici,quod eius forma non sit bona; ct cupersona tunc non fit certa,non est, eui possit ali- qtud imputari glosi hic. Non entis enim nullae sunt qualitates. cap.ad dissol. extr. de destens impulR. Cum accidens non possit esse fine proprio su tecto. ars. c. i.is prae
p. M. Sicuta SI compromisius iuplares, ri eligant: prer limsacienda es electionis pro nunc ratio, sicut quando procediturper formam scrutinij. IA sicut omnes de capitulo, nece ste habent eligere per unum, ut electio fit comis inunistotius uniuersitatis, ct caprtuli; non autem debent omnes pronuntiare electionern factam, ne tot videremur esse electiones, quot essent numero eligentes ;ct ne actus ille, qui est uniuersitatis, videretur esse fingularum. ut nor.eor. cap. ingenti ita propter eandem rationem plures compromissarii debent electionem factam pronunciare per unum, cum ipsi sint m rogati in Ioco canonicoru, qui in eos compromisierunt mistram.c.queta propter. Et quoniam subrogatum sapit naturam eius,in cuius locum subrogatur. .ecc a extr. pili tepend. Ideo licet tapse actus eligendi fiat per plures , electionis i meri pro nuneiatio debet fieri per unum ; fiue Procedatur per viam compromissi, siue struti
112쪽
nii. Gemin. D. . Et ille,qui vice sua, ct melorum eligit, debet formare sua verba in singulari, dicendo, ego nomine totius capituli te eligo; non autem debet dicere in plurali, vice mea. Sc capituli te eligimus. Arah. ver. instit. Quis autem sit iste , qui habeat eligere nomine capituli, dcvniuersitatis . not. ind. c.ingenesi. l. hic. rer.perpnum. Quando vero fit electio per viam inspirationis, no requiritur, quod unus vice omnium eligat; sed tunc electio tenet, dc censetur una, ct comis munis, etiam si omnes dicant,te eligimus. Archi. ver.i r tuta quia ea,quq diuina inspiratione fiunt,legi humanae non subiiciuntur.c..tua. iCap. 22. Statutum. DECRETALIS svr.ead. licet canon.in collegiathparoch talibus ecclesiis, O assumptis ad ipserum regimen, loclim non habet.
Qui A ecclesiae parochiales collegiatae voeantur dignitates glossi hic, Scap.extirpandae. . civi ver/.extr. de praeben. Et quoniam beneficia cum dignitate ponuntur ut diuersa ab ecclesiis parochialibus.extra cap. cum in cuncti .f.
infer. Et ex quo d. cap licet canoni loquitur solum de parochialibus, ct cum fit paenale,conuenit illud potius restringi,quam a mpliari. vi in rex Ideo licet ecclesia collegiata sit etiam patochialis, ct fie quodammodo mixta cum dignitate, de parochiali ; ius paenale, quale est..cap. licet canon. loquens de parochiali simplici, non est exteriis dendum ad parochialem mixtam. Gemin. nu. g. O Francus ingloss. i. Ecclesia autem tunc dicitur esse collegiata quando ibi est rector, ut caput; occanonici,ut membras.Wr.colligi.
s I compromisaram secundam traditam fibi metam riuatu, ct inscriptu redactu poluntatibus finalisbrum illum eligariis quem non maior pars capituli ; sed plures, aliorum comparatione, fonsens
OVI A ad hoc, ut valeat electio facta per capitulum,inter citera requiritur,quod fit facta a maiori pa rte totius cap tuli. exra. c. quia propter. Et quoniam maior pars, non respectu totius capitulis sed solum per comparationem ad alias partes, non potest dici maior pars totius capituli. ut nor.eor.in cap climanai ct cap.ecclesia.
Ideo elect o facta per illos huiusmodi partis, re
eorum nomine per compromissarium, non va.
Iet, tanquam facta , non habentibus sufficien tem potestatem eligendi. d. cap. cumaxa, ectan-
quam facta ab illis, qui non obseruant formam
eis traditam peril c. quiapropier. vi in rex. Cum defectus formae reddat actum nullum. l. non dubia um. C.de legibia. Onors r. in c. t.
CT M preter formas concile fuerit celebrata. Qui A ubi est data certa forma exercendi
actum,& omnes aliae sunt prohibitae, tunc paria sunt facere contra formam,dc facere praeter formam. Gemin n. r. Et quoniam iri e- Iectione traditur pro forma, ut fiat a maiori parte capituli,alias lit nulla.d. cap. quia propter. Ideo finon fuerit facta a maiori parte capituli, non te net propter defectuin formae. Pliniret. Og SNT.' ac
EX vocatione quocunque modos tu in discordia der Ictino mendicante ad praelaturam extra administrationem sui ordinis . non acquiritur illism, negconsentire poterit, etiam de praelati licentia. QVI A quorundam oculos sic vitium amhitionis excaecat, quod quasi suae professionis immemores. qua, contemptis honoribus, abiectis diuitijs, spreti Mi delitiis arbitrium proprium subiugarunt alterius ditioni , retro respicientes ad aratrum manumissum, dii praecipitanter ruunt in litigiorum anfractus, causarum strepitibus se inuoluunt. Sextra adrnini strationes proprii ordinis . solium praelaturae conscendere moliuntur selectionibus, postulationibus, seu prouisionib. de se in discordia celebratis improvide praestando consensum, praebendi assensum astio superiore , non nunqUam extorta licentia potius, quam obtenta,ex quo animarum, ct ecclesiarum dispendia noscuntur prouenisse, dc prouentura maiora in futurum, verisimiliter formidabatur. ut intrat. Ideo ad obviandum huiusmodi malis,statuitur. ut nulli religioso Praedicatorum, Minorum, Eremitarum S. Augiistini, aut quorumlibet medicantiuordinum, ex electione, postulatione, prouisione, seu vocatione,ad aliquam extra adrninistrationem sui ordinis praelaturam, in discordia de se facta, ius de extero acquiratur, dc quod eoru aliquis non valeat huiusmodi prouisionibus, det vocationibus consentire , etiam si ordinis cuiusque, Ministri vel Generalis accesserint Iicentia vel consentias. rt intrat.
