장음표시 사용
161쪽
A. Domicilium Arrogantia: & Mendacia. B. Liligies Mendaci j.
D. Chymistae, spagiritae, circulatores,d: uili aculi mathematici.
162쪽
A. Veritatis Regia. B. Effetes Veritatis.
163쪽
modi dissimulationem deferunt. t tueanturvel sitit si aliena, dcc. Sua, videlicet ut in fiduciae cotractu: aliena, ut si patronus in iudicio liberti destituat cum, ut aduersirio eius opponat alium pro se potentiorem. Pro liberto id non iniquum. Sed litem ad potentiores transferre vetitum C. Ne liceat potentioribus &c. ut de rei translatione, est D. de al. iud. mur.
Virtutem quidem qua de nunc agitur,non male Simplicitatem quoque nomines. Nam etiam philosopho ipsi c.vit. lib. m. ad Eudem. eo
α ipsis iue usqua . in re. Peccant qui interpretati eum, qui singulis in rebus fies iuris atq. arbitrij sit, ut Dionys. Lamban. Neque enim de iure hic & potestate, sed deflatu eodem, siue ut scholastice dixeris,id Ἐ-ti e agitur. Sive δ s m, qui in re qualibet suus de simplex, atque ut ex Isidori Pelusiotae epist. cxxxi. lib. ii. dixeris c ius σαω πως α ran . id-est, qui simplex intelligenter. Est enim duplex simplicitas, una prudes & iustae altera demens S iniusta,vidistinguitur apud Suidam in como reo. Oppugnatur autem haec virtus ab extremis, hinc Arrogantia & Simulatione inde a dissimulatione. V a P e semper implicata mendacio est. Itaque commentus auctor est ingeniossit me, unam videri huiusce aulae dominam a principio, d in ipso quasi limine ac vestibulo , sed mox geminam adparere. Quippe& arrogans δἰ dissimulator siue εs , uterq. mendax est diciq. potest, veritatem utrinq. oppugnari a mendacio, sed differenter. Quippe inde a mendacio in excessu sue arrogantia : hinc a me lacio in defectu siue Dissimulatione. Argum to est ipse Aristoteles.
Nam viros i videlicet tum arrogates tum distimulatores vocavit μί- siue mctietes c. Vii. lib.m .aci Nic. c.vit. lib.m. ad Eud. Sic& Iustitia cui haecvirtus cognata est, utrinq. oppugnatur ab iniustitia. Vt q. huiusce virtutis, sic de Iustitiae extrema, quas genere aliquo conueniunt, specie differunt, ut tempus dicendi erit die proximo sequente. Hanc virtutis viri usque adfinitatem, Aristoteles quoq. ipse tangit ad Nicona loco e dem, ubi de hac virtute extremisque citis agens, ait 'Dαἰκάάλα, ἔάδε--υ -qωνι id est, Ouatenus ad iniustitiam tendunt aut iustitiam, dec. Quem locum male omnis legio interpretum accepit. Omnes enim de rebus quae ad iniustitiam aut iustitiam pertinent, interpretati, longe abierunt a mente
Alia quoque ratione mendacium quasi genus est, siue mentientium genera duo. Aliqui enim ipsius mendach causa mentiuntur, siue non alia fini mentiuntur, quam ut mentiantur,exq. ipso mendacio capiunt voluptatem,de quo genere totus Luciani liber est Philopstudes: alij sunt qui mentiuntur sod proposito fine aliquo lucri aut honoris. Vtrumque genus exsertim Lucianus principio illius libri distinguit,&anterior illo philosophus noster loco anted. ubi ait, mendaces alios ipso mendacio
164쪽
Adrogantes simulatione quadam, & inani ostentatione , sctoque
non solum sermone, sed etiam vultu se venditante distimulatores contra, quos Graeci ειρωνας vocant, sua ipsi bona scientes obtegunt, aut ve bis extenuant de abiiciunt. Sed ostentationis S: Adrogantiae genus triplex est. Aut enim animi causa,&propensione sola mentiendi, mouentur ad ostentationem, ut fatui ac nugones: aut cupiditate honoris, & animi elatione ut milites
gloriosi in comoediis,& qualis apud auctorem ad Herennium lib. iv. ille non diuessi loriosius ostentatorpecuniae. Quales etiam Theophrastus penicillo suo pingit in Notis siue notationibus c. vlt. aut lucri causa ostentant sie dc gloriantur, ut circulatores,chymistae non Stagiritae sed spagi-ritae,horumque collegae Chaldaei, mathematici, planetari j, genethliaci, ως άνου ἐς επωα, φαέ- ηιν, inquit Aristophanes, Habere multa nomina,est perutile. Manipulares quoq. horum &participes,incantores, magi,qui hamisticum fratres, Arnobi j sib. iv.Et pharmacopolae circumforanei diuini siue diuinaculi, coniectores siue somniselutores, praestigiatores cum acetabulis S calculis, alij sexcenti ληρων Arct, nugarum subtilisisimarum antistites, omnes ad Fabulinum Deum ablegandi.
