장음표시 사용
271쪽
Cernuum esse genus calceamenti, decepti hoc versa Lucilii , ut docet Scaliger ad Varronem. ac eundem praecessisse putat illum ex incerto Satyrarum livibro a Festo allatum: Et pedibus uva Sie Onia demit honesta . et r. Broneus novit lanius. Glossarium: Broebus , o τυ ρύω lege , bronchus . Ibid. dente adverso. Sic idem lib. I x. - dente us
Ibid. Rhinoceros velut AEthiopus. 9 Ita duo haec lo -
tur . quae res Hadr. Turnebum in fraudem impulit , dum autumat Rhinocerotem Lucilio dicithominem qui dente eminente bronchus sit . 22. ille alter abundans . In horum versuum scriptura recte atque ευς σχῶς collineatum a Parente meo. ita enim Donati locum depravatissimum emendandum assirmat ejectis velut e Belgio Hispanis , inque eorum locum Pinnirapo lanista , hoc est , gladiatore recepto. Ibid. Cum septem incolumis pinnis. Varro lib. a v. de Ling. Lat. Pinna , quas insigniti milites in galeis habere solent , ct in gladiatoribus Samnites . Glossae Ilidori et Pinnirapi, securores , gladiatores . quod pinnas
24. Symmachu' praterea. Conjungebat cum his Paullus Merula alium versum a Nonio item ex tertio Satyrarum Lucilii citatum : Non , ut opinor , is a leto iam longiter errat . Sed imposuit viro doctissimo corrupta Nonii editio . non enim Lucilii, verum Lucretii versus est iste, apud quem lib. I xx. ita legitur et
Non , ut opinor , ea ab leto ram longiter errat .
26. postica parte protundit ..ὶ Alii, profudit, ut il- Iud Sulpitiae de Domitiano: Non trabe , sed tergo pro
272쪽
go. Illud ad incisa cum redis . Ita in veteribus libris constanter excussim reperimus non minus hoc quam illo altero ejusdem Poetae loco libri xv. COm- manducatus eorrupit, ad incita adegit. unde evidentissima suspicio est , etiam antiquos incitum & in plurali incita dixisse . nam si incitas cum vulgo legas, non video quanam ratione constare possent numeri Luciliam . nec enim eos as quemadmodum us elisis isse crediderim. 31. Exhalat placidos tum . Ita excudi curavimus ex sde antiqui codicis . nam vulgo priore parte versus deminuto legitur: Exhalas tum acidos ex pectore ructus. unde rectum suspicabar : Exhalas acidos rum
33. Caupona hic ramen una Syra. θ Hinc Copa Syrisca
Viigilii ducitur. IN RELIQUIAS LIBRI IU.
r. LAPATHE, ut iactare. Hos versus , licet non apposito alicujus libri numero citentur, huc tamen reserendos putavi, quoniam diserte in homines ingluviosos ac tantum non abdomini deditos dicti viderentur. Petri autem Crinititurpem hallucinationem , qui ex lapatho herba nomen viri hic constituerit, satis castigat P. Victorius
Variar. lib. xx III. cap. X m. nam Poeta converso sermone herbae utilitatem commendat. unde pautilo post in Cicerone sequitur: Non igitur lapathi sua
mitarem acipensari Gayonii Lalius anteponebat .
Ibid. In quo Latiis clamores Sophos. Cognomentum Sapientis C. Laelio ex re adhaesit, quod cum Tiberii partes adversus optimates tueri coepisset, discordiam civitatis metuens ab inccepto destiterit. Plutarchus in Gracchis. vulgo autem Sapiens , non Sophos appellabatur , ut apparet ex Cicerone de Oificiis & Sene-
273쪽
inite , inter quas appellationes nominis soniis disia fert . caeteroqui Pomponius I. C. frustra esset, qui in
Enchiridio de Origine Iuris sic scribit: Fuit post eos
maxima scientiin Semprouius , quem populus Rom. Σοφον appellavit: nec qui quam ante hunc, aut post hunc hoc nomine eoinominatus es.