IDEM de pacatione facta . minoriparte numero, ad quamlibet praelatisne de religioso non mendicante.
O v I A potestas collegii, ct uniuerlitatis non consistit apud minorem partem illius, sed
113쪽
DE ELECT. ET ELECTI POTESTATE.
apud maiorem , nisi per delictum maioris esset deuo Iuta ad minorem. c., .de his, quaest.. mai. paris thicrer.numero. Ideo eo ipso, quod talis vo.catio a minori parte processit, nullum ius tribuit vocato. t in text.E cui factuin irritum decernit. vl A quae contra ius fiunt, debent pro infectis haberi. cap. I contra inst. deret. iur. Sed quoniam posset esse d ubium, an talia sint nulla ipso iure, veI per sententiam sint annullanda. ut not g f. in I.non dubium. CdeIegib. Ideo ad maiorem declarationem,ubi prohibita sunt valde enormia , apponitur clausula irritans ipso facto absque alia sent entia. ut not. Aprcin c. licet canon. Ogl. in d.c.qs a contra.
NON potest electis duas electiones prosequi, petendo confirmationem ex illis. Qv I A electus non potest,nisi ex una electione ius habere. Nin text. nam si prima valuit, fecunda non valuit; si secunda valuit prima novaluitet g. rer. ex una. Et quoniam nemo debet Prosequi actum , in quo ius non habet ex illa causa ex qua prosequitur .cap.inter dilecto .exinde De instrum. Ideo rationi consonum non est,ut quis prosequatur duas electiones,petendo cori. firmationem ex illis. rt in text.ETIAMs pulseturse contentum altera Per quam consequi pest sua intentionu essectum.
beteste certus.li p. q. t. Et quoniam electus non pote it petere confirmationem, antequam conseruiat supr. O.quain sit. Et per huiiusmodi protestationem non exprimit, qua de duabus fit contentus ; nam si diceret pro testor, me consentire istis electionibus, vel alteri ea rum , quae magis valet, consensus non esset certus aecap. t. Et sic videtur adhuc vellet retinere ius dubium in casu, in quo arctatur ad clari fi
candum intentum. Gemin. nu n. r. Ideo talis protestatio nihil operatur cum per factum contrarium obviet illi a grer protegi. NEC ES SE ergo habet,alteram eligere. Qv I A non est iust uni vitalis in incerto vagetur cum ipsius eccletiae, vel sui aduersaris si quem habet,discra inane. x intexi Ideo oportet eum eligere, quam prosequi velit ex illis, ct confirmationem petere latuin modo ex eadem .rim rex. Et hoc dicitur no poste electu Prosequi electione suam ex multiplici iure, est verum ; quia in electione tractatur de iure acquire do, super quo no potest caulari titulus, nisi
eA uua causa: vrin c. ccintu Uilc te . sec est in iureiamque filo, quod potest quis plurib. mediis d: fendere, ut patet per c. post euct. eo. de concesspra /ubi Arch. iIle se defendendo iiiititur duplici col.
practica, ci, quando aliquis prouisus titubat de tituli validitate,tunc impetrat nouum titulum a Sede Apostolica, quo potest uti defendendo se contra oes, nona. quod possit inniti duplici iuri agendo ad acquirendu ius in beneficio, seu ad
rem. Io. Uanq Inc. Et est ratio diuersitatis, quia iura sunt fauorabiliora, ut ursqlitiam rei meaturare habeatur,cum ibi nulla possit notari ambitio, si sint ad ius quaerendum, in quo in beneficialib.
praesertim notatur ambitio petentis. Arch. rer.eligere. Et in iure acquiredo requiritur decretum confirmationis, se debet esse super certos ideo non potest dari, ubi dubitatur de titulo; in iure
a. acquisito non est necessarium decretum confirmationis, sed sufficit executio sententiae. -- min.n. s. De concursu aut actionum plurium,an possint simul intentari aut actor teneatur eligere aliqua, late, didistincte tractat hic.gI.m eligere. Q A electa, ad alteram redire non poterit.
QVI A cum illae dux electiones non possint
ambae esse validae, ut dictum est vernu, Mgis. M. Per electionem unius, alteri Tenuri tiare, sibi ii ius ex ea non copetere profiteri videtur. Ninim. Et quoniam qui iuri suo renuntiat, illud repetere no potest .c. quam peric .miiugi. . qu. i. Ideo ex quo talis de Harauit se prosequi velle unam de illis dira b. electionibus, ad aliam regressum habere non debet. Nin text. Oglossa,
Cap. 56. Si electio SI elecIus non consen it, res post consensum renuntiat, vel moris siri ret propter occultum tui vitium elicio cassatur; eligentes ad eligendum ex tunc integrum tempus habebunt.
QVI A electio non dicitur perfecta quo usq;
io sit confirmata. supra c.quam sit. VM de an . . e confirmationem perio lana elcct: ontinno dicitur adhuc bene cium effectum esse s uu, sed vacare. extr. c. nosti. Et quon Iam in supra dictis casib. huius tex. electores no fuerunt In cul- pagi ver. occul. nain fecerunt, quod ad ipsos spectabat intra iuras terminum eligendo. rt Imcxl. Et diligentia in termino facta, di ad nihilum redacta, terminus iteratia r. Bart. in Loeideod de renobhlideo ne sine culpa iure suo prauentur, habebunt isti eligetes a dissensu,renuntiatione, morte , vel irritatione praedictis , ac si vacatio noua esset ;tem pas integrum ad electionem aliam cemlebrandam. FI in Icx. Et proγtcr idunt:tatem ra
114쪽
Faeit,q am illud, quod ei ab alio fit. are. l. antep. C. de capi. ct post . revers. ubi magis elt meum, quod ex opere acquiro. quam quod ab alio m i-hi euenit. Ideo ad excellentiorem praeficieriis dum caeteris monachis, statuitur, ut plus valeat professio hominis, quam iuris. Ioan. Andr. hic insu.cta Lasssium.quipot. inpig.habe.
