Jani Vincentii Gravinae J. C. C. Institutiones canonicae [Texto impreso]

151쪽

r4s Institutionesnjuges; s a J vel admittuntur parentes, & com sanguinei, servata gradus praerogativa, & post eos extranei, si impedimentum oriatur a delicto, puta, quod in prohibito gradu contraxerint . t 3 J Accusatio autem constare debet viis ta voce, duobus, vel tribus honestis personis vel ex cognatione adhibitis , vel ex vicinia , jurejurando addito super veritate, atque alte. natione animi ab omni gratia, vel odio , vel lucro, vel metu : quod Juramentum est a te stibus etiam subeundum. 4J In quo numero testium esse possunt proximi consanguinei , &parenteS, quibus etiam accusantibus creditur . 3J Si tamen alter conjugum dignitate, ac divitiis praecellat, parens inferioris conjugis propter suspicionem fidei ad testimonium non Odmittitur. L6J

De Divortiis..TITULUS XVI. Uvortium dicitur tanquam in diverse di

scessio: si J dissolupis enim nupxiis, conjuges abs se alio discedunt. Nuptiis auteIn

nondum

aὶ Cap. consultationi 4. de frigid ., A malefie. C.pm. ponit ἡe coniug. servor. C. quemadmodum ag. de iuretur.3 C. videtur 3. qui Matrim accuc possi C. 1.33.q- έ.

q. s.

εὶ C. super eo aa. de testib.s r a L. a. ff. de divortiis. Dissilired by Corale

152쪽

nondum contractἰs , sed tantum sponsalibus, dimissio sponsae non divortium , sed repudium Veteribus dicebatur. fχJ Nunc autem ab Interpretibus Iuris Pontificii repudium appellatur solutio ipsius vinculi conjugalis, cum scilicet

justa ex causa Μatrimonium adeo dirimitur , ut liceat conjugibus alias quaerere sibi nuptias, quae vulgo dicitur dissolutio quoad vinculum; Divortium vero intelligitur separatio cohabitationis , & concubitus absque novarum nuptiarum libertate, quae vulgo dicitur separatio quoad Iorum; cum vis ipsa conjugii adhuc vigeat,& usus tantum intermittatur , aut abjiciatur illius. Lege tamen Evangelica Μatrimonium ratum, & consummatum 1nter fideles est prorsus insolubile quantum ad vinculum , propter illa verba Iesu Christi di Quod Deus coriunxit, homo non separet. IJ Caulae vero separationis tori sunt hae. Prima, si castitatem utrique con juges voveant , aut Religionem regularem profiteantur. D J Secunda, si alter conjugum in gentilismum, vel in haeresim prolabatur . I ue J Tertia , si ea conjunctio peccatum pare re , aut disjunctio emendationem afferre posset. I 6J Quarta, nimia saevitia, nisi maritus caveis xit de uxore non vexanda. 7J Quinta, Votum Trid, fessi. a . C. s. de MatrIm. 6J Cap. a. de divort. , &Cap. 3. de adult. 72 C. I., ut lite non con test. C. literas in lin. de restit. spoliat. L a J L. inter streprum I. Inter divortia xyx. g. V. S. s t J Cone. Trid. sess. 24. C.ε. ζ 4J C. I., di. a. de coaverseoniug, s s a Cap. a. de divort. Cone.

153쪽

r et Insetistis stum longinquae peregrinationis in Terram sanis ctam, quod etiam renuente uxore impleri potest . f 8 J Sexta , si alter eonjugum adulterium , aut infandae veneris scelus commise

rit. Γ ς J Quo judicio super adulterio pen,

dente, separandi non sunt conjuges: imo, si adulterium probetur, licebit viro poenitentem -- lierem, & ad bonam frugem redeuntem, fibuque reconciliatam retinere. Quod si nolit, conjicienda mulier est poenitentiae causa in clausuram aliarum mulierum perpetuam. fro) Non permittitur vero propter adulterium separatio, fi mulier invita fuerit compressa, si IJ aut decepta, quod adulter se maritum simulaverit ;vel si eodem delicto utrique conjuges involvan

tur, f12J vel si vir ipse adulterium luaserit uxori, is i 3J vel si culpam remiserit uxori , cum qua post adulterium eoncubuerit; si J vel tandem,

si maritus ante Baptismum uxorem repudiaverit, & deinde ambo ad fidem convertantur :nam tum uxor , etiamsi secundas inierit nup tias, ad primum tamen virum redire compelletur , & vir cogetur dimittere secundam, quam

forte duxisset. si uer

i id Cap. ex multa f. in tanta de voto, & voti re

demtione

syJ C. intelleximus de adulteriis Cap. quemadmo dum de iureiur.

si oJ C. a. ut lite non contest. C. gaudemus I9. de convers. Conjug.

Di Cap. ita ne 32. 2, 1. x ad Cap. intelleximus, Cap.

ult. de adult. 13J C. discietionem, de eo, qui copnovit consang. uxoris suae. 14J Cap. si quis uxorem 32. . r. Vallens. in decret.ie divortio I. R. n. R.

t L sJ Cap. gaudemus de divor.