Ibid. compellans gumias . Sic Doctissimus Scaliger. Gumige vero vocabantur antiquitus gulosi . Adi , si libido est, Conjectanea ejusdem. Hadr. Turne-bum gumas legisse apparet, qui ita dictos fuisse putat homines luxuriosos , ut κυριαm . nam neutra illae Graecorum in primam declinationem saepe a Latinis deflecti solita . Gumas igitur ut gurgites vocatos . Paullus Merula glutitas ubique rescribenduin asserit , quoniam in antiquis libris Ciceronis gluma expresisum deprehenderit. Ibid. O Publi, o Gurges Galloni. Ejusdem & rei &hominis meminit Horatius lib. II. Sermon. Sat. II. - haud ita pridem Gallon; Praconis erat acipensere mensa Infamis . ubi vetus interpres, Gallonius Prcco , inquit, primus ae enserem piscem sua mensa apposuit, quare ejus mensa etiam a Lucilio laxatur . Cicero de Finibus lib. it. Sed qui ad volvtatem omnia referens , visis ut Gallonius , loquitur ut Frugi ille Piso , non audio .
Ibid. Laiis praelare . ordinem horum .versuum lix in pristinam dignitatem reduxit doctissimus Scaliger , qui antea transpositi ac perturbati legebantur . hic enim versus ante illum ponebatur : O Publi, o Gurges Galloni , es homo miser , inquit. Praeterea pro illaque vere , absurde nimis illudque vere legebatur ;que res Georgiuna Fabricium virum doctissimum pessime decepit, dum hoc solo exemplo nobis approba re conatur D literae elisionem seu subtractionem perinde ut S veteribus usitatam fuisse. 2 .mod sumtum atque epulas. Hunc quoque Versum quamvis ex incerto libro allatum, huc pertine-
274쪽
re iudicavimus . nec.incommode de eodem Gallonio accipi posse putamus. sic enim Cicero in eamdein rem pro Caecinna : urus relicta bonorum virorum dis lina is quoium is sumtum Galloniisqui maluerunt. 3. Nam quid Murino. ὶ Mutinum in Lucilio seu Maetinum est σφραγὶς Vel φυλακγηαον , ut docet Ios. lScaliger ad Priapeia . nam pudenda pro amuletis sui- 'pendi e collo pueris auctor Varro . Ex Lucilio vero se cognoscimus etiam signis notam veretri apponi, vem . . lut ποβασκαναιον quoddam. In veteri Gloilario legitur : Mutonium, ονοβασκουτιον , λ Λουκλιο . ut manifeste appareat eum in animo hunc locum Lucilii habuisle . in Lucilio tamen non est Muronium sed Mutinum. Haec sere Scaliger. vide dc Turnebum Iib. xv Q. cap. xxrri. Adversa r. &'I. Lipsium Electorum lib. I I. cap. XIX.