D dignitatem autem episcopalem, O inseculari, O in regulari ecclitia,talis eligi poterit. QVI A excellentia dignitatis, ct ordinis e
piscopalis,est taIis, ut eius ratione Episcopus possit dici perfect e religiosus c., mulis M. ext r. devoto. Ideo in hoc ei defertur, ac si ille, qui eligitur . ess et expresse professus glos' hic. Et etiam, quoniam non solum praeest regularibus,sed etiam saecularibus. csiqvuvis. et q. . &.ob id oportet eum magis scire iura communia, quam regularia a cum sint plures taculares Nu a m regu lares. Duir In c. c.extr. eod. Id eo trantantum est curandum de expressa professione in eligendo ad episcopatum, sicut in eligendo in Abbatem .st D. hic. ct not. ext r. in c.cumcalis .
FORMA esectionis tradita per decretat. supr. eod. cum dilecti. non esi sublata Persequens Concilium. quia propter. QV IA ista iura non sunt aduersa sed diuerisa. nam irid. c. cum I continetur Suod potest fieri eompromisium cum determinatione . de restrictione, di quod compromissarii secreto , de figillatim voluntatibus omnium inisquisitis, illum, in quem maior, sc sanior pars capituli consenserit,eligermeneantur. Nintra. Od. c. cum At. Forma vero tradita Iperai. c. quia propter. est, ut in ecclesiis eathedralibus electio fiat, vel per viam scrutinii, vel compromissi,vel inspirationis, aliter elech io non valeat. d. c.quiapropter. Et quoniam in Q c. quia. non prohibetur, quin compromissum possit esse determinatum. IIos hic in princ. Ideo forma. c. cum ditati, non est sublata per d.c. quiapropter.ut in rex. Et haec forma compromissi determinati hodie magis laudatur propter faciliorem negotii expeditionem. quam forma compromissi absoluti, vel aerari-nii; cum in compromisi absoluto detur tam
rantes, saepe nesciant ilIam bene seruares .hu.
merinquim Cap. 3 o. Cum non deceat. ACCEDENS ad Sedem apostolicam pro instruem
do negotio electionis sire decretal. Cupientes. eando
hac de causa, stando, ct redeundo, integre percipis fructus beneficiorum,quos percipere posset in ipsa re. clesia residendo.QVI A non decet officium suum alicui esse
damnosum. Nintex. Ideo cum taIes prosequantur ecclesiarum Laarum utilitates. debent censeri residentes, de fructus beneficiorum percipere, ac si in ipsis ecclesiis residerentiri in rex. Si vero facta instructione, de finito ne gotio, sola voluntate sua, ct pro aliis negotiis quis in curia maneret, non debet amplius gaudere hoc priuilegio sto pen. hic. quia non vere, reipublicae causa abesse dicitur , qui proprii commodi causa in Iegatione est. I. non reressaeae quib. caus maior. Sed postea ex quo redire inciperet, competeret es hoc priuilegium. Dilas hic nam redit de itinere , quod ob hanc causam fecit. I secui. I tam diu sf.ex quib.cau ma. PRAETER distributiones quos idians. v I A distributiones quotidiariaenoridaniscatur praesentibus, qui horis canonicis non
intersunt. cap. rnic.in'. de cleric. nem rem. Et quoniam illa constitutio fingit illum absentem esse praesentem, non tamen fingit ipsum diuinis officiis uiter eisentem .glos '. exceptu .gdeo debet habere ea, quq praetens haberet, si diuinis of ficiis non interesset, de ite non distributiones quotidianas. vim d c. vnic. quod tamen cap. in aliquibus huic te uidetur esse contrarium:cum ibi dicatur, distributiones quotidianas concediiis, qui e celesiarum utilitatem prosequunt r. Sed respond. quod canonici non tenentur eas concedere, ut hic'; tamen si concesserint, illi non tenentur ad restitutionem, ut ibi. glafind. c. c. per.Γιictiss. de vide Conc. Trid. cf. s .dere r.
I S, qui opponit euidentem defectumstientia, vespersena contra promovendum ad aliquam dignitatem, paenitere nonpotest. mpla eligendi facultas, ut saepe displiceateIe- UIA cum huiusmodi defectus sint per sectoribus, ita libere ius suum transtulisse in alios, O facile patentes e M. cssoret ille, qui eos o quod non faciunt in compromisso determina- ponit, in probatione deficit, destitui veto ; Et per formam scrutinii procedere, est ita ritate videtur. Hintem Et quoniam iIli promo- difficile. ut etiam boni Iuristae praeticam isnois uendo per hoc ellius quaelitum contra talem ration. Iur. Pontis. Lib. I. o oppo-
115쪽
opponentem, in quatum omnia. quae per ipsum vellent opponi, praesumuntur falsa. d. c.siforte Ideo non debet concedi in pretiudicium promouendi, ut talis possit ab istis oppositis variare, de Poenitere. Trintex. ne mutet contilium in detrimentum alterius.glos sin. lnc ne ipse recedat impunitus. aec forte.
Cap. 32. Ex eo. CANONICVS impubes ad electionem non vocatus, non agit de come tu.