154쪽

Canonicae

De Rebus Sacris, Sanctis ,& Religiosis.

TITULUS XVII. RES Sacrae sunt eae , quae rite per Ponti. ficem , sive Episcopum, aut Episconalis

Potestatis compotem Deo consecrantur. Quales tant. Primo, Ecclesia , vel locus in eo consecratus . Secundo , Reliquiae Sanctorum. Tertio, Repositaria illorum. Quarto, Vasa sacra , & quae ad aedificandum adhibesitur; item& Indumenta Sacerdotum in Sacrificio , & Altaris ornamenta. Quinto, Imagines Dei, B.

Virginis, & Sanctorum, & signa, quibus illi

repraesentantur. Res sanctae sunt, quae sanctione, sive legis prohibitione de profano commercio eximuntur: f I J quo sensu sancta etiam dicuntur, quae supra enumeravimus , & extemrior ambitus Ecclessiae sanctus dicitur. a J Religiosa vero sunt loca , quo illatus est mo tuus: quae Religio ante Christianos privata , auctoritate inducebatur; nunc autem sine jussu

Episcopi, & justis persolutis, Religio non inducitur: propterea Religiosa dici possunt Μωnasteria, & alia Loca pia.

Ira Isidor. lib. 33. oris. C. . t saJ L. 4. Cod. Theodos dei his, qui ad Ecci. confusi.

155쪽

r 4 Bistitutiones In libro secundo Iustiniani Institutionum titulo primo, & f3. 7. 8. f., & Io. de Rebus Sacris, Sanctis , A Religiosis , more scilicet

Ethnicorum agitur.

De constituendis , Consecrandis, & reparandis

TITULUS XVIII.

ECclesia , sive Concio apud nos significat

locum, ubi conciones, Sc coetus Fidelium celebrandorum causa Sacrorum habentur . Antequam autem Ecclesia aedificetur, debet Epi-1copus, aut ejus mandatu alius Crucem humi

defigere, atrὶum publice designare, primum lapidem jacere, aqua lustrali adspergere. s i J Eccletiae

autem aedificatae congrua portio ex antiquae proventibus est attribuenda; proptereaque Veteri Ecclesiae super nova quaeritur juspatronatus, propter honorem, quem debemus eis, a quibus alimur. faJPorro Ecclesia collabente, opes praebere ad illius reparationem debent, quicumque occasioneinta ruinae

156쪽

Canonicae . rogruinae dedere: qua de causa bona eorum sunt

ad eos sumtus tacite obligata; f 3 J deinde ii,

quos enumerat Sac. Conc. Trida sess. ai. C. . de reform. , quo praecipitur reparentur ex irsus Ecclesiae fructibus: quibus deficientibus , ex bonis patroni , aliorumque fructus percu pientium; vel, si ii desint, ex substantiis Pa inclitanorum, qui ea Ecclesia utuntur. Tertio. si non sit Parochialis, reparari debet ex fructubus eorum, qui beneficia ibi possident pro rata beneficiorum, & fructuum, & ex fructibus

pro fabrica destinatis. 4J Quamvis autem liceat cuique Oratoria domi privatim habere ad pietatis actus exercendos ; venerabile tamen Missae sacrificium celebrare non licet, prire quam publice in Ecclesia . Etsi vero licuisset olim Epitcopis concedere veniam in privatis Oratiniis celebrandi; tamen post Conc. Trid. ιSac. illius Congregationis decreto ea facultas Episcopis est erepta, ut a solo Summo Ponti fice venia haec impetrata suffragetur, qui Pontis ex lolet eam concedere, exceptis diebus se stis solemni oribus , quorum nomine Veniunddies Natalis Domini, Epiphania, Pascha, Pen tecostes, Annunciatio, & Assiumptio B. Blariae, Festum Apostolorum Petri, & Pauli, & cimonium Sanaorum: neque venia haec eximit a Praecepto audiendi Sacrum in Ecclesia diebus

K Festis,

l3J Vallens in deer. de Ee- l aedisse. ean. si Monach.

. aedifie. 32. l 16. q. 2. C. decernimus

157쪽

Festis, nisi ipsum Dominum cum sua familia; s 3J nec potest ibi, nisi una Μissa in die ce

lebrari. Oratoria vero privata Cardinalium Ioeo publicarum Ecclesiarum habentur; unde superioribus exceptionibus non subjiciuntur. In aedificatis Ecclesiis ante peragenda sacra non sunt, quam fuerint per Episcopum ipsum Dioeces anum, aut alium Episcopum,illius mandatu consecratae: neque enim potest Episcopus alteri se inferior1 mandare munus istud , cumst ordinis, non jurisdictionis. 6 Consecratio fit delibatione superficiei interioris pari eis tum, impressis Crucibus, adhibitis Sanctorum Reliquiis , inter Missarum solemnia , diebus festis: quamvis aliis diebus, & sine Missae Mislemniis facta, minime sit irrita. f7J Semelque

facta nunquam repetitur, nisi tota pene colapissa, aut exusta instauretur Ecclesia; vel nisi de illius Consecratione ambigatur. 8 Si vero Ecclesia publice polluatur per sangumis; aut seminis humani effusionem, aut per sepulturam pagani, vel excommunicati tum non cons cranda iterum est, sed expianda , si ve reconcilianda effosso cadavere, cum adspersicine aquas benedictae. f ς J Consecratur etiam Altare lapideum, sive mobile, sive fixum a solo Epitc

Ceet. tit. 33. n. 7.

