장음표시 사용
141쪽
r 3. Insitutiones Undecimum impedimentum est assinitas, de qua tit. sequenti. Duodecimum est impotentia coeundi : cum stilicet adultus nam in pueri, matura expe datur aetas vel natura , vel tristi aliquo even. tu, vel pharmaci alicujus violentia , facultate
caret ad Venerem exercendam ἱ aut cum mulier obstructam adeo habeat viam, ut virilem conatum excludat 3 quod impedimentum,si ante 'nuptias non innotuerit , eo patefacto, nuptiae
diuolventur , & quidem statim : si adspectu ipso dijudicari nequeat, perpetuum ne sit , an
temporarium impedimentum , mora , Vel medicaminibus tollendum , tum ad triennii experimentum est excurrendum, jungendique coniuges, ut per id tempus computandum a contractis nuptiis, eorumque nixu ad venerem periculum faciant virium suarum : ut si per id tempus nullo successu ad venerem nitantur , post triennium Matrimonium dissolvatur: si quidem de ea impotentia constet ex juramento conjugum ipsorum, & septem propinquorum, quam ΡΟΠ-tifex septimam manum appell/t : fa 94 quod
si alteruter conjugum fallus deprehendatur . propterea , quod aliud Μatrimonium contraxerit, redintegratis prioribus nuptiis, ad inno. centem conjugem redire compelletur. 3o Decimum tertium impedimentum est clanis
destina despontatio, de qua in distincto titulo .
Unde issas C. Iaudabilem s. de fil- l 3oJ Eod. Cap. , R Cap. uidis, ct maleficiatis. I eod.
142쪽
C-- cae . 3 3 a Unde ad ea progrediemur, quae impediunt
quidem contrahendum , contractum Vero non dirimunt; ea Vero sunt.
Primo. Interdictum Iudicis Ecclesiastici, qui sorte distulerit nuptias, quoad suspicio late tis alicujus mali , aut impedimenti tollatura Cujus causae cognitio dum durat , separandi sunt conjuges. f3i JSecundo. Interdictum ipsius Ecclesiae , quae
cultus divini caula certis anni temporibuS nu'tias celebrare vetat; quae tempora per S. Cone.
Trid. fari constituta sunt ab Adventus Dominico die usque ad Epiphaniam , & a seri; .
quarta Cinerum utque ad Octavam Pascharis inclusi Ue.
Tertio. Impedimentum erat olim Catechi Lmus, sive Institutio ad Religionem Christianam, quod nostris temporibus evanuisse cenis tur. 33JQuarto. Sponsalia de suturo, quibus imp diuntur, non autem dirimuntur sponsalia, Cum alia persona de praesenti contracta ; cum hae ctranseant in Matrimonium ratum , quod est sortius vinculum. 3 IQuinto. Votum simplex, quo se quis a M trimonio temperaturum Obligavit, non sblea ni ulla Religionis professione, aut susceptione Ι a Sacri
3M C. veniens 1 f. C. sicutis. de sponsal.
143쪽
r3a rasitutioues Sacri ordinis; nam si ille nuptias contraxerit, peccabit quidem, sed nuptiae subsistent. Erant & quaedam crimina, quibus impediebatur Μatrimonium contrahendum, saltem donec poenitentia perageretur; non tamen solve. batur contractus, quae tamen praesentibus moinribus minime impedimentum praebent. Γ33J
De triplici Cognatione. QΤIΤULUS XIII. Cognatio est necessitudo, & conjunctio peris
sonarum, aut e susceptione alicujus Baptismi sente, atque ex oblatione ad confirmationem , aut ex adoptione , aut ex corporis commistione procedens. Quapropter triplex est illa, spiritualis, legalis, naturalis. Spiritualis cognatio nascitur ex ea Sacramentorum administratione, quae regenerationis vi naturalem generationem imitatur: & propterea naturalia nexus imaginem inducit; laeoque parit impedimentum dirimens nuptiarum inter suscipientes, & baptizatum, patremque , ac matrem illius, & inter baptizantem , 3c baptizatum . baptizatique patrem, & matrem, uno tantum, aut altero susceptore adhibito , praeter quas personas enumeratas hodie prohibitio non e tenditur
144쪽
Canonicae. 3 3 tenditur ex Conc. Trid. IJ De confirmatione quoque idem Conc. Trid. eodem loco adjecit, ne cognatio inde orta ultra confirmantem , &confirmatum, illiusque patrem, & matrem, ae
tenentem extendatur . Non contrahitur vero
cognatio haec a procuratore suscipientis, s suscipiens hunc actum alteri mandaverit . f a JLegalis cognatio est triplex; prima , in linea resta tam ascendenti, quam descendenti, adoptantis , & adoptati; quas inter personas durat prohibitio nuptiarum dirimens etiam adoptione soluta, 1 altem, ut aliqui volunt, ad quam tum utque gradum, L 3 J propter pudorem Ima ginariae con; unctionis. Secunda in linea transversali inter adoptatum, & filias legitimas,&naturales adoptantis sub patria potestate manentes; quod impedimentum tollitur vel adoptione dissoluta, vel filio legitimo, & naturali e patria potestate dimisso: nis enim modis solvitur legale vinculum , unde impedimentum oriebatur. J Tertio affinitatis quoque similitudine oritur impedimentum nuptiarum inter adoptantem, & uxorem adoptati ; itemque inter adoptatum, & uxorem adoptantis. sue JΤertia 1 pecies Cognationis est naturalis, quam carnalem appellant, quae de corporum conjun-
Nicolaum tit. inst. de nuptiis de cognat. C. q. sub n. 37. 3ὶ Nieol. inst. de nuptiis c.