QVI A ille non potest agere in electione de
contemptu , qui non habet potestatem dandi vocem in illa. extr. cap. cum inter. cap. quodsi ut, ct cap. ingenes. Et quoniam impubes non habet potestatem dandi vocem in electione I cum tam iuris, quam rationis existat, ut tales scum discretione ea reant ad praestandum in electione suffragium nullatenus admittantur. N in tex. O inst. cap. indemn. Ideo si canonicus impubes non fuerit ad electionem vocatus, non potest dici contemptus, ct per consequens, si fuerit absens, non potest per hoc electionem ab aliis factam impugnare. N intex. Oglisper. DFG. Qui enim potest, inuitis, alienare, multo magis, de ignorantibus, ct absentibus, potest. l. qui petes T. de ret iur. Et hodie, quantumcunque canonicus fit pubes, non habet vocem, nisi sit in sacris constitutus. Cument. t. de aetat. di qualit. Gin. Et nouissime vide nc. Trid.stis et . de re.
s. In Ecclesiis. NON professi cumprovis, electioiui interesse non de
Qv I A abbas debet eligi a monachiae M. ab
bas. Id. q. .di c. abbatem l. t. is. q. t. Et quo.
niam, qui non est tacite, vel expresse progesius, non censetur monachus. c.re g. s. t.Inst. de stent. excom. cum possit intra annum redire ad saeculum. c.stat. exfr. de Eul. ideo non professi, & nouitii, ad electionem non admitturi. ur, ut in tex. licet talis gaudeant priuilegio canonis. d. c. relig. Si tamen de gratia ad mitterentur, eorum voces valerent, cum re in penitus extraneum possint religioli totam electionem transferre. extr. c. cavsam, qua, ct Archid. hic Num. g. Sed tunc eorum voces hodie valerent, si e sent saltem in subdiaconatus ordine constituti, alias secus, per d. Clem. 2 c. b.his.
FEC conues laici cum Ueraci Qv IA iuris spiritualis Iaici non sunt capaces. exIr.c. massana. Et quoniam ius elisendi in ecclesia. est spirituale. extric sacrosancta. Ideo in ecclesiis regularibus, vel monasteriis,conuersi laici electioni interesse non debent. N irex. ct cap. non placuit. id.q γ. Et hoc, quia isti conuersi, licet fini suis ecclesiis aliqualiter obligati ; non tamen saeculum mutauerunt. Ariiud.
infin. cum non fini tacite, vel expresse profesta
SI ab electione cathedrata, res regularis ecclesiae,instriaptis ex causa pro abi appelletur ad Papam, rapeη-let
dente, cosmatio Oa per ordivarium non ra- QVI A talis appellatio transfert totaliter cognitionem ad Papam .svr.c. quamuis ictis.flat. Ideo alius in hoc se intromittere non potest. c. sic. eor. deos . leg. licet talis appellatio fit extraiudicialis. c. cons. exir. de peli. nisi in e su, qui permittitur. Din dc quamuis. Et si in iudicio fuerit appellatum , idem est dicendum; quia quaelibet legitima appellatio eximita primo iudice, de deuoluit ad iuperiorem id. super quo est appellatum. cap. directa. ex'. de appeli. Et sic primus iudex ex vi exemptionis debet se abis stinere. cap. stater. is quest. i. Ideo confirmatio facta ab ordinario, pendente appellatione ad Papam, nullam obtinet firmitatem, cum Mpse non haberet tunc confirmandi potestatem. yt in rex. ct ipse ordinarius ob hoc venit puniendus , cum se ingesserit , ubi debebat deferre superiori, & se abstinere. infra. cap. pro ida.
R E QV IR IT decretal. Cupientes fiu'. eod. non=lum. quod elictus remat, pil quod Uque ad sum negotium prosequat r. Qv I A non venire, vel venire, de illicentia
riis abire, aequi pollerit . . certum. M.q. l. oe
liquid. C. dedecurion. lib. it. Et quoniam d. c. cupientes obligat ad veniendum, ut ibi habetur. Ideo ex eius mente intelligitur, quod etiam viaque ad finem ille, qui venit, negotium prosequatur. vi in tex. aliter incidit in eius poenam;
quia ita punitur, qui mentem legis ostendit, fie- ut qui mentem, di verba. Iers quis. ver. quod sidam .ss de tu Tomn. iud. Ol.sed Iul. s. mutui.j ad
Maeedon. Intentio enim praefertur verbis. caum reae extr. devirb.An. Nec obstat, quod dict. cap. cupientes, sit poenale, ut in eo habetur. Et quod constitutio poenalis non lia extendenda, Ieg. interprss. depaenisi quia in hoc, quod erat de me is, non cXtenditur. glos inri mixti. Est enim
116쪽
DE ELECT. ET ELECTI POTEsTATE. ior
duplex mens Iegis, scilicet. comprehcnsiua, ct pales veniant, di ante finitum negotium non reo extensilia. Comprehensiva extenditur etiam cedant. Archichici P. in poenalibus I licet hoc non di .ant ipsa verba
legis I c m tunc non dicatur proprie extendi. E L prouitione. Extensiva vero non extenditur in poenalibus, vi A prout fio. electio in hii ea fibu, pee sed solum in fauorabilibus. Gemin. hic num. q. M ur/--supra si . O c. ut circa Colligitur autem mens comprehen lilia ex plu- Et in utrisque est eadem ratio.glos en hic ribus; primo, ex communi usu loquendi; se- Et 'uoniam qua 'do duo reperiuntur a iureae cundo, si aliter intelligendo, sequeretur absur- quipdrata, in in utrisque est eadem ratio, etiam dumi tertio, si per eandem constitutionem, vel in poenalibus statutum in uno, extenditur ad a. aliam, apparet aliquid exempli gratia esse posi- bud sol in isqvu. C desuri. Ideo id, quod est ii tum; quarto, si in lege erit appolita ratio ; nam spositum per d.c. cu'm electione; cirea hune ea tunc mens, quae ex illa colligitur, sicut & in a- sum debet intelligi dispositum etiam in prout Iiis casibus supradiistis, praefertur verbis. Mens uOnc, Pt intex, secten.hic vero exteri hua dicitur illa, quae colligitur ex identitate rationis non scriptae: ct ista in poenalibus non habet locum , nisi quoad expressa. Gemin. ct Anchar. hic. qui adducunt multa iura, re exempla , ad probationem huiusmodi distinctionis. Sed sicut ii iste, qui venit, censetur non venisse, si illicentiatus discessit, non expedito negotio ; ita non censetur discessisse, si per aliquod paruum spatium temporis , vel loci,
cum animo reuertendi eo tempore discessit,.quo eius praesentia ad negotium nihil faciebat; viam tunc non venit contra mentem legis, quae attendit, ut ibi permaneat ratione negorii expediendi; unde quando per eius absentiam non impeditur negotum. eius praesentia non consideratur .sos per. meme Si vero ei superueniret rationabilis causa discedendi, debet petere Iicentiam a iudice , di si copiam iudicis habere non posset. A magnum periculum citet in mora, Praemissis protestationibus , ct sufficienti
Procuratore dimissio, impune recedere potest. d.c.cupientes . in princ Sed S ubi ex legitima cau- a discessit, illa cessante, redire tenetur, alias incidit in poemm .g.cum cessente extrde pest. Nam, ubi quis ab initioex causa rationabili excusi tur a veniendo, ea postea cessante, venire tenetur, dcvsque ad finem causae debet permanere.