ἐν J Abbas Cap. proposuisti

. n. 7. de Consecrat.

158쪽

po, Io & iteranda est ei Consecratio, si fra gatur graviter, vel si e basi, ubi Altare fuerat assixum, evellatur. ri

De Unionibus Ecclesiarum.

ΤΙ TUL Us. XIX. ΡLures Ecclesiae in unam vel necessariis, vel

utilibus ex causis conjunguntur. L 3 J Ne cessariae sunt paupertas Ecclesiae, quae alteri opulentiori unitur, ut facilius sustentetur. faJ Item solitudo Ecclesiae, atque vastatio, propter quaSindigeat, ut potentiori Ecclesiae adjuncta muniatur. Utiles causae sunt, I 3 I si unus Sacerdos commode pluribus vacare nequeat Eccle sis: aut si una Ecclesia sussiciat omni populo ad minorem numerum redacto. Et quonian hae causae aliae perpetuae manent, aliae ad Lem puS ; ideo vel perpetua unio erit , si causa sit perpetuo duratura, vel temporaria, si non semper unionis causa sit permansura . Rursus uniotri liciter fieri potest, vel ut una Ecclesia ita subjiciatur alteri, ut altera manente, nomen , di dignitas Ecclesiae subjectae prorsus eXtingua.

Κ a tur: lioJ C. quod in dubiis 3. de

159쪽

tur, transit in alterius naturam, dignitatem ,

tur, ut ex duabus dignitatibus una dignitas coalescat, atque unius Ecclesiae Canonici, Sc Prae- isti althfitis etiam Ecclesiae Canonici, & Prymiati evadant: quo casu non modo sua quaeque

iura, & privilegia; qtiae habuit, retinebit, sed

altera alterius optima quaeque privilegia nan-eiscetur; fue J vhi denique ita unientur, ut noli modo sua cuique jura Ecclesiae maneant , sed etiam dignitates inter se separentur uni tamen, eidemque Praelato conseruntur, quo casii duae habentur Ecclesiae separatae , quae tantum in Praesulis persona , retentis propriis eujusque juribus, conjunguntur. J Cumque olim ii euisset beneficia diversarum Dioecesum ita conjungere , ut sua cuique Episcopo jura salva essent: postea Conc. Trid. ut confusonem omnem, unde oriuntur discordiae, prorsus tolleret , interdixit, ne diversarum Dicreesum beaneficia unirentur. L J Uniones vero fiunt vel Cathedralium , vel minorum Ecclesiarum . Cathedrales unire potest Romanus tantum Ponti . fex: s8J Archiepiscopus vero aut Primas , aut Patriarcha suffraganei sui Ecclesias anire noli potest sine illius consensu i minores autem Ec clesias,

Γε J Cuech. las . lib. a. n, y. a Coneι Trid. C. ρά sess. 24. de reform 8J C. quod translationem de off. deles. I J Cap. recolentes de statu Monach. C. flaui unire de exeess. Praelat. C. &

temporis Icl. q. 1.

160쪽

elesias, extam Parochiales, aliaque beneficia propriae Dioeceseos quilibet Episcopus , etiam

non consecratus , dummodo confirmatus: immo etiam Sede vacante Capitulum, dummodo ni

hil juribus detrahat Episcopalibus. ς J Potest

utem Epistopus ex justis caussis unire etiam beneficia generaliter, vel specialiter reservata ex decreto Sac. Conc. Tria. IoJ, debetque in unionibus, Capituli sui consensum adhibere ex receptiore sententia. IIJ Μensae tamen propriae uni re beneficia non potest Episcupus, etiam adsentiente Capitulo, propter proprii lucri suspiscionem, qua vacare debet hic actus. fiaJ B neficia vero exemta , & Sedi Apostolicae immediate subjecta fi3J unire non licet Episcopo, neque diversorum ordinum , & professionum. Ecesesias. In unione autem Ecclesiae patronatae requiritur patroni consensus, aut aliorum, quonrum jura laedi possunt. fi JDigblvuptur uniones, st Ecclesiae ad prima vum statum reducuntur lapsu temporis praefini

ti , si unio iacta sit ad tempus; sed, si fuerit

perpetua, dissolvitur, cessantibus causis, ab eo, qui uniendi habet auctoritatem : etsi unio Ee.clesiarum vacantium dissolvi nequeat , ne status Ecclesiarum Sede vacante mutetur. fi 3J

I ρ I DD. in clem. r. ad haec de statv Monach. Caceia

iiij DD. in elem. si una de reta Melec non alien. 1M Clem. si una de rebus

Ecel. non alien. fr3J Clem. ne in agro g. ad haec de statu Monach setvi Cap. rationis, cap. Μωnasterium 16. q. 74s si cap. a. ut Sede ν Canti