Domus Adrogantiae siue ostentationis hic pingitur, talis quidem
ut eminus, primoque adspectu, magnificentissime substructa esse videatur,cum reipsa de veritate, non substructio illa sit, sed ulmi arbores, in quincunces quadrato circum ambitu directae, & velatae nebula speciem habente ac similitudinem aedium, perinde ut in nubibus, radiorum inflexione,aliae atque aliae rerum imagines procreantur. Vimi quidem illae de surculis satae videntur ulmi Virgilianae, Vi. AEneide, opacae, ingentis,quam sedem Somnia vulgo Vana tenere ferunt, folii sique sub omnibus herent. Pro adrogantia autem quoque aliqui,ut Camerarius gloriationem dixere. Sed interest:Adrogans aliis etia sua detrahit e glorius sua intemperanter exaggerat. Verum Utraque plerumque res inter se nexa iunctaque est.
Ingressi illud inanissimum Adra antiae domicilium,vident exaggeratum vesiculis quas tribunal, in eoque stare cum cothurnis altissimis
Adrogantiam, ramo innixam arboris - coluteae, iuxtaque adsilere ge- .pio, minam eius germanam Simulationem siue Ironiam. Vtriusque tam naudier. eleganter de concinne expressa Poctae versibus imago es ut inluminare
praeterea quicquam velle, sit lucernam in sole adhibin, aut teruncium addere Croesi pecuniae.
165쪽
Tempus inquit, iam esse Aristoteles de caliginosa Simulationis val le,in collem vicinum proficiscendi,in quo Sinceritatis siue ita est dicen dum, Veracitatu domicilium est, quod quasi Poetice esu D,ex lapide phengite struxit,de quo C. Plinius c. xxv. lib. xxxvi. Et ait intus &soris eadem specie figuraque esse: quippe ut hominibus veris ac sine tis conueniens habitatio sit,quorum ut dicitur, apertum pectus videre licet, neque Momo necesse est,in eis fenestellam aut lumen desiderare.
Depicta Veritate siue Sinceritate, eiusque uno extremo Arrogantiarsequitur nunc alterum eius extremum siue altera qua sit inimica, Dis. si naulatio:quae non tam acriter Sinceritatem oppugnat quam ostentatio. Itaque ne essigies quidem eius longe ab aeuibus Sinceritatis in vallem abstrusa est, sed in ipso conspectu posita, inque ipso quasi fronsiLpicio vestibuli Sinceritatis. Duplicem vero dissimulationem esse docet, unam eorum qui de rebus suis praeclarissimis maximeque expetendis ficte simulateque dissi tentur. Qualis sapiens ille olim Socrates, qui tametsi ut vetus poeta loquitur,pectus egregiesapientia munitum gereret, tamen hoc in omni sermo ne profitebatur. unum tantum scirest,nihils cire. Alteram dissimulatio nem eorum esse, qui leuia quaedam habent & inania, eaque ipsa tamen quasi magna quaedam praeclaraque dissimulanti ut si quis fingeret amitaculum purpureum sibi, aut calceolos Sicyonios non esse. Huc facit character siue Notatio Theophrasti n. de Ironia , quam male interpretati Guillationem. Quo dissimulationis genere usi olim Lacedaemonij. Eaq. dissimulatio siue itonia, arrogantiae S ostentationi est adfinis,ut illo ip so Lacedaemonioru exemplo intelligi licet. Quos cum Diogenes in te vestitos in Olympiis vidisset, hoc ipsum esse dixit ostentationis , &gloriae, ut narrauit AElianus in variis c. xxxix. lib. ix. Non sat commode
autem pictor, & dissimulationis imaginem praetermisit aut parum ex pressit,& Mendaci j Arrogantiaeq; imagines discrevit.
166쪽
r NT HI A famisero decesserat aurea fratri, . Cum iuga vicini successum herbida collis, Dux Sapiens, sedes ubi late 'uxit amoenas UasANOs TRIBUENS MORES, hilari 'mamRTUS.' Sintula tum Sapiens sic orsus pandere. Camri Cernite planitie ut viridaria quadrua rident . Porticus illa virens circum paret: arbore Thoebi Et Veneris tonsa trichila sorenter opacant , Quattuor a portis devortia tam marum. Fons media leni farct in regio e susurro, . . VPeroicuis nitido vivens in marmore lymphis. In medio effigies Domina, forentia late Pro liciens sua regna videt. De marmore leui Structa basis, leges, hilaris moderamina vitae,
Continet insicripta . Procul hinc procul oris acerbi I sis, inuidia, linguae t urtica proteruae. Nupta procul verba, Veneris vocabula semio. Triste Iupercilium, caperata bria frontis Exso neq. in hac illi mea re ina licero .