145쪽
334 Institutioractione procedit, quaeque duplex impedimentum
parit , consanguinitatis, & assinitatis. Contanis tu initas, sive cognatio est nexus personarum
ex eodem stipite descendentium . Distribuitur autem Cognatio in lineas ; lineae in gradus rlinea est ordinata iteries personarum sanguine conjunctarum; gradus Vero sunt personarun generationes, quibus tanquam punctis line is componitur, & dicuntur gradus, quia illorum ordinatio icalas quodam modo exhibet. Linea est duplex, recta, & transversa. Recta smiliter est duplex, ascendentium scilicet una,' alia iis opposita descendentium ab ascendenistibus generatorum. In linea transversa eollo. cantur ii, qui eodem a stipite pendent, eorum. que descendentes, qui eodem ab stipite venientes inter se collati gradibus, transversales p. pellantur: uti sunt inter se fratres, & sbrores, qui patrem eundem habent communem, & fratrum , ac sororum filii, qui communem habent
avum, & sic deinceps. Estque linea transversa item duplex, aequalis , & inaequalis : aequalis eorum, qui a communi stipite distant paribus intervallis, ut fratres, & sorores , qui aequaliter distant a patre; item horum filii, qui ab
avo aequaliter distant i inaequalis vero est e rum, qui inter se intervallis distant inaequalibus , quorumque unus sursum fertur, alter
deorsum, ut fratris filius, & patruus, nempe frater patris, qui sunt inter se consanguinei, quia communem habent stipitem, Sempronium
pura , a quo natus est Serus pator Cati, &
146쪽
Cornelius, qui Cati est patruus. Igitur Caias uno gradu inserius, quam Cornelius descendita Sempronio communi stipite : cui Cornelius est filius, Cajus est nepos: ideoque sunt in
linea transversa inaequali, quae ratio per caeteros ducitur gradus ; quoniam autem inter cois gnatos, de conlanguineos ob naturalem honeis statem usque ad certos gradus tam Jure Civili , quam Pontificio nuptiae sunt prohibitae ;ideo graduum computandorum ratio cognoscenda est , ut discernere possimus, quousque nurtiae permittantur; atque in linea quidem rectatam ascendentium , quam descendentium quaelibet persona gradum constituit : unde filius fiatri est in primo gradu, quia inter eos nula alia persona intercedit. Nepos vero est avo in secundo gradu, quia inter eos intercedit pater, & sic in infinitum, tam 1 ursum, quam deorsum: tum ex computatione Iuris Civilis, tum ex computatione Iuris Canonici , quibus. juribus tot numerantur in linea recta gradus, quot sunt personae , una demta: unde, quia ν,
demto patre, superest filius, demtove filio, superest pater , propterea hi primo sunt inter se
gradu: nepos vero cum avo est in secundo , quia sunt tres personae, aVus nempe, pater,&filius, ex quibus uno .emto, superiunt duo eunde duo existunt gradus, atque in hac linea ex utroque Iure prohibentur nuptiae in infinitum , quo locumque, Vel remotissimo gradu per
147쪽
ι 36 Institutionessonae inter se distent. sis In gradibus vero lineae transversae , nempe in collateralibus magnum est discrimen inter Ius Civile, ac Ponis xisicium: nam Ius Civile non inducit primum gradum in traniversalibus , cum quot gradus prodeant, tos sint generationes et unde frater, oc iuror, qui duo lunt generationes, inter se secundo gradu conjunguntur. Ast in transveta salibus Jum Canonico diversa regula traditur, nempe talis ; quoto gradu perlonae distant a
communi stipite, eodem distant inter se; unde quia duo filii distant inter se a communi pa ire uno gradu; ideo duo fratres, aut frater ,& soror inter se uno gradu distabunx: & quia nepotes, hoc est filii duorum fratrum, distant singuli Ab avo duobus gradibus , duobus item gradibus distabunt inter se. J In linea vero