Ibid. It lurcaretur lardum . Pomponius Syris :Lapathium nullus usebartir , lardum lurcabat lubens . 4. Hunc pontes Tiberisu' duo . in Sic restituit Pater , cum in omnibus libris perperam legeretur, Tiberianos . Catillonem Tiberinum inter duos pontes captum dicit lupum piscem qui Romanis in summis deliciis erat. Horatius lib. Q. Sermon. Sat. II. Inde darum sentis ' lupus hic Tiberinus, an alto Captus hiet 'Plinius lib. xx. cap LIV. Nat. Hist. Eadem aquatilium genera aliubi atque aliubi meliora: sicuti lupi pi s in Tiberi amne inter duos pontes . Columella de Re Rustica lib. v I ri. cap. X v I. Hoc igitur terIurium multorum
subtiliorem facit gulam , dociaque is erudita palara fa-sidire docet fluvialem lupum , nisi quem Tiberis adversa torrente defatigasset. s. Mi praeciso atque epulis. Conjungendum hunc Versum putamus cum superioribus , quoniam ex sermonis consequentia & sensu simul apposite quadraro videntur. male autem ex xx. Satyrar. libro citaba
275쪽
6. Tunnos capraro , eordulum . Ita versus optimos ex depravatissimis eruit Ios. Scaliger. quibus hortetur Lucilius Lupum illum famoso carmine saepius a se notatum , εἰρωνικως , ut relictis minoribus pisciculis illis , ut sunt corditae & saperdae , tun nos , si luros & amias immanes pisces consectetur . manifesto autem irridet gulam ac rapacitatem illius quamobrem etiam ad hunc librum transtuli. vulgo nulla aut sententiae aut versuum ratione habita ita ex prellum
reperies : Thynno capto corvum excludunt foras, occiduntque lupos aper dite ρο νιra siluri . Sumere is at queamiam . Quorum tamen priorem versum idem Scaliger non conjungendum sibi cum sequentibus videri monuit postea in Appendice ad Conjectan. non enim esse Hexametrum. ac proinde legendum e Thunno capto corvum excludendum foras . quoἱ proverbiale antiquis fuerit . ut Amphis Comicus ostendit :O κορακῖνον ἰΘm ΘαλαγΤιον
7. Vinum Defusum quIbus e pleno. Uerba haec aliquantum a Cicerone more suo immutata ac transposita , qui saepissime ita Poetarum versus dissolvere 1 let, ut eorum structura haud facile dignosci possit . quae tamen Pater sic resolvenda& ad numeros redigenda putat, ut edidimus. Verum U. Cl. Franciscus Iunius non minus harum quam sacrarum literarum intelligens ea ita a se restituta nobis indicavit n
Defusum e pleno , hir , siphon cui neque demsit , Vim nec sacculus abstulerit , ludos. adhibentes . nam post verba illa adhibentes ludos , continuo in Cicerone legitur: is qua sequuntur , ut manifesto appa reat ea verba Lucilii fuisse. Defusum . ita recte legitur . vide Turnebum Adversa r. lib. I. cap. 1. Lir ,
siphon . ita Ios Scaliger in Appendice ad Conjectan.
276쪽
ex melioribus tam scriptis , quam antiquitus excusis exemplaribus restituit, pro quod legebatur aenophoronam vinum cui siphon aliquid demserit, si diu ita de integratum m eat, acescit. Propterea Lucilius, ex cuius verbis haec scribit Cicero , proponit vinum integerrimum , & nulla parte Dericlitans acescere: id quod sphone depletum non est, neque vola manus pilissatum . nam Ir, vel Hir est vola manus , & sumitur pro haustu , vel depletione . quia vola manus deplemus vas vinarium,ad vinum gustandum . Egregie facit locus Catonis ad hanc rem : δεῖ prima P id est , primae depletioni. Haec sere Scaliger. Ibid. Vis is sacculos abstulerit. Ita habebant anti
quae editiones , unde Scaliger : vires sacc tus absta-lerit . Fr. Iunius 2 Irim nec sacculus abstulerit. Firmissima autem vina olim facculis vinariis castrari solita notissimum est ex Plinio. g. editque bibitque . 9 Sic & hos versus reconcinnavit Pater , quos ad hunc librum quoque transferendos putavi, quoniam eodem paene loco a Cicerone recensentur quo illi: O lapathe , ut jactare necessa est 3cc.
Ibid. Θ siquari'ὶ libenter .) Libenter coenare , id est , cum voluptate & lubentia . Cato de Re Rust.
Si voles in convivio multum bibere coenareque libenter , ante coenam esto bra cam crudam . Pomponius Placenta : Rusici edunt libenter pedibus tr es , acres intibos .