Qv I A etiam in tali casu agitur de meritis
electionis, S est necessaria instructi operis soriamum .glos ver . consem. Ideo cum sit eadem ratio, quae est m aliis casibus dicti cap. cuia pientes. ut scilicet superior informetur per ipsos principales, debet esse idem ius, ut etiam
in casu appellationis ad Sedem Apostolicam 1 confirmatione facta per priuatum, ipsi Princ iis
Cap. 3 . Cum ex eo. DISPENSARE possunt Episcopi, O Superiores,
cum habentibui parochiales ecclesia bi subiectas. quod Uque adseptennuim itidendo, non teneantura acerdotiumpromoveri.
Qui A cum ex eo quod habetur in ciuetca-
non i pr.eoae scilicet, ut promotus ad ecclesiam parochialem teneatur intra annum ad sacerdotium promoueri, dc personaliter residere ; nonnulli recusarent acceptare ecclesias parochiales, ex quo opportunitas proficiendi in studiis eis apparebat sublata, in grande niuersalis eeclesiae ( quae ad sui regimen viris litteratis permaxime noscitur indigere o dispendium. iacturam. Vt intex. Onot. Durandis ind.cap. licet canon. per. priuatis. Ideo Summus
Pontifex Bonifacius octauus. super hoc mulistorum instantia frequenter excitatus, volens cupientibus in scietia proficere, ut fructum suo tempore in Dei ecelesia afferre valeant oportunum,utiliter prouidere praesenti constitutione concessit, ut Episcopi,eorumque superiores,
cum iis, qui huiusmodi subiectas libi eccle fias
obtinuerint,libere valeant dispensare,quod us. que ad septennium litterarum studio insisterites, ad sacerdotium promoueri minime teneantur,praedicta decretali licet non. non obstarite .ut in rex. Et istud tempus conceditur. liue quis velit studere Theologiae, siue iuri eanoni- eo; cum hic tex. non distinguat.glisper. vi. quae monet Episcopos,ne dispensent cum iis,qui d , ciles non sunt, cum in illis eesset causa huius costitutionis. Tempus autem septem annorum ita statuitur, ut non possit ultra prorogari. non
autem quod per Episcopum non possit breuius assignari, seirta fuerit visum expedire. Arahia.
bis. DLseptem Ocs .exin de magistr. ubi ad liuia a dendum
117쪽
dendum assignatur tempus quinque annorum. Et est commendabile, non dare a principio totum septennium; ut experiatur, an talis il udens proficiat ; nam si proficit, detur ei ulterius teri rispus. alias denegetur. Hos rensiepten. Et habentes huiusmodi dispennationem, et ebent studere in studio generali; alias non excusantur. mr.deckric. non re d. c. tua. Cum eo autem , qvi habet parochialem in ciuitate, in qua viget studium potest dispensari, ne ordinetur iuxta formam huius tex non tamcn dispensat Episcopus, ne resideat, cum aequaliter possit residere, re studere
per aliquod tempus, ne interim ad illud tene tur . cellante priuilegio, rei ne idit in pristinam
obligationem. i. eos. in '. desent excom. ideo cum Rector parochialis qui tenebatur intra annum ad sacerdotium promoueri per d. c. licet canon.=fuerit per hanc decretalem priuilegiatus, ut grue tia studii, per septennium ad illud non teneatu promoueri debet. finito septennio, intra ariis num ad diaconatus, ct presbyteratus ordinesse facere promoueri; alioquin ex tunc poenam
impositam per d. c. licet. (mii iusta de cauta idomiterit ipso iure incurrit. rrint .