ira niversa inaequali haec ςodem ex jure regula traditur. Quoto gradu remotior distat a communi stipite, eodem distant inter se ; ducitur enim ratio a remotiore, ut latior facultas Μa- . trimoniis praebeatur ; itaque fratris filius dista; a patruo in secundo gradu, quia distat duobus gradibus ab avo , nempe a patre patrui sui , quamvis patruus a communi stipite, nempe a suo patre uno tantum gradu distet. s 8 J Inlinea autem transversa nuptiae Iure Canonico prohibentur usque Ad quartum gradum inci sive
148쪽
sive . 9J Praeter Cognationem, R consanguia nitatem est alia nuptiarum prohibitio inducta ab assinitate, quae oritur ex conjunctione du rum consanguinitatum per connubium, sive il- legitimum ex Iure Canonico: froJ unde neque vir consanguineam potest uxoris ducere , neque mulier consanguineam Viri: nam per ambarum copulam, etiam eorum divisis Cognationes inter se coaluerunt, ut altera Videatur alterius esse cognatio ratione ipsius viri, ac mulieris, non ratione personarum, cujusque cognationis inter se: quae personae rite conjungi possunt, cum nullo vinculo inter se nectantur: ideo filia uxoris ex alio marito potest duci a filio mariti ex alia uxore. LIIJ Contra Vero flia uxoris ex alio marito suscepta, sive manente , sive dissoluto conjugio, duci non poterit a matris viro , quia conjuncta est ei viro
in primo assiditatis gradu, sicuti est in primo
consanguinitatis gradu mulieri conjuncta , nam per copulam essicitur, ut quo gradu consanguinitatis simul sunt conjunctae, eodem conjungantur gradu affinitatis cum altero: unde conis sanguinea mulieris in secundo gradu, erit assinis viri etiam in secundo, & sic deinceps, ae sicuti Canones prohibent nuptias inter consanis Suineos, usque ad quartum gradum inclusive; ita & inter assines nuptias ad eundem usque gradum
iiὶ C. quod super his de comsang., di assim
149쪽
r33 Insitutiones gradum inelusve prohibent ., Si tamen amnitas ex illicito concubitu oriatur , prohibitio nuptiarum ex S. Conc. Trid. IaJ decreto non excedit secundum assinitatis gradum. Quibus super impedimenxis dispensare potest S. Ponti- sex in linea tantum transversa, excepto primo cons inguinitatis, & assinitatis gradu.
De Clandestina Desponsatione .
CLandestina intrimonia prohibuit Ecclesia
etiam ante Conc. Trid.: semper enim exegit Parochi praesentiam , & testium, sed ea poenis xantum subjiciebat, non irritabat. Cone. vero Trid. IJ irrita esse voluit, nisi praesens Parochus, aut alius ejus mandatu Sacerdos, &duo, aut tres testes adhibeantur , quando conjuges in Μatrimonium consentiunt: tum enim in faciem Ecclesiae contrahere dicuntur. Illicitum est tantum, poenisque obnoxium, sed non irritum, si omittantur sine Episcopi venia publicationes, quas etiam idem Conc. injunxit, praecipiens, ut antequam Μatrimonium
150쪽
Granisae. 13 P contrahatur, ter a proprio contrahentium P rocho tribus continuis diebus festivis in Ecclesia inter Missarum solemnia publice denun- cietur , inter quos ΜatrimonIum sit contra hendum .
possimi, vel contra illud testificari.
TITULUS XV. IDeo denunciationes Μatrimonio praemittunatur, ut qui norint aliquod justum impedi.
mentum , facultatem habeant ad illud coram judice deserendum: nam, si denunciationum tempus exierit , nemo ad dicendum contrλ Μatrimonium admittetur, nisi jurejurando comprobet suam denunciationum, aut impedimenintorum per earum tempus ignorantiam. IJ Praeterea ad accusandum admittuntur vel ipsi conjuges tantum, si alterius non intersit, & impedimentum a delicto non proficiscatur: qualis est impotentia coeundi, & error status, & alterius conjugis adulterium : quibus ex causis accusatio ad alios non pertinet, quam ad c