9. risse, lurcones . Uersus hic a Donato ex libro II. Lucilii, a Nonio vero ex v. producitur, unde ego ad hunc librum pertinuisse non vane suspicatus sum , nam aperte in luxuriosos , ac gulones dictum apparet. In antiquis vero libris pro lurcones est glaucones, quod corruptum putat IOL Scaliger ex glutones, ac deinde a correctoribus non intelligentibus eam
vocem, mutatum in lurcones . Glutones vero dicebantur gulosi . Persiis Sat. v. Nee gluto sorbere salivam
277쪽
136 FRANC. IANI FIDOUSIS NOTAE
mercurialem . Ambrosius : Sic amat diabolus filios suos ut perdat , sicut amat gluto porcellum ut eomedat. Ibid. visite, ventres. Iuvenalis Sat. Iv. Montani quoque venter ades abdomine tardus . Epimenicies. a
nisu' fuit sacco ore , ina equidem . quem supplebat Pater , ae una equ dem iure. Had. Junius vero e vestigiis veteris scriptur. ut ait, emendabat hoc pacto : flacco ore Am inuniu' quidam . ut nomen istud fuerit hominis AEsernia, Samnitium municipio, orii undi. Ibid. υἰta illa dignu' locoque . Sic Petronius : Intrat cine ius homo omnium Insulsissimus , is piaue illa domo diagnus . Victorinus in Commentario de metrorum ratione ex Ennio refert hoc hemistichium , a quo verisimile est Lucilium esse mutuatum . Ibid. Cum Placideiano h e com onitur . Eodem allusum a Cicerone lib. II i. epistola iv. ad Q. Fratr. Non putasset sibi Pompejus de illius sature , sed de sua dignitate mecum esse certamen , in urbem introivissetb, ad inimi- eitias res venisset , cum Z ermno Samnite Placidiantis comparatus viderer . Placidiani gladiatoris etiam Horatius meminit lib. Q. Sermon. Sat. v D. Cum Fuia mi Rutuba De Aut Placide jaui eourento poplite miror Proelia rubrica pVIa aut carbone .
Ibid. bytumu longe Post homines natos. 'Genus Io quendi Tullio oppido quam familiare . ut pro Milone : Naius post homines natos fortissimi viri. de claris o
ratoribus: Longe autem post natos homines improbusimus C. Seνυilius Glautia . II. occidam illum equidem . in Hos versus , quamlibet ex incerto libro adferantur , eodem tamen quo
superiores pertinuisse credo, ex Cicerone potissimum
278쪽
coniecturam faciens , qui eos itidem a Placidiano aliquo enunciatos praedicat. Ibid. Iura ac pulmonibu' Do . omnes in vocabulo Dra ut scopulo offenduntur , nec injuria : cur enim a stomacho ad suram repente tam longe transitur deinde cum interficere velit parem, nec lethalis plaga sit surae , cur ibi sistere gladium & defigere postulat potius quam immergere jugulo aut jecori λItaque Hadr. Turnebus tentabat rescribere: fibra aepulmonibu' Do. nam & vox non longe ab ludere , &significatio jecori convenire videbatur. poetae enim Iecur tapenumero fibram vocant. ac idem aliquando legendum crediderat tura , ut os ventriculi , qui ceu utris vel culeus quidam est , intelligeretur. Parenti nostro videbatur legendum hira , Cui depravationi praeter insolentiam vocis etiam hiatum in medio versu cavi Iam praebuisse putabat. de quo adi, si videtur , illius Plautinarum Explanationum lib. I. Cap. XLII. At vero omnium optime I. Scaliger , qui totum locum ita refingendum nobis indicavit: -- in os prius occipiam ipse Quam gladium stomacho , sicam pulmonibu' si . Noli dubitare quin vera ea sit lectio . Prius , inquit, occipiam sistere gladium in os, quam ipsum sisto in pulmones . Hoc enim plane gladiatorium, prius os petere quam corpus. Quare licebant: Mon re peto , piscem peto ι qui piscis erat sculptus in galea adversarii. Hoc praeceptum dedit militibus suis Caesar in pugna Phariatica , ut prius ora hostium
peterent, quam reliquum corpus . Sica autem erat etiam gladiatorum. Suetonius apud Isidorum lib. X v II. cap. v I. Origin. Dum cujusdam gladiatoris in ta- dum emis gladius curvatus fuisset ex acie recta r procur
rit unus ad eum corrigendum . tumque a pugnante re
stonsum es , Sica pugnabo . inde sica nomen datum es .