A DAbdiaconatum tamen debent promoueri intraranetumia tarsant primati-QVi A multi recipiebant eccletas parochialas, ut per illud tempus, quo studebant, perciperent fructus, ct postea illas dimitte
hant, de ad secularem statum retrocedebant. vi intem Ideo ad obviandum huic fraudi, statui tur , ut laus promotus debeat intra an mim recipere ordine in sacrum, ut si velit postea percipere parochialis ecclesiae fructus, non possit clericali vita discederet; alias si non fuerit ita promotus, subiaceat ipso iure poenae priuation is quo ad hoc impositae per d. c. licet cano'. vi in
A D poenam 'inationis Rectoris parochialis ecclesiis
non promot/,. requiritur, quod annis vitem fit completus
Qvi A ubi imponitur poena ex non facto
intra certum tempus, non irrcurritur pia
na, nisi illud tempus ex toto sie elapsum .sdemb.obsig.I. in illla Sisi insulam ubi expresse diiscitur, stipulationem poenalem no committi an. te diem, etiam si sit certum parere non posse Tota enim obligatio in vItimum diem collata esse videtur. Is eum. F. t. Fit quis cavi. iniud deo poena imposita per. c. luet canon. Apr. eoae contraiillum, qui adeptus ecclesiam parochialem,mitu
ET illa duranteseptennio, diluin illu eccles idoneus pani ricarius-hi A sicut prouidetur personis, ne per se
plerimum impediantur a. studiis, ita est prouidendum eciae liis, ne per id tempus per Rectorum absentiam patiantur in cultu ditiano, in curaeanimarum, detrimentum . ut in tex Ideo Episcopi, qui sunt praeordinatores in cunctis suae dioecesi s. c. perlecti . s. et . debent prouidere. ut ibi peg idoneos vicarios interim diligenter seruiatur. rt in tex-D E suctibus erilesiasussulendus QVI A cum nemo teneatur propriis stipendiis militare .cabarit. T. q. 2. Non conuenit,
ut talis vicarius suis expensis ibi deseruiat sed eum ille, qui habet commodum, debeat e iam habere incommodum. c. iora depamh. Ideo de prouentibus ecclesiae spectantibus ad ipsum Rectorem, qui percipit reliquos fructus, sunt huiusmodi vicario necessaria congrue ministranda. Fi intex.HAPSO septennio, debet Rector inrea almum ira
presbyter impromoveri cxv IA ubi quis arctatur intra certum tem
drus ad aliquid faciendum, si priuilegi et ur
fecerit intra annum te in presbyterum ordinari, nodi incurritur, nisi in totum annus ille sit Glapsus, quan qua m tantum de anno transiuerit, quod intra ipsum non possit ad illum ordinem promoueri. ire in tex. Nec obstat, quod frustra expectatur euentus, cuius nullus eli effectus t
aliquando. S. . ad Vel elan. quia illud procedit, quando quod expectatur, ab initio est inefficax ; secus quando ab initio est validum . ut est collatio in casu huius tex. Gemin .m mi. Ad quod adde quod ultima dies hic potest operari, cum in eae possit iste Rector obtinere prorogati nem ad presbyteratus ordinem ius rapiendum, causa studii, Nivr. inc proxgloshic per. et jug-ET annus isse non currit iuste impedito, QVI A non valenti agere, non currit tem
annal. except. Nam qui non potest agere, iuste impeditus, non est in culpaesos hic veniam- Et qui non est in culpa, notadebet iure suo pri-tiari. c discret. exinde eo, qui cogn cons Ideo fi iuste impeditus non fecerit se intraannum ad saceris
dotium promoueri, poenam ca.licet canon. non incurrit. rt intex. Annus autem incipit currere
post obtentam ecclesiona, 1 die adeptae pacificae
118쪽
possessionis, ves qua per eum stetit, quominus illam adipisceretur. ut in tex. Pacifica autem post sessio ,quando dicatur adepta late tractat hic gli. N pacificam. Et licet vacet ecclesia parochia- Iisi ipso iure, quando quis est eam adeptus, ctron iuste impeditus, nec priui Iegio studii defensus, se non fecit intra annum pronroueri aec licet. Os r. c. prox. Tutius tamen est , ct hone uis, vi antequam ecclesia alteri conferatur, ilis Iecitetur ad docendum, cur se non fecerit promoueri; S lrde legitimo impedimento non do. ceat, vel de dispensatione, pronuntietur priuatus ; ne si interim ecclesia alteri conferretur,&ipse postea vemens de legitimo impedimento doceret, faceret collationem a Iteri factam cacrari. Sed quia iudices, vel illi, ad quoscollatio spectat, nolunt litigare, vel aduersarios constituere, ficut nee illi, quibus facienda est collatio, nili primo habeant ius in re , ideo communi uleIig inrastera via. ut fine alia pronuntiatione fiat colla logio per.it D.
E Tys priuatianem, ecclesiux eidem conserri nonpotenti
Qui A si possquam isse est iuste priuam G
eo, quod ex sua culpa se non fecerit intra annum in presbyterum ordinari posset iterum in illa vacatione ad eandem ecclesiam promoueri, constitutio, quae ipsum priuat, fieret ludibrio, ct debito frustraretur effectu; d. non rebus, sed verbis, cum fit potius contrarium faciendum, Iex imposita videretur. vi in rex. ea namque ratione qua posset, primo anno finito, herato et ecclesia conferri, similiter posset, finiuro secundo,, sic tertio, ch de singuIis; unde frustra emet prima priuatio. Fosper iterato. Ideo statuitur, ut ea vice nullo modo possit sic delinisqnenti illa ecclesia conferri. vi in tex. ct simi Iehabetur in c.licmi s. extr de te ib. Ernompromotus, si eo allimo receperat ecclesiam, ut fractus anni perciperet, tenetur ad restitutionem i-
ter. rim tem nam qui rccipit beneficium idebet habere intentionem accipiendi ora dines requi os, ut in illis iuxta debitum suum valeat ecclesiae deseruiret. cc. licet canon. Et quoniarn fraus nemini patrocinari debet. c. tuerere. csertc. non resiae Ideo Epromoueri adlae redditagium non intendens, parochialem receperite cellam , ut fructus ex ea peran nun percipiat, rutum postmodum dimissurus , nisi voluntateris 'mutata promotus fuerit, ad eorundaen fructuum restitutionem tenetur. vi in rex.