Ire, sium quiqui curas ludis. 1och. . Ducere cessatum, durus mali patruus, odit, Scabritiemq. animo refugit delere ,protervis Et dare venti auris crucias, ludibria, curas.
Non procul a Domina ,sinuati tubere gibbi Ridiculaque sedet Decie, lepidi mus idem, O innocua salis in quossis ad pergine dicaxis opus, circumque se is praecordia doctus Ludere fabellis, vertere seria ludo. Ad u huic bello belli, qui cognitin ausis miles Arsipus regum, ΘΠicomq perosus . .
Spurcitiem, CV metuens scabiem mordere canini
167쪽
116 CIVIT. VERI Et sipere aduersis pugnantia frontibus esse in statuunt, homines iussi de puluere umbra, Desipere, ut medicos quis cum visita lagri Limen, obesse putes. Sapiens ciuisibus dis Se mersare potest, neque mero: carpere stuctus uti , nec minus interea, mentis bene sana
Vivere, σ vltro alios recta inter praemia vita Ducere Iecretos ab inertis immite musti Tutida SCURRARUM gurgustia, mastis opaco. Male Inlatebrata sinu, ' 'uam lutulenta mephitin is is a Exhalant. Nec ego inluviem Regina praeire D m. Dener in hanc: tibi nec fuerit comitare decor urata. Ic NH. vicino, quam vepribus obsita vastis Limine habet , - s r I cIT As hircos mostros Signa morari oculos. Territis inhumana clientes
oribus illa suos fingas sine, lumine nunquam Luos C u ARITEs placido ads iciunt, 'amabile numen Ad sua tam rigidos, hilaris a sacra venire Non unquam s Ussinit, aut exporgere fontem. Sed υenit Oetaeos praetendens Noctifer ignes: dAdproperemus σ has paustister visere es, uuas F V Dost impositas medio Ienet aggere clivi, Coctitibus structas muris, suau rubentes. se quoque os iuuenale,suo quasi murice tinctus Star Pudor, visolitus iuuenum suffundere spe
ora verecundus, laetum, color, indolis omen.
Sed cito transcursim primoq. a limine μοι Sit satis has vidisse: nec es bene congruus annis
Isse color nostris: neq. cum maturuIt aetas,
Vlla Judor, laus est, sed nil fecisse pudendum. Sic fatus Senior, tacuit. Nam Veller Olympum
Clauseras, crebra circare rubentia visa Culmina nycterides, celeres implumibus alis.
o D Leontinus Gorgias olim dixit apud Aristotelem lib. m. Rhetoricor.rhetori faciendum esse, ut rebus aduersariorumstriis ria sum, rumque ridiculis seria quaedam opponat: hoc per omnem vitam sapienti seruandum est,ut cum grauibus seriisque rebus satisfecerit, det se iucunditati paulisper, animumque relaxet, qui cum ludo de ioco li-
168쪽
A. Domicilium Urbanitatis B. Imago Vrbanitatis.
169쪽
118 CIVIT. VERIberali exhilaratus fuerit, ad grauiora deinde maioraq; studia reuocetur. Quare nunc ludi atque ioci mediocritatem adiungit Aristoteles, siue resciendi animi virtutem, cui nomen ipse indidit τὰ δε resso siue ita lo- quendum est, Dexteritatis,sed eandem appellemus licet Etri ρμααλια, siue
Haec autem virtus duas inimicas habet, una ex parte Scurrilitatem, ex altera Rusticitatem. Decimus igitur septimus iam hic in veri ciuitate agitur dies, Urbanitati dictu acer. Cuius tam urbana atque omni venustate circumfluens depicta hic tabella est,ut illud humanitatis,salis,suavitatis, leporis, specimen, ipsa videri possit snxisse urbanitas. Principio enim domicilium urbanitatis expressum est specie sgur que horti amoenissimi, in cuius extimis partibus sint ambulationes fornicatae, sime trichilae potius, siue tabulata, siue pergulae,aut vi Iul. Firmicus dixerit, virides porticus in circulum, exis vitibus, dcc. In medio fons quae puris limae, siue in poetica materie loqui licet poetice,
ad quem octo viae, myrto, lauria, hedera & id genus stirpibus atq. he bis 1 emper virentibus vestitae, persimiles illis quas Florentiae intueri lucet in horto magni ducis Hetruriae. Fons autem ipse umbraculo contectus,imposito sex columellis, inque medio ipso,& quasi umbilico fontis, imposita essigies Vrbanitatis, ad octo illas de quibus commemor, tum est semitas, intuentis,Pluribus autem horti locis.