Utrumque ergo gestabant gladiatores , gladium &sicam. Hic locus Lucilii, si quis alius , dignus est
279쪽
notatu . Haec Scaliger. Ibi d. gladium dum accommodat alter . Alter non hac vulgaria , verum hercle Pompejana notione , hoc est, pro adversario interpretandum videri m nuit nos Pater.
12. quamvis bonus ipse. Eodem hunc sesqui versum , quia de magistro quodam Samnitium , hoc est , lanista, agebat, reserendum duxi, quamvis a Cicero ne libri titulus non indicetur. Et prope abest , ut assirmem cum alio cohaesisse quem libro praecedente habes, hoc exemplo:
Bronchu' bovillanus, dente aduersio , eminuis , hic es Rhinoceros velut 2Et Iopus , quamvis bonus ipse , Samnis in ludo ac rudibus euisis satis a per .
Et certe , ne quid dissimulemus, videtur Lucilius libro tertio Satyrarum potius inter alia itineris sui
oblectamenta , quod Roma secit Capuam nam &ibi ludos gladiatorios suille docet clarissimus Lipsus in libris proprie huic rei destinatis munus aliquod gladiatorium descripssse , ad cujus imitationem maxime Horatius & ipse in itineris sui descriptione ,
quod ab urbe Roma Brundusium usque instituerat, Sarmentiscurra pugnam , Mesque Cicerri , retulille videri potest . quin vero & alia fragmenta, quae e dem libro leguntur , ad eandem rem spectasse liquido apparet, ut illud et se ilis alter abundans Cum septem incolumis pinnis redit, ae recipit se. Itaque &hunc locum & duos proxime praecedentes , quos male hoc libro collocavimus, ad tertium hinc tranΩserendos esse judicamus.
I 3. tamen tenero maneat succussa lacerto . Alii, te nero moveat, quod pro moveatur positum credebat
Pater perpessionis significatu . I. Lipsius verba Luci
lii hac emendatione egere putabat, - ramen tenerommoveat succussa laterrum it manus interior &c. tali
sententia: Praescribere mulierculis videtur , ut si quad
280쪽
quae imbecilliore corpore sunt ad concussationem illam & dolorem lactantium puerorum fortiter tolerandum , ut humeros ac lacertos modice moveant , ac succutiant, manuque sinistra ita enim interiorem manum interpretatur ) uber paulisper tractent ac comprimant. Nisi forte cui pro eo uberior non interior sed ulterior commodius legi posse videatur, quod ipsum non rejicit Cl. Lipsius. Caeterum Iosephus Scaliger longe alia mente se haec accipere nobis indicavit , retenta vulgata lectione, nisi quod pro tib νior , liberior rescribat. Exigere si quidem poetam a muliere ut sit solido corpore. quod si non ita solido
corpore reperiri possit, attamen unum exigere , ut si succutiatur manu , aut alio impulla, saltem ma- Peat immota , quantumvis teneros lacertos habeat, & etiam ut manus liberius requiescere possit super ejus mamilla r non autem ut pessum eat prae mollitie mamillarum.14. Tisiphone residet. J Sic Had. Iunius versus hos fartos tectos reddidit, libri scripti fidem secutus
maxime , in quo erat: Tisiphone retine pulmonibus atque adirem unguen . &c. in vulgatis vero eodicibus musto corruptissimi leguntur sic : Tisiphone re pulmonibus adirem , unguenIum Excocium attuli Eumenidibus
functissima Erinnys . x s. in caput insilit. De nimis Latino versuum horum intellectu , Patris mei Praecidanea pro Tibullo, qui volet, consulito cRP. X v I I. I 6. Haret verticulis adfixum . Uidetur Hadr.Turnebo Lucilius hoc versu Verticulas vocare sponditos spinae potius quam articulos. Verticulas autem cre
dit dici & sponditos & articulos a vertendo : quoΛibi se vertant & flectant membra corpusque quasi τρίφιγγες sint. Ejusdem vero loci crebra ruminatio redegit mihi in memoriam Arnobianum quempiam subi vocem hanc milere interpolatam licet agnosce R 2 re ,