ET qui ea men e contulit , ecclesiam seruare debet iu-
Qui A collator beneficii tenetur ex officio
conferre personae, quae fit apta ad illi se utendum iuxta onus, quod habet. exl. c. nihil occum in cuncti alias fi per malitiam vel n gligentiam in hoc peccat, est puniendus. exre. c. cum nota. Ideo conferens ecclesiam personae, quam non credit illi fore idoneam, ex eo,quod non vult reciperet ordines requisitos,( praeter diuinam offensam, quam ex inde incurrit adseruandam illam ecclesiam indemnem obligatur. N in tem Quae obrigatio, & condemnatio est poena respectit soluentis, sed restitutio damni, rei miuste ablatae, respectu recipientis. Geminis F. . Sed tunc conuenitur collator pro istis fruetibus, quando beneficiatus non soluit, nec est latuendo. to . n. nam non tenetur ad illos priniscipaliter , sed in subsidium. Gemin. hic. Et loquitur lioe c. de obligatione restitutionis, non solum in foro animae, sed etiam in foro iudiciali; dummodo de tali eius credulitate, de fraude fiat fides. gl.spin. Fraudem autem debet probaret ille, qui eam allegat. I. quoties. s. quiss. Aprob. Et probatur per coniecturasa. et infrvit prox.
A B B AS exemptis eligitur i Episcopum.
UIA Abbas nore dicitur proprie suae e elesiae spirituali matrimonio copulatus. O sn. stibulo circa med emr.deposivi prael. Unde non est tantum vinculum inter Abbatem exemptum, ct eius ecclesiam ;&similiter inter caeteros praelatos inferiores, de eorum ecclesiari sicut est inter Episcopum, ' liram ecclesiam cui est matrimonialiter alligatus. eglos Ideo, licet Episcopus non: possit eligi ad aliam helestam, dum est uni copuIatus; de ideo est postulandus. c. . non per hoc infertur idem ad caetero
praelatos, qualis est Abbas, de alii inferioresglos hic. ver. elegi uia Et sic eum isti non reperiantur prohibiti, iunt censendi admisei. .sos deposv pre sED transire ne oras ine licentia Pape..
Qui A quilibet subiectas alicuieec Iesiae a
strictus, debet o Stinere licentiam a suo im mediato superiore ad hoc, utpoisit ada liam ecclesiam transire. Apr. c. irelig. ct s. nudis,m f. hic. versubiectum, licet non teneatur petere iacentiam Praenandi consensum electium. e
119쪽
, ullis Seli hic re r. gisto. Et quoniam abbas gati non de latere possent huiusmodi eo nite
exi, motus eltim mediate Romanet Ecclesiae sub- mationem ex speciali mandato praestare. noniectus ri in tex Ideo debet obtinere 1 Papa li- autem ex generui. glos in cap. quanquam vero-. Miam ad hoc, ut possit ad aliam ecclesiam dist. xl. magis enim operatur species, quam ge- transire .pt in rex ct extu.demnunt.csn. nus glos hic. perd=ec
A Legatus de latere in prouincia suae
legationis Papam repraesentat. c.voLexre deostic ligat. Et ibi omnia potest, praeterea, quae in lignum lingulatis prae eminentiae, sunt Romano Pontifici reseruata. Archid hic in princ.ct in fin. Et quoniam facultas praestandi istam Iicentiam abbatibus exemptis, non est Papae specialiter in lignum prae minentiae reseruata. Ostin. hic. Ideo Legatus de latere poteti illam impartiri. vi in tex. et extr. deosc. legar cap. M T netur ergo abbas exemptus petere licentiam transeundi ad aliam ecclesiam, sed non licentiam consensum electioni praestandi i cum ad illam teneatur ratione subiectionis,ad illam vero non teneatur ratione ecclesiae, cui non est
matrimonialiter copulatus. glas Fer. elegistrum, divn. deferens.
xEGAT VS de latere potes confirmare electiom piscoporum exemptorum. QVI A Legatus de latere maius omnibus,
post Romam Pontificem. in prouincia fibi decreta imperium censetur habere. Hinere. Et in illa omnia potest, quae non sunt Romano Pontifici in signum praee minentiae specialiter reseruata. ut dictu est superius. Et quoniam confirmatio electionis huiusmodi episco.porum non est de specialiter ei reseruatis. glo F. hic. licet Episcoporum translatio fit de relerua- vis. ea. quod translationem. exra.de c. Ieg. Ideo talis legatus potest illam praestare,n in tex.
Qv I A reliqui Legati non de latere habent
strictiorem potestatem. inst. c., de potest. legat. Ideo illa ad ipsos pro huiusmodi conis firmatione praestanda non se extendit , sicut fit ad illos de laterea f. a. in il cap. i. inst. de ossi Iego
si N E lyciali mandato.QV IA in huiusmodi commissione est a
tendenda voluntas Papae committentis. d.cap. quod translat. Et quoniam ex speciali mandato illa potest apparere . non autem ex commissione senerali. N intex. Ideo inles Le-
S I compromissariis non eligit intra tempus iuro, ad proximum superiorem deuoluitur poIesac prouidendi. Qv i A compromissarius fungitur vim c
niam subrogatum sapit naturam subrogantis. caeci text. vlulepene Et si ipsum capitulum non eligeret intra tempus iuris, prouidendi potestas deuolueretur ad proximum superiorem. c. t. exre. de conceis praeb. Ideo debet esse idem ius. quando intra illud tempus non eligit compromissarius eius, ut in tex. Et sibi imputent compromittentes , qui in tale in negligentem l usu modi potestatem transtulerunt,ut intex.s I eligit, sed indignum,taVincte redit ad compro
Qv I A tale comprom um habet intelle
ctum iuris, scilicet, ut compromissarius debeat iuxta iuris dispositionem eligere iadoneum, ut not. extr. in c. cum diI. unde talis eligendo indignum. transgreditur formam mandati. d. c. cum dit. Ideo cum in tali casu compromittentes non sint in culpa, ex quo non ded runt facultatem eligendi indignum , dolus compromissarii non debet eis imputari, pi in sex.&fic ne fine culpa eorum , priuentur illa vice potestate eligendi, ius voluit, ut potestas tune libere reuertatur ad eosdem, pt intex. Non autem hoc voluit in superiori casu negligentiae, quando, scilicet, compromissarius non eligit intra debitum tempus; quia tunc compromistentes fuerunt in culpa ; nam poterant contra negligentiam sibi prouidere, non dando com-uom si ario totum tempus turis, quod habeant, aut solicitum eligendo. glos rer. transtuli-runt; quod in dolo non contingit, cum contastat in animo, di non poterant illum praeuidere. Arit id. d per. tran Ierunt. Ideo eis imputatur negligentia compromissarii,non autem dolus. vi in rex. Sicut procurator nocet domino mo- mittendo, non autem in committendo. I.D. et de acquir. posses Et non permittitur, ut compr missarius possit rursus alium eligere, quando per ignorantiam elegisset indignum; quia funis
ctus est officio suo. pi in tex. sicut est in iudice, siue binea
120쪽
DE ELECT. ET ELECTI POTESTATE.