Discubuere, tenent. Pocula belli homines, oe inumbrant ora coronis.
Ad statuam Vrbanitatis Aristoteles appropinquans, leges in basi ipsa fontis incisas Reginae pellegit, ex quibus planum si, quae sint partes
hominis Vrbani ac fluentis, ut Plautus loquitur acrem. Cui deinde opponit hinc, sicurrilibus iocisvelitates ac mimicis: inde vastos & agrestes, qui gratiis nunquam litarunt, ut olim Xenocrates.
Urbanitatis exempla quaedam adponit, Vt Esiopum corporis quidem distortissimi, sed ingeni j perurbani atque omni festiuitate assuentis hominem. Qualis a Plutarcho inducitur in conuiuio sapientium Deinde Aristippum adiungit, in ipso Vrbanitatis quasi gremio educatum olim. Itaque inuidens ei hanc laudem canicula plebeia siue canui cola vetius, Diogenes,ob innotandi gratia,canem, illum appellare solitus,
regium. PUTIDA s CVRRARUM G V R G V s T I A.
Artificiosa praeteritione attingit vallem Scurrilitatis & Rusticitatis Nam ita eas deforme adspectum habere,inquit,& turpem, vi sannoni
170쪽
B A R T. D E L B E N. III alicui & scurrae vel fossori & caprimulgo, conuenien tior earum lustratio sit, quam philosopho aut Reginae.
In aedium urbanitatis inspectione necdu die omni consumto,quod reliquu diei est, inquit Aristoteles sussicere ad Verecundiae siue pudoris tecta perlustranda, posita in clivo, quo in oppositas urbanitati valles descenditur. Neque enim Verecundiae domum par fuit in regione ipsa virtutum aedificari, cum sit non virtus, sed assectio , quam ad virtutis indolem natura ipsa quasi notam adposuit,ut docet L. Seneca epist. xi. Hoc autem ita fiet planius. Aut ante rem, aut cum re,aut post rem verecundari homines soliti. Nam & ante sagitium cogitatione ipsa, de suscipientes facinus,aut facinore iam siuscepto erubescunt, cum species quaedam turpitudinis animum pepulit. Est enim pudor cpα ω a.
ut Aristoteles definit c. vi. lib. H. Rnetoricor. aut M. Cicero epist. iv. lib. ix. ad Attic. A ὐφMUM . . Horum autem nihil cadere dccouenire potest in personam viri honesti 5 grauis. Neque enim ille in turpi cogitatione unquam versabitur, multoque minus stagith aliquid faciet. Praeclare igitur hoc ita nunc inuentum atque excogitatum est, ut Aristoteles verecundiae tectis, Reginae procul demonstratis, artificiosa quadam praeteritione dicat, nihil attinere ingredi. Neque enim laudi esse hominibus aetatis maturae, si verecundari dc erubescere nouerint, sed potius si curent nihil in se admittere, quod pudendum aut rubore dignum sit. Sapienterque L. Crassus apud Ciceronem. Non enimpudendo, inquit, ed non faciendo id quod non derat, impudentiae nomen effugere debe
Tamen quia non frequentissimi sent ita integri, sancti, innocentes viri,ut ab omni etiam cogitatione flagitij aut sceleris alieni sint, etiam ij qui aetate matura sunt, a pudoris aliqua significatione laudari solent.
ut L. Crassus apud M. Ciceronem, dc L. Murena in ipsius defensione. De Cn. Pompeio item,& Fabiano L. Seneca narrauit epist.x I. Alihil , inquit, erat mollius ore Pompeij,nunquam non coram pluribus erubuit,utique min contionibus. Fabianum cum in senatu testis esset adductus, erubuisse memini, hic mire illampudor decuit, &c. Neque ab alia mente illud Homer, cum,Iliade xv.
Saepius incolumes sunt qui erubuere. Praeterea ruborem aut nostrae turpitudinis phantasia siue species gignit, aut alienae. De priori intelligendus Aristoteles. Pol erius autem hoc pudoris genus laudi est. Nam verborum obscoenitate aut turpitudine rerum aliena erubescere, ne grandi quidem aetate hominibus indecorum est:vt illi apud Lampridium senes erubescunt, obscoene in te . rogati a tyranno Auito siue Gabalo: in quos & tyranni iocus ille mimicus, Erubuit salua me'. Huiusmodi ergo pudor etsi virtus non est, lai datur tamen,& medius est inter extrema, nimium scilicet pudorem siue