ue bene,siue male, semeI iudicante. c. sit exim de Usc.deIeg. Oh iudex.gde re iudic. NISI idficienter ratum habuerint. Qv I A rati habitio trahitur retro, di compa
ratur mandato. ea. rati habitionem. inst. de rettur. OL hoc iure. grad. Et bene poterant ratum habere . quia eorum nomine id erat fata eum; alias esset secus. c. ratum . . tit.der . ivr.ctc. cum quis. infrideseni. excom. Ideo sicut, si ipsi Compromittentes scienter elegissent, vel commisissent alteri, ut eligeret indignum, pro illa vice priuarentur facultate eligendi. extra.cum in cunctis a sn. ita debent priuari, si electionem indigni eorum nomine a copromissario factam, scieriter ratam habuerint. vi in tex. Qui enim per alium facit, per se ipsum facere videtur. c.ut fama. exinde sent. excom. ct qui mal egestum scienter ratificat, alienam culpam facit suam. cap. Mm itaque 3.q. d. Sed si ratificauerint electionem factam de indigno,quem ipsi credebant e medignum, adhuc eligendi potestas deuoluitur ad i. Psos compromittentes: quia sicut a principio fitalem ignoranter elegi menti non haberet Iota cum poena concilii. d. c. cum in cunctis, ita debet esse, ut non priuentur, si ignoranter ratificent.
Fos. veracienter. IDEM electus idoneus non consentit. QVI A cum electio tunc non fuerit vitiosa, non debent eligentes iure suo sine culpa
privari. extr. c.helectIo. O c. cum Uintonenses. Et quoniam non potest compromissarius rursus eIigere, nam semel et gendo, functus esto ficio suo. vi in tex. nisi in mandato diceretur, quod posset eligere semel re pluries glas,er.conpntire. Ideo res redit ad naturam suam, ad pristinum statum, ut ipsi compromittεtes habeant eligere. d. cselectio. & habebunt liberum tem pus,ac si nona esset vacatio.glos re .libere.
SI compromissarius menter eligit indignum, ipse solus ab ecclesiastici. benetiuis triennio Visustensus. I A poena suum debet tenere auctorem.
vi intex. Et quoniam iri tali casu compromittentes non fueriat in culpa, ex quo non
intelliguntur dedisse hanc facultatem eligendi indignum . ia illam ratam non habent, ut dictum est superius. Ideo non conuenit,eos comis promissarii odio praegrauari. ri in tex. Ipse autem compromissarius est suspensus ipso lutea bene fietis, quq obtinet in ecclesia, quam per hu iusmodi electionem offendit. printex. quia ista
est poena imposita contra elisentes scienter indignum .eor.c. cum in cunctos P. Sed si non habet, nisi beneficium in ilia ecclesia, ct ab ilIo suspenditur, unde habebit necessaria i Die, quod
de illo habebit modicam sustentationem, ne ex toto egeat.glos in d. c. cum Uintonensiis. veri admiserant, ct Archic hic ver beneficii
NISI id, compromittentes silenter ratum habu
I A per huiusmodi ratthabitionem alie
num delictum faceret proprium , ut dictum est superius. Ideo conueniens emet, ut pari poena cum compromissario punirentur.
ET poenaprae icta sustensionis, non habet lacum in Dpiscopo compromiserio.QV IA de iure nullam sententiam suspensionis incurrit Episcopus, nisi de ipso expressia mentio habeatur. vi inter oec. quia infosent. excom. Et quoniam ind.c. cum in cunctis, ubi imponitur ista poena suspensionis contra eligentes scienter indignum,no fit mentio, quod Episcopi huiusmodi poenae subiiciantur. d.c., SIdeo in Episcopo compromissiario male elige
te talis poena non vendicat fibi Iocum. vi in rem Sed ex quo tunc non est contra eum certa poena statuta, ne delictum suu remaneat impunitum, ad arbitrium iudicis punietur. c. de causis. Mir. deum de g. O archiclac. per peccante.
NE C in electione inferiorum Episcopi . QV i A praedicta decrerat cum in cunctis in immpositione poenae suspensionis, non loquis tur, nisi quando peccatur in electione Empiscoporum,di Superiorum. vi ibi isin. Et quom
niam poenae, culini odiosae, sunt potius restringendae quam dilatandae. c. in poenis .in' de reg. t Q. Ideo cum peccatur in electione inferiorum beneficiorum non intelligitur impolita dicta poena suspentionas.n intex digl.penuis .in s quat quam
positione huiusmodi poenae suspensionis a beneficiis, indefinite loquitur,d um dicit: A b ec elefiasticis beneficiis nouerint se suspensos. Hi bi .F. non enim dicit uniuersaliter ab omnibus beneficiis. Et quoniam Frenae sunt odiosae. Aetcap. in paenis. Et in odiosis indefinita non aequi pollet uniuersati. Bar. in I nominatim g de liber empo um. ideo talis poena non est